हनुमान्, वातात्मजः, तं गदां समालभ्य निशाचरान् पातयामास, यथा विनतानन्दनः गरुडः सर्पं विक्रान्तम् गृहीत्वा पातयति। स वीरः कपिश्रेष्ठः गदां गृहीत्वा नभः समारुह्य दैत्यान् इन्द्रवज्रनिपातेन इव हन्तुम् आरब्धवान्। तान् राक्षसान् हत्वा, युद्धकाङ्क्षी स वीरः वातसूनुः द्वारे स्थिरः स्थितवान्। ततः केचन राक्षसाः, भयात् विमुक्ताः, रावणस्य समीपम् गत्वा, सर्वे किंकराः निहताः इति निवेदयामासुः। बलिनः किंकराणां निहतत्वं श्रुत्वा, राजा रावणः, कोपात् चक्षुषी परिवर्त्य, युद्धे अप्रतिद्वन्द्वं प्रहस्तस्य पुत्रं प्रेषयामास। इतः परं श्रीमद्वाल्मीकीयरामायणे सुन्दरकाण्डे त्रयश्चत्वारिंशः सर्गः श्रोतव्यः। तदा किंकरान् निहत्य, हनुमान् ध्यानमगमत्—'अहं वनं विनाशितवान्, न तु चैत्यप्रासादम्' इति चिन्तयन्। स कपिश्रेष्ठः वातसुतः चैत्यप्रासादम् मेरुशिखराकारम् आलोक्य तत्रोत्प्लुत्य समारुह्य स्थितवान्। पर्वतसमं तं प्रासादं समारुह्य, महाबलपराक्रमेण स वानरयूथपः उदितसूर्य इव विराजमानः आसीत्। स उच्चैः चैत्यप्रासादम् आलभ्य, तेजसा दीप्तमानः दिव्यः पारिजातवृक्ष इव बभौ। ततः स वातात्मजः विशालरूपम् धृत्वा, महाबलः लङ्काम् घोरनिनादेन कम्पयामास, स सर्वतः शब्देन पूरयन्। तेन महाशब्देन, यः कर्णान् व्याप्नोति, तत्र विहङ्गमाः पतिताः, चैत्यपालाश्च सन्त्रस्ताः अभवन्। हनुमान् ततः उच्चैः घोषम् कृत्वा उच्चैः वचनम् उदाहरत्—"जयति रामः सस्त्रभृताम् श्रेष्ठः, जयति बलवान् लक्ष्मणः, जयति राघवसंरक्षितः राजा सुग्रीवः। अहम् रामस्य दासः, कोसलाधिपस्य, निष्पापकर्मणः—हनुमान् वातसुतः, रिपुसैन्यविनाशकः। सहस्ररावणाः अपि युद्धे मम बलम् समं न कुर्युः, यदा अहं सहस्रशः शिलाः वृक्षांश्च प्रहरामि। लङ्कापुरम् विजित्य मैथिलीम् अभिवाद्य, अहम् कृतार्थः सर्वराक्षसाणां समक्षं निर्गमिष्यामि।" एवं उक्त्वा, महाकायः वानरयूथपः चैत्यशिखरे स्थित्वा, भीमस्वरेण निनदन् राक्षसान् भीषयामास। तस्मिन् भीमनिनादे, शतशः चैत्यपालाः विविधायुधानि—शूलानि, खड्गान्, परशून् च गृहीत्वा समागच्छन्। ते दीर्घकायाः, सुवर्णलोहपट्टकाङ्कितैः गदाभिः मुसलैः च वातसुतम् अभ्यधावन्। सूर्यसमप्रभैः शरैः ते वानरश्रेष्ठम् अभिपेतुः, गङ्गाप्रवाहस्य महावर्त इव। राक्षससमूहः वानरश्रेष्ठम् अभिवेष्ट्य विराजमानः स्थितः। तदा वातसुतः क्रुद्धः भीमम् रूपम् धारयामास। हनुमान् वेगेन तस्य प्रासादस्य सुवर्णपट्टलाङ्कृतं महास्तम्भम् उन्मूल्य, सर्वतः दीप्तिमान् घूर्णयामास। तत्र ज्वलनः उत्पन्नः, प्रासादः अपि दग्धः अभवत्। प्रासादम् दग्धम् दृष्ट्वा, वानरयूथपः शतशः राक्षसान् हत्वा, इन्द्रः इव वज्रपाणिः असुरान् नाशयन् बभूव। स दिव्यम् आकाशे स्थित्वा, तेजस्वी, इदं वचनम् अवदत्—"मम सदृशाः सहस्रशः महात्मभिः प्रेषिताः। वयं च अन्ये च वानरयूथपाः, सुग्रीवस्य आज्ञया, पृथिवीं सञ्चरन्ति। केचित् दशगजानां बलवन्तः, केचित् तद्गुणितबलाः, केचित् सहस्रगजसाम्यबलपराक्रमाः। केचित् प्लवगश्रेष्ठाः आप्लवप्रवाहसमाः, केचित् वातवेगसमाः, केचित् च अपरिमितबलसम्पन्नाः। एवं दन्तनखायुधैः वानरैः शतशः शतसहस्रशः, लक्षशः, कोटिशश्च परिवृतः—सुग्रीवः सर्वराक्षसविनाशकः आगमिष्यति। लङ्कायाः, स्वस्य, रावणस्य च नाशः निश्चितः, यतः इक्ष्वाकुवीरस्य रामस्य शत्रुत्वं कृतम्।" एवं श्रीमद्वाल्मीकीयरामायणे सुन्दरकाण्डे त्रयश्चत्वारिंशः सर्गः समाप्तः। अधुना चतुश्चत्वारिंशः सर्गः श्रोतव्यः। राक्षसराजाज्ञया प्रहस्तस्य पुत्रः, महाबलः जम्बुमाली, तीक्ष्णदंष्ट्रः धनुर्धरः, निर्गतः। स रक्तमाल्यवासाः, माल्यकुण्डलभूषितः, विशाललोचनः, भीमदर्शनः, युद्धे दुर्जयः आसीत्। तस्य धनुः इन्द्रधनुषः सदृशम्, महद् दिव्यम्, शीघ्रसायकयुक्तम्, तद् यदा सन्दधाति, गर्जिताशनिसदृशः शब्दः उत्पद्यते स्म। तस्य धनुषः प्रत्यञ्चा निनादेन दिशः, विदिशः, नभः च अपि सहसा शब्देन पूरितम्। तम् अश्वकुम्भयान् युक्तरथेन समीपगच्छन्तम् दृष्ट्वा, हनुमान् शीघ्रगामी हृष्टः उच्चैः निनदन्। जम्बुमाली महाबलः, तोरणे स्थितं महाकपिं हनूमन्तम् तीक्ष्णैः शरैः विव्याध। तं शिरसि कर्णिशरेण, शीर्षे शल्येन, बाह्वोः दशभिः लौहशरैः विव्याध। तस्य मुखम् ताम्रशरेण आहतम्, शरदम्बुजम् इव सूर्यरश्मिभिः विदारितम्, शोभयामास। एवं श्रीमद्वाल्मीकीयरामायणे सुन्दरकाण्डे एते श्लोकाः एकस्मिन्नेव प्रवाहेण, भक्त्या, वर्ण्यन्ते।