ततः मन्त्रिणः सर्वे महर्षिभिः सहिताः सम्यम् ऊचुः—"एवमेव।" तेन तुष्टः राजा मन्त्रिभ्यः प्राह—"श्वः प्रस्थानं करिष्यामः।" ततो मन्त्रिणः महत्संमानं प्राप्य, सर्व एव सन्तुष्टाः सर्वगुणसम्पन्नाः, तत्रैव तां रजनीं व्यत्ययुः। अथ प्रभाते काले, रजनीं व्यतीत्य, राजा दशरथः प्रमुदितः, गुरुभिः स्वबन्धुभिश्च सहितः, सुमन्त्रं प्रति इदं वचनम् अब्रवीत्—"अद्य कोशाध्यक्षाः बहुधनं विविधरत्नालङ्कृतं पूर्वं गच्छन्तु, सम्यक् सज्जीकृत्य। चत्वारः सैन्यभागाः शीघ्रं सम्प्रस्थिताः स्युर्ममाज्ञया, उत्तमं रथमपि युज्यतां विलम्बं विना। वसिष्ठो वामदेवो जाबालिः काश्यपः दीर्घायुषा मर्कण्डेयश्च, कात्यायनश्च उपस्थिताः स्युः। एते ब्राह्मणाः पूर्वं यान्तु, मम रथोऽपि युज्यतां, यथा विलम्बो न स्यात्; दूताः हि मां त्वरयन्ति।" राजाज्ञया चतुर्विधं सैन्यं राजानं पृष्ठतः अन्वगच्छत्, स ऋषिभिः सहितः अग्रे प्रस्थितः। चत्वार्यहं यानं कृत्वा, स राजा विदेहान् देशं प्राप्तवान्; तस्य आगमनं श्रुत्वा जनकः राजा सत्काराय प्रस्थितः। स तु वृद्धं दशरथं समीपं गत्वा, जनकः राजा हर्षसमन्वितः परमानन्दमवाप। स तु धर्मात्मा राजा जनकः प्रमुदितः परमपुरुषं वाक्यम् अब्रवीत्—"स्वागतम्, पुरुषर्षभ! सौम्य, त्वं आगतः, भग्येन राघव। त्वं पुत्रयोः शौर्येण लब्धयोः सुखम् अवाप्स्यसि; भग्येन वसिष्ठो महर्षिः आगतः। सर्वैः श्रेष्ठैः ब्राह्मणैः सह, इन्द्र इव देवैः, भग्येन मम विघ्नाः नष्टाः, कुलं च मानितम्। राघवैर्यः वीर्यशौर्यप्रधानः सः कुलसंयोगः मम, राजन्, त्वया श्वः प्रातःकाले विवाहसंस्कारः क्रियताम्। यज्ञसमाप्तौ, राजर्षे, ऋषिप्रधानानां साक्षात् विवाहः विधीयताम्।" एवं वचः ऋषिमध्ये श्रुत्वा, नरपतिः प्रत्युवाच। वाक्यविशारदः श्रेष्ठः राजा प्रत्युवाच—"ग्रहणं दातुः इच्छया भवति, इति पूर्वं श्रुतम् मया।" ततोऽन्यः प्रत्युवाच—"यथा त्वया उक्तम्, धर्मज्ञ, तथा करिष्यामः; तव वाक्यानि धर्मयुक्तानि, यशस्विनि, सत्यमेव वक्तुः।" एतद् वचः श्रुत्वा, विदेहराजः महदाश्चर्यं प्राप; ततः सर्वे मुनिगणाः संमिल्य, तां रजनीं प्रहृष्टाः, परमसुखेन व्यत्ययुः। तत्र रामः लक्ष्मणेन सह, विश्वामित्रं पुरस्कृत्य, पितुः पादौ स्पृष्ट्वा, तस्य राजा पुत्रयोः रामलक्ष्मणयोः वचनं श्रुत्वा परमसन्तुष्टः अभवत्। स तत्रैव सन्तुष्टः स्थित्वा, जनकेन पूजितः; जनकः धर्मवित् महातेजाः, यज्ञकर्मात् कन्यकाकर्म च कृत्वा, तत्रैव तां रजनीं व्यत्ययुः। अथ प्रभाते जनकः, कृतस्नानसंध्यः, महर्षिसंनिधौ शतानन्दं पुरोहितं प्राज्ञं इदं वचनम् अब्रवीत्—"मम भ्राता कुशध्वजः नाम, महातेजाः, वीर्यवान्, धर्मात्मा च, पुण्यनगरे वसति। सः सांकाश्ये निवसति, या नगरी पुण्यसम्पन्ना, क्षुमतीं नदीं पिबन्, वनफलोपवनतीरां, पुष्पकविमानसदृशीम्। तं द्रष्टुम् इच्छामि, स यज्ञस्य रक्षिता मम; स च महात्मा मम सह सुखं भागी भविष्यति।" एवमुक्ते शतानन्दसन्निधौ, केचन परिचारकाः आगताः; तेषां जनकः आज्ञां दत्तवान्। राजाज्ञया ते शीघ्रगामिभिः अश्वैः प्रस्थिताः, कुशध्वजं नरसिंहम् आनयितुं, विष्णुमिव इन्द्राज्ञया। सांकाश्यं गत्वा, कुशध्वजं दृष्ट्वा, तस्मै सर्वं निवेदयामासुः—यद्वृत्तं, यच्च जनकस्य मनसि। सन्देशं श्रुत्वा, शीघ्रदूतैः आगतम्, राजा कुशध्वजः जनकस्य आज्ञया तत्र आगतः। स धर्मनिष्ठं महात्मानं जनकं दृष्ट्वा, शतानन्दं धर्मिष्ठं च जनकं च अभिवाद्य, सः तत्र उपविष्टः। स राजार्हे दिव्ये आसने उपविष्टः; तौ भ्रातरौ तेजसा तुल्यौ, एकत्र उपविशताम्। ततः तौ महाबलिनौ भ्रातरौ श्रेष्ठं मन्त्रिणं सुदामानं प्रेषयामासतुः—"त्वं शीघ्रं गच्छ, मन्त्रिप्रवर, इक्ष्वाकुकुलश्रेष्ठं आनय। तं पुत्रैः मन्त्रिभिश्च सहितं, अजितं, रघुवंशवर्धनं, सत्कारस्थानं आनय।" स तत्र गत्वा, राजानं प्रणम्य अवदत्—"अयोध्याधिप, मिथिलेश्वरः जनकः त्वां द्रष्टुम् इच्छति। सः त्वद्गुरुपुरोहितैः सहितः मिलनाय निश्चितः।" मन्त्रिणः वचनं श्रुत्वा, राजा ऋषिभिः सहितः, स्वबन्धुभिः सहितः, यत्र जनकः तत्र प्रस्थितः। तत्र वाक्यविशारदः श्रेष्ठः जनकं प्रति वाक्यम् अब्रवीत्—"महाबाहो, त्वं इक्ष्वाकुवंशस्य कुलदेवतां जानासि। सर्वेषु कार्येषु वसिष्ठः पूज्यः वक्ता, विश्वामित्राद्यैः सर्वैः महर्षिभिः अनुमोदितः।" एवं श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे अष्टषष्टितमः सर्गः समाप्तः।