सुग्रीवः ततः स्वश्वशुरं सम्यक् उपदिश्य, वीर्यवन्तं शतबलिनामकं वानरं पश्चिमदिशं प्रति प्रेषयामास। स सर्वज्ञः वानराणां श्रेष्ठः राजा तदा स्वस्य च रामस्य च हितं वाक्यं अब्रवीत्। सः शतबलिः स्वशतसहस्रैः वनवासिभिः वानरैः स्वसदृशैः च वैवस्वतपुत्रैः च सह सर्वैः मन्त्रिभिः सहितः तत्र प्रविवेश। तत्र सः हिमालयैः शोभितां महतीं उत्तरदिशं सर्वतः विचिन्वन् रामस्य महाभागां भार्यां अन्वेष्टव्यम् इति आज्ञापयत्। यदा कार्यं संपन्नं स्यात् दशरथात्मजस्य प्रियतमा चापि लब्धा स्यात्, तदा वयं ऋणात् विमुक्ताः स्युः प्रयोजनसिद्धेषु च श्रेष्ठाः भविष्यामः। महात्मनः राघवस्य महदुपकारं कृतवतः वयं तस्य प्रत्युपकारे जीवितं सफलं भविष्यति। यः कश्चित् याचकस्य कामं संपादयति, सः यद्यपि तेन किञ्चित् न कृतम्, तस्य जन्म सफलं भवति; किं पुनः पूर्वोपकारिणि प्रत्युपकारे। एवं दृढनिश्चयः भूत्वा युष्माभिः प्रियतमं हितं च अस्माकं साधयद्भिः जानकी अन्वेष्टव्या। रामः रिपूनां नगरविजयी सर्वभूतैः पूजितः अस्माकं च प्रीतिपात्रः अस्ति। युष्माभिः बुद्ध्या वीर्येण उपायैः च दुर्गमाणि प्रदेशान्—नद्यः पर्वतानि च—विचार्य सर्वत्र विचेष्टव्यम्। तत्र म्लेच्छान् पुलिन्दान् शूरसेनान् प्रस्थलान् भरतान् कुरून् मद्रकांश्च देशान् विचिन्वन्तु। ततः कंबोजान् यवनान् शकनगराणि च, अनन्तरं दरदान् हिमालयं च अन्वेष्टव्यम्। लोध्रपद्मकवनानि देवदारुवनानि च सर्वत्र रावणः वैदेह्या सहितः अन्वेष्टव्यः। ततः सोमाश्रमं देवगन्धर्वसेवितं गत्वा महत् कालनामकं पर्वतम् आगन्तव्यम्। तस्य पर्वतस्य विस्तीर्णेषु शिखरेषु गुहासु च रामस्य निर्दोषां भार्यां अन्वेष्टव्यम्। तस्मात् पर्वताधिपतिं सुवर्णशृङ्गं अतीत्य, तदनन्तरं सुदर्शनाख्यं पर्वतं प्रति गन्तव्यम्। ततः देवसखाख्यः पर्वतः पक्षिवासः, नानावृक्षैः शोभितः, तत्र आगन्तव्यम्। तस्य पर्वतस्य काननानि निर्झराः गुहाः च सर्वत्र रावणः वैदेह्या सहितः अन्वेष्टव्यः। ततः तस्मात् परं शतयोजनविस्तीर्णं व्योम प्रदेशः अस्ति, यत्र न पर्वतानि, न नद्यः, न वृक्षाः, न च प्राणिनः। तं भीषणं निर्जनं शीघ्रं अतीत्य, धवलं कैलासपर्वतं प्राप्य प्रमोदः भविष्यति। तत्र हि वैश्रवणस्य रम्यं विमानं धवलमेघसदृशं सुवर्णमण्डितं विश्वकर्मणा निर्मितं अस्ति। तत्र विशालः पद्मोत्पलसंयुक्तः हंसक्रौञ्चसंकीर्णः अप्सरसां समूहैः सेवितः सरः अस्ति। तत्र वैश्रवणः सर्वलोकपूजितः धनाढ्यः यक्षेश्वरः गुह्यकैः सहितः रमते। तत्र चन्द्रप्रभेषु पर्वतेषु गुहासु च रावणः सीतया सहितः सम्यक् सर्वत्र अन्वेष्टव्यः। क्रौञ्चपर्वतं सम्प्राप्य, तत्र प्रवेशे महती कठिनता अस्ति, तस्मात् सावधानतया प्रवेष्टव्यम्। तत्र सूर्यसमप्रभाः महर्षयः देवस्वरूपाः देवैः प्रार्थिताः निवसन्ति। अन्याः च गुहाः शिखराणि शैलकन्दराः उपत्यकाः च क्रौञ्चस्य सर्वतः विचिन्वन्तु। तत्र एव निरुपवने कामपर्वते मानससरो विहगालयं अस्ति, यत्र न देवाः, न पिशाचा, न दानवाः गन्तुं शक्नुवन्ति। सः क्रौञ्चः पर्वतः शिखरपृष्ठकन्दरैः सहितः सम्यक् अन्वेष्टव्यः; ततोऽनन्तरं मैनाकाख्यः पर्वतः अस्ति। तत्र मायस्य दानवस्य स्वनिर्मितं विमानं अस्ति; मैनाकः पर्वतः शिखरपृष्ठगुहासहितः अपि विचिन्तव्यः। तत्र विविधेषु स्थलेषु अश्वमुख्यः स्त्रीणां वासः अस्ति; तं देशं अतीत्य सिद्धाश्रमं यत्र सिद्धाः वैनकानसाश्च वालखिल्याश्च निवसन्ति, तत्र गन्तव्यम्। ते चापि तपसा विशुद्धाः सिद्धाः सस्नेहं अभिवाद्याः। तेषां च सीतायाः वासस्थानं पृष्टव्यम्। तत्र वैखानसः सरः सुवर्णपद्मच्छन्नं अस्ति। तत्र शोभनाः हंसाः, उदितसूर्यसमप्रभाः, विचरन्ति; इदं सरः कुबेरस्य स्नानस्थानमिति कीर्तितम्। तत्रैव एकः गजः स्त्रीगजैः सह सदा विचरति; तं सरोऽतीत्य, व्योम्नि गन्तव्यम्, यत्र न चन्द्रः, न सूर्यः, न तारा, न मेघाः, नादिश्च अस्ति। सः प्रदेशः तपसा सिद्धैः देवैः सदृशैः स्वतेजसा दीप्तैः विश्रान्तैः सूर्यरश्मिभिः इव प्रकाशितः अस्ति। तस्मात् परं शैलोदा नाम नदी वहति; तस्याः उभयतः किचकनामा वेतसवनानि। तानि वेतसवनानि सिद्धान् पारं नयन्ति पुनः च प्रतिनयन्ति; तत्र उत्तरकुरवः पुण्यकृतां आश्रयः अस्ति। तत्र सहस्रशः नद्यः वहन्ति, स्वर्णपद्मोत्पलसम्भूतसलिलाः, नीलवैदूर्यपत्रैः पद्मवनैः च तटाः शोभन्ते। तत्र जलाशयाः रक्तपद्मवनैः सुवर्णभूषणैः च शोभिताः, उदितसूर्यतेजसा इव प्रकाशन्ते।