ततः कोपसमुज्ज्वलितलोचना एकजटा नाम राक्षसी, करतालस्थितनाभिं सीतां समुपसृत्य वाक्यमुवाच। षड्भ्यः प्रजापतेभ्यः चतुर्थः एषः प्रजापतिः, पुलस्त्यः नाम, ब्रह्मणः मानसपुत्रः ख्यातः। पुलस्त्यस्य तेजस्वी मानसजः महर्षिः विश्व्रवा नाम, प्रजापतीनां समोऽपि तेजसा। तस्य पुत्रः, विशाललोचनानि सीते, रावणः नाम रिपूणां रिपुः, स एव राक्षसेश्वरः त्वया पतित्वेन स्वीकर्तव्यः। किमर्थं त्वं मम उक्तानि वचनानि नाङ्गीकुरुषे सुकेशान्ते? ततः हरिजटा नाम राक्षसी, क्रोधात् व्याघ्रीव नेत्रे प्रसार्य, उवाच—येन त्रयस्त्रिंशद्देवा इन्द्रश्च जिताः। स एव बलवीर्यसम्पन्नः राक्षसेश्वरः, युद्धे न कदापि प्रत्यागतः, तस्य त्वं भार्यां कर्तुम् अर्हसि; किमर्थं तस्य पतित्वं न वाञ्छसि? स बलवान् राजा प्रियतमा भार्यां परित्यज्य त्वाम् एव सर्वाभ्यः श्रेयसीं समुपैष्यति। स्वर्णरत्नविभूषितं सहस्रस्त्रीसमाकीर्णं अन्तःपुरं परित्यज्य रावणस्त्वाम् उपयास्यति। तत्रापि विकटा नाम राक्षसी वाक्यमुवाच—यस्य घोरवीर्येण गजाः गन्धर्वाः राक्षसाश्च युद्धे पुनः पुनः पराजिताः, स एव तव समीपमागतः। किं कारणं यत् त्वं रावणस्य सर्वसमृद्धेः महात्मनः पतित्वं न वाञ्छसि, हे अधमे? ततः दुर्मुखी नाम राक्षसी उवाच—यस्य कृते सूर्यः न प्रकाशते, वायुः भयात् न प्रवाति, किं कारणं त्वं तेन सह न तिष्ठसि सौम्यनेत्रे? द्रुमाः तस्य भीताः पुष्पवृष्टिं कुर्वन्ति, पर्वतानि सलिलं विसृजन्ति, मेघाः यदिच्छति तद् ददाति। तस्मै राक्षसाधिपतये, राजाधिराजाय, त्वं रावणस्य भार्यां कर्तुं न किमर्थं निश्चयं करोति, हे सुश्रोणि? देवि, सुशीले, यद् उक्तं तव हितं सत्यं च; तानि वचनानि स्वीकुरु, अन्यथा जीवितुं न शक्ष्यसि। एवं राक्षस्यः विकृताननाः कठोराणि निन्दितानि वचनानि सीताम् अप्रीतिसंयुक्तानि प्रोचुः। कथं त्वं, हे सीते, तानि सुखशय्योपेतानि सर्वजनप्रियाणि अन्तःपुराणि न प्रविशसि? मानुषस्त्रीणां मानुषेण विवाहः अधिकृत इति यत् त्वं मन्यसे, तत् त्यज; रामं त्यज—तत् कदापि न सम्भाव्यते। राक्षसेश्वरं रावणं त्रैलोक्यसमृद्धिं समुपेयाय, तेन सह यथासुखं वस। सुकेशान्ते, त्वं तं मानुषं रामं वाञ्छसि, यो राज्यभ्रष्टः, प्रयत्नहीनः, दैन्येन च पीडितः, अनघे। राक्षसीनां वचनानि श्रुत्वा, पङ्कजपत्रलोचना सीता, अश्रुपूर्णलोचना, इदं वाक्यमुवाच। यद् आपद्वचनं सर्वाः समवदत, तद् पापीयस्तरं मम मनसि न तिष्ठति। न हि मानुषी राक्षसस्य भार्या भवितुम् अर्हति; इच्छन्त्यः मां खादयन्तु, न तु वः वाक्यं करिष्यामि। स किंचिद् वा राज्यहीनः वा, मम पतिः एव मम स्वामी; तस्मिन् अहम् नित्यं भक्तास्मि, यथा सुवर्चला सूर्ये। यथा महाभागा शची इन्द्रे, अरुन्धती वसिष्ठे, रोहिणी चन्द्रे, तथैव अहम् रामे। यथा लोपामुद्रा अगस्त्ये, सुकन्या च्यवने, सावित्री सत्यवते, श्रीमति कपिले, तथैव अहम् पतिसंयुक्ता। यथा मदयन्ती सौदासे, केशिनी सगरे, दमयन्ती नले, भीमी स्वपत्यौ, तथैव अहम् रामे भक्त्या स्थितास्मि, इक्ष्वाकुप्रवरस्य पत्नीत्वे। एवं सीतायाः वचः श्रुत्वा, राक्षस्यः रावणस्य प्रेरणया कोपारुणिताः तां भीषणवाक्यैः त्रासयन्त्यः अभिववुः। ताः राक्षस्यः, दीर्घजिह्वाः, ज्वलद् दंष्ट्राः, सर्वतः क्रुद्धाः, कम्पमानां सीतां परितः अभिद्रवन्त्यः। तीक्ष्णकुठाराः गृहित्वा, क्रोधात् उचुः—राक्षसाधिपतिः रावणः अस्याः पतित्वं न अर्हति इति। सा महाभागा, तासां घोरराक्षसीनां भीषणवाक्यैः त्रासिता, अश्रूणि मार्जयित्वा शिंशपावृक्षस्य समीपम् उपागच्छत्। सीता, राक्षसीभिः परिवृता, शिंशपावृक्षस्य अधः स्थित्वा, शोकसंपीडिता, विरूपवदना, मलिनवस्त्रा तत्र स्थित्वा, ताः राक्षस्यः सर्वतः तां त्रासयन्त्यः। तदा विनता नाम राक्षसी, भीषणानना, कृशोदराः, कोपात् इदं वचनम् उवाच—सीते, यावत् तव पतिः त्वयि स्निग्धः, तावत् पर्याप्तम्; सर्वत्रातिमात्रं अनर्थाय भवति। अहम् तृप्ता, शुभं ते अस्तु; मानुषधर्मः परिपूर्णः, इदानीं मम वचः कुरु, यः ते हिताय। राक्षसेश्वरं रावणं, इन्द्रवत् प्रचण्डवीर्यं, पतित्वेन स्वीकुरु। वैदेहि, दिव्यगन्धवस्त्राभरणैः भूषिता, अद्य प्रभृति त्रैलोक्यस्य ईश्वरी भूत्वा वस।