नृपश्रेष्ठ ! तदा जनकः धर्मपरायणः, विश्वामित्रस्य अनुमत्याः शतानन्दस्य च संमत्या, मधुराणि वचांसि प्राह—"राजेन्द्र ! मम व्रतस्य परिपूर्त्यर्थं त्वया कर्तव्यं, तदा उभयोः पुत्रयोः स्नेहम् अवाप्स्यसि।" इति। तस्य वचनस्य श्रवणेन दशरथो राजा परमसन्तुष्टः सञ्जातः, वसिष्ठं वामदेवं मन्त्रिणः च सम्बोध्य प्रोवाच—"विश्वामित्रस्य रक्षायाः अधीनः रामः कौसल्यानन्दवर्धनः लक्ष्मणेन सह विदेहान् अध्यास्ते। तस्य वीर्यं दृष्ट्वा जनकः महात्मा आत्मजां राघवे दातुम् इच्छति। यदि जनकस्य सदाचारः भवतः रोचते, शीघ्रं तस्य पुरीं याम, कालस्य नाशः मा भूयात्।" तदा मन्त्रिणः सर्वे महर्षयः च संहृष्टाः "एवमेव" इति प्रत्यवदन्। राजा च तुष्टः मन्त्रिभ्यः उक्तवान्—"श्वः प्रस्थानं करिष्यामः।" मन्त्रिणः च मान्याः सर्वे तत्रैव रजन्यां सुखेन व्यतीयुः, हृष्टचित्ताः सर्वगुणसमन्विताः च। प्रभाते दशरथो राजा गुरुजनैः बान्धवैः च सहितः सुमन्त्रं प्रति प्रहृष्टः प्रोवाच—"अद्य कोषाध्यक्षाः विविधरत्नैः भूषितं बहुधनं गृहीत्वा पूर्वं यान्तु। चतुरङ्गबलं सम्पूर्णं शीघ्रं प्रस्थाप्यताम्, ममाज्ञया श्रेष्ठरथः युज्यतां। वसिष्ठवामदेवजाबालिकश्यपमार्कण्डेयकात्यायनाः ब्राह्मणाः अग्रे गच्छन्तु, रथः च युज्यताम्, विलम्बो न भवेत्, दूताः हि त्वाम् आवर्तयन्ति।" राजाज्ञया चतुरङ्गबलं ऋषिभिः सह राजानं अनुगच्छत्। चत्वारः अह्नः यत्र व्यतीयुः, तत्र दशरथः विदेहदेशं प्राप। जनकः तस्य आगमनं श्रुत्वा सत्काराय व्याहरत्। स वृद्धं दशरथं समीपमागत्य परमसन्तोषं लेभे। हृष्टः स राजा दशरथं प्रति उवाच—"स्वागतं ते, नरश्रेष्ठ ! सौम्य, तव आगमनं सौभाग्यं, राघवस्य आगमनं च। त्वं उभयोः पुत्रयोः प्रीतिं वीर्येण लब्धुम् अर्हसि। सौम्य, वसिष्ठमहर्षिः आगतः, मम बाधाः अपाकृताः, वंशस्य च गौरवं जातम्। राघवैर्युतः त्वं श्रेष्ठबलवीर्ययुक्तः, स्वजनसंयुक्तः, श्वः प्रातः विवाहकर्म समाचर्यताम्। यज्ञस्य समाप्तौ, ऋषिसंनिधौ, कन्यादानं क्रियताम्।" एवं श्रुत्वा दशरथः ऋषिसंनिधौ प्रत्युवाच—"ग्रहणं दातारं प्रति भवति, एष धर्मः प्राचीनः श्रुतः मया। यथोक्तं धर्मज्ञ, तथा करिष्यामः। तव वचनं सत्यं, धर्म्यं, प्रतिष्ठितं च।" इति। तद्वचनश्रवणेन जनकः महदाश्चर्यं प्रपेदे। ततः सर्वे मुनिगणाः समागत्य हर्षपूर्णाः रजन्यां तत्रैव सुखेन वासमकुर्वन्। तदा रामः लक्ष्मणेन सह विश्वामित्रपूर्वकः पितुः पादौ स्पृष्ट्वा प्रणम्य तिष्ठन्। दशरथः पुत्रयोः रामलक्ष्मणयोः वाक्यं श्रुत्वा परमसन्तुष्टः सञ्जातः। स राजा तत्रैव जनकस्य पूजितः सुखेन वासमकुर्वन्। जनकः अपि महातेजाः धर्मज्ञः कन्यायाः च यज्ञस्य च विधिं कृत्वा तत्रैव रजन्यां वासमकुर्वन्। प्रभाते जनकः कृतस्नानसन्ध्यः शतानन्दं कुलपुरोहितं मुनिसमक्षं प्रति उवाच—"मम भ्राता कुशध्वजः, महातेजाः, महावीर्यः, धर्मात्मा च, सौम्यपुरीं अधिवसति। स साङ्काश्ये वसति, यत्र क्षुमतीनदी जलं पिबति, तत्र वनफलोपेताः उपवनानि, यथा दिव्यः पुष्पकः। तम् अहम् द्रष्टुम् इच्छामि, स यज्ञस्य रक्षिता मम, स च मम आनन्दे भागी भविष्यति।" एवं शतानन्दस्य सन्निधौ उक्ते, किञ्चन परिचारकाः आगत्य जनकस्य आज्ञां प्राप्नुयुः। तेन राज्ञा त्वरया तेषां शीघ्रगामिनां अश्वान् आरोप्य कुशध्वजं प्रति प्रेषितम्, यथा इन्द्रेण विष्णुः आहूयते तथा। तदनन्तरं साङ्काश्यं गत्वा दूताः कुशध्वजं दृष्ट्वा तस्य सर्वं वृत्तान्तं जनकस्य च इच्छां निवेदयामासुः। तद्वचनं श्रुत्वा स कुशध्वजः जनकस्य आज्ञया शीघ्रं तत्र आगतः। स धर्मनिष्ठं जनकं दृष्ट्वा, शतानन्दं च, प्रणम्य, ताभ्यां पूजां कृत्वा, राजासनं समारुह्य भ्रातृभ्यां सह उपविष्टः। ततः तौ भ्रातरौ श्रेष्ठौ मन्त्रिणं सुधामानं प्रेषयित्वा ऊचतुः—"त्वं शीघ्रं गच्छ, मन्त्रिवर, इक्ष्वाकुकुलश्रेष्ठं प्रति।