ततः सः वीरः हनुमान् सीताम् उवाच—"त्वं मनः स्थिरं कुरु, देवि, मा च शोकेन तप्यस्व। राघवः लक्ष्मणश्च दुःखरहितौ भवितव्यौ, वैदेहि।" तं पर्वतसन्निभं पवनसुतं दृष्ट्वा, पङ्कजपत्रनयनां जनकात्मजा तम् इदं वचनं अब्रवीत्—"जाने अहं, महाकपे, तव वीर्यं बलं च। तव वेगः पवमानस्य सदृशः, तेजश्च अग्निवत् अद्भुतः।" "कः अन्यः प्राकृतः जीवः, कपिश्रेष्ठ, एतां भूमिं प्राप्नुयात् अथवा अगाधं सागरं तरेत्? तव गमनसमर्थ्यं मार्गदर्शित्वं च अहं जानामि, कार्यस्य त्वरितसिद्धिः नूनं तव शक्या।" "किन्तु, कपिवर, त्वया सह मम गमनं न युक्तं। तव वातवेगसमं गमनं मां मोहयेत्।" "त्वं यदा आकाशे सागरस्य उपरि गमिष्यसि, तदा अहं तव पृष्ठात् नूनं पतिष्यामि।" "पतित्वा सागरं, मत्स्यग्राहसमाकुलं, शीघ्रं अहं शक्तिहीना जलेषु प्राणिनां उत्तमं भोजनं भविष्यामि।" "न च अहं त्वया सह गन्तुं समर्था, रिपुषूदन। त्वं पत्नीसहितः इति सन्देहः स्यात्।" "मां नयमानां दृष्ट्वा, तीक्ष्णशूरा राक्षसाः, पापेन रावणेन प्रेषिताः, त्वामनुसरिष्यन्ति।" "तेषां शूलमुसलधराणां वीराणां मध्ये, त्वं, वीर, पत्नीसहितः, संकटे स्थास्यसि।" "बहवः राक्षसाः, शस्त्रपाणयः, आकाशे स्युः, त्वं च निरायुधः; कथं त्वं युद्धे मां च रक्षेयः?" "त्वं तान् राक्षसान् युद्धे यदा युध्यसे, तदा अहं, भीता, पृष्ठात् पतिष्यामि, कपिश्रेष्ठ।" "वा, कपिश्रेष्ठ, ते तीक्ष्णशूरा राक्षसाः युद्धे त्वां किञ्चित् पराजेयुः।" "वा, त्वं युद्धे अपसृत्य यदा मां विहायसि, तदा पापाः राक्षसाः मां गृह्णीयुः, अपनीय च यास्यन्ति।" "वा, ते त्वत्तः मां हरन्ति अथवा हन्युः; युद्धे जयपराजयौ अनिश्चितौ दृश्यते।" "वा, अहं राक्षसैः अभिभूता विनश्येयम्; तव यत्नः, कपिश्रेष्ठ, निष्फलः स्यात्।" "नूनं त्वं सर्वान् राक्षसान् नाशयितुं समर्थः; किन्तु राघवस्य यशः हन्यमानः यदि त्वया राक्षसाः निहन्येरन्।" "वा, राक्षसाः मां गृहीत्वा गूढस्थाने स्थापयेयुः, यत्र न कपयः न राघवः जानीयुः।" "एवं तव मम कृते कृतः प्रयासः व्यर्थः स्यात्; महत् पुण्यं तु राघवस्य आगमनात् सह त्वया।" "मम जीवितं राघवे, अपरिमितबलशालिनि, तस्य भ्रातृषु महाबाहुषु, तव च राजवंशे, प्रतिष्ठितम्।" "ते तु, मम कृते शोकदुःखाभिभूतौ, राघवलक्ष्मणौ, सर्वे कपिवानराश्च, जीवितरक्षणं त्यजेयुः।" "पतिव्रतेन धर्मेण, कपे, अहं अन्यस्याङ्गस्पर्शं न इच्छामि, रामस्य विना, कपिश्रेष्ठ।" "रावणेन बलात् स्पृष्टा अहम्—अशक्ता सा, किं कुर्वीत, अनाथा, रक्षाविहीना?" "यदि रामः दशग्रीवं राक्षसैः सह अत्र हत्वा, मां नेतुम् इच्छेत्, तत् तस्य युक्तं स्यात्।" "श्रुत्वा दृष्ट्वा च तस्य महात्मनः, रणशत्रुविदारणस्य, वीर्यं अहम्; न देवा न गन्धर्वा न सर्पा न राक्षसाः, रामस्य समाः युद्धे।" "रणे तं धनुष्मन्तं, बलसम्पन्नं, इन्द्रसमप्रभावं राघवं लक्ष्मणेन सह, वातप्रेरिताग्निवत्, कः स्थातुं शक्तः?" "कः, कपिश्रेष्ठ, राघवस्य लक्ष्मणेन सह, सेनाप्रमथनस्य, दिशां मदगजप्रतिमस्य, सूर्यसमप्रभबाणस्य, युद्धे प्रतिरोधं कर्तुं शक्नुयात्?" "तस्मात्, कपिवर, शीघ्रं राघवं लक्ष्मणं च मम प्रियं, सेनापतिभिः सह, अत्र आनय; दीर्घकालं रामशोकाभिभूता अहम्—त्वं मां हर्षय, वीरकपि।" इति श्रीमद्वाल्मीकि रामायणे सुन्दरकाण्डे सप्तत्रिंशः सर्गः समाप्तः, अष्टात्रिंशः सर्गः आरभ्यते। ततः स कपिसिंहः, तया उक्तं श्रुत्वा, प्रीतः, वाक्यविशारदः, सीतां प्रत्युवाच— "यत् त्वया उक्तं, शुभे, तत् युक्तम्; स्त्रीणां स्वभावाय, पतिव्रतानां, शीलाय च उचितम्।" "स्त्रीत्वात्, त्वं न समर्था, मयि आश्रित्य, शतयोजनविस्तीर्णं सागरं तरितुम्।" "द्वितीयं कारणं, जानकि, यत् त्वं शीलसम्पन्ना, रामविना अन्यस्य स्पर्शे अयोग्या इति—" "एषा, देवि, महात्मनः भार्यायाः युक्ता; त्वदन्या, देवि, कः इदृशं वाक्यं ब्रूयात्?" "काकुत्स्थः सर्वं विस्तारतः श्रोतुम् अर्हति—यत् त्वया कृतं, शुभे, यत् च मया पुरः उक्तम्।" "अनेककारणैः, शुभे, रामस्य प्रियार्थम्, स्निग्धचित्तः, अहम् एतत् उक्तवान्।" "लङ्कायाः प्रवेशः कठिनः, महोदधिः दुस्तरः, मम च शक्त्या, अहम् एतत् उक्तवान्।" "त्वां रघुवंशसम्भवेन सह अद्यैव संयोगयितुम् इच्छामि, गाढस्नेहात्; अन्यथा न उक्तम्।" "यदि त्वं, अनिन्दिते, मया सह गन्तुं न शक्नोषि, तर्हि किञ्चित् अभिज्ञानं दातव्यं, येन राघवः त्वां ज्ञास्यति।