समाप्ते संवत्सरे, सर्वभूताधिपः पूजनीयः उमापतिः पशुपतिः तं राजानं इदं वचनम् उवाच— "अहं त्वया तुष्टः, नरश्रेष्ठ; यत् ते रोचते तत् करिष्यामि। गिरिराजतनयां शिरसि धारयिष्यामि।" ततः सर्वलोकसम्मानिता हिमवतः ज्येष्ठा दुहिता, गङ्गा, अतिमहद्रूपं धारयामास, अतिदुष्प्रतिरोधिनीं वेगं च समादधात्। आकाशात्, हे राम, गङ्गा भगवान् शङ्करस्य शिरसि अवतीर्णा। सा देवी गङ्गा, दुष्प्रतिरोधिनी, स्वमार्गं चिन्तयन्ती तत्र स्थितवती। अहं तस्याः प्रवाहं च शङ्करं च अधःपातालं प्रविष्टवान्; तस्याः गर्वं विज्ञाय, भगवाञ् हरः कोपमाविष्टः। ततः त्रिलोचनः तां निगूहितुम् उद्यतः; सा पुण्या नदी रुद्रस्य पुण्यशिरसि पतिता। शिवस्य जटाकन्दरे, हिमालयसमे, सा गङ्गा पृथिवीं गन्तुं न शशाक; जटाजालात् निर्गमनमार्गं न लब्धवती। तत्र देवी बहून् वर्षान् विचचार। तत्रैव, परमं तपः कुर्वाणः कश्चन तां दृष्टवान्; स तस्याः सन्निध्येन अतीव तुष्टः, हे रघुनन्दन। ततः हरः तां गङ्गां बिन्दुसरःसरोवरं प्रति मुमोच; तस्याः विमुक्तायाः सप्त धाराः उत्पन्नाः। ह्लादिनी, पावनी, नलिनी—एता त्रयः शिवस्य शुभाः आपः पूर्वदिशं प्रवहन्। शुचक्षुः, सीता, सिन्धु—एता त्रयः शुभनद्यः पश्चिमदिशं जग्मुः। सप्तमी तु भगीरथस्य रथानुगामिनी अभवत्; भगीरथः राजर्षिः दिव्यं रथं आरुह्य तस्याः पृष्ठतः ययौ। महाबला गङ्गा पुरतः ययौ; स च तां अनुययौ। सा गङ्गा दिवः शिवशिरसः पृथिवीं प्रति अवतीर्णा। तत्र तस्याः आपः घोरनिनादेन प्रवहन्ती, मत्स्यकच्छपशिशुमारगणैः सहितम्। पतन्त्याः भूमौ पतितायाः पृथिवी विराजिता। तदा दिव्यर्षयः, गन्धर्वाः, यक्षाः, सिद्धाश्च तस्याः पतनं दृष्टवन्तः। सा दिवः पृथिवीं प्रति पतन्ती, विमानैः नगररूपैः, अश्वैः, गजैः च सह दृष्टा। देवाः तत्र स्थित्वा नौकाभिः विचेरुः; ते लोके गङ्गायाः अद्भुतं महत् पतनं दृष्टवन्तः। दृष्टुकामाः देवगणाः, अपरिमितबलाः, समागताः; गच्छन्तः तेषां भूषणानि दीप्तिमन्ति अभवन्। व्योम मेघैः पूरितं, शतसूर्यसमप्रभम्, शिशुमाराः, सर्पाः, चलमत्स्यैः च शोभितम्। विद्युत्प्रभैः व्याप्तमिव व्योम, श्वेतवारिणः सह सहस्रधाराभिः प्रविष्टम्। शरद्भ्रमेघैः व्याप्तमिव व्योम, हंसगणैः; क्वचित् शीघ्रं, क्वचित् वक्रं, क्वचित् विस्तीर्णं नदी प्रवहति। क्वचित् ऊर्ध्वं प्लवमाना, क्वचित् शनैः मृदु प्रवहन्ती; क्वचित् आपः आपः पुनः पुनः स्पृशन्ति। पुनः पुनः सा ऊर्ध्वं पतित्वा भूमौ पतति; या शङ्करशिरसः पतिता, सा पुनः भूमौ पतिता। ततः सा आपः विशुद्धा, सर्वपापविनिर्मुक्ता, दीप्तिमती बभौ। तत्र मुनिगणाः, गन्धर्वाश्च भूमौ वसन्तः, भवरूपात् पतितां आपः स्पृष्टवन्तः, तां पुण्यां प्राकाशयन्। ये च दिवः भूमौ शापात् पतिताः, ते तत्र स्नानं कृत्वा मलरहिताः अभवन्; तस्याः आपः पापं निहत्य, शुभत्वेन युक्ताः अभवन्। व्योम पुनः प्रविश्य, स्वं लोकं प्राप्तवन्तः; जनाः तेन तेजसा आपः प्रहृष्टाः अभवन्। गङ्गायां स्नानं कृत्वा, ते विशुद्धाः अभवन्। भगीरथः राजर्षिः दिव्यं रथं आरोह्य अग्रे गतः; गङ्गा पृष्ठतः अन्वगच्छत्। सर्वे देवाः, ऋषयः, दैत्याः, दानवाः, राक्षसाश्च— गन्धर्वयक्षप्रवराः, किन्नराः, महोरगाः, अप्सरसश्च, हे राम, भगीरथस्य रथानुगामिनः अभवन्। जलचराः अपि तुष्टाः गङ्गां अन्वगच्छन्; यत्र यत्र भगीरथः राजा ययौ, तत्र तत्र गङ्गा दिव्या ययौ। सर्वपापविनाशिनी सा नदी श्रेष्ठा अग्रे ययौ। ततः जह्नुं, अद्भुतकर्माणं, यज्ञभूमौ उपेत्य, गङ्गा तस्य महात्मनः यज्ञवाटिकां आप्लावयामास। तस्याः दर्पं विज्ञाय, जह्नुः कोपितः, हे राघव, गङ्गायाः सर्वं जलं पपौ। तदद्भुतं कर्म दृष्ट्वा, देवगन्धर्वमुनयः अतीव विस्मिताः अभवन्। ते महात्मानं जह्नुं नृपश्रेष्ठं पूज्य, गङ्गां तस्य पुत्रीकर्तुं प्रार्थयामासुः। ततः प्रसन्नः तेजस्वी जह्नुः तां कर्णाभ्यां विमोचयामास। तस्मात् गङ्गा जह्नोः कन्या इति प्रसिद्धा, सा जाह्नवीति अपि कथ्यते। गङ्गा पुनः भगीरथस्य रथानुगामिनी अभवत्; सा सरितां श्रेष्ठा समुद्रं प्राप्तवती। तत्र सा पातालं प्रविष्टा, भगीरथस्य कर्मसिद्धये; भगीरथः राजर्षिः तां गङ्गां सावधानः अनयत्। स स्वपितॄन् भस्मसात्कृतान्, चेतनाहीनांश्च दृष्टवान्। ततः उत्तमगङ्गाजलेन तं भस्मराशिं प्रक्षालयन्, तेषां पापं शुद्धम् अभवत्; ते स्वर्गं प्राप्नुवन्, हे रघुवंशश्रेष्ठ।