ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਨੂਮਤੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਾਨਰਾਧਿਪਃ। ਦਰ੍ਸ਼ਨੀਯਤਮੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯੋਵਾਚ ਚ ਰਾਘਵਮ੍
ਹਨੂਮਾਨ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
ਭਵਾਨ੍ ਧਰ੍ਮਵਿਨੀਤਸ਼੍ਚ ਸੁਤਪਾਃ ਸਰ੍ਵਵਤ੍ਸਲਃ। ਆਖ੍ਯਾਤਾ ਵਾਯੁਪੁਤ੍ਰੇਣ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤੋ ਮੇ ਭਵਦ੍ਗੁਣਾਃ
ਤੂੰ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਤ, ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹਵਾ ਦੇ ਪੁੱਤ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਤੇਰੇ ਗੁਣ ਮੈਨੂੰ ਸੱਚੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਤਨ੍ਮਮੈਵੈष ਸਤ੍ਕਾਰੋ ਲਾਭਸ਼੍ਚੈਵੋਤ੍ਤਮਃ ਪ੍ਰਭੋ। ਯਤ੍ਤ੍ਵਮਿਚ੍ਛਸਿ ਸੌਹਾਰ੍ਦਂ ਵਾਨਰੇਣ ਮਯਾ ਸਹ
ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਆਦਰ ਤੇ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ, ਪ੍ਰਭੂ, ਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰੇ, ਇੱਕ ਵਾਨਰ, ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਰੋਚਤੇ ਯਦਿ ਮੇ ਸਖ੍ਯਂ ਬਾਹੁਰੇष ਪ੍ਰਸਾਰਿਤਃ। ਗृਹ੍ਯਤਾਂ ਪਾਣਿਨਾ ਪਾਣਿਰ੍ਮਰ੍ਯਾਦਾ ਬਧ੍ਯਤਾਂ ਧ੍ਰੁਵਾ
ਜੇ ਮੇਰੀ ਦੋਸਤੀ ਤੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਬਾਂਹ ਵਧਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਮੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਾ ਤੇ ਦੋਸਤੀ ਦਾ ਬੰਧਨ ਪੱਕਾ ਕਰ।
ਏਤਤ੍ ਤੁ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਸੁਭਾषਿਤਮ੍। ਸਮ੍ਪ੍ਰਹृष੍ਟਮਨਾ ਹਸ੍ਤਂ ਪੀਡਯਾਮਾਸ ਪਾਣਿਨਾ
ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਸੁਣੀ-ਸੁਣਾਈ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸੁਗਰੀਵ ਦਾ ਹੱਥ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜਿਆ।
ਹृष੍ਟਃ ਸੌਹृਦਮਾਲਮ੍ਬ੍ਯ ਪਰ੍ਯष੍ਵਜਤ ਪੀਡਿਤਮ੍। ਤਤੋ ਹਨੂਮਾਨ੍ ਸਂਤ੍ਯਜ੍ਯ ਭਿਕ੍ਸ਼ੁਰੂਪਮਰਿਂਦਮਃ
ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਦੋਸਤੀ ਦਾ ਬੰਧਨ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਫਿਰ ਹਨੂਮਾਨ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਭਿਖਾਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਕਾष੍ਠਯੋਃ ਸ੍ਵੇਨ ਰੂਪੇਣ ਜਨਯਾਮਾਸ ਪਾਵਕਮ੍। ਦੀਪ੍ਯਮਾਨਂ ਤਤੋ ਵਹ੍ਨਿਂ ਪੁष੍ਪੈਰਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਸਤ੍ਕृਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੋ ਲੱਕੜੀਆਂ ਰਗੜ ਕੇ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਉਸ ਜਲਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਤਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਸੁਪ੍ਰੀਤੋ ਨਿਦਧੌ ਸੁਸਮਾਹਿਤਃ। ਤਤੋऽਗ੍ਨਿਂ ਦੀਪ੍ਯਮਾਨਂ ਤੌ ਚਕ੍ਰਤੁਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗ ਨੂੰ ਦੋਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਿਆ। ਫਿਰ ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਉਸ ਜਲਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਦੀ ਘੁੰਮ ਕੇ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਰਾਘਵਸ਼੍ਚੈਵ ਵਯਸ੍ਯਤ੍ਵਮੁਪਾਗਤੌ। ਤਤਃ ਸੁਪ੍ਰੀਤਮਨਸੌ ਤਾਵੁਭੌ ਹਰਿਰਾਘਵੌ
ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਰਾਮ ਨੇ ਦੋਸਤੀ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਦੋਵੇਂ—ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ—ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਗਏ।
ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਮਭਿਵੀਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੌ ਨ ਤृਪ੍ਤਿਮਭਿਜਗ੍ਮਤੁਃ। ਤ੍ਵਂ ਵਯਸ੍ਯੋऽਸਿ ਹृਦ੍ਯੋ ਮੇ ਹ੍ਯੇਕਂ ਦੁਃਖਂ ਸੁਖਂ ਚ ਨੌ
ਉਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਰੱਜੇ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਦੋਸਤ ਹੈਂ, ਹੁਣ ਤੋਂ ਸਾਡਾ ਦੁੱਖ ਤੇ ਸੁਖ ਇਕ ਹੋਵੇਗਾ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਰਾਘਵਂ ਵਾਕ੍ਯਮਿਤ੍ਯੁਵਾਚ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਵਤ੍। ਤਤਃ ਸੁਪਰ੍ਣਬਹੁਲਾਂ ਭਙ੍ਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ਾਖਾਂ ਸੁਪੁष੍ਪਿਤਾਮ੍
ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਫਿਰ, ਗਰੁੜ ਰੁੱਖ ਦੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਟਾਹਣੀ ਤੋੜੀ।
ਸਾਲਸ੍ਯਾਸ੍ਤੀਰ੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਨਿषਸਾਦ ਸਰਾਘਵਃ। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਯਾਥ ਸਂਹृष੍ਟੋ ਹਨੁਮਾਨ੍ ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ
ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਉਹ ਟਾਹਣੀ ਪਸਾਰ ਕੇ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਹਨੂਮਾਨ—ਪਵਨ ਪੁੱਤਰ—ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ।
ਸ਼ਾਖਾਂ ਚਨ੍ਦਨਵृਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਦਦੌ ਪਰਮਪੁष੍ਪਿਤਾਮ੍। ਤਤਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣਂ ਮਧੁਰਯਾ ਗਿਰਾ
ਚੰਦਨ ਰੁੱਖ ਦੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਟਾਹਣੀ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਨਰਮ ਤੇ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਦਾ ਰਾਮਂ ਹਰ੍षਵ੍ਯਾਕੁਲਲੋਚਨਃ। ਅਹਂ ਵਿਨਿਕृਤੋ ਰਾਮ ਚਰਾਮੀਹ ਭਯਾਰ੍ਦਿਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ: 'ਰਾਮ, ਮੈਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਡਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਭਟਕਦਾ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ।'
ਹृਤਭਾਰ੍ਯੋ ਵਨੇ ਤ੍ਰਸ੍ਤੋ ਦੁਰ੍ਗਮੇਤਦੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤਃ। ਸੋऽਹਂ ਤ੍ਰਸ੍ਤੋ ਵਨੇ ਭੀਤੋ ਵਸਾਮ੍ਯੁਦ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਚੇਤਨਃ
ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਲੈ ਜਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਇਸ ਔਖੀ ਥਾਂ ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਵਾਲਿਨਾ ਨਿਕृਤੋ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਕृਤਵੈਰਸ਼੍ਚ ਰਾਘਵ। ਵਾਲਿਨੋ ਮੇ ਮਹਾਭਾਗ ਭਯਾਰ੍ਤਸ੍ਯਾਭਯਂ ਕੁਰੁ
ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਵਾਲੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ, ਰਾਮ। ਮਹਾਨ ਰਾਮ, ਮੈਨੂੰ ਵਾਲੀ ਤੋਂ ਡਰ ਮੁਕਾ ਦੇ, ਮੈਂ ਡਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਾਂ।
ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਭਯਂ ਮੇ ਨ ਭਵੇਦ੍ ਯਥਾ। ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞੋ ਧਰ੍ਮਵਤ੍ਸਲਃ
ਤੂੰ ਕਾਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ੀ ਹੋ ਕੇ ਐਸਾ ਕਰ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਨਾ ਰਹੇ। ਐਸਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਚਮਕਦਾਰ, ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰਾਮ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ। ਉਪਕਾਰਫਲਂ ਮਿਤ੍ਰਂ ਵਿਦਿਤਂ ਮੇ ਮਹਾਕਪੇ
ਕਾਕੁਤਸਥ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ, ਦੋਸਤ ਉਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਫਲ ਦੇਵੇ।'
ਵਾਲਿਨਂ ਤਂ ਵਧਿष੍ਯਾਮਿ ਤਵ ਭਾਰ੍ਯਾਪਹਾਰਿਣਮ੍। ਅਮੋਘਾਃ ਸੂਰ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ਾ ਮਮੇਮੇ ਨਿਸ਼ਿਤਾਃ ਸ਼ਰਾਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਲੈ ਲਈ। ਮੇਰੇ ਇਹ ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਤੀਰ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਕਦੇ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਾਲਿਨਿ ਦੁਰ੍ਵृਤ੍ਤੇ ਨਿਪਤਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਵੇਗਿਤਾਃ। ਕਙ੍ਕਪਤ੍ਰਪ੍ਰਤਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਾਸ਼ਨਿਸਂਨਿਭਾਃ
ਉਹ ਮੰਦ-ਚਿੱਤ ਵਾਲੀ ਵਾਲੀ ਉੱਤੇ ਇਹ ਤੀਰ, ਗਿੱਧ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜਰ ਵਾਂਗ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੈਣਗੇ।
ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਗ੍ਰਾ ऋਜੁਪਰ੍ਵਾਣਃ ਸਰੋषਾ ਭੁਜਗਾ ਇਵ। ਤਮਦ੍ਯ ਵਾਲਿਨਂ ਪਸ਼੍ਯ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੈਰਾਸ਼ੀਵਿषੋਪਮੈਃ
ਤਿੱਖੀ ਨੋਕ ਵਾਲੇ, ਸਿੱਧੇ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ। ਅੱਜ ਤੂੰ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਰਦਾ ਵੇਖੇਂਗਾ।
ਸ਼ਰੈਰ੍ਵਿਨਿਹਤਂ ਭੂਮੌ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਣਮਿਵ ਪਰ੍ਵਤਮ੍। ਸ ਤੁ ਤਦ੍ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਘਵਸ੍ਯਾਤ੍ਮਨੋ ਹਿਤਮ੍। ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤਃ ਪਰਮਂ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਛੇਦਿਆ ਹੋਇਆ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਵਿਖੇਰਿਆ ਪਿਆ ਹੋਵੇਗਾ। ਰਾਘਵ ਦੇ ਇਹ ਹਿਤ ਵਾਲੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਬੋਲਿਆ।
ਤਵ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਨृਸਿਂਹ ਵੀਰ ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਚ ਰਾਜ੍ਯਂ ਚ ਸਮਾਪ੍ਨੁਯਾਮਹਮ੍। ਤਥਾ ਕੁਰੁ ਤ੍ਵਂ ਨਰਦੇਵ ਵੈਰਿਣਂ ਯਥਾ ਨ ਹਿਂਸ੍ਯਾਤ੍ ਸ ਪੁਨਰ੍ਮਮਾਗ੍ਰਜਮ੍
ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਿੰਘ, ਵੀਰ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਤੇ ਰਾਜ ਮੁੜ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਾਂ। ਤੂੰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੇਰੇ ਵੈਰੀ ਨਾਲ ਐਸਾ ਕਰ ਕਿ ਉਹ ਮੁੜ ਮੇਰੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਦੇਵੇ।
ਸੀਤਾਕਪੀਨ੍ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼ਣਦਾਚਰਾਣਾਂ ਰਾਜੀਵਹੇਮਜ੍ਵਲਨੋਪਮਾਨਿ। ਸੁਗ੍ਰੀਵਰਾਮਪ੍ਰਣਯਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇ ਵਾਮਾਨਿ ਨੇਤ੍ਰਾਣਿ ਸਮਂ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤਿ
ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਰਾਮ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਸੀਤਾ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਫਿਰਦੇ ਰਾਖਸ਼—all ਦੇ ਅੱਖ, ਕਮਲ, ਸੋਨੇ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣੇ, ਇਕੱਠੇ ਫੜਕ ਰਹੇ ਹਨ।
thumb|षष੍ਠਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡੇ षष੍ਠਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੪-
ਸੁਣੋ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਸਰਗ।
ਪੁਨਰੇਵਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ ਪ੍ਰੀਤੋ ਰਾਘਵਂ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨਮ੍। ਅਯਮਾਖ੍ਯਾਤਿ ਤੇ ਰਾਮ ਸਚਿਵੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਸਤ੍ਤਮਃ
ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਫਿਰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਹਨੂਮਾਨ, ਤੈਨੂੰ ਦੱਸੇਗਾ, ਰਾਮ।'
ਹਨੁਮਾਨ੍ ਯਨ੍ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਤ੍ਵਂ ਨਿਰ੍ਜਨਂ ਵਨਮਾਗਤਃ। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਵਸਤਸ਼੍ਚ ਵਨੇ ਤਵ
ਹਨੂਮਾਨ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਖ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸੁੰਨੀਆਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਕਿਉਂ ਆਇਆ ਹੈ।
ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਪਹृਤਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਤ੍ਵਯਾ ਵਿਯੁਕ੍ਤਾ ਰੁਦਤੀ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਚ ਧੀਮਤਾ
ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ, ਮੈਥਿਲੀ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਇੱਕ ਰਾਖਸ ਵਲੋਂ ਚੁੱਕ ਲਈ ਗਈ; ਤੈਥੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਲਖ਼ਮਣ, ਦੋਵੇਂ ਰੋ ਰਹੇ ਸਨ।
ਅਨ੍ਤਰਂ ਪ੍ਰੇਪ੍ਸੁਨਾ ਤੇਨ ਹਤ੍ਵਾ ਗृਧ੍ਰਂ ਜਟਾਯੁषਮ੍। ਭਾਰ੍ਯਾਵਿਯੋਗਜਂ ਦੁਃਖਂ ਪ੍ਰਾਪਿਤਸ੍ਤੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾ
ਉਹ ਰਾਖਸ ਮੌਕਾ ਲੱਭ ਕੇ, ਜਟਾਯੂ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ; ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਕਰਕੇ, ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਦੁੱਖ ਮਿਲਿਆ।
ਭਾਰ੍ਯਾਵਿਯੋਗਜਂ ਦੁਃਖਂ ਨਚਿਰਾਤ੍ ਤ੍ਵਂ ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ। ਅਹਂ ਤਾਮਾਨਯਿष੍ਯਾਮਿ ਨष੍ਟਾਂ ਵੇਦਸ਼੍ਰੁਤੀਮਿਵ
ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਦਾ ਦੁੱਖ, ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਛੱਡ ਦੇਵੇਂਗਾ; ਮੈਂ ਉਸ ਗੁੰਮ ਹੋਈ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਗੁੰਮ ਹੋਇਆ ਵੇਦ ਮੁੜ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।