ਲਘੁਃ ਸਮ੍ਪ੍ਰਤਿ ਨਿਰ੍ਮਾਂਸਸ੍ਤृਣਭੂਤਸ਼੍ਚ ਰਾਘਵ। ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤ ਏਵਂ ਪ੍ਰਹਰ੍षੇਣ ਭਵਤਾ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨ
ਪਰ ਹੁਣ, ਰਾਘਵ, ਇਹ ਹਲਕਾ, ਬਿਨਾ ਮਾਸ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ; ਫਿਰ ਵੀ ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਰਾਜ।
ਨਾਤ੍ਰ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਬਲਂ ਜ੍ਞਾਤੁਂ ਤਵ ਵਾ ਤਸ੍ਯ ਵਾਧਿਕਮ੍। ਆਰ੍ਦ੍ਰਂ ਸ਼ੁष੍ਕਮਿਤਿ ਹ੍ਯੇਤਤ੍ ਸੁਮਹਦ੍ ਰਾਘਵਾਨ੍ਤਰਮ੍
ਇੱਥੇ ਇਹ ਪਤਾ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੱਧ ਹੈ—ਤੇਰੀ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ; ਕਿਉਂਕਿ ਤਾਜ਼ਾ ਤੇ ਸੁੱਕੇ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਫਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਰਾਘਵ।
ਸ ਏਵ ਸਂਸ਼ਯਸ੍ਤਾਤ ਤਵ ਤਸ੍ਯ ਚ ਯਦ੍ਬਲਮ੍। ਸਾਲਮੇਕਂ ਵਿਨਿਰ੍ਭਿਦ੍ਯ ਭਵੇਦ੍ ਵ੍ਯਕ੍ਤਿਰ੍ਬਲਾਬਲੇ
ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਸ਼ੰਕਾ ਹੈ, ਪਿਆਰੇ, ਤੇਰੀ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬਾਰੇ; ਜੇ ਤੂੰ ਇਕ ਸਾਲ ਦਾ ਦਰੱਖਤ ਚੀਰ ਦੇਵੇਂ, ਤਾਂ ਤਾਕਤ ਦਾ ਅੰਤਰ ਸਾਫ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕृਤ੍ਵੈਤਤ੍ ਕਾਰ੍ਮੁਕਂ ਸਜ੍ਯਂ ਹਸ੍ਤਿਹਸ੍ਤਮਿਵਾਤਤਮ੍। ਆਕਰ੍ਣਪੂਰ੍ਣਮਾਯਮ੍ਯ ਵਿਸृਜਸ੍ਵ ਮਹਾਸ਼ਰਮ੍
ਹੁਣ, ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਿਆਰ ਕਰ, ਹਾਥੀ ਦੀ ਸੁੰਡ ਵਾਂਗ ਖਿੱਚ, ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਕੰਨ ਤੱਕ ਤਾਣ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਤੀਰ ਛੱਡ।
ਇਮਂ ਹਿ ਸਾਲਂ ਪ੍ਰਹਿਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸ਼ਰੋ ਨ ਸਂਸ਼ਯੋऽਤ੍ਰਾਸ੍ਤਿ ਵਿਦਾਰਯਿष੍ਯਤਿ। ਅਲਂ ਵਿਮਰ੍ਸ਼ੇਨ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯਂ ਧ੍ਰੁਵਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ਰਾਜਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਾਪਿਤੋ ਮਯਾ
ਜੇ ਤੂੰ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਨੂੰ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰੇਂ, ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਚੀਰ ਜਾਵੇਗਾ; ਹੋਰ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ—ਇਹ ਕੰਮ ਜਰੂਰ ਕਰ, ਰਾਜਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਹਿ ਤੇਜਃਸੁ ਵਰਃ ਸਦਾਰਵਿ- ਰ੍ਯਥਾ ਹਿ ਸ਼ੈਲੋ ਹਿਮਵਾਨ੍ ਮਹਾਦ੍ਰਿषੁ। ਯਥਾ ਚਤੁष੍ਪਾਤ੍ਸੁ ਚ ਕੇਸਰੀ ਵਰ- ਸ੍ਤਥਾ ਨਰਾਣਾਮਸਿ ਵਿਕ੍ਰਮੇ ਵਰਃ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਚਮਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈਂ, ਜਿਵੇਂ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਚੌਪਾਇਆ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਤਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਰਤਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈਂ।
thumb|ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੪-
ਹੁਣ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦਾ ਬਾਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸੁਣੋ।
ਏਤਚ੍ਚ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਸੁਭਾषਿਤਮ੍। ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਾਰ੍ਥਂ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰਾਮੋ ਜਗ੍ਰਾਹ ਕਾਰ੍ਮੁਕਮ੍
ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ ਉਸਦਾ ਭਰੋਸਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਸ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਧਨੁਰ੍ਘੋਰਂ ਸ਼ਰਮੇਕਂ ਚ ਮਾਨਦਃ। ਸਾਲਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪ ਪੂਰਯਨ੍ ਸ ਰਵੈਰ੍ਦਿਸ਼ਃ
ਉਸ ਨੇ ਡਰਾਉਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਇਕ ਤੀਰ ਫੜਿਆ, ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਵੱਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਾਇਆ ਤੇ ਤੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਚਾਰੋ ਪਾਸੇ ਗੂੰਜ ਉਠੀ।
ਸ ਵਿਸृष੍ਟੋ ਬਲਵਤਾ ਬਾਣਃ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪਰਿष੍ਕृਤਃ। ਭਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾਲਾਨ੍ ਗਿਰਿਪ੍ਰਸ੍ਥਂ ਸਪ੍ਤਂ ਭੂਮਿਂ ਵਿਵੇਸ਼ ਹ
ਉਹ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਤੀਰ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੱਤ ਸਾਲ ਦਰੱਖਤਾਂ, ਪਹਾੜੀ ਢਲਾਣ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੀਰਦਾ ਹੋਇਆ ਅੰਦਰ ਵੜ ਗਿਆ।
ਸਾਯਕਸ੍ਤੁ ਮੁਹੂਰ੍ਤੇਨ ਸਾਲਾਨ੍ ਭਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਜਵਃ। ਨਿष੍ਪਤ੍ਯ ਚ ਪੁਨਸ੍ਤੂਣਂ ਤਮੇਵ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਹ
ਉਹ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਨਿਕਲਿਆ ਤੇ ਮੁੜ ਕੇ ਉਸੇ ਤਰਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ।
ਤਾਨ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਪ੍ਤ ਨਿਰ੍ਭਿਨ੍ਨਾਨ੍ ਸਾਲਾਨ੍ ਵਾਨਰਪੁਙ੍ਗਵਃ। ਰਾਮਸ੍ਯ ਸ਼ਰਵੇਗੇਨ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਪਰਮਂ ਗਤਃ
ਜਦੋਂ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਮੌਰ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦਰੱਖਤ ਚੀਰਦੇ ਵੇਖੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਾ ਨ੍ਯਪਤਦ੍ ਭੂਮੌ ਪ੍ਰਲਮ੍ਬੀਕृਤਭੂषਣਃ। ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋ ਰਾਘਵਾਯ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਸੁਗਰੀਵ, ਜਿਸ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਝੁਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਰਾਘਵ ਦੇ ਅੱਗੇ ਹੋ ਗਿਆ।
ਇਦਂ ਚੋਵਾਚ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਂ ਕਰ੍ਮਣਾ ਤੇਨ ਹਰ੍षਿਤਃ। ਰਾਮਂ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਦੁषਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਸ਼ੂਰਮਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਸ ਕੰਮ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਵੀਰ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਾਨਪਿ ਸੁਰਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤ੍ਵਂ ਬਾਣੈਃ ਪੁਰੁषਰ੍षਭ। ਸਮਰ੍ਥਃ ਸਮਰੇ ਹਨ੍ਤੁਂ ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਵਾਲਿਨਂ ਪ੍ਰਭੋ
ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਸਕਦਾ ਹੈਂ, ਫਿਰ ਵਾਲੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ ਹੈ।
ਯੇਨ ਸਪ੍ਤ ਮਹਾਸਾਲਾ ਗਿਰਿਰ੍ਭੂਮਿਸ਼੍ਚ ਦਾਰਿਤਾਃ। ਬਾਣੇਨੈਕੇਨ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਸ੍ਥਾਤਾ ਤੇ ਕੋ ਰਣਾਗ੍ਰਤਃ
ਹੇ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਸੱਤ ਵੱਡੇ ਸਾਲ ਦਰੱਖਤ, ਪਹਾੜ ਤੇ ਧਰਤੀ ਚੀਰ ਦਿੱਤੀ, ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਖੜਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਅਦ੍ਯ ਮੇ ਵਿਗਤਃ ਸ਼ੋਕਃ ਪ੍ਰੀਤਿਰਦ੍ਯ ਪਰਾ ਮਮ। ਸੁਹृਦਂ ਤ੍ਵਾਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਵਰੁਣੋਪਮਮ੍
ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਬੇਹੱਦ ਵਧ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਨੂੰ ਤੂੰ ਦੋਸਤ ਵਜੋਂ ਮਿਲਿਆ, ਜੋ ਮਹਿੰਦਰ ਤੇ ਵਰੁਣ ਵਰਗਾ ਹੈ।
ਤਮਦ੍ਯੈਵ ਪ੍ਰਿਯਾਰ੍ਥਂ ਮੇ ਵੈਰਿਣਂ ਭ੍ਰਾਤृਰੂਪਿਣਮ੍। ਵਾਲਿਨਂ ਜਹਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਮਯਾ ਬਦ੍ਧੋऽਯਮਞ੍ਜਲਿਃ
ਹੇ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ੀ, ਅੱਜ ਹੀ ਮੇਰੀ ਖਾਤਰ, ਉਸ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਜੋ ਭਰਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ। ਮੈਂ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਤੇਰੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਅਸ੍ਮਾਦ੍ਗਚ੍ਛਾਮ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਮਗ੍ਰਤਃ। ਗਤ੍ਵਾ ਚਾਹ੍ਵਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਵਾਲਿਨਂ ਭ੍ਰਾਤृਗਨ੍ਧਿਨਮ੍
ਆਓ ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਜਲਦੀ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਵੱਲ ਚੱਲੀਏ; ਤੂੰ ਅੱਗੇ ਜਾ। ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਭਰਾਵਾਂ ਵਾਲੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਬੁਲਾ।
ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਂ ਵਾਲਿਨਃ ਪੁਰੀਮ੍। ਵृਕ੍ਸ਼ੈਰਾਤ੍ਮਾਨਮਾਵृਤ੍ਯ ਹ੍ਯਤਿष੍ਠਨ੍ ਗਹਨੇ ਵਨੇ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਜਲਦੀ-ਜਲਦੀ ਵਾਲੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀ ਆੜ ਲੈ ਕੇ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੋऽਪ੍ਯਨਦਦ੍ ਘੋਰਂ ਵਾਲਿਨੋ ਹ੍ਵਾਨਕਾਰਣਾਤ੍। ਗਾਢਂ ਪਰਿਹਿਤੋ ਵੇਗਾਨ੍ਨਾਦੈਰ੍ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਨਿਵਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਣ ਲਈ ਡਰਾਉਣੀ ਗੂੰਜ ਮਾਰੀ, ਜੋ ਬੜੀ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਸੀ ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੇ ਆਸਮਾਨ ਤੱਕ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਿਨਦਂ ਭ੍ਰਾਤੁਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਵਾਲੀ ਮਹਾਬਲਃ। ਨਿष੍ਪਪਾਤ ਸੁਸਂਰਬ੍ਧੋ ਭਾਸ੍ਕਰੋऽਸ੍ਤਤਟਾਦਿਵ
ਭਰਾ ਦੀ ਗੂੰਜ ਸੁਣ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਵਾਲੀ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਪੱਛਮ ਵੱਲੋਂ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੋਵੇ।
ਤਤਃ ਸੁਤੁਮੁਲਂ ਯੁਦ੍ਧਂ ਵਾਲਿਸੁਗ੍ਰੀਵਯੋਰਭੂਤ੍। ਗਗਨੇ ਗ੍ਰਹਯੋਰ੍ਘੋਰਂ ਬੁਧਾਙ੍ਗਾਰਕਯੋਰਿਵ
ਫਿਰ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਜੋ ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਬੁਧ ਤੇ ਮੰਗਲ ਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਟੱਕਰ ਹੋਵੇ।
ਤਲੈਰਸ਼ਨਿਕਲ੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਵਜ੍ਰਕਲ੍ਪੈਸ਼੍ਚ ਮੁष੍ਟਿਭਿਃ। ਜਘ੍ਨਤੁਃ ਸਮਰੇऽਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤੌ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਚਪੇੜਾਂ, ਕਮਰਬੰਦ ਵਰਗੀਆਂ ਚੋਟਾਂ ਅਤੇ ਵਜਰ ਵਰਗੀਆਂ ਮੁੱਕਿਆਂ ਨਾਲ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਦੇ ਰਹੇ।
ਤਤੋ ਰਾਮੋ ਧਨੁष੍ਪਾਣਿਸ੍ਤਾਵੁਭੌ ਸਮੁਦੈਕ੍ਸ਼ਤ। ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਸਦृਸ਼ੌ ਵੀਰਾਵੁਭੌ ਦੇਵਾਵਿਵਾਸ਼੍ਵਿਨੌ
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਧਨੁਸ਼ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ। ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਲੱਗਦੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਸ਼ਵਿਨ ਕੂੜੇ।
ਯਨ੍ਨਾਵਗਚ੍ਛਤ੍ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਵਾਲਿਨਂ ਵਾਪਿ ਰਾਘਵਃ। ਤਤੋ ਨ ਕृਤਵਾਨ੍ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਮੋਕ੍ਤੁਮਨ੍ਤਕਰਂ ਸ਼ਰਮ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਘਵ ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਵਾਲੀ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਨਾ ਸਕਿਆ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਮੌਤ ਵਾਲਾ ਤੀਰ ਛੱਡਣ ਦਾ ਮਨ ਨਾ ਬਣਾਇਆ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਭਗ੍ਨਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਤੇਨ ਵਾਲਿਨਾ। ਅਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਰਾਘਵਂ ਨਾਥਮृष੍ਯਮੂਕਂ ਪ੍ਰਦੁਦ੍ਰੁਵੇ
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਵਾਲੀ ਨੇ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਹਾਰਾ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਿਆ।
ਕ੍ਲਾਨ੍ਤੋ ਰੁਧਿਰਸਿਕ੍ਤਾਙ੍ਗਃ ਪ੍ਰਹਾਰੈਰ੍ਜਰ੍ਜਰੀਕृਤਃ। ਵਾਲਿਨਾਭਿਦ੍ਰੁਤਃ ਕ੍ਰੋਧਾਤ੍ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਮਹਾਵਨਮ੍
ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ, ਮਾਰਾਂ ਨਾਲ ਚੂਰ ਹੋਇਆ ਤੇ ਵਾਲੀ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਣ ਤੇ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਂ ਵਨਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਪਭਯਾਤ੍ ਤਤਃ। ਮੁਕ੍ਤੋ ਹ੍ਯਸਿ ਤ੍ਵਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਨਿਵृਤ੍ਤੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਜਦ ਵਾਲੀ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਸੁਗਰੀਵ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਤੂੰ ਛੁੱਟ ਗਿਆ', ਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਿਆ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ।
ਰਾਘਵੋऽਪਿ ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਸਹ ਚੈਵ ਹਨੂਮਤਾ। ਤਦੇਵ ਵਨਮਾਗਚ੍ਛਤ੍ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਯਤ੍ਰ ਵਾਨਰਃ
ਰਾਘਵ ਵੀ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਹਨੂਮਾਨ ਸਮੇਤ ਉਸੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਵਾਨਰ ਸੁਗਰੀਵ ਗਿਆ ਸੀ।