यदि हनूमान्, मारुतसमः पराक्रमे, वह्निसमतेजाः, यदि स जीवति, तर्हि जीवितस्यापि आशा अस्ति इति चिन्तयामासुः। तस्मिन् समये मारुतात्मजः हनूमान् वृद्धं जाम्बवन्तम् उपसृत्य, विनयपूर्वकं प्रणम्य, तस्य पादौ जग्राह। हनूमतः वचनानि श्रुत्वा, जाम्बवान्, समस्तेन्द्रियैः समाकुलितः, पुनरिव जात इव अभवत्। ततः महातेजाः जाम्बवान् हनूमन्तं प्रति उवाच—“आगच्छ, हर्यृषभ, त्वं वानरान् रक्षितुम् अर्हसि। अन्यः कश्चित् पर्याप्तबलः नास्ति; त्वमेव तेषां प्रमुखमित्रम्। एषः ते पराक्रमस्य कालः—न अन्यं कञ्चन पश्यामि। वीरशार्दूल, त्वं वानररिक्षसेनां प्रेरय; रामलक्ष्मणौ च, शरपीडितौ, उपचारय। त्वं हनूमन्, विशालं सागरं तीर्त्वा, पर्वतश्रेष्ठं हिमवन्तं गन्तव्यम्। तत्र, रिपुघ्न, दिव्यम् अद्भुतम् उच्चैः स्थितं स्वर्णमयं कैलासशिखरं दृष्ट्वा, तयोः मध्ये, वीर, तेजसा दीप्तं, सर्वौषधिसंपन्नं, महौषधिपर्वतम् अपश्यः। तस्य शिखरे, कपिश्रेष्ठ, चत्वारः दीप्तिमन्तः औषधयः, दशदिशः प्रकाशयन्त्यः, दृश्यन्ते—मृतसञ्जीवनी, विशल्यकरणी, सुवर्णकरणी, महती च सन्धान्यौषधिः। एतानि सर्वाणि शीघ्रं संग्रह्य, पुनः आगत्य, वानराणां जीवनप्राणान् संयोजयित्वा, तान् जीवय, वातसुत।" एवं जाम्बवन्तः वचनानि श्रुत्वा, हनूमान्, मारुतात्मजः, महान् बलविक्रमसम्पन्नः अभवत्, यथा वातवेगेन समुद्रः पूर्णः भवति। स पर्वताग्रे स्थित्वा, महाबलवान् हनूमान्, पर्वतम् अधः पादेन निपीड्य, स्वयम् इव द्वितीयः पर्वतः इव दृष्टः। तस्य पादपातेन पर्वतः निपीडितः, स्वं भारं न शशाक, तीव्रपिडनया अवसन्नः अभवत्। तस्य वृक्षाः भूमौ पतित्वा, हनूमतः बलात् दह्यमानाः, शिखराणि च पादपातेन भग्नानि। स निपीड्यमानः महापर्वतः, वृक्षशिलाभग्नः, वानराः तत्र स्थितुं न शेकुः, स कम्पमानः। तदा लङ्का अपि, द्वाराणि कम्पमानानि, गृहप्रासादभिन्नानि, भयविप्रलुप्तचेतसा, रात्रौ नृत्यन्तीव बभूव। पर्वतम् अतिपीड्य, हनूमान्, पर्वतराजसदृशः, भूमिम् अपि सागरं च कम्पयामास। ततः कपिः मलयपर्वतं आरुरोह, यः मेरुमन्दरयोः सदृशः, नानानदीसमाकीर्णः। स पादपलतान्वितः, पद्मोत्पलविकसितः, देवगन्धर्वसेवितः, षष्टियोजनविस्तीर्णः। विद्यााधरमुनिगणाप्सरसां सेवितः, नानामृगसंकीर्णः, नानागुहाभूषितः। तत्र हनूमान्, मेघसङ्काशः, मारुतात्मजः, स्वदेहं विस्तीर्य, यक्षगन्धर्वकिन्नरान् मोहयामास। स पादेन पर्वतम् अधः निपीड्य, विकटं मुखं विवृत्य, ज्वलनसदृशं, भीमस्वनं नदन्, राक्षसान् भयमाविशत्। तस्य भीमस्वनं श्रुत्वा, लङ्कायां व्याघ्रराक्षसाः स्थातुं न शेकुः। सागरं प्रणम्य, हनूमान्, रिपुंसूदनः, राघवस्यार्थे परमं कार्यं समारब्धवान्। स पुङ्खिलं पुच्छं उत्क्षिप्य, पृष्ठं कुञ्चयित्वा, कर्णौ संकुच्य, मुखं ज्वलनमुखसदृशं विवृत्य, तीव्रवेगेन नभः प्रतिपेदे। स महान् वेगेन तरून्, शिलाः, पर्वतान्, सामान्यवानरांश्च गृहीत्वा, बाहुथिघ्रवेगेन, ते जलनिधौ पतिताः। स दण्डाकृतिबाहुः, नागपुङ्गवबलसम्पन्नः, दिशः आकर्षन् इव, पर्वतराजं प्रति प्रस्थितवान्। स सागरं, तरङ्गमालाविलसितम्, जलचरसमाकुलम्, दृष्ट्वा, हरिवरः विष्णुचक्रवत् वेगेन प्रस्थितः। स पर्वतान्, पक्षिसङ्घान्, सरांसि, नद्यः, नगरीश्च दृष्ट्वा, समृद्धमञ्जनपर्वतम् अपि दृष्ट्वा, पित्रा तुल्यवेगेन प्रस्थितः। आदित्यपथेन गच्छन्, हनूमान्, अनिशः, शीघ्रवेगसमन्वितः, पित्रा तुल्यपराक्रमः, त्वरितः प्रस्थितः। महावेगसम्पन्नः कपिश्रेष्ठः हनूमान्, वातवेगेन, सर्वदिशः नादयन्, प्रस्थितः। जाम्बवन्तः वचनानि स्मरन्, हनूमान्, भीमविक्रमः, महाकपिः, सहसा हिमालयं दृष्टवान्। स तं पर्वतराजं, बहुस्रोतस्सम्पन्नम्, नानागुहाशिलातटैः, शिखरैः श्वेतमेघसमवर्णैः, नानावृक्षलताभिः शोभितम्, आसाद्य। स तं पर्वतराजं, सुवर्णशिखरसमाकीर्णम्, दिव्याश्रमैः, देवर्षिगणसेवितैः, दृष्टवान्। स ब्रह्मणः स्थानं, रौप्यप्रासादं, इन्द्रालयं, रुद्रबाणनिपातस्थानं, हयशिरः शिखरं, ब्रह्मशिरः दीप्तं, वैवस्वतगणांश्च दृष्टवान्। अग्नेः स्थानं, कुबेरस्य भवनं, सूर्यतेजः, सूर्यबन्धनस्थानं, ब्रह्मस्थानं, शिवधनुः, भूमिनाभिं च अपश्यत्। कैलासशिखरं, हिमशिलां, सुवर्णशिखरं, सर्वौषधिसम्पन्नं, औषधिपर्वतराजं दृष्टवान्। स तं पर्वतम्, ज्वलनाराशिसमाकीर्णम्, विस्मितः दृष्ट्वा, औषधिपर्वतराजे उत्पत्य, औषधीनां अन्वेषणं आरब्धवान्।