ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਖਲੁ ਮੇ ਦੋषਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਨਾਰ੍ਹਸਿ ਰਾਘਵ। ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਦृष੍ਟਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਃ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਚ ਹਿਤੇ ਰਤਃ। ਕਾਰ੍ਯਕਾਰਣਸਿਦ੍ਧੌ ਚ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰਵ੍ਯਯਾ
ਤਾਂ ਵੀ, ਰਾਘਵ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਨਾ ਮੰਨ। ਤੂੰ ਸੱਚੀ ਹਕੀਕਤ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ 'ਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸਾਫ਼ ਤੇ ਅਟੱਲ ਸਮਝ ਹੈ ਜੋ ਕੰਮ ਅਤੇ ਕਾਰਣ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੀ ਹੈ।
ਮਾਮਪ੍ਯਵਗਤਂ ਧਰ੍ਮਾਦ੍ ਵ੍ਯਤਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਪੁਰਸ੍ਕृਤਮ੍। ਧਰ੍ਮਸਂਹਿਤਯਾ ਵਾਚਾ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਪਰਿਪਾਲਯ
ਜੇ ਮੈਂ ਵੀ ਧਰਮ ਤੋਂ ਜਾਣ-ਅਣਜਾਣ ਵਿਗੜਿਆ ਹਾਂ, ਧਰਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਬਾਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
ਬਾष੍ਪਸਂਰੁਦ੍ਧਕਣ੍ਠਸ੍ਤੁ ਵਾਲੀ ਸਾਰ੍ਤਰਵਃ ਸ਼ਨੈਃ। ਉਵਾਚ ਰਾਮਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪਙ੍ਕਲਗ੍ਨ ਇਵ ਦ੍ਵਿਪਃ
ਵਾਲੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਗਲਾ ਅੰਸੂਆਂ ਨਾਲ ਰੁਕ ਗਿਆ ਸੀ, ਦਰਦ ਭਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬੋਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਚੀਕੜ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹਾਥੀ।
ਨ ਚਾਤ੍ਮਾਨਮਹਂ ਸ਼ੋਚੇ ਨ ਤਾਰਾਂ ਨਾਪਿ ਬਾਨ੍ਧਵਾਨ੍। ਯਥਾ ਪੁਤ੍ਰਂ ਗੁਣਜ੍ਯੇष੍ਠਮਙ੍ਗਦਂ ਕਨਕਾਙ੍ਗਦਮ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਈ, ਤਾਰਾ ਲਈ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਰੋਦਾ, ਜਿੰਨਾ ਕਿ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਅੰਗਦ ਲਈ, ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਣੇ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ।
ਸ ਮਮਾਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦ੍ ਦੀਨੋ ਬਾਲ੍ਯਾਤ੍ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਲਾਲਿਤਃ। ਤਟਾਕ ਇਵ ਪੀਤਾਮ੍ਬੁਰੁਪਸ਼ੋषਂ ਗਮਿष੍ਯਤਿ
ਮੇਰੀ ਝਲਕ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਜੋ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਪਿਆਰਿਆ ਗਿਆ, ਸੁੱਕ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਪੋਖਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਬਾਲਸ਼੍ਚਾਕृਤਬੁਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚ ਏਕਪੁਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਃ। ਤਾਰੇਯੋ ਰਾਮ ਭਵਤਾ ਰਕ੍ਸ਼ਣੀਯੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਉਹ ਬੱਚਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸਮਝ ਅਜੇ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ, ਮੇਰਾ ਇਕਲੌਤਾ ਪਿਆਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ; ਰਾਮਾ, ਤਾਰਾ ਦਾ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਯੋਗ ਹੈ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੇ ਚਾਙ੍ਗਦੇ ਚੈਵ ਵਿਧਤ੍ਸ੍ਵ ਮਤਿਮੁਤ੍ਤਮਾਮ੍। ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਗੋਪ੍ਤਾ ਚ ਸ਼ਾਸ੍ਤਾ ਚ ਕਾਰ੍ਯਾਕਾਰ੍ਯਵਿਧੌ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਅੰਗਦ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੋਚ ਵਰਤੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਹੀ-ਗਲਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ।
ਯਾ ਤੇ ਨਰਪਤੇ ਵृਤ੍ਤਿਰ੍ਭਰਤੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇ ਚ ਯਾ। ਸੁਗ੍ਰੀਵੇ ਚਾਙ੍ਗਦੇ ਰਾਜਂਸ੍ਤਾਂ ਚਿਨ੍ਤਯਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਭਰਤ ਅਤੇ ਲੱਖਮਣ ਨਾਲ ਵਰਤਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਜਾ, ਉਹੀ ਹੀ ਵਰਤਾਓ ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਅੰਗਦ ਲਈ ਵੀ ਸੋਚ।
ਮਦ੍ਦੋषਕृਤਦੋषਾਂ ਤਾਂ ਯਥਾ ਤਾਰਾਂ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀਮ੍। ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਨਾਵਮਨ੍ਯੇਤ ਤਥਾਵਸ੍ਥਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਸੁਗਰੀਵ ਤਾਰਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਪ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੇ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੂੰ ਵੀ ਕਰ।
ਤ੍ਵਯਾ ਹ੍ਯਨੁਗृਹੀਤੇਨ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਰਾਜ੍ਯਮੁਪਾਸਿਤੁਮ੍। ਤ੍ਵਦ੍ਵਸ਼ੇ ਵਰ੍ਤਮਾਨੇਨ ਤਵ ਚਿਤ੍ਤਾਨੁਵਰ੍ਤਿਨਾ
ਜੇਕਰ ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਵੇਂ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਚੱਲ ਕੇ ਤੇਰੇ ਮਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਜ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਦਿਵਂ ਚਾਰ੍ਜਯਿਤੁਂ ਵਸੁਧਾਂ ਚਾਪਿ ਸ਼ਾਸਿਤੁਮ੍। ਤ੍ਵਤ੍ਤੋऽਹਂ ਵਧਮਾਕਾਂਕ੍ਸ਼ਨ੍ ਵਾਰ੍ਯਮਾਣੋऽਪਿ ਤਾਰਯਾ
ਤੇਰੇ ਆਗਿਆ 'ਤੇ ਚੱਲ ਕੇ ਅਸਮਾਨ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰਾਜ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਤਾਰਾ ਨੇ ਰੋਕਿਆ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਮੰਗੀ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਯੁਦ੍ਧਮੁਪਾਗਤਃ। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਾਨਰੋ ਰਾਮਂ ਵਿਰਰਾਮ ਹਰੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਲ ਇਕੱਲਾ ਜੰਗ ਕੀਤਾ; ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚੁੱਪੀ ਧਾਰ ਲਈ।
ਸ ਤਮਾਸ਼੍ਵਾਸਯਦ੍ ਰਾਮੋ ਵਾਲਿਨਂ ਵ੍ਯਕ੍ਤਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍। ਸਾਧੁਸਮ੍ਮਤਯਾ ਵਾਚਾ ਧਰ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥਯੁਕ੍ਤਯਾ
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਧੂਆਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਂਦੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਵਾਲ਼ੀ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੋਚ ਸਾਫ ਸੀ, ਧੀਰਜ ਦਿੱਤੀ।
ਨ ਸਂਤਾਪਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਕਾਰ੍ਯ ਏਤਦਰ੍ਥਂ ਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮ। ਨ ਵਯਂ ਭਵਤਾ ਚਿਨ੍ਤ੍ਯਾ ਨਾਪ੍ਯਾਤ੍ਮਾ ਹਰਿਸਤ੍ਤਮ। ਵਯਂ ਭਵਦ੍ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਧਰ੍ਮਤਃ ਕृਤਨਿਸ਼੍ਚਯਾਃ
ਇਸ ਗੱਲ ਲਈ ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਵਾਨਰ; ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਚਿੰਤਤ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ। ਅਸੀਂ ਧਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੱਕੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਦਣ੍ਡ੍ਯੇ ਯਃ ਪਾਤਯੇਦ੍ ਦਣ੍ਡਂ ਦਣ੍ਡ੍ਯੋ ਯਸ਼੍ਚਾਪਿ ਦਣ੍ਡ੍ਯਤੇ। ਕਾਰ੍ਯਕਾਰਣਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਾਵੁਭੌ ਤੌ ਨਾਵਸੀਦਤਃ
ਜੋ ਦੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਸਜ਼ਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਤੇ ਕਾਰਨ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਤਦ੍ ਭਵਾਨ੍ ਦਣ੍ਡਸਂਯੋਗਾਦਸ੍ਮਾਦ੍ ਵਿਗਤਕਲ੍ਮषਃ। ਗਤਃ ਸ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਧਰ੍ਮ੍ਯਾਂ ਦਣ੍ਡਦਿष੍ਟੇਨ ਵਰ੍ਤ੍ਮਨਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਤੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਆਪਣੀ ਸਹੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ।
ਤ੍ਯਜ ਸ਼ੋਕਂ ਚ ਮੋਹਂ ਚ ਭਯਂ ਚ ਹृਦਯੇ ਸ੍ਥਿਤਮ੍। ਤ੍ਵਯਾ ਵਿਧਾਨਂ ਹਰ੍ਯਗ੍ਰ੍ਯ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਮਤਿਵਰ੍ਤਿਤੁਮ੍
ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚੋਂ ਦੁਖ, ਭੁਲੇਖਾ ਤੇ ਡਰ ਛੱਡ ਦੇ; ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਜੋ ਹੁਕਮ ਹੈ, ਉਹ ਤੂੰ ਲੰਘ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਯਥਾ ਤ੍ਵਯ੍ਯਙ੍ਗਦੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਰ੍ਤਤੇ ਵਾਨਰੇਸ਼੍ਵਰ। ਤਥਾ ਵਰ੍ਤੇਤ ਸੁਗ੍ਰੀਵੇ ਮਯਿ ਚਾਪਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜਿਵੇਂ ਅੰਗਦ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਿਭਦਾ ਹੈ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਗਰੀਵ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਨਿਭੇ, ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਸ ਤਸ੍ਯ ਵਾਕ੍ਯਂ ਮਧੁਰਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ਸਮਾਹਿਤਂ ਧਰ੍ਮਪਥਾਨੁਵਰ੍ਤਿਤਮ੍। ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਰਾਮਸ੍ਯ ਰਣਾਵਮਰ੍ਦਿਨੋ ਵਚਃ ਸੁਯੁਕ੍ਤਂ ਨਿਜਗਾਦ ਵਾਨਰਃ
ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਦੇ ਮਹਾਨ ਤੇ ਮਿੱਠੇ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਜੰਗ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਵਾਨਰ ਨੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਬਚਨ ਕਹੇ।
ਸ਼ਰਾਭਿਤਪ੍ਤੇਨ ਵਿਚੇਤਸਾ ਮਯਾ ਪ੍ਰਭਾषਿਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਯਦਜਾਨਤਾ ਵਿਭੋ। ਇਦਂ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੋਪਮਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮ ਪ੍ਰਸਾਦਿਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਮ ਮੇ ਨਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਬਿਨਾ ਜਾਣੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਪ੍ਰਭੂ, ਤੂੰ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਇੰਦਰ ਵਰਗੀ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਜੰਗ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ।
thumb|ਏਕੋਨਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡੇ ਏਕੋਨਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੪-
ਸ਼੍ਰੀਮਤ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦੀ ਉਨ੍ਹੀਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਸੁਣੋ।
ਸ ਵਾਨਰਮਹਾਰਾਜਃ ਸ਼ਯਾਨਃ ਸ਼ਰਪੀਡਿਤਃ। ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋ ਹੇਤੁਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯੈਰ੍ਨੋਤ੍ਤਰਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਪਦ੍ਯਤ
ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਮਹਾਰਾਜ, ਜੋ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਜਖਮੀ ਸੀ, ਸਮਝਦਾਰ ਬਚਨਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ 'ਤੇ ਕੁਝ ਨਾ ਬੋਲਿਆ।
ਅਸ਼੍ਮਭਿਃ ਪਰਿਭਿਨ੍ਨਾਙ੍ਗਃ ਪਾਦਪੈਰਾਹਤੋ ਭृਸ਼ਮ੍। ਰਾਮਬਾਣੇਨ ਚਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਜੀਵਿਤਾਨ੍ਤੇ ਮੁਮੋਹ ਸਃ
ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵੱਜੇ, ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਦਬੇ ਹੋਏ, ਜਿੰਦਗੀ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਂ ਭਾਰ੍ਯਾ ਬਾਣਮੋਕ੍ਸ਼ੇਣ ਰਾਮਦਤ੍ਤੇਨ ਸਂਯੁਗੇ। ਹਤਂ ਪ੍ਲਵਗਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਂ ਤਾਰਾ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵ ਵਾਲਿਨਮ੍
ਤਾਰਾ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ੇਰ, ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
ਸਾ ਸਪੁਤ੍ਰਾਪ੍ਰਿਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਧਂ ਭਰ੍ਤੁਃ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍। ਨਿष੍ਪਪਾਤ ਭृਸ਼ਂ ਤਸ੍ਮਾਦੁਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾ ਗਿਰਿਕਨ੍ਦਰਾਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ, ਪਤੀ ਦੀ ਬੜੀ ਹੀ ਕਰੂੜ ਮੌਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਗਹਿਰੀ ਪੀੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੌੜੀ ਆਈ।
ਯੇ ਤ੍ਵਙ੍ਗਦਪਰੀਵਾਰਾ ਵਾਨਰਾ ਹਿ ਮਹਾਬਲਾਃ। ਤੇ ਸਕਾਰ੍ਮੁਕਮਾਲੋਕ੍ਯ ਰਾਮਂ ਤ੍ਰਸ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਦੁਦ੍ਰੁਵੁਃ
ਅੰਗਦ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ ਸਨ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਧਨੁਸ਼ ਸਮੇਤ ਵੇਖ ਕੇ ਡਰ ਗਏ ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪਏ।
ਸਾ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਤਸ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਾਨ੍ ਹਰੀਨਾਪਤਤੋ ਦ੍ਰੁਤਮ੍। ਯੂਥਾਦੇਵ ਪਰਿਭ੍ਰष੍ਟਾਨ੍ ਮृਗਾਨ੍ ਨਿਹਤਯੂਥਪਾਨ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੌੜਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਮੂਹ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕੁਝ ਹਿਰਣ ਆਪਣੇ ਮੁਖੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਟਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਾਨੁਵਾਚ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਦੁਃਖਿਤਾਨ੍ ਦੁਃਖਿਤਾ ਸਤੀ। ਰਾਮਵਿਤ੍ਰਾਸਿਤਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨਨੁਬਦ੍ਧਾਨਿਵੇषੁਭਿਃ
ਉਹ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੁਖੀ ਵਾਨਰਾਂ ਕੋਲ ਗਈ, ਜੋ ਰਾਮ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ, ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਤੋਂ, ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਭੱਜ ਰਹੇ ਸਨ, ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਵਾਨਰਾ ਰਾਜਸਿਂਹਸ੍ਯ ਯਸ੍ਯ ਯੂਯਂ ਪੁਰਃਸਰਾਃ। ਤਂ ਵਿਹਾਯ ਸੁਵਿਤ੍ਰਸ੍ਤਾਃ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ ਦ੍ਰਵਤ ਦੁਰ੍ਗਤਾਃ
ਤੁਸੀਂ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸਿੰਘ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਸਾਥੀ ਸਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਡਰ ਤੇ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਭੱਜ ਰਹੇ ਹੋ?
ਰਾਜ੍ਯਹੇਤੋਃ ਸ ਚੇਦ੍ ਭ੍ਰਾਤਾ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਕ੍ਰੂਰੇਣ ਪਾਤਿਤਃ। ਰਾਮੇਣ ਪ੍ਰਹਿਤੈਰ੍ਦੂਰਾਨ੍ਮਾਰ੍ਗਣੈਰ੍ਦੂਰਪਾਤਿਭਿਃ
ਜੇ ਰਾਜ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਇੱਕ ਭਰਾ ਆਪਣੇ ਹੀ ਕਰੂੜ ਭਰਾ ਵੱਲੋਂ, ਰਾਮ ਦੇ ਦੂਰ ਤੱਕ ਜਾ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ—