हनुमान् वेगसमुत्सृष्टः, वृक्षाः स्वपुष्पाणि सञ्जह्रुः, यानि सलिले पतितानि, सखीनामिव आगतानां वियोगे। तेन कपिवातेन कम्पितानां वृक्षाणां नानाविधानि अद्भुतानि पुष्पराशयः सलिलमध्यं सुलघु पतित्वा, महोदधिं नक्षत्रैः व्याप्तमिव विभासयामासुः। तेषां गन्धयुक्तानां नानावर्णानां पुष्पाणां धारया स्नातः स कपिः, सन्ध्यागगनं विद्योतमानं मेघमिव विद्युद्गणैः भूषितं बभासे। तेन बलवता विक्षिप्तानि पुष्पाणि सलिलं आवृत्य, नक्षत्राणामिव, दीपानामिव वा, आकाशमालोकयन्ति इति शोभाम् आवहन्। आकाशे प्रसारितबाहुः स कपिः, पर्वताग्रात् निष्क्रान्तौ पञ्चमुखौ भुजङ्गाविव दीप्तिम् आवहन्। स महाकपिः, तरङ्गयुक्तं तम् अपारं सागरं पिबन्निव, आकाशं पिपासयन्निव च, बभासे। तस्य नेत्रे वातमार्गानुगमे, विद्युत्प्रभे, पर्वते अग्निमिव दीप्तिम् अदधाताम्। तस्य पिङ्गलाक्षस्य नयनयुग्मं, पूर्णचन्द्रसूर्यसमं स्थिरं च, दीप्तिम् आवहत्। तस्य रक्तनासिकया मुखमपि, सन्ध्यायामिव सूर्यबिम्बमिव, रक्तवर्णं बभासे। तस्योत्क्षिप्तपुच्छः आकाशे इन्द्रध्वजमिव शोभां जहार। वातात्मजस्य हनूमतः, वर्तुलितपुच्छस्य श्वेतदंष्ट्रस्य च, प्रभा सूर्यस्य प्रभामण्डलवत् आसीत्। स महाकपिः, अतिरक्तस्फिक् प्रदेशेन, रक्तारुणेन पर्वतविवरमिव गेरूतरञ्जितमिव बभासे। स कपिसिंहः समुद्रं लंघयन्, तस्य पार्श्वयोः वायुः मेघघोषमिव निनादं व्यजनयत्। यथा दिवि धूमकेतुः उत्तरदिशं प्रति पतन् दृश्यते, तथैव स महाबलिकपिः प्रादृश्यत। स दीप्तिमान् कपिः, दीर्घीकृतः, प्लवमानशिखावद् बभासे, महागज इव, पार्श्वयोः बद्धपाश इव च। तस्य शरीरस्य गम्भीरच्छायया च, स कपिः वातवेगप्रेरितनौवद्, सागरे निमग्नः, अदृश्यत। यस्मिन्स्मिन् स कपिः समुद्रस्य भागं प्राप्नोति, तं तं देशं तस्य बलवेगेन उदधिः उन्मत्त इव बभूव। स महाबलिकपिः वेगेन, गिरीन्द्रशिखरप्रतिमान् महातरङ्गान् लंघयन्, सागरं व्यचरत्। कपिवातेन च मेघवातेन च, सागरः भीषणनिनादं कृत्वा कम्पितः। स कपिसिंहः, लवणाम्भसि महातरङ्गजालं आकृष्य, नभः पृथिवीं च विक्षिपन्निव, प्रप्लुतः। वेगेन स सागरतरङ्गान्, मेरुमन्दरकल्पान्, गण्यन्निव, अतिक्रामन् जगाम। तदा तस्य वेगेन जलं मेघसम्पूर्णं, आकाशे शरत्कालमेघवत् विभासितम्। तत्र प्रकटिताः शङ्खाः, मत्स्याः, मकराः, कूर्माः च, वस्त्रविवर्जितदेहवत् दृश्यन्ते स्म। तं तत्र प्रप्लुतं दृष्ट्वा, सागरनिवासिनः सर्पाः, तं कपिसिंहं गगने गरुडमिव मनीषयामासुः। स वेगसमुत्क्रान्तः कपिच्छायाः, दशयोजनविस्तीर्णा त्रिंशद्योजनदीर्घा, शोभनत्वम् आप। तस्य वातात्मजस्य छायाः, लवणाम्भसि श्वेतघनरेखेव, बभासे। स महाकायः, महाप्रभः कपिः, वातपथेन निर्भरः, पक्षिरहितपर्वत इव, शोभां जगाम। प्लवमानेन तेन कपिगजेना, यत्र यत्र गतः, तत्र तत्र सागरः कूपमिव जातः। स पक्षिसंघान् व्याप्नुवन्, हनुमान् पक्षिराजवद्, मेघसमूहान् वात इव, विचालयन् जगाम। श्वेतरक्तनीलमञ्जिष्ठवर्णाः महाघनाः, तेन कपिना आकृष्टाः, दीप्तिम् आवहन्। मेघपुञ्जेषु पुनः पुनः प्रविश्य, निष्क्रम्य च, स चन्द्रमाः इव, क्वचित् तिरस्कृतः, क्वचित् प्रकटितः बभूव। तं वेगेन प्लवमानं दृष्ट्वा, देवाः, गन्धर्वाः, चारणाः पुष्पवृष्टिं तत्र अकुर्वन्। सूर्यः तं कपिश्रेष्ठं न ददाह, वायुः च तदा रामस्य कार्यसिद्धये तं सेवितवान्। मुनयः तं गगने पतन्तं स्तुत्वा, देवगन्धर्वाः वनचरम् कीर्तयन्तो गायन्ति स्म। नागयक्षराक्षसाश्च सर्वे, हनूमतः श्रान्तिविवर्जितत्वं दृष्ट्वा, तं कपिश्रेष्ठं प्रशशंसुः। यदा हनुमान् कपिसिंहः प्लवमानः, तदा सागरः इक्ष्वाकुवंशं पूजयितुम् उद्यतवान्। यदि अहं हनूमतः साहाय्यं न करिष्यामि, तर्हि सर्वैः वक्तारः निन्दितः भविष्यामि इति चिन्तयामास। सगर इक्ष्वाकुवंशाधिपेन मया वर्धितः, अयं च इक्ष्वाकुकुलमन्त्रिणः; अतः मया न बाधनीयः। तस्मात् अहं तं कपिं विश्रामयितुं प्रयत्नं करिष्यामि; स विश्रान्त्वा मयि, शेषं सुखेन अतिक्रमिष्यति। एवं बुद्ध्या निश्चित्य, स सागरः स्वर्णनाभिं सागरान्तर्गतां मैनाकं पर्वतराजं प्रति अब्रवीत्।