ਸੋऽਹਂ ਵਨਗਤਂ ਰਾਮਂ ਪਰਿਭੂਯ ਮਹਾਬਲਮ੍। ਤਾਪਸੋऽਯਮਿਤਿ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਪੂਰ੍ਵਵੈਰਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍
ਮੈਂ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਕੇ, ਤਪਸੀ ਸਮਝ ਕੇ, ਪੁਰਾਣੀ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਯਾਦ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਅਭ੍ਯਧਾਵਂ ਸੁਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਸ਼ृਙ੍ਗੋ ਮृਗਾਕृਤਿਃ। ਜਿਘਾਂਸੁਰਕृਤਪ੍ਰਜ੍ਞਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਹਾਰਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍
ਮੈਂ, ਹਿਰਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਤਿੱਖੇ ਸਿੰਗਾਂ ਨਾਲ, ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਮਾਰਨ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ, ਪਿਛਲੇ ਵਾਰ ਦੇ ਵਾਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ।
ਤੇਨ ਤ੍ਯਕ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਰਯੋ ਬਾਣਾਃ ਸ਼ਿਤਾਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਬਰ੍ਹਣਾਃ। ਵਿਕृष੍ਯ ਸੁਮਹਚ੍ਚਾਪਂ ਸੁਪਰ੍ਣਾਨਿਲਤੁਲ੍ਯਗਾਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਤਿੱਖੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰ ਛੱਡੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਲਣ ਦੀ ਗਤੀ ਗਰੁੜ ਤੇ ਹਵਾ ਵਰਗੀ ਸੀ।
ਤੇ ਬਾਣਾ ਵਜ੍ਰਸਂਕਾਸ਼ਾਃ ਸੁਘੋਰਾ ਰਕ੍ਤਭੋਜਨਾਃ। ਆਜਗ੍ਮੁਃ ਸਹਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤ੍ਰਯਃ ਸਂਨਤਪਰ੍ਵਣਃ
ਉਹ ਤੀਰ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਖੂਨ ਦੀ ਭੁੱਖ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਤਿੰਨੇ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਜੋੜ ਮੋੜ ਕੇ, ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
ਪਰਾਕ੍ਰਮਜ੍ਞੋ ਰਾਮਸ੍ਯ ਸ਼ਠੋ ਦृष੍ਟਭਯਃ ਪੁਰਾ। ਸਮੁਤ੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤਸ੍ਤਤੋ ਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਾਵੁਭੌ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੌ ਹਤੌ
ਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਣ ਕੇ, ਚਲਾਕ ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਡਰ ਵੇਖ ਚੁੱਕਾ, ਉਹ ਉੱਥੋਂ ਬਚ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਛੱਡੇ ਹੋਏ, ਦੋਵੇਂ ਰਾਕਸ਼ਸ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਸ਼ਰੇਣ ਮੁਕ੍ਤੋ ਰਾਮਸ੍ਯ ਕਥਂਚਿਤ੍ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਜੀਵਿਤਮ੍। ਇਹ ਪ੍ਰਵ੍ਰਾਜਿਤੋ ਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤਾਪਸੋऽਹਂ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਛੁੱਟ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿੰਦ ਬਚਾ ਕੇ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਤਪਸੀ ਹੋ ਕੇ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਵृਕ੍ਸ਼ੇ ਵृਕ੍ਸ਼ੇ ਹਿ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਚੀਰਕृष੍ਣਾਜਿਨਾਮ੍ਬਰਮ੍। ਗृਹੀਤਧਨੁषਂ ਰਾਮਂ ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤਮਿਵਾਨ੍ਤਕਮ੍
ਹਰ ਰੁੱਖ ਤੇ ਮੈਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਚੀਰ ਤੇ ਕਾਲਾ ਹਿਰਨ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਧਨੁਸ਼ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਪਾਸ ਫੜੀ ਹੋਈ।
ਅਪਿ ਰਾਮਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਭੀਤਃ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਰਾਵਣ। ਰਾਮਭੂਤਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਮਰਣ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮੇ
ਰਾਵਣ, ਡਰ ਕੇ ਮੈਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰਾਮ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਜੰਗਲ ਮੈਨੂੰ ਰਾਮ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਰਾਮਮੇਵ ਹਿ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਰਹਿਤੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰ। ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ੍ਵਪ੍ਨਗਤਂ ਰਾਮਮੁਦ੍ਭ੍ਰਮਾਮਿ ਵਿਚੇਤਨਃ
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਮੈਂ ਇਕੱਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਾਮ ਹੀ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ; ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਹੋਸ਼ ਗਵਾ ਕੇ ਭਟਕਦਾ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ।
ਰਕਾਰਾਦੀਨਿ ਨਾਮਾਨਿ ਰਾਮਤ੍ਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਰਾਵਣ। ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਚ ਰਥਾਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿਤ੍ਰਾਸਂ ਜਨਯਨ੍ਤਿ ਮੇ
ਰਾਵਣ, 'ਰ' ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨਾਂ, ਰਤਨ ਤੇ ਰਥ—all ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਰਾਮ ਤੋਂ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ।
ਅਹਂ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਜ੍ਞੋ ਨ ਯੁਦ੍ਧਂ ਤੇਨ ਤੇ ਕ੍ਸ਼ਮਮ੍। ਬਲਿਂ ਵਾ ਨਮੁਚਿਂ ਵਾਪਿ ਹਨ੍ਯਾਦ੍ਧਿ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਉਸ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਤਾਂ ਬਲੀ ਜਾਂ ਨਾਮੁਚੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰਣੇ ਰਾਮੇਣ ਯੁਦ੍ਧਸ੍ਵ ਕ੍ਸ਼ਮਾਂ ਵਾ ਕੁਰੁ ਰਾਵਣ। ਨ ਤੇ ਰਾਮਕਥਾ ਕਾਰ੍ਯਾ ਯਦਿ ਮਾਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਸਿ
ਰਾਵਣ, ਜੇ ਲੜਨਾ ਚਾਹੁਂਦਾ ਹੈਂ ਤਾਂ ਰਾਮ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕਰ, ਜਾਂ ਧੀਰਜ ਰੱਖ। ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁਂਦਾ ਹੈਂ ਤਾਂ ਰਾਮ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾ ਕਰ।
ਬਹਵਃ ਸਾਧਵੋ ਲੋਕੇ ਯੁਕ੍ਤਾ ਧਰ੍ਮਮਨੁष੍ਠਿਤਾਃ। ਪਰੇषਾਮਪਰਾਧੇਨ ਵਿਨष੍ਟਾਃ ਸਪਰਿਚ੍ਛਦਾਃ
ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨੇਕ ਲੋਕ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਾਥੀ ਸਮੇਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਸੋऽਹਂ ਪਰਾਪਰਾਧੇਨ ਵਿਨਸ਼ੇਯਂ ਨਿਸ਼ਾਚਰ। ਕੁਰੁ ਯਤ੍ ਤੇ ਕ੍ਸ਼ਮਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮਹਂ ਤ੍ਵਾਂ ਨਾਨੁਯਾਮਿ ਵੈ
ਰਾਤ ਨੂੰ ਫਿਰਣ ਵਾਲੇ, ਹੋਰ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਤੇਰੇ ਲਈ ਠੀਕ ਹੈ, ਉਹ ਕਰ; ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਪਿੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ।
ਰਾਮਸ਼੍ਚ ਹਿ ਮਹਾਤੇਜਾ ਮਹਾਸਤ੍ਤ੍ਵੋ ਮਹਾਬਲਃ। ਅਪਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਲੋਕਸ੍ਯ ਭਵੇਦਨ੍ਤਕਰੋऽਪਿ ਹਿ
ਰਾਮ ਮਹਾਨ ਤੇਜ, ਮਹਾਨ ਹੌਸਲੇ ਤੇ ਮਹਾਨ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਯਦਿ ਸ਼ੂਰ੍ਪਣਖਾਹੇਤੋਰ੍ਜਨਸ੍ਥਾਨਗਤਃ ਖਰਃ। ਅਤਿਵृਤ੍ਤੋ ਹਤਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਰਾਮੇਣਾਕ੍ਲਿष੍ਟਕਰ੍ਮਣਾ। ਅਤ੍ਰ ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਥਾਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕੋ ਰਾਮਸ੍ਯ ਵ੍ਯਤਿਕ੍ਰਮਃ
ਜੇ ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਖਰ ਜਨਸਥਾਨ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੰਮ ਆਸਾਨ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੱਸ, ਰਾਮ ਦੀ ਕੀ ਗਲਤੀ ਹੈ?
ਇਦਂ ਵਚੋ ਬਨ੍ਧੁਹਿਤਾਰ੍ਥਿਨਾ ਮਯਾ ਯਥੋਚ੍ਯਮਾਨਂ ਯਦਿ ਨਾਭਿਪਤ੍ਸ੍ਯਸੇ। ਸਬਾਨ੍ਧਵਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ ਜੀਵਿਤਂ ਰਣੇ ਹਤੋऽਦ੍ਯ ਰਾਮੇਣ ਸ਼ਰੈਰਜਿਹ੍ਮਗੈਃ
ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ, ਤੇਰੇ ਤੇਰੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕਹੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਗਵਾ ਲੈਣਗੇ, ਅੱਜ ਰਾਮ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾਵੋਗੇ।
thumb|ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਣ੍ਡੇ ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੩-
ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਰਣਯ ਕਾਂਡ ਦਾ ਚਾਲੀਵਾਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਮਾਰੀਚਸ੍ਯ ਤੁ ਤਦ੍ ਵਾਕ੍ਯਂ ਕ੍ਸ਼ਮਂ ਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਰਾਵਣਃ। ਉਕ੍ਤੋ ਨ ਪ੍ਰਤਿਜਗ੍ਰਾਹ ਮਰ੍ਤੁਕਾਮ ਇਵੌषਧਮ੍
ਮਾਰੀਚਾ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਠੀਕ ਤੇ ਸਹੀ ਸੀ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤਂ ਪਥ੍ਯਹਿਤਵਕ੍ਤਾਰਂ ਮਾਰੀਚਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਃ। ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ ਪਰੁषਂ ਵਾਕ੍ਯਮਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਲਚੋਦਿਤਃ
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਨੇ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਮਾਰੀਚਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਭਲਾ ਤੇ ਸਹੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਠੋਰ ਤੇ ਅਣਉਚਿਤ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ।
ਦੁष੍ਕੁਲੈਤਦਯੁਕ੍ਤਾਰ੍ਥਂ ਮਾਰੀਚ ਮਯਿ ਕਥ੍ਯਤੇ। ਵਾਕ੍ਯਂ ਨਿष੍ਫਲਮਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਬੀਜਮੁਪ੍ਤਮਿਵੋषਰੇ
ਮਾਰੀਚਾ, ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਇਹ ਗੱਲ ਬੇਕਾਰ ਤੇ ਅਣਜਾਇਜ਼ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨਿਕੰਮੇ ਘਰ ਤੋਂ ਆਈ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਵਿਅਰਥ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਰੱਖੜੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਚ ਬੀਜ ਪਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਤ੍ਵਦ੍ਵਾਕ੍ਯੈਰ੍ਨ ਤੁ ਮਾਂ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਭੇਤ੍ਤੁਂ ਰਾਮਸ੍ਯ ਸਂਯੁਗੇ। ਮੂਰ੍ਖਸ੍ਯ ਪਾਪਸ਼ੀਲਸ੍ਯ ਮਾਨੁषਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਤੇਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਜੰਗ 'ਚ ਕਦੇ ਵੀ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਮੂਰਖ ਤੇ ਪਾਪੀ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਹੈ।
ਯਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਹृਦੋ ਰਾਜ੍ਯਂ ਮਾਤਰਂ ਪਿਤਰਂ ਤਥਾ। ਸ੍ਤ੍ਰੀਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਕृਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਨਮੇਕਪਦੇ ਗਤਃ
ਜੋ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ, ਰਾਜ, ਮਾਂ ਤੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਆਮ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਇਕੱਲਾ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ—
ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਤੁ ਮਯਾ ਤਸ੍ਯ ਸਂਯੁਗੇ ਖਰਘਾਤਿਨਃ। ਪ੍ਰਾਣੈਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰਾ ਸੀਤਾ ਹਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਤਵ ਸਂਨਿਧੌ
ਖਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਰਾਮ ਨਾਲ ਜੰਗ 'ਚ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਸੀਤਾ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜ਼ਰੂਰ ਚੁੱਕ ਲੈਣੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਮੇ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਹृਦਿ ਮਾਰੀਚ ਵਿਦ੍ਯਤੇ। ਨ ਵ੍ਯਾਵਰ੍ਤਯਿਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਯਾ ਸੇਨ੍ਦ੍ਰੈਰਪਿ ਸੁਰਾਸੁਰੈਃ
ਮਾਰੀਚਾ, ਮੇਰੇ ਦਿਲ 'ਚ ਇਹ ਨਿਸਚਾ ਪੱਕਾ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਇੰਦ੍ਰ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤੇ ਜਾਂ ਰਾਖਸ਼ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਟਾ ਸਕਦੇ।
ਦੋषਂ ਗੁਣਂ ਵਾ ਸਮ੍ਪृष੍ਟਸ੍ਤ੍ਵਮੇਵਂ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ। ਅਪਾਯਂ ਵਾ ਉਪਾਯਂ ਵਾ ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯੇ
ਜਦੋਂ ਤੈਨੂੰ ਗੁਣ ਜਾਂ ਔਗੁਣ, ਖਤਰਾ ਜਾਂ ਮੌਕਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਕੰਮ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਲਈ।
ਸਮ੍ਪृष੍ਟੇਨ ਤੁ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸਚਿਵੇਨ ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤਾ। ਉਦ੍ਯਤਾਞ੍ਜਲਿਨਾ ਰਾਜ੍ਞੋ ਯ ਇਚ੍ਛੇਦ੍ ਭੂਤਿਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਪੁੱਛੇ, ਤਾਂ ਸਮਝਦਾਰ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਾਕ੍ਯਮਪ੍ਰਤਿਕੂਲਂ ਤੁ ਮृਦੁਪੂਰ੍ਵਂ ਸ਼ੁਭਂ ਹਿਤਮ੍। ਉਪਚਾਰੇਣ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯੋ ਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ
ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਨਰਮ, ਚੰਗੀਆਂ, ਭਲਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਨਾ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ।
ਸਾਵਮਰ੍ਦਂ ਤੁ ਯਦ੍ਵਾਕ੍ਯਮਥਵਾ ਹਿਤਮੁਚ੍ਯਤੇ। ਨਾਭਿਨਨ੍ਦੇਤ ਤਦ੍ ਰਾਜਾ ਮਾਨਾਰ੍ਥੀ ਮਾਨਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਗੱਲ ਰੁੱਖੀ ਜਾਂ ਭਲਾਈ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਇਜ਼ਤ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਜਾ ਆਦਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਪਞ੍ਚ ਰੂਪਾਣਿ ਰਾਜਾਨੋ ਧਾਰਯਨ੍ਤ੍ਯਮਿਤੌਜਸਃ। ਅਗ੍ਨੇਰਿਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸੋਮਸ੍ਯ ਯਮਸ੍ਯ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਚ
ਅਤੁੱਟ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ ਪੰਜ ਰੂਪ ਧਾਰਦੇ ਹਨ: ਅੱਗ, ਇੰਦ੍ਰ, ਸੋਮ, ਯਮ ਤੇ ਵਰੁਣ।