राक्षसी सा, गर्भं धारयन्ती मेघसमप्रभं पुत्रं, मन्दरगिरिं गत्वा तत्र प्रसूतवती, यथा गङ्गा अग्निसुतं प्रासूत। विद्युत्केशेन संयोगं कामयमाना, तं पुत्रं परित्यज्य, स्वपुत्रं विस्मृत्य, पतिसंयुक्ता सुखं अनुभूतवती। ततः स परित्यक्तः बालः, गर्जनसमस्वननादेन रुदन्, शरदादित्यवत् दीप्तिमान्, हस्तं मुखे स्थापयित्वा शनैः रुदितुम् आरभत। तस्मिन्नेव काले शिवः पार्वत्या सह वृषभे आरूढः, वातमार्गेण सञ्चरन्, रुदितध्वनिं श्रुतवान्। ततः उमया सह, रुदन्तं राक्षसबालं दृष्ट्वा, पार्वतीया करुणया त्रिपुरान्तकस्य भावं स्पर्शितम्। महादेवः, अक्षयः शाश्वतः च, तं राक्षसबालं मातुः समवयस्कं कृतवान्, चिरंजीवित्वं च दत्तवान्। पार्वत्याः स्नेहेन, तस्मै बालाय आकाशे नगरं दत्तवान्; उमया अपि राक्षसाभ्यः वरं दत्तम्, राजकुमार। स बालः तदा त्वरितजन्म, त्वरितवृद्धि, मातुः समवयस्कत्वं च प्राप्तवान्। ततः सुकैशः, वरस्य गर्वितः, भगवत्-तेजः प्राप्त्वा, शिवस्य समीपे स्थितवान्; स महात्मा, बुद्धिमान्, नगरं लब्ध्वा, इन्द्रः अमरावतीं प्राप्त्वा इव, सर्वत्र विचरन् अस्ति। सुकैशं, धर्मात्मानं राक्षसं, वरप्राप्तं दृष्ट्वा, गन्धर्वाणां प्रमुखः विश्वावसुर्नाम, समतेजस्वी, उपस्थितः। तस्य द्वितीयां कन्यां देववतीं, लक्ष्म्याः सदृशीं, त्रिलोकविख्यातयौवनरूपां, सुकैशाय धर्मानुसारं दत्तवान्, यथा राक्षसधनं दीयते। वरप्रभावसम्पन्नं प्रियं पतिं लब्ध्वा, देववती तुष्टाऽभवत्, यथा दरिद्रः धनं लब्ध्वा। तया सह संयुक्तः, स निशाचरः राक्षसः, महागजः तमसा वनात् निर्गच्छन् इव, दीप्तिमान् अभवत्। देववत्याः सुकैशः पुत्रान् उत्पादितवान्, हे राघव। त्रेतेयाग्नेः सदृशाः, त्रयः पुत्राः—माल्यवत्, सुमालि, माली—शक्तिमतां श्रेष्ठाः; ते सुकैशस्य त्रयः पुत्राः, राक्षसाधिपतयः, त्रिनेत्रदेववत्। ते त्रिलोकवत् स्थिराः, त्रयः दीप्ताग्नयः, त्रयः शक्तिमन्त्रोपमाः, त्रयः घोररोगाः इव। सुकैशस्य त्रयः पुत्राः, यज्ञाग्नेः सदृशतेजसः, तत्र बलवर्धनं कृतवन्तः, उपेक्षितरोगाः इव। पितुः तपःसंपादितं वरप्राप्तिं ज्ञात्वा, भ्रातृणः धृतनिश्चयाः, मेरुगिरिं तपस्यै गच्छन्ति। घोरव्रतानि स्वीकृत्य, ते राक्षसाः, नरश्रेष्ठ, सर्वभूतानां भयंकरं घोरतपः आचरन्ति। सत्येन, शुचिता, आत्मनिग्रहः च, अतीव कठिनं तपः कृतवन्तः, त्रिलोकं देवासुरमानुषैः सह पीडितवन्तः। तदा सर्वव्यापी चतुर्मुखः प्रभुः, दिव्यविमाने स्थितः, सुकैशपुत्रान् संबोधितवान्—"वरदाता अहम्" इति। ब्रह्माणं वरदं विज्ञाय, देवैः इन्द्रैः च परिवृतम्, सर्वे अञ्जलिं कृत्वा, वातप्रपातितवृक्षवत् कम्पमानाः, भाषितवन्तः। "देव, तपसा पूजितः, यदि वरं दास्यसि, अविजेयाः, शत्रुनाशकाः, दीर्घायुश्च भवेम।" "बलवन्तः, पारस्परिकस्नेहयुक्ताश्च भवेम।" "एवं भविष्यति" इति प्रभुः सुकैशपुत्रेभ्यः वरं दत्तवान्, ब्रह्मा ब्राह्मणप्रियः ब्रह्मलोकं जगाम्। वरप्राप्ताः, हे राम, ते निशाचराः राक्षसाः, निर्भयाः, देवासुरान् उत्पीडितवन्तः। तैः पीडिताः, देवाः, ऋषिगणैः, सुरैः च सह, रक्षां न लब्धवन्तः, यथा नराः नरके रक्षां न पश्यन्ति। ततः सन्तुष्टाः राक्षसाः, समागत्य, विश्वकर्माणं, शिल्पिनां श्रेष्ठम्, अमरं, संबोधितवन्तः। "त्वमेव, महाबलः, महातेजाः, महाशक्तिः, स्वतेजसा युक्तः, देवेषु प्रियगृहनिर्माता।" "महाबुद्धे, अस्माकं अपि हिमवति, मेरौ, वा मन्दरे, महेश्वरस्य सदृशं महागृहं निर्मातुम्।" विश्वकर्मा, महाबाहुः, तेषां राक्षसाणां अमरावतीसदृशं नगरं वर्णितवान्। समुद्रस्य दक्षिणतटे त्रिकूटनाम पर्वतः स्थितः, सुवेलः अपरः पर्वतः च, उत्तम। तस्य मध्यशिखरे, मेघसमवर्णे, पक्षिभिः अपि दुर्गमे, सर्वतः कुलिशेन छिन्नमिव— त्रिंशद्योजनविस्तीर्णे, शतयोजनदीर्घे, सुवर्णदीवार्चिते, सुवर्णद्वारशोभिते—मया, शक्राज्ञया, लङ्कानाम्ना नगरी निर्मिता; तत्र, महाबलिनः राक्षसाः, निर्भयाः वसन्तु। यथा देवाः इन्द्रसहिताः अमरावत्यां वसन्ति, तथा यूयं बहुभिः राक्षसैः सहिताः लङ्कानगरं धारयन्तु। शत्रुभ्यः अविजेयाः, शत्रुनाशकाः भविष्यथ। विश्वकर्मणः वचः श्रुत्वा, श्रेष्ठाः राक्षसाः, सह सहस्रैः अनुयायिभिः, तत्र नगरं प्राप्त्वा निवासं कृतवन्तः। लङ्कां प्राप्त्वा, दृढदीवारक्षितां, खातानां च परिपूर्णां, शतशः सुवर्णगृहयुक्तां, तुष्टाः निशाचराः तत्र वसन्ति। तस्मिन्नेव काले, हे राघव, यथैच्छम्, नर्मदानाम्ना गन्धर्वी जाताऽभवत्, रघुवंशवर्धन।