हिमालये एकः भृगुवंशीयः महर्षिः च्यवनः आश्रयम् अकरोत्। तत्र एकः पुण्यशालिनी देवी, देववत् दीप्त्या युक्ता, तं भृगुवंशीयं मुनिं समीपम् आगच्छत्। सा पद्मपत्रनयनाः, उत्तमपुत्रकामना, मुनिं अभिवाद्य, च्यवनस्य समीपम् उपेत्य, कालिन्दी नाम्ना तं प्रणम्य अभ्यागत। तस्याः पुत्रकामायाः मुनिः तां सम्बोधितवान्—“त्वदीयं गर्भे, हे पुण्ये, धर्मात्मा महाबली पुत्रः भविष्यति।” पुनः स मुनिः उवाच—“महाबलः महातेजाः पुत्रः शीघ्रं भविष्यति; गर्भे सह, हे पद्मनयने, शोकं मा कुरु।” सा राजकन्या, पतिसंयुक्ता, तु पतिवियोगिनी, च्यवनं नमस्कृत्य, पुत्रं प्रसूतवती। किन्तु, सापराधं स्वसहधर्मिण्याः स्पर्धया तस्यै गर्भनाशाय औषधं दत्तम्। तथापि, तेन औषधेन सह सगरः जातः। सगरस्य पुत्रः असमञ्जः, असमञ्जात् अंशुमान्, अंशुमानः पुत्रः दिलीपः, दिलीपात् भगीरथः। भगीरथात् ककुत्स्थः, ककुत्स्थात् रघुः, रघोः प्रसिद्धः प्रावृधः नरभक्षकः। तस्मात् कल्माषपादः, कल्माषपादात् शङ्खनः, शङ्खनस्य पुत्रः सुदर्शनः, सुदर्शनात् अग्निवर्णः। अग्निवर्णस्य पुत्रः शीघ्रगः, शीघ्रगात् मारुः, मारोः प्रशुश्रुकः, प्रशुश्रुकात् अम्बरीषः। अम्बरीषस्य पुत्रः राजा नहुषः, नहुषात् ययातिः, ययातेः नाभागः। नाभागस्य पुत्रः अजः, अजात् दशरथः, दशरथस्य भ्रातरः रामः लक्ष्मणश्च। एषा प्राचीनः शुद्धः राजवंशः, परमधर्मिष्ठः, इक्ष्वाकुवंशे जातः, वीराः सत्यवाचः च। रामलक्ष्मणयोः कृते, हे राजन्, तव कन्यां याचामि; तान् तुल्यान्, योग्यांश्च, तव कन्यां दातव्यं। शृणु, वाल्मीकिरामायणे बालकाण्डे एकसप्तत्युत्तरसप्ततितमः सर्गः। एवं उक्ते, जनकः कृताञ्जलिः प्रत्युवाच—“भद्रं ते, त्वं वंशकथायाः श्रवणे योग्यः।” कन्यादाने वंशः पूर्णतया वाच्यः, वंशजेनैव, तस्मात् शृणु, हे महर्षे। त्रैलोक्यविख्यातः कृत्येन राजा निमिः, परमधर्मिष्ठः, सर्वेषां प्रवरः। तस्य पुत्रः मिथिः, मिथेः जनकः, प्रथमः राजा जनकः, जनकात् उदावसु। उदावसोरपि धर्मात्मा नन्दिवर्धनः, नन्दिवर्धनस्य वीरः सुकृतुः। सुकृतोः धर्मात्मा वीरः देवरातः, देवरातः बृहद्रथः। बृहद्रथस्य पुत्रः महावीरः, महावीरस्य सुधृतिः, सत्यवीरः। सुधृतेः धर्मात्मा धृष्टकेतुः, धृष्टकेतोरपि हर्यश्वः। हर्यश्वस्य पुत्रः मारुः, मारोः प्रतिन्दकः, प्रतिन्दकात् कीर्तिरथः। कीर्तिरथस्य पुत्रः देवमीढः, देवमीढस्य विबुधः, विबुधस्य महीधरकः। महीधरकस्य पुत्रः कीर्तिरातः, कीर्तिरातात् महारोमाः। महारोमात् धर्मात्मा स्वर्णरोमाः, स्वर्णरोमात् ह्रस्वरोमाः। स राजा धर्मज्ञः महात्मा द्वौ पुत्रौ अभवत्; अहं ज्येष्ठः, मे भ्राता कुशध्वजः कनिष्ठः। पितरः माम् ज्येष्ठम् अभिषिक्तवान्, भारं मां समर्प्य, वनं गतः, कुशध्वजम् अभिषिक्तवान्। पितरः स्वर्गं गतः, अहं धर्मेण कार्यम् अकरवम्, भ्राता कुशध्वजः देवसमः सदा स्नेहेन दृष्टः। ततः कालेन, समर्थः राजा सुधन्वा साङ्काश्यात् आगत्य मिथिलां अभ्यवष्टत्। स माम् आज्ञापयत्—“अप्रतिमं शिवधनुः सीतां च पद्मनयनां मे देहि।” मया तौ न दत्तौ, तस्मात् युद्धम् अभवत्, तस्मिन् युद्धे सुधन्वा मया हतः। सुधन्वानं हत्वा, भ्राता कुशध्वजः साङ्काश्ये अभिषिक्तः। एषः मे भ्राता, अहं ज्येष्ठः, हे महर्षे; परमसुखेन उभे कन्ये ददामि। भद्रं ते, सीतां रामाय, उर्मिलां लक्ष्मणाय ददामि; मे कन्या सीता देवकन्यासमः, वीर्यश्रेण्या। द्वितीयम् उर्मिलामपि, त्रिः वदामि, न संशयः, परमसुखेन उभे कन्ये ददामि। हे राजन्, रामलक्ष्मणयोः गवां दानम्, पितृयज्ञं च कुरु; ततः भद्रं ते, विवाहम् आचर। अद्य मघा नक्षत्रम्, तृतीयदिने उत्तरा फाल्गुनी नक्षत्रे, हे राजन्, विवाहम् आचर; रामलक्ष्मणयोः शुभदानानि कुरु। शृणु, वाल्मीकिरामायणे बालकाण्डे द्विसप्तत्युत्तरसप्ततितमः सर्गः।