श्रीरामः, धर्मधुरन्धरः, सुग्रीवस्य वचः श्रुत्वा, तं बाहुभ्यां समालिङ्ग्य, कृताञ्जलिः प्रत्युवाच। इन्द्रेण वर्षस्यानयनं न विस्मयकारकम्, नापि सहस्रांशुना सूर्येण दिवः तमो निवर्तयितुं। हे सौम्य, यथा शशाङ्कः रात्रिं स्वप्रभया विशुद्धां करोति, तथा त्वद्विधः सुहृद् सुहृदां हर्षं जनयति, हे रिपुसूदन। अतः, हे सौम्य, त्वया यथोचितं कृतं न विस्मयकारकम्; अहं त्वां सदा प्रियवादिनं वेद्मि, हे सुग्रीव। त्वं मम सखा, त्वया सह संग्रामे सर्वान् शत्रून् विजेष्यामि; त्वमेव मम सखा, सहायः च योग्यः। स तु दुष्टः राक्षसः स्वविनाशाय मैथिलीं हृतवान्, यथा अनुल्लादः शचीं पौलोमीं मायया हृतवान्। शीघ्रं तं रावणं तीक्ष्णैः शरैः हनिष्यामि, यथा शत्रुसूदनः इन्द्रः पौलोम्याः गर्वितं पितरं हत्वा। तस्मिन्नेव काले, घनरजः समुत्पन्नम्, तेन सहस्रांशोः सूर्यस्य प्रभा गगने तिव्रतापेन छन्ना। ततः सर्वा पृथिवी कपिभिः आच्छादिता, ये गिरिशृङ्गसदृशाः, तीक्ष्णदंष्ट्राः, महाबलिनश्च। क्षणमात्रेण कपिसैन्यपतयः शतशः कोटयः कपीनां परिवृताः तत्र समागम्य स्थिताः। तत्र मेघनिनादस्वनाः, पर्वतसमुद्रसमुत्पन्नाः, महाबलाः, काननवासिनश्च कपयः आसन्। केचित् उदयार्कवर्णाः, केचित् शशिप्रभाः, केचित् कुमुदोत्पलकेसरसदृशाः, केचित् सुवर्णवर्णाः शुक्लाः च। तस्मिन्नन्तरे, यशस्वी शूरः शतबलिः नाम कपिः, दशसहस्रकोटिकपिसंवृतः, तत्र समुपस्थितः। ततः तारापितृता वीरः सुवर्णशैलसन्निभः, अनेकरथसहस्रकोटिसमवेतः, तत्र समुपेत्य बभौ। तथैव रुमापितृता महाबलः, सुग्रीवस्य श्वशुरः, सह सहस्रकोटिकपिभिः आगतः। स पद्मकेसरसदृशः, उदयार्कमुखः, प्राज्ञः, कपिश्रेष्ठः, कपिसैन्येषु प्रमुखः, तत्र दृष्टः। यशस्वी केसरी, हनूमतः पिता, सहानन्तसहस्रकपिभिः तत्र दृष्टः। दीर्घपुच्छः महाबलः कपिराजः गवाक्षः, भीषणपराक्रमः, सह सहस्रकोटिकपिभिः तत्र समुपस्थितः। धूम्रः शत्रुनाशनः, वेगसम्पन्नः, भल्लूकानां नायकः, द्विसहस्रकोटिभल्लूकैः परिवृतः, अग्रे जगाम। पनसः नाम महाबलः सेनापतिः, महाशैलोपमः, त्रिमिलियनकपिसंवृतः, आगतः। एष नीलः नाम सेनापतिः, अञ्जनचूर्णसन्निभः, महाकायः, दशमिलियनकपिसंवृतः, दृष्टः। ततः महाबलः गवयः, सुवर्णशैलसन्निभः, पञ्चमिलियनकपिसंवृतः, आगतः। दृढबलः धारिमुखः अपि तस्मिन्काले सह सहस्रकोटिकपिभिः सुग्रीवसमीपे स्थितः। पद्मकेसरसदृशवर्णः, उदयार्कमुखः, प्राज्ञः, कपिश्रेष्ठः, कपिसैन्येषु प्रमुखः, तत्र दृष्टः। यशस्वी केसरी, हनूमतः पिता, सहानन्तसहस्रकपिभिः तत्र दृष्टः। दीर्घपुच्छः महाबलः कपिराजः गवाक्षः, भीषणपराक्रमः, सह सहस्रकोटिकपिभिः तत्र समुपस्थितः। धूम्रः शत्रुनाशनः, वेगसम्पन्नः, भल्लूकानां नायकः, द्विसहस्रकोटिभल्लूकैः परिवृतः, अग्रे जगाम। पनसः नाम महाबलः सेनापतिः, महाशैलोपमः, त्रिमिलियनकपिसंवृतः, आगतः। एष नीलः नाम सेनापतिः, अञ्जनचूर्णसन्निभः, महाकायः, दशमिलियनकपिसंवृतः, दृष्टः। ततः महाबलः गवयः, सुवर्णशैलसन्निभः, पञ्चमिलियनकपिसंवृतः, आगतः। दृढबलः धारिमुखः अपि तस्मिन्काले सह सहस्रकोटिकपिभिः सुग्रीवसमीपे स्थितः। मैन्दद्विविदौ, अश्विन्योरपत्ये महाबलिनौ, शतसहस्रकोटिकपिसंवृतौ दृष्टौ। महाबलः, शूरः गजः, त्रिमिलियनकपिसंवृतः, महावेगेन सुग्रीवमुपेत्य स्थितः। यशस्वी भल्लूकानां राजा जाम्बवान्, दशमिलियनभल्लूकैः परिवृतः, सुग्रीवस्य वशे स्थितः। रुमणः, तेजस्वी महाबलः, शूरकपिसंवृतः, शतमिलियनयोधैः सह शीघ्रं प्राप्तः। ततः गन्धमादनः, पृष्ठतः शतसहस्रसहस्रं शतसहस्रकपिभिः अनुयतः, आगतः। ततः कुमारः अङ्गदः, पितुस्समपराक्रमः, सह सहस्रपद्मैः शतशूलैश्च, आगतः। अनन्तरं तारः, तारा इव दीप्तिमान्, पञ्चकोटिकपिसंवृतः, दूरात् दृष्टः। इन्द्रजानुः, बुद्धिमान् शूरः सेनापतिः, एकादशकोटिकपिसंवृतः, तत्र आगतः। ततः रम्भः, उदयार्कसन्निभः, दशसहस्रसहस्रशतकपिसंवृतः, आगतः। अनन्तरं दुर्मुखः नाम शूरः कपिसैन्यपतिः, द्विकोटिकपिसंवृतः, दृष्टः। हनुमान्, शतसहस्रकोटिकपिमहाबलसमन्वितः, कैलासशृङ्गसन्निभः, तत्र दृष्टः। नलः, महाबलः, सह वृक्षवासिकपिभिः, शतकोटिसहस्रशतकपिसंवृतः, आगतः। ततः दधिमुखः, यशस्वी, दशकोटिकपिसंवृतः, महात्मनः सुग्रीवस्य पुरतः गर्जन् आगतः। शरभः, कुमुदः, वह्निः, शीघ्रगः रम्हः, अन्ये च बहवः रूपान्तरकुशलाः कपयः अपि तत्र आसन्। एवम् आगतेषु सर्वेषु कपिषु, पृथिव्याम् उपविष्टेषु, प्लवमानाः, उत्पत्य, गर्जन्तः, सर्वे सुग्रीवं सूर्यं मेघाः इव परिवव्रुः। ते महाबलिनः कपिसैन्यपतयः, महानिनादं कृत्वा, सुग्रीवम् वानरराजम् अभिवाद्य, तत्र उपविविशुः।