सर्वाङ्गसुन्दरः श्रीरामः, समवयवः, दीप्तवर्णः, ऊर्जस्वी, विशालवक्षाः, महतीक्ष्णनयनः, लक्ष्मीसंपन्नः, शुभलक्षणयुक्तः च आसीत्। धर्मज्ञः, सत्यम् वदन्, प्रजाहितनिरतः, कीर्तिमान्, ज्ञानसम्पन्नः, शुद्धात्मा, संयतेंद्रियः, स्थिरः च सः। सः तेजसा ब्रह्मणः सदृशः, समृद्धः, पालकः, शत्रुनाशकः, जीवपालकः, धर्मरक्षकः च आसीत्। स्वधर्मं च जनधर्मं च रक्षन्, वेदवेदाङ्गविज्ञः, धनुर्वेदविशारदः श्रीरामः। सर्वशास्त्रसारज्ञः, सावधानः, सूक्ष्मदर्शी, सर्वप्रियः, गुणवान्, दुःखरहितः, विवेकी च सः। सदा सत्पुरुषैः समाश्रितः, यथा नद्यः समुद्रं गच्छन्ति; उदारः, समदर्शी, सदा रम्यदर्शनः च। सर्वगुणसम्पन्नः, कौसल्यायाः आनन्दः, गम्भीरः यथा समुद्रः, धैर्ये हिमालयः सदृशः। पराक्रमे विष्णुः, रम्यतायां चन्द्रः, कोपे प्रलयाग्निः, क्षमायां पृथिवी इव आसीत्। सम्पूर्णधनत्यागे धर्मस्य मूर्तिरिव, सत्ये च गुणे च; एवं सर्वगुणसम्पन्नः श्रीरामः सत्यपराक्रमनिष्ठः आसीत्। दशरथस्य प्रियपुत्रः, ज्येष्ठः, ज्येष्ठत्वानुकूलगुणयुक्तः, प्रजाहितनिरतः, प्रजास्नेहितः च आसीत्। राजा तं स्नेहात् राज्याभिषेकाय योजयितुम् इच्छति; अभिषेकाय समारम्भे दृष्टे, कैकेयी तदा—पूर्वं दत्तवरम् याचित्वा, रामस्य वनवासं भरतस्य अभिषेकं च वरयामास। सत्यप्रतिज्ञः धर्मबन्धनः दशरथः, पुत्रं स्नेहात् अत्यन्तं प्रियं, वनवासाय प्रेषयामास। सः वीरः व्रतं पालयन्, पितुः आज्ञां शिरसा गृह्णन्, कैकेय्याः प्रीत्यर्थं वनं गच्छति। तं अनुजः प्रियः लक्ष्मणः, स्नेहात्, विनयसम्पन्नः, सुमित्रायाः आनन्दं वर्धयन्, अनुसरति। भ्रातृस्नेहं दर्शयन्, रामस्य प्रिया भार्या, जीवितसमाना, हितनिरता—जनकस्य गृहे उत्पन्ना, मायया निर्मिता इव, सर्वशुभलक्षणयुक्ता, स्त्रीणां श्रेष्ठवधूः सीता। सीता अपि रामम् अनुययौ, यथा रोहिणी चन्द्रम्; तं नगरवासिनः पितरं दशरथं च दीर्घमार्गं अन्वयन्। शृङ्गवेरपुरे, गङ्गातीरस्य रथचरणम् विसृज्य, निषादाधिपः धर्मात्मा गुहः तेन साक्षात्कृतः। रामः गुहेन लक्ष्मणेन सीतया च सह, बहूनदीः जलसम्पन्नाः अतीत्य, वनं प्रविष्टः। भरद्वाजस्य निर्देशेन चित्रकूटं प्राप्त्वा, त्रीणि जनाः सुखमासन्, वनं रम्यतया उपभुञ्जानाः। तत्र ते देवगन्धर्वोपमाः सुखमासन्; चित्रकूटे वसन् रामः, पितुः पुत्रवियोगदुःखेन क्लिश्यति। दशरथः पुत्रवियोगे स्वर्गं गतः; तस्य निधनानन्तरं, वसिष्ठप्रमुखैः ब्राह्मणैः प्रेरितः भरतः—राज्याभिषिक्तः अपि, राज्ये न रेमे; सः वीरः रामपादानुग्रहम् अन्विष्य वनं गतः। महात्मा रामम्, सत्यपराक्रमनिष्ठम्, उपगम्य, सः भ्रातुः भक्त्या विनयेन च याचते। भरतः रामं प्रति वदति—"त्वमेव राजा, धर्मज्ञः"; श्रीरामः, अतिसौम्यः, महाकीर्तिः, उदारः च—पितुः आज्ञां पालयन्, राज्यं न गृह्णाति, अपि तु पादुकाः शासनाय पुनः पुनः दत्तवान्। ततः ज्येष्ठः भ्राता भरतं प्रत्यावर्तयामास; अनिष्टसिद्धः अपि, भरतः रामपादस्पर्शं कृतवान्। नन्दिग्रामे सत्यवादी, संयतात्मा, कीर्तिमान् भरतः, रामागमनं प्रतीक्ष्य राज्यं पालयति। रामः तु नगरवासिनां आगमनं ज्ञात्वा, एकचित्तः दण्डकवनं प्रविष्टः। महावने प्रविश्य, पद्मनयनः रामः, विराधराक्षसं हत्वा, शरभङ्गं दृष्टवान्। सुतिक्ष्णं, अगस्त्यं, अगस्त्यभ्रातृं च अपि साक्षात्कृतवान्; अगस्त्यस्य वचनेन, इन्द्रधनुः प्राप्तवान्। महोत्साहेन खड्गं, अक्षय्यसायकौ च प्राप्तवान्; वनवासिनैः सह रामः वने वसति। सर्वे ऋषयः तं उपगम्य, राक्षसासुरनाशं याचन्ति; सः तान् राक्षसान् वनान्ते हन्तुं प्रतिज्ञां कृतवान्। रामः ऋषिभ्यः, अग्निसदृशेभ्यः, दण्डकवने वसद्भ्यः, संग्रामे राक्षसवधं प्रतिज्ञाय, तत्र वसति। तत्र वसन्, रूपवती शूर्पणखा, जनस्थानवासिनी, विकृतवदना अभवत्। ततः शूर्पणखायाः वचनेन, सर्वे राक्षसाः—खरः, त्रिशिराः, दूषणः च—प्रेरिताः। रामः तान् सह अनुचरैः युद्धे हत्वा, जनस्थानवासिभिः सह वने वसति। चतुर्दशसहस्राणि राक्षसाः हताः; ततः, स्वजनघातं श्रुत्वा, रावणः कोपेन आक्रान्तः अभवत्। सः मित्रत्वाय मारीचं राक्षसम् उपगच्छति; मारीचः पुनः पुनः वारयन् अपि, रावणः न श्रुणोति। एवं श्रीरामस्य जीवनचरितं, आदौ गुणसम्पन्नस्य, तदनन्तरं वनगमनस्य, भ्रातृस्नेहस्य, पादुकाशासनस्य, दण्डकवनवासस्य, ऋषिसंरक्षणस्य, राक्षसवधस्य, रावणस्य कोपस्य च, भक्तिपूर्वकं वर्णितम्।