हनुमान् रावणं समीपमागतः, तं महोरगवत् श्वसन्तं द्रष्टुं अत्यन्तं सावधानः अभवत्, हृदयेन चापि सन्त्रस्तः शनैः शनैः अग्रे प्रगच्छन्। ततः उच्चस्थले उपविश्य, बालुस्तम्भस्य आच्छादने स्थित्वा, स महाकपिः मदोन्मत्तं राक्षससिंहं निरीक्षितवान्। राक्षसराजस्य विश्रान्तस्य शोभमानं शय्यासनं महाप्रवाहवत् दीप्तिमान् अभवत्, तस्य पार्श्वे महागजः विश्रान्तः आसीत्। हनुमान् तस्य महात्मनः राक्षसराजस्य सुवर्णकङ्कणैः भूषितौ बाहू इन्द्रध्वजोपमौ प्रसारितौ ददर्श। गजदन्ताघातैः विक्षतौ, वज्रनिष्कृतेन विस्तीर्णौ, विष्णुचक्रलक्षणैः चिह्नितौ, तौ बाहू महान्तौ बलिष्ठौ च। सुमहत्, सुसंयुक्तौ, पूर्णशक्तियुक्तौ, सुन्दरनखाङ्गुष्ठयुक्तौ, स्वकनकवलयैः चिह्नितौ तौ बाहू। संपिष्टौ, लोहमुष्टिप्रतिमौ, वृत्तौ गजदन्तोपमौ, तौ दीप्तशय्यायाम् प्रसारितौ पञ्चमुखसर्पद्वयवत् स्थितौ। शीतैः सुगन्धैः उत्तमचन्दनैः अनुलिप्तौ, शशाङ्कचन्दनवत् शोभमानौ। उत्तमस्त्रीभिः समर्पितौ, दिव्यगन्धैः अनुलिप्तौ, यक्षसर्पगन्धर्वदेवदानवश्रेष्ठैः सेवितौ तौ बाहू। महाकपिः तस्य बाहू शय्यायां प्रसारितौ मन्दरगुहायां सुप्तौ क्रुद्धौ द्वौ महोरगौ इव ददर्श। ताभ्यां पूर्णबाहुभ्यां राक्षसाधिपः पर्वतवत् मन्दरद्विप्रतिमः शोभमानः आसीत्। आम्रचम्पकगन्धैः, उत्तमबकुलगन्धैः, श्रेष्ठान्नपानगन्धैः मिश्रितः तस्य देहः सुवासितः। राक्षसराजस्य महान् मुखात्, तस्य शयनस्थितस्य, श्वासः गृहं पूरयन् निर्गच्छति स्म। किरीटेन भूषितः, मुक्तामणिभिः शोभितः, किंचित् कुटिलः, तस्य मुखं दिव्यकुण्डलैः दीप्तिमान् आसीत्। रक्तचन्दनलिप्तम्, सुन्दरमालया भूषितम्, विस्तीर्णं पूर्णं विशालं च तस्य उरः आसीत्। शुक्लवस्त्रैः, स्फुटितैः रेशमपटैः, तस्य विक्षतपार्श्वे आवृतः, पीतवस्त्रैः उत्तममूल्यवस्त्रैः सम्यक् वेष्टितः आसीत्। सर्पवत् श्वसन्, श्याममाषपिण्डवत्, गङ्गातीरमासन्नः, सुप्तगजवत् आसीत्। चतुर्भिः सुवर्णदीपैः सर्वदिशः प्रकाशितः, तस्य देहः विद्युत्स्फुरद् मेघवत् दीप्तिमान् आसीत्। तस्य पादयोः, राक्षसाधिपस्य महात्मनः पत्न्यः, पतिस्नेहयुक्ताः, तस्य गृहे दृष्टाः। तासां मुखानि चन्द्रवत् प्रज्वलितानि, दिव्यकुण्डलैः भूषितानि, माल्याभरणानि अक्षयानि, कपिस्रेष्ठः ताः अपश्यत्। नृत्यगीतविशारदाः, राक्षसराजस्य बाहुषु स्थिताः, दिव्याभरणैः भूषिताः, विश्रान्ताः कपिः अपश्यत्। स्त्रीणां कर्णान्तेषु सुवर्णकुण्डलानि, वलयाः, वज्रमणिकटकाः, व्यालकक्ष्यगोलकाः च दृष्टानि। चन्द्रमुख्यः, सुन्दरकुण्डलभूषिताः, ताः स्त्रियः तद् विमानं तारागणयुक्तमाकाशवत् दीप्तिमन्तं अकुर्वन्। मदविलासक्लान्ताः, तन्वङ्ग्यः, राक्षसराजस्त्रियः विविधेषु स्थानेषु सुप्ताः। अन्याः, नृत्यविशारदाः, सुसंस्थिताङ्गाः, सर्वाङ्गसुन्दर्यः, दीप्तवर्णाः, सुप्ताः। काचित् वीणाम् आलिङ्ग्य सुप्ता, महानदीमध्ये कमलिनीव, तटिकायाम् अधिष्ठिता। अन्याः, श्यामलोचनाः, सुप्ताः, पार्श्वे ढक्किकायाः, मातृवत् बालकं आलिङ्गन्तीव दीप्तिमन्त्यः। सुन्दराङ्गी, रमणीयस्तनयुक्ता, सुप्ता, ढक्किकां निक्षिप्य, प्रियं प्रियं आलिङ्गन्तीव दीप्तिमन्ती। पद्माक्षी, वीणाम् आलिङ्ग्य सुप्ता, कामिनीव प्रियतमं आलिङ्गन्ती, कामसंपन्ना। अन्याः, नृत्यकला समर्पिता, विपञ्चीं गृह्य सुप्ता, दीप्तिमती प्रियं आलिङ्गन्तीव। अन्याः, मदान्धदृष्टयः, सुप्ताः, सुन्दराङ्गैः ढक्किकां स्पृशन्त्यः, या सुवर्णवत् दीप्तिमती। तन्वङ्गी, निर्दोषा, मदक्लान्ता, सुप्ता, लघु ढक्किकां बाहुपार्श्वयोः स्थितवती। अन्याः, ढक्किकासक्ताः, सुप्ताः, वत्सवत् ढक्किकाम् आलिङ्गन्त्यः दीप्तिमत्यः। पद्माक्षी, मदमोहिता, सुप्ता, डमरुं बाहुपीडितम् आलिङ्ग्य, मदेन मोहितवती। अन्याः, दीप्तिमत्यः, घटं निक्षिप्य सुप्ता, वसन्ते पुष्पमालिन्यः शुद्धा शोभमानाः। कन्या, निद्राबलात् सुप्ता, स्वस्तनद्वयं आलिङ्ग्य, या सुवर्णघटवत्। अन्याः, पद्माक्षी, पूर्णचन्द्रमुखी, सुप्ता, अन्यां सुन्दरनितम्बिनीं आलिङ्ग्य, मदवशीकृतवती। उत्तमास्त्रियः, विविधवाद्यालिङ्गिता, सुप्ताः, तानि वाद्यानि स्तनयोः पीडयन्त्यः, प्रियं प्रियं आलिङ्गन्त्यः। तासु, दिव्यशय्यायां पृथग् सुप्तां, कपिः एकां अतिशयसुन्दरीं स्त्रीं अपश्यत्। सा मुक्तामणिभिः भूषिता, तस्य विमानस्य शोभां स्वदीप्त्या वर्धयन्तीव आसीत्।