चत्वारः दिवसान् यानं कृत्वा स राजा दशरथः विदेहदेशं समुपजातः। तस्य आगमनं श्रुत्वा जनकः राजा आदरपूर्वकम् अभ्युपगम्य सत्काराय सर्वं व्यवस्थितवान्। ततः वृद्धं राजानं दशरथं समीपमागत्य जनकः परमस्नेहेन परमं हर्षं प्राप्नोत्। हृष्टः स धर्मात्मा राजा जनकः पुरुषर्षभं दशरथं वाक्यमुवाच— "स्वागतमस्तु ते, नृपश्रेष्ठ! सौम्य, सुभगमिदानीं आगतः असि, राघव! त्वं च पुत्रयोः पराक्रमजितयोः आनन्दं प्राप्स्यसि; पुण्येना आगतः भगवाञ्श्रीवसिष्ठः। सर्वैः ब्राह्मणश्रेष्ठैः सहितः, इन्द्र इव देवैः, सौभाग्येन मम विघ्नाः निवारिताः, कुलं च सन्मानितम्। राघवाणां वीर्यशौर्येण संयुतैः सहबन्धुभिः त्वं, राजन्, श्वः प्रभाते विवाहकर्म समाचर। यज्ञसमाप्तौ मुनिसत्तमेषु सन्निधौ विवाहः क्रियताम्।" एवं मुनिसङ्घस्य मध्ये उक्तं वचनं श्रुत्वा नृपश्रेष्ठः दशरथः प्रत्युवाच। वाक्पटुषु श्रेष्ठः राजा तस्य प्रत्युत्तरं ददौ— "गृहीतुः इच्छया एव स्वीकृतिः, पूर्वं मया श्रुतम्। यथा त्वं ब्रवीषि धर्मज्ञ, तथा करिष्यामः। तव वाक्यं धर्मयुक्तं, कीर्तिमन्तं, सत्यमेव वक्तुः।" इति श्रुत्वा जनकः महाराजः महदाश्चर्यं प्रपेदे। ततः सर्वे मुनिगणाः संमिल्य ताम् रात्रिं प्रमुदिताः ससुखं व्यत्यपयन्। रामः च लक्ष्मणेन सह महातेजाः विश्वामित्रं पुरःसरं कृत्वा पितुः पादौ स्पृष्ट्वा प्रणम्य स्थित्वा तत्र सन्तुष्टः। राजा दशरथः पुत्रयोः रामलक्ष्मणयोः वचनं श्रुत्वा परमं सन्तोषं प्राप। स तत्रैव जनकेन सत्कृतः प्रमुदितः वासं चकार। जनकः धर्मवित् महातेजाः यज्ञकर्म तथा कन्यासु कृत्यं सम्पाद्य ताम् रात्रिं न्यवसत्। अथ सप्ततितमः सर्गः बालकाण्डे श्रीमद्वाल्मीकि रामायणे समाप्तः। प्रभाते तु जनकः स्वकर्म समाप्त्य महर्षिसंनिधौ सुतपूर्वजं शतानन्दं प्राज्ञं पुरोहितं सम्बोध्य वाक्यमुवाच— "मम भ्राता कुशध्वजः नाम, महाबलः वीर्यवान् धर्मात्मा च, पुण्ये नगरे वसति। स साङ्काश्ये पुरीं पुण्यां क्षुमतीं पुण्यतोयाम् उपभुङ्क्ते, तटाकुलां फलवृक्षोपेतां, पुष्पकविमानसदृशीम्। तं द्रष्टुमिच्छामि, स यज्ञस्य रक्षिता मया मन्ये; स च महातेजाः मम सह भाग्ये भागी भविष्यति।" एवं शतानन्दस्य सन्निधौ उक्ते वाक्ये, ततः किञ्चित्पुरुषा आगत्य जनकस्याज्ञया समुपस्थिताः। तान् जनकः शीघ्रगामिनः अश्वान् समारुह्य कुशध्वजं नृसिंहमिव शीघ्रं आनयितुं प्रेषयामास, यथा इन्द्रः विष्णुं प्रार्थयति। ते साङ्काश्यं गत्वा कुशध्वजं दृष्ट्वा तस्य सर्वं वृत्तान्तं च जनकस्य मन्तव्यं निवेदयामासुः। तत् श्रुत्वा शीघ्रदूतानां वचनं कुशध्वजः नृपतिर्जनकस्याज्ञया त्वरितः समुपागमत्। स धर्मनिष्ठं जनकं दृष्ट्वा, शतानन्दं च, धर्मात्मानं जनकं च अभिवाद्य सन्मान्य, राजसिंहासनं शोभनं समारुह्य भ्रातृभ्यां सहोपविष्टः। ततः तौ भ्रातरौ महाबलौ मंत्रीश्रेष्ठं सुदामानं त्वरया प्रेषयामासतुः— "त्वं शीघ्रं गच्छ, मंत्रीश्वर, श्रीमदिक्ष्वाकुं राजानं, तस्य पुत्रांश्च मन्त्रिणश्च, विजितात्मानं रघुवंशवर्धनं, आतिथ्यगृहं आनय।" स तत्र गत्वा दशरथं दृष्ट्वा शिरसा वन्द्य वाक्यमुवाच— "अयोध्याधिप, मिथिलेश्वरः जनकः त्वां द्रष्टुमिच्छति। स त्वां गुरुभिः पुरोहितैः च सह सन्दर्शने स्थितः।" मन्त्रीश्वरस्य वाक्यं श्रुत्वा राजा दशरथः मुनिसङ्घेन सह स्वबान्धवैः, मन्त्रिभिः, गुरुजनैः च जनकस्य समीपं जगाम। तत्र वाक्पटुषु श्रेष्ठः दशरथः जनकं वाक्यमुवाच— "राजन्, त्वं इक्ष्वाकुवंशस्य कुलदैवतं यथावत् वेत्सि। सर्वेषु कार्येषु पूज्यः वसिष्ठः मम वक्ता, विश्वामित्रेण सर्वैश्च मुनिभिः अनुमोदितः। अयं धर्मज्ञः वसिष्ठः मम पक्षे यथाक्रमं वदिष्यति।" दशरथस्य मौनं स्थिते वसिष्ठो महर्षिः वाक्यमुवाच। "ब्रह्मा, अनादिनिधनः, नित्यः, अव्ययः, स वाक्यमुवाच वैदेहाय प्राज्ञाय ऋत्विजां मध्ये। तस्मात् मरीचिः उत्पन्नः। मरीचेः कश्यपः। कश्यपात् विवस्वान्। विवस्वतः वैवस्वतः मनुः। मनुः प्राचीनः प्रजापतिः, तस्य पुत्रः इक्ष्वाकुः। अयोध्यायाः प्रथमो राजा इक्ष्वाकुः। तस्य सुपुत्रः प्रसिद्धः कुक्शिः। कुक्शेः विकुक्शिः नाम पुत्रः अभवत्। विकुक्शेः वीर्यवान् बाणः। बाणात् महाबलः अनरण्यः। अनरण्यस्य पुत्रः पृथुः। पृथोः त्रिशङ्कुः। त्रिशङ्कोः पुत्रः धुन्धुमारः, यशसा प्रसिद्धः। धुन्धुमारात् महाबलः युवनाश्वः, महारथः। युवनाश्वस्य पुत्रः मांधाता, भूमिपालः। मांधातुः सुसन्धिः। सुसन्धेः द्वौ पुत्रौ—ध्रुवसन्धिः च प्रसेनजित् इति।" एवं श्रीमद्रामायणस्य बालकाण्डस्य एते श्लोकाः एकस्मिन् प्रवाहेण कथायाम् आविर्भवन्ति।