ਚਪਲਸ਼੍ਚਪਲੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਵਾਨਰੈਰਕृਤਾਤ੍ਮਭਿਃ। ਜਾਤ੍ਯਨ੍ਧ ਇਵ ਜਾਤ੍ਯਨ੍ਧੈਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਯਨ੍ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਸੇ ਨੁ ਕਿਮ੍
ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਚੰਚਲ ਮਨ ਨਾਲ, ਚੰਚਲ ਤੇ ਅਣਸੰਭਲੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਹੋ ਜਿਵੇਂ ਅੰਨ੍ਹਾ ਅੰਨ੍ਹਿਆਂ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਹਂ ਤੁ ਵ੍ਯਕ੍ਤਤਾਮਸ੍ਯ ਵਚਨਸ੍ਯ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਤੇ। ਨਹਿ ਮਾਂ ਕੇਵਲਂ ਰੋषਾਤ੍ ਤ੍ਵਂ ਵਿਗਰ੍ਹਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਾਫ ਤੇ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਤੂੰ ਸਿਰਫ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਨਾ ਕਰ।
ਅਸ੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਧਰਮਾਣਸ੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ। ਰੁਮਾਯਾਂ ਵਰ੍ਤਸੇ ਕਾਮਾਤ੍ ਸ੍ਨੁषਾਯਾਂ ਪਾਪਕਰ੍ਮਕृਤ੍
ਸੁਗਰੀਵ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਤੂੰ ਰੂਮਾ ਨਾਲ, ਜੋ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਵਾਸਨਾ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ ਪਾਪ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ ਵ੍ਯਤੀਤਸ੍ਯ ਤੇ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ ਕਾਮਵृਤ੍ਤਸ੍ਯ ਵਾਨਰ। ਭ੍ਰਾਤृਭਾਰ੍ਯਾਭਿਮਰ੍ਸ਼ੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਦਣ੍ਡੋऽਯਂ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਿਤਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਵਾਨਰ, ਜੇ ਤੂੰ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਵਾਸਨਾ ਵਿਚ ਰਿਹਾ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ 'ਤੇ ਇਹ ਸਜ਼ਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਨਹਿ ਲੋਕਵਿਰੁਦ੍ਧਸ੍ਯ ਲੋਕਵृਤ੍ਤਾਦਪੇਯੁषਃ। ਦਣ੍ਡਾਦਨ੍ਯਤ੍ਰ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਿਗ੍ਰਹਂ ਹਰਿਯੂਥਪ
ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੀਤ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸੰਸਾਰਕ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹਰੀਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਉਸ ਲਈ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਨ ਚ ਤੇ ਮਰ੍षਯੇ ਪਾਪਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯੋऽਹਂ ਕੁਲੋਦ੍ਗਤਃ। ਔਰਸੀਂ ਭਗਿਨੀਂ ਵਾਪਿ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਵਾਪ੍ਯਨੁਜਸ੍ਯ ਯਃ
ਮੈਂ ਇੱਕ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦਾ क्षत्रिय ਹਾਂ, ਤੇ ਤੇਰਾ ਪਾਪ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ—ਜੋ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਪਿਤਾ ਦੀ, ਅਸਲੀ ਭੈਣ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਛੂਹਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਚਰੇਤ ਨਰਃ ਕਾਮਾਤ੍ ਤਸ੍ਯ ਦਣ੍ਡੋ ਵਧਃ ਸ੍ਮृਤਃ। ਭਰਤਸ੍ਤੁ ਮਹੀਪਾਲੋ ਵਯਂ ਤ੍ਵਾਦੇਸ਼ਵਰ੍ਤਿਨਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਆਦਮੀ ਵਾਸਨਾ ਵਿਚ ਅਜਿਹੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮੌਤ ਹੈ; ਪਰ ਭਰਤ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਉਸਦੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲਦੇ ਹਾਂ।
ਤ੍ਵਂ ਚ ਧਰ੍ਮਾਦਤਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਃ ਕਥਂ ਸ਼ਕ੍ਯਮੁਪੇਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮ੍। ਗੁਰੁਧਰ੍ਮਵ੍ਯਤਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਧਰ੍ਮੇਣ ਪਾਲਯਨ੍
ਤੂੰ ਧਰਮ ਤੋਂ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੋਈ ਗਿਆਨਵਾਨ ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਧਰਮ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਭਰਤਃ ਕਾਮਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਨਿਗ੍ਰਹੇ ਪਰ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ। ਵਯਂ ਤੁ ਭਰਤਾਦੇਸ਼ਾਵਧਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹਰੀਸ਼੍ਵਰ। ਤ੍ਵਦ੍ਵਿਧਾਨ੍ ਭਿਨ੍ਨਮਰ੍ਯਾਦਾਨ੍ ਨਿਗ੍ਰਹੀਤੁਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਭਰਤ ਵਾਸਨਾ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ; ਤੇ ਅਸੀਂ, ਹਰੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਭਰਤ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਤੇਰੇ ਵਰਗੇ ਹੱਦਾਂ ਲੰਘਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਚ ਮੇ ਸਖ੍ਯਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਯਥਾ ਤਥਾ। ਦਾਰਰਾਜ੍ਯਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਚ ਨਿਃਸ਼੍ਰੇਯਸ੍ਕਰਃ ਸ ਮੇ
ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਦੋਸਤੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਜਿਹੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਰਾਜ ਲਈ, ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਚ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਾ ਤਦਾ ਵਾਨਰਸਂਨਿਧੌ। ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਚ ਕਥਂ ਸ਼ਕ੍ਯਾ ਮਦ੍ਵਿਧੇਨਾਨਵੇਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮ੍
ਮੈਂ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ ਜੋ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਵਚਨ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਭੁੱਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਤਦੇਭਿਃ ਕਾਰਣੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਮਹਦ੍ਭਿਰ੍ਧਰ੍ਮਸਂਸ਼੍ਰਿਤੈਃ। ਸ਼ਾਸਨਂ ਤਵ ਯਦ੍ ਯੁਕ੍ਤਂ ਤਦ੍ ਭਵਾਨਨੁਮਨ੍ਯਤਾਮ੍
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਤੇ ਧਰਮ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਰਨਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਹੁਕਮ ਤੂੰ ਦੇਵੇਂ, ਉਹ ਠੀਕ ਹੈ; ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰ।
ਸਰ੍ਵਥਾ ਧਰ੍ਮ ਇਤ੍ਯੇਵ ਦ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਸ੍ਤਵ ਨਿਗ੍ਰਹਃ। ਵਯਸ੍ਯਸ੍ਯੋਪਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਮੇਵਾਨੁਪਸ਼੍ਯਤਾ
ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਤੇਰੀ ਰੋਕ ਧਰਮ ਹੀ ਮੰਨੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਦੋਸਤ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਧਰਮ ਨੂੰ ਹੀ ਵੇਖੇ।
ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਾਪਿ ਤਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਮੇਵਾਨੁਵਰ੍ਤਤਾ। ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਮਨੁਨਾ ਗੀਤੌ ਸ਼੍ਲੋਕੌ ਚਾਰਿਤ੍ਰਵਤ੍ਸਲੌ। ਗृਹੀਤੌ ਧਰ੍ਮਕੁਸ਼ਲੈਸ੍ਤਥਾ ਤਚ੍ਚਰਿਤਂ ਮਯਾ
ਤੂੰ ਵੀ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ; ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਨੂ ਨੇ ਦੋ ਚੰਗੇ ਸ਼ਲੋਕ ਗਾਏ, ਜੋ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਅਪਣਾਏ, ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਉਹੀ ਚਾਲ ਚਲਿਆ।
ਰਾਜਭਿਰ੍ਧृਤਦਣ੍ਡਾਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਪਾਨਿ ਮਾਨਵਾਃ। ਨਿਰ੍ਮਲਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਯਾਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤਃ ਸੁਕृਤਿਨੋ ਯਥਾ
ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਸਜ਼ਾ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਚੰਗਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਾਸਨਾਦ੍ ਵਾਪਿ ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਵਾ ਸ੍ਤੇਨਃ ਪਾਪਾਤ੍ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ। ਰਾਜਾ ਤ੍ਵਸ਼ਾਸਨ੍ ਪਾਪਸ੍ਯ ਤਦਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਕਿਲ੍ਬਿषਮ੍
ਚੋਰ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਜਾਂ ਛੱਡਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੇ ਰਾਜਾ ਪਾਪੀ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦੇਂਦਾ, ਉਹ ਖੁਦ ਦੋਸ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਰ੍ਯੇਣ ਮਮ ਮਾਨ੍ਧਾਤ੍ਰਾ ਵ੍ਯਸਨਂ ਘੋਰਮੀਪ੍ਸਿਤਮ੍। ਸ਼੍ਰਮਣੇਨ ਕृਤੇ ਪਾਪੇ ਯਥਾ ਪਾਪਂ ਕृਤਂ ਤ੍ਵਯਾ
ਮੇਰੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਮਾਂਧਾਤਾ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਦੁੱਖ ਮੰਗਿਆ ਸੀ; ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਤਪਸੀ ਨੇ ਪਾਪ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਪਾਪ ਤੂੰ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਅਨ੍ਯੈਰਪਿ ਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਪ੍ਰਮਤ੍ਤੈਰ੍ਵਸੁਧਾਧਿਪੈਃ। ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਂ ਚ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਤੇਨ ਤਚ੍ਛਾਮ੍ਯਤੇ ਰਜਃ
ਹੋਰ ਲਾਪਰਵਾਹ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਪਾਪ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਉਹ ਦਾਗ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਦਲਂ ਪਰਿਤਾਪੇਨ ਧਰ੍ਮਤਃ ਪਰਿਕਲ੍ਪਿਤਃ। ਵਧੋ ਵਾਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਨ ਵਯਂ ਸ੍ਵਵਸ਼ੇ ਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਇਹ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਖੀ ਹੋਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਰਨ ਧਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅੱਗੇ, ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨਮਤ ਨਹੀਂ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।
ਸ਼ृਣੁ ਚਾਪ੍ਯਪਰਂ ਭੂਯਃ ਕਾਰਣਂ ਹਰਿਪੁਂਗਵ। ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਿ ਮਹਦ੍ ਵੀਰ ਨ ਮਨ੍ਯੁਂ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਹੋਰ ਇੱਕ ਕਾਰਣ ਵੀ ਸੁਣੋ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਰੋਧੀ ਹੋਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਸ਼ੂਰਾ।
ਨ ਮੇ ਤਤ੍ਰ ਮਨਸ੍ਤਾਪੋ ਨ ਮਨ੍ਯੁਰ੍ਹਰਿਪੁਂਗਵ। ਵਾਗੁਰਾਭਿਸ਼੍ਚ ਪਾਸ਼ੈਸ਼੍ਚ ਕੂਟੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਨਰਾਃ
ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਦੁਖ ਜਾਂ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ। ਮਨੁੱਖ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਲਾਂ, ਫੰਧਿਆਂ ਅਤੇ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ
ਪ੍ਰਤਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਸ਼੍ਚ ਦृਸ਼੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਗृਹ੍ਣਨ੍ਤਿ ਸੁਬਹੂਨ੍ ਮृਗਾਨ੍। ਪ੍ਰਧਾਵਿਤਾਨ੍ ਵਾ ਵਿਤ੍ਰਸ੍ਤਾਨ੍ ਵਿਸ੍ਰਬ੍ਧਾਨਤਿਵਿष੍ਠਿਤਾਨ੍
ਛੁਪੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਖੁੱਲੇ ਹੋਏ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ—ਭੱਜਣ ਵਾਲੇ, ਡਰੇ ਹੋਏ, ਲਾਪਰਵਾਹ ਅਤੇ ਠੀਕ ਠੀਕ ਖੜੇ ਹੋਏ।
ਪ੍ਰਮਤ੍ਤਾਨਪ੍ਰਮਤ੍ਤਾਨ੍ ਵਾ ਨਰਾ ਮਾਂਸਾਸ਼ਿਨੋ ਭृਸ਼ਮ੍। ਵਿਧ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਮੁਖਾਂਸ਼੍ਚਾਪਿ ਨ ਚ ਦੋषੋऽਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਲਾਪਰਵਾਹ ਜਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ, ਪਿੱਠ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਮਾਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ।
ਯਾਨ੍ਤਿ ਰਾਜਰ੍षਯਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਮृਗਯਾਂ ਧਰ੍ਮਕੋਵਿਦਾਃ। ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਤ੍ਵਂ ਨਿਹਤੋ ਯੁਦ੍ਧੇ ਮਯਾ ਬਾਣੇਨ ਵਾਨਰ। ਅਯੁਧ੍ਯਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਯੁਧ੍ਯਨ੍ ਵਾ ਯਸ੍ਮਾਚ੍ਛਾਖਾਮृਗੋ ਹ੍ਯਸਿ
ਰਾਜਾ-ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਇੱਥੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਚਾਹੇ ਲੜਿਆ ਜਾਂ ਨਾ ਲੜਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਡੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਜਾਨਵਰ ਹੈਂ।
ਦੁਰ੍ਲਭਸ੍ਯ ਚ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਜੀਵਿਤਸ੍ਯ ਸ਼ੁਭਸ੍ਯ ਚ। ਰਾਜਾਨੋ ਵਾਨਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਪ੍ਰਦਾਤਾਰੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਧਰਮ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਲਈ, ਰਾਜੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਤਾਨ੍ ਨ ਹਿਂਸ੍ਯਾਨ੍ਨ ਚਾਕ੍ਰੋਸ਼ੇਨ੍ਨਾਕ੍ਸ਼ਿਪੇਨ੍ਨਾਪ੍ਰਿਯਂ ਵਦੇਤ੍। ਦੇਵਾ ਮਾਨੁषਰੂਪੇਣ ਚਰਨ੍ਤ੍ਯੇਤੇ ਮਹੀਤਲੇ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਤਕਲੀਫ਼ ਦੇਣੀ, ਨਾ ਗਾਲੀ, ਨਾ ਬੁਰਾ ਕਹਿਣਾ, ਨਾ ਬਦਸਲੂਕੀ ਕਰਨੀ; ਇਹ ਦੇਵਤਾ ਹਨ ਜੋ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫਿਰਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਵਂ ਤੁ ਧਰ੍ਮਮਵਿਜ੍ਞਾਯ ਕੇਵਲਂ ਰੋषਮਾਸ੍ਥਿਤਃ। ਵਿਦੂषਯਸਿ ਮਾਂ ਧਰ੍ਮੇ ਪਿਤृਪੈਤਾਮਹੇ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਪਰ ਤੂੰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਾ ਜਾਣ ਕੇ, ਸਿਰਫ਼ ਗੁੱਸੇ 'ਤੇ ਆਧਾਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਪਿਤਾ-ਪਿਤਾਮਾ ਦੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਰਾਮੇਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਵ੍ਯਥਿਤੋ ਭृਸ਼ਮ੍। ਨ ਦੋषਂ ਰਾਘਵੇ ਦਧ੍ਯੌ ਧਰ੍ਮੇऽਧਿਗਤਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਵਾਲੀ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਰਾਘਵ 'ਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲੱਭਿਆ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤੀ ਪਾ ਕੇ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਤੋ ਰਾਮਂ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਰ੍ਵਾਨਰੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਯਤ੍ ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਥ ਨਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਤਤ੍ ਤਥੈਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।'
ਪ੍ਰਤਿਵਕ੍ਤੁਂ ਪ੍ਰਕृष੍ਟੇ ਹਿ ਨਾਪਕृष੍ਟਸ੍ਤੁ ਸ਼ਕ੍ਨੁਯਾਤ੍। ਯਦਯੁਕ੍ਤਂ ਮਯਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਮਾਦਾਦ੍ ਵਾਕ੍ਯਮਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਉੱਚਾ ਹੀ ਉੱਚੇ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹੇਠਾ ਨਹੀਂ; ਜੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਕੋਈ ਅਣਉਚਿਤ ਜਾਂ ਨਾਪਸੰਦ ਬਾਤ ਕਹੀ—