ਤਸ੍ਯਾਃ ਕੌਸ਼ੇਯਮੁਦ੍ਧੂਤਮਾਕਾਸ਼ੇ ਕਨਕਪ੍ਰਭਮ੍। ਬਭੌ ਚਾਦਿਤ੍ਯਰਾਗੇਣ ਤਾਮ੍ਰਮਭ੍ਰਮਿਵਾਤਪੇ
ਉਸ ਦੇ ਪੀਲੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕਪੜੇ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰਦੇ ਹੋਏ, ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਜਗਮਗਾ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ ਵਿਮਲਂ ਵਕ੍ਤ੍ਰਮਾਕਾਸ਼ੇ ਰਾਵਣਾਙ੍ਕਗਮ੍। ਨ ਰਰਾਜ ਵਿਨਾ ਰਾਮਂ ਵਿਨਾਲਮਿਵ ਪਙ੍ਕਜਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਸਾਫ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਿਹਰਾ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਨ 'ਚ ਟਿਕਿਆ, ਰਾਮ ਦੇ ਬਿਨਾ ਨਹੀਂ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਡੰਡਾ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਇਆ ਕਮਲ।
ਬਭੂਵ ਜਲਦਂ ਨੀਲਂ ਭਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਇਵੋਦਿਤਃ। ਸੁਲਲਾਟਂ ਸੁਕੇਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਪਦ੍ਮਗਰ੍ਭਾਭਮਵ੍ਰਣਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ, ਸੋਹਣੇ ਮੱਥੇ ਤੇ ਵਧੀਆ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ, ਕਮਲ ਦੇ ਦਿਲ ਵਾਂਗ ਨਿਰਮਲ, ਨੀਲੇ ਬੱਦਲ ਪਿੱਛੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਚੰਨ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ।
ਸ਼ੁਕ੍ਲੈਃ ਸੁਵਿਮਲੈਰ੍ਦਨ੍ਤੈਃ ਪ੍ਰਭਾਵਦ੍ਭਿਰਲਂਕृਤਮ੍। ਤਸ੍ਯਾਃ ਸੁਨਯਨਂ ਵਕ੍ਤ੍ਰਮਾਕਾਸ਼ੇ ਰਾਵਣਾਙ੍ਕਗਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਸੋਹਣਾ ਚਿਹਰਾ, ਚਮਕਦੇ ਤੇ ਸਾਫ ਚਿੱਟੇ ਦੰਦਾਂ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਨ 'ਚ ਰੌਸ਼ਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਰੁਦਿਤਂ ਵ੍ਯਪਮृष੍ਟਾਸ੍ਰਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਵਤ੍ ਪ੍ਰਿਯਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍। ਸੁਨਾਸਂ ਚਾਰੁਤਾਮ੍ਰੋष੍ਠਮਾਕਾਸ਼ੇ ਹਾਟਕਪ੍ਰਭਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਰੋ ਰਿਹਾ ਚਿਹਰਾ, ਅੰਸੂ ਪੋਂਝ ਕੇ, ਚੰਨ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰਾ, ਸੁੰਦਰ ਨੱਕ ਤੇ ਲਾਲ ਹੋਠਾਂ ਨਾਲ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਸਮਾਧੂਤਂ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ ਵਦਨਂ ਸ਼ੁਭਮ੍। ਸ਼ੁਸ਼ੁਭੇ ਨ ਵਿਨਾ ਰਾਮਂ ਦਿਵਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਇਵੋਦਿਤਃ
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵੱਲੋਂ ਹਿਲਾਇਆ ਗਿਆ ਉਸ ਦਾ ਸੋਹਣਾ ਚਿਹਰਾ, ਰਾਮ ਦੇ ਬਿਨਾ ਨਹੀਂ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਚੰਨ।
ਸਾ ਹੇਮਵਰ੍ਣਾ ਨੀਲਾਙ੍ਗਂ ਮੈਥਿਲੀ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਮ੍। ਸ਼ੁਸ਼ੁਭੇ ਕਾਞ੍ਚਨੀ ਕਾਞ੍ਚੀ ਨੀਲਂ ਗਜਮਿਵਾਸ਼੍ਰਿਤਾ
ਉਹ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਮੈਥਿਲੀ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਕਾਲੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਫੜੀ ਹੋਈ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਨੀਲੇ ਹਾਥੀ 'ਤੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸਾ ਪਦ੍ਮਪੀਤਾ ਹੇਮਾਭਾ ਰਾਵਣਂ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਵਿਦ੍ਯੁਦ੍ ਘਨਮਿਵਾਵਿਸ਼੍ਯ ਸ਼ੁਸ਼ੁਭੇ ਤਪ੍ਤਭੂषਣਾ
ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਸੋਨੇ ਦੀ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਰਾਵਣ ਵਿੱਚ ਵਿਦਯੁਤ ਵਾਂਗ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚ ਘੁਸ ਗਈ, ਤੇ ਤਪਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯਾ ਭੂषਣਘੋषੇਣ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਬਭੂਵ ਵਿਮਲੋ ਨੀਲਃ ਸਘੋष ਇਵ ਤੋਯਦਃ
ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਨੀਲਾ ਤੇ ਨਿਰਮਲ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਗੜਗੜਾਹਟ ਵਾਲਾ ਬੱਦਲ।
ਉਤ੍ਤਮਾਙ੍ਗਚ੍ਯੁਤਾ ਤਸ੍ਯਾਃ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ। ਸੀਤਾਯਾ ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾਯਾਃ ਪਪਾਤ ਧਰਣੀਤਲੇ
ਜਦੋਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਪੂਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਪਈ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸਾ ਤੁ ਰਾਵਣਵੇਗੇਨ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ। ਸਮਾਧੂਤਾ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਂ ਪੁਨਰੇਵਾਭ੍ਯਵਰ੍ਤਤ
ਰਾਵਣ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਪੂਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਉਡ ਗਈ, ਤੇ ਮੁੜ ਦਸ ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਗਈ।
ਅਭ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ਪੁष੍ਪਾਣਾਂ ਧਾਰਾ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਾਨੁਜਮ੍। ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮਾਲਾ ਵਿਮਲਾ ਮੇਰੁਂ ਨਗਮਿਵੋਨ੍ਨਤਮ੍
ਪੂਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ, ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਦੇ ਭਰਾ 'ਤੇ ਪਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ, ਉੱਚੇ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ 'ਤੇ।
ਚਰਣਾਨ੍ਨੂਪੁਰਂ ਭ੍ਰष੍ਟਂ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਰਤ੍ਨਭੂषਿਤਮ੍। ਵਿਦ੍ਯੁਨ੍ਮਣ੍ਡਲਸਂਕਾਸ਼ਂ ਪਪਾਤ ਧਰਣੀਤਲੇ
ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਪੈਰ ਤੋਂ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਨੂਪੁਰ ਡਿੱਗਿਆ, ਜੋ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਚਕਰ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਤਰੁਪ੍ਰਵਾਲਰਕ੍ਤਾ ਸਾ ਨੀਲਾਙ੍ਗਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰਮ੍। ਪ੍ਰਸ਼ੋਭਯਤ ਵੈਦੇਹੀ ਗਜਂ ਕਕ੍ਸ਼੍ਯੇਵ ਕਾਞ੍ਚਨੀ
ਵੈਦੇਹੀ, ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੇ ਨਰਮ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਈ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਕਾਲੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਧਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਦੀ ਕਮਰ 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ।
ਤਾਂ ਮਹੋਲ੍ਕਾਮਿਵਾਕਾਸ਼ੇ ਦੀਪ੍ਯਮਾਨਾਂ ਸ੍ਵਤੇਜਸਾ। ਜਹਾਰਾਕਾਸ਼ਮਾਵਿਸ਼੍ਯ ਸੀਤਾਂ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਾਨੁਜਃ
ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਦੇ ਭਰਾ ਨੇ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਉਲਕਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਾਨ੍ਯਗ੍ਨਿਵਰ੍ਣਾਨਿ ਭੂषਣਾਨਿ ਮਹੀਤਲੇ। ਸਘੋषਾਣ੍ਯਵਸ਼ੀਰ੍ਯਨ੍ਤ ਕ੍ਸ਼ੀਣਾਸ੍ਤਾਰਾ ਇਵਾਮ੍ਬਰਾਤ੍
ਉਸ ਦੇ ਗਹਣੇ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆ ਡਿੱਗੇ, ਗੜਗੜਾਹਟ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਮਰਝੇ ਹੋਏ ਤਾਰੇ।
ਤਸ੍ਯਾਃ ਸ੍ਤਨਾਨ੍ਤਰਾਦ੍ ਭ੍ਰष੍ਟੋ ਹਾਰਸ੍ਤਾਰਾਧਿਪਦ੍ਯੁਤਿਃ। ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਨਿਪਤਨ੍ ਭਾਤਿ ਗਙ੍ਗੇਵ ਗਗਨਚ੍ਯੁਤਾ
ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਸਤਨਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹਾਰ ਡਿੱਗਿਆ, ਤੇ ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ, ਗਗਨ ਤੋਂ ਉਤਰਦੀ ਗੰਗਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕਿਆ।
ਉਤ੍ਪਾਤਵਾਤਾਭਿਰਤਾ ਨਾਨਾਦ੍ਵਿਜਗਣਾਯੁਤਾਃ। ਮਾ ਭੈਰਿਤਿ ਵਿਧੂਤਾਗ੍ਰਾ ਵ੍ਯਾਜਹ੍ਰੁਰਿਵ ਪਾਦਪਾਃ
ਉਲਟੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਹਿਲਦੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਦਰੱਖਤ, ਆਪਣੀ ਚੋਟੀ ਹਿਲਾ ਕੇ ਜਿਵੇਂ ਆਖ ਰਹੇ ਹੋਣ, 'ਡਰੋ ਨਾ!'
ਨਲਿਨ੍ਯੋ ਧ੍ਵਸ੍ਤਕਮਲਾਸ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਮੀਨਜਲੇਚਰਾਃ। ਸਖੀਮਿਵ ਗਤੋਤ੍ਸਾਹਾਂ ਸ਼ੋਚਨ੍ਤੀਵ ਸ੍ਮ ਮੈਥਿਲੀਮ੍
ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲ ਢਹਿ ਗਏ, ਜਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਛੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵ ਡਰ ਗਏ, ਉਹ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਹੇਲੀ ਵਾਂਗ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਈ ਆਸ ਤੇ ਸੋਚਦੇ ਜਾਪਦੇ ਹਨ।
ਸਮਨ੍ਤਾਦਭਿਸਮ੍ਪਤ੍ਯ ਸਿਂਹਵ੍ਯਾਘ੍ਰਮृਗਦ੍ਵਿਜਾਃ। ਅਨ੍ਵਧਾਵਂਸ੍ਤਦਾ ਰੋषਾਤ੍ ਸੀਤਾਚ੍ਛਾਯਾਨੁਗਾਮਿਨਃ
ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੋਂ ਸਿੰਘ, ਬਾਘ, ਹਿਰਣ ਤੇ ਪੰਛੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਦੀ ਛਾਂ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜ ਪਏ।
ਜਲਪ੍ਰਪਾਤਾਸ੍ਰਮੁਖਾਃ ਸ਼ृਙ੍ਗੈਰੁਚ੍ਛ੍ਰਿਤਬਾਹੁਭਿਃ। ਸੀਤਾਯਾਂ ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾਯਾਂ ਵਿਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤੀਵ ਪਰ੍ਵਤਾਃ
ਪਹਾੜ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਝਰਨੇ ਮੂੰਹ ਵਾਂਗ ਹਨ ਤੇ ਚੋਟੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਂਗ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਵੇਲੇ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਰੋ ਰਹੇ ਜਾਪਦੇ ਹਨ।
ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾਂ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੀਨੋ ਦਿਵਾਕਰਃ। ਪ੍ਰਵਿਧ੍ਵਸ੍ਤਪ੍ਰਭਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨਾਸੀਤ੍ ਪਾਣ੍ਡੁਰਮਣ੍ਡਲਃ
ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਵੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਮਿਟ ਗਈ ਤੇ ਉਹ ਫਿੱਕਾ ਚੱਕਰ ਲੈ ਕੇ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਧਰ੍ਮਃ ਕੁਤਃ ਸਤ੍ਯਂ ਨਾਰ੍ਜਵਂ ਨਾਨृਸ਼ਂਸਤਾ। ਯਤ੍ਰ ਰਾਮਸ੍ਯ ਵੈਦੇਹੀਂ ਸੀਤਾਂ ਹਰਤਿ ਰਾਵਣਃ
ਜਿੱਥੇ ਰਾਵਣ ਰਾਮ ਦੀ ਵੈਦੇਹੀ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਨਾ ਧਰਮ ਹੈ, ਨਾ ਸਚ, ਨਾ ਸਾਫ ਦਿਲ, ਨਾ ਦਇਆ।
ਇਤਿ ਭੂਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਗਣਸ਼ਃ ਪਰ੍ਯਦੇਵਯਨ੍। ਵਿਤ੍ਰਸ੍ਤਕਾ ਦੀਨਮੁਖਾ ਰੁਰੁਦੁਰ੍ਮृਗਪੋਤਕਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਟੋਲੀਆਂ ਵਿਚ ਰੋਏ; ਡਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਮੁਰਝਾਏ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਨੌਜਵਾਨ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਰੋ ਪਏ।
ਉਦ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯੋਦ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨਯਨੈਰ੍ਭਯਾਦਿਵ ਵਿਲਕ੍ਸ਼ਣੈਃ। ਸੁਪ੍ਰਵੇਪਿਤਗਾਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਬਭੂਵੁਰ੍ਵਨਦੇਵਤਾਃ
ਜੰਗਲ ਦੇ ਦੇਵਤੇ, ਬਹੁਤ ਡਰ ਕੇ ਕੰਬਦੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਬੇਚੈਨ ਤੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਵਾਰ ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ।
ਵਿਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤੀਂ ਦृਢਂ ਸੀਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੁਃਖਂ ਤਥਾ ਗਤਾਮ੍। ਤਾਂ ਤੁ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਰਾਮੇਤਿ ਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤੀਂ ਮਧੁਰਸ੍ਵਰਾਮ੍
ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਰੋਦੇ, ਦੁਖ ਵਿਚ ਡੁੱਬੀ, 'ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ' ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਪੁਕਾਰਦੇ ਵੇਖ ਕੇ—
ਅਵੇਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾਂ ਬਹੁਸ਼ੋ ਵੈਦੇਹੀਂ ਧਰਣੀਤਲਮ੍। ਸ ਤਾਮਾਕੁਲਕੇਸ਼ਾਨ੍ਤਾਂ ਵਿਪ੍ਰਮृष੍ਟਵਿਸ਼ੇषਕਾਮ੍। ਜਹਾਰਾਤ੍ਮਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵੋ ਮਨਸ੍ਵਿਨੀਮ੍
ਉਹ ਦਸ ਸਿਰ ਵਾਲਾ, ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਵਾਰ ਵਾਰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਤੱਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਵਾਲ ਵਿਖਰੇ ਹੋਏ ਸਨ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਉਲਝੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਨਾਸ ਲਈ ਲੈ ਗਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਸਾ ਚਾਰੁਦਤੀ ਸ਼ੁਚਿਸ੍ਮਿਤਾ ਵਿਨਾਕृਤਾ ਬਨ੍ਧੁਜਨੇਨ ਮੈਥਿਲੀ। ਅਪਸ਼੍ਯਤੀ ਰਾਘਵਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਵੁਭੌ ਵਿਵਰ੍ਣਵਕ੍ਤ੍ਰਾ ਭਯਭਾਰਪੀਡਿਤਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਸੋਹਣੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ ਮੈਥਿਲੀ, ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਈ, ਰਾਘਵ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਲੱਭਦੀ, ਡਰ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਫਿੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ।
thumb|ਤ੍ਰਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੩-
ਹੁਣ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਰਣਯਕਾਂਡ ਦਾ ਤਿਰਪੰਜਾ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਖਮੁਤ੍ਪਤਨ੍ਤਂ ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਦੁਃਖਿਤਾ ਪਰਮੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾ ਭਯੇ ਮਹਤਿ ਵਰ੍ਤਿਨੀ
ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉਡਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਈ, ਬਹੁਤ ਘਬਰਾਈ ਹੋਈ ਤੇ ਡਰ ਵਿਚ ਫਸ ਗਈ।