एवं दैत्याः असुरा अभवन्, अदितेः पुत्राः सुराः अभवन् च। वारण्याः स्वीकृत्य देवाः परमं हर्षं लेभिरे। ततः उच्छैःश्रवा नाम श्रेष्ठः अश्वः उत्पन्नः, कौस्तुभमणिः अपि प्रादुरभूत्, तथा परमं अमृतं अपि समुत्थितम्। तस्य अमृतस्य हेतोः, हे राम, महती कुलनाशनं जातम्; अदितेः पुत्राः दितेः पुत्रैः सह युद्धं अकुर्वन्। ते सर्वे असुराः राक्षसैः सहिताः, घोरं संग्रामं अकुर्वन्, येन त्रयो लोकाः मोहिताः। सर्वे विनष्टे, तदा महाबलः विष्णुः मोहिनीं रूपं गृहित्वा शीघ्रं अमृतं जग्राह। ये विष्णुं अक्षरं परमं पुरुषं उपजग्मुः, ते विष्णुना महाबलेन संग्रामे विनिर्दलिताः। अदितेः पुत्राः, हे वीराः, दितेः पुत्रान् तस्मिन्संघर्षे घोरे महायुद्धे जघ्नुुः, यत्र दैत्याः आदित्यैः सह युद्धं अकुर्वन्। एवमेतत् सर्गः षट्चत्वारिंशः श्रोतव्यः। यदा दितेः पुत्राः निहताः, सा दिति महान् शोकं प्राप्तवती। सा स्वं पतिं मारीचिपुत्रं कश्यपं प्राह— "भगवन्, तव पुत्रैः मम पुत्राः निहताः, अहं पुत्रशून्या अभवम्। दीर्घेन तपसा लब्धः पुत्रः मम इच्छितः, यः इन्द्रघ्नः भविष्यति। अतः अहं तपः करिष्यामि; त्वं गर्भदानं अनुमन्यस्व। इन्द्रघ्नः पुत्रः मम भवेत्, इति त्वया अनुमतव्यम्।" तस्याः वचनं श्रुत्वा महातेजाः मारीचः कश्यपः शोकार्तां दितिं इदं उवाच— "एवमस्तु, शुभं ते अस्तु। त्वं शुचिः भूत्वा तपस्विनि, पुत्रं जनिष्यसि यः युद्धे इन्द्रं हन्ता भविष्यति। यदि सहस्रवर्षपर्यन्तं शुचिः स्थास्यसि, तदा मत्तः त्रैलोक्यविनाशकः पुत्रः भविष्यति।" इति उक्त्वा स महायशाः मुनिः तां शनैः हस्तेन स्पृष्ट्वा, आशीर्वादं दत्वा स्वं तपः कर्तुं जगाम। तस्मिन् गते, दिति परमप्रहृष्टा, कुशप्लवाख्यं देशं गत्वा घोरं तपः अकरोत्। तस्याः तपश्चर्यायाम्, हे नरश्रेष्ठ, इन्द्रः परमगुणसम्पन्नः तां सेवाम् अकरोत्। स इन्द्रः अग्निं, कुशान्, दारूणि, जलं, फलानि, मूलानि, यानि यानि इच्छितानि, सर्वाणि ददौ। अभ्यङ्गेन च श्रमपरिहारैः च इन्द्रः सदा दितिं उपतस्थे। यदा सहस्रवर्षाणां केवलं दश वर्षाणि अवशिष्टानि, तदा दिति हृष्टा इन्द्रं उवाच— "दश वर्षाणि शेषाणि, ततः त्वं स्वं भ्रातरं पश्यसि, शुभं ते अस्तु। येन हेतोः अहं पुत्रं जनिष्यामि, सः तव सहायकः भविष्यति त्रैलोक्यविजये। तव प्रार्थनया, त्वदीयः पितामहानुग्रहेण, सहस्रवर्षान्ते मम पुत्रः लभ्यते।" इति उक्त्वा, सा दिति, मध्याह्ने, निद्रया अभिभूता, शिरसि पादौ स्थापयित्वा, अशुचिः अभवत्। तां तथा दृष्ट्वा, केशान् शिरसि न स्थापयित्वा पादयोः स्थापयन्तीं, इन्द्रः हसितवान्, हृष्टः अभवत्। ततः इन्द्रः तस्याः शरीरद्वारेण प्रविश्य, परमबलसम्पन्नः, गर्भं सप्तधा चकर्त। तं गर्भं शतशृङ्गेण वज्रेण विदारयन्तं, सः गर्भः मधुरं रुरोद, तदा दिति जागरूका अभवत्। इन्द्रः गर्भं प्राह— "मा रुदः, मा रुदः," इति; तथापि रुदन्तं तम् इन्द्रः पुनः पुनः विदारयामास। दिति अवदत्— "मा हन्याः, मा हन्याः," इति; मातुः वचनात् इन्द्रः निववृते। ततः इन्द्रः वज्रपाणिः अञ्जलिं कृत्वा दितिं उवाच— "देवि, त्वं अशुचिः निद्रां प्राप्तवती, पादयोः शिरः स्थापयित्वा। तं अवसरं दृष्ट्वा, हे देवी, अहं गर्भं विदारयामास, यः मम युद्धे घाता अभविष्यत्। अतः त्वया मम अपराधः क्षन्तव्यः।" एवमेतत् सप्तचत्वारिंशः सर्गः श्रोतव्यः। तदा सप्तधा विदारिते गर्भे, दिति दुःखार्ता, सौम्यं वाक्यं अजिताय सहस्राक्षाय इन्द्राय प्राह— "मम दोषात् गर्भः सप्तधा विदारितः; त्वं देवेश, बलघ्न, अस्मिन्कर्मणि तव दोषः नास्ति। मम गर्भस्य हितार्थं त्वं किञ्चित् प्रियं कुरु; एते सप्त जना मरुतां गणपतयः भवन्तु। एते सप्त जना, वातेन वह्यमानाः, दिवं चरन्तु; मरुतः इति प्रसिद्धाः, दिव्यरूपिणः, मम एव पुत्राः स्युः। एकः ब्रह्मलोकं गच्छतु, अन्यः इन्द्रलोकं, तृतीयः दिव्यवायुः नाम्ना प्रख्यातः। चत्वारः तवाज्ञया दिशः चरन्तु; समये एते मम पुत्राः स्युः। तव कृत्येन एते मरुतनामानः भविष्यन्ति।" तस्याः वचनं श्रुत्वा, सहस्राक्षः पुरन्दरः अञ्जलिं कृत्वा प्राह— "यथा त्वया उक्तं, तथा एव सर्वं भविष्यति, न संशयः।