ਅਭ੍ਯਧਾਵਤ੍ ਸੁਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ਕਾਲ ਇਵਾਨ੍ਤਕਃ ਸ ਕृਤ੍ਵਾ ਭੈਰਵਂ ਨਾਦਂ ਚਾਲਯਨ੍ਨਿਵ ਮੇਦਿਨੀਮ੍
ਉਹ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਮੌਤ ਵਾਂਗ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਦੌੜਿਆ; ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਹਿਲਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।
ਅਙ੍ਕੇਨਾਦਾਯ ਵੈਦੇਹੀਮਪਕ੍ਰਮ੍ਯ ਤਦਾਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਯੁਵਾਂ ਜਟਾਚੀਰਧਰੌ ਸਭਾਰ੍ਯੌ ਕ੍ਸ਼ੀਣਜੀਵਿਤੌ
ਉਸ ਨੇ ਵਿਦੇਹੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਕੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ, ਜਟਾਵਾਂ ਤੇ ਛਾਲਾਂ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ, ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਉਮਰ ਮੁਕਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।'
ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੌ ਦਣ੍ਡਕਾਰਣ੍ਯਂ ਸ਼ਰਚਾਪਾਸਿਪਾਣਿਨੌ। ਕਥਂ ਤਾਪਸਯੋਰ੍ਵਾਂ ਚ ਵਾਸਃ ਪ੍ਰਮਦਯਾ ਸਹ
ਤੁਸੀਂ ਧਨੁ, ਤੀਰ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਲੈ ਕੇ ਦੰਡਕ ਅਰਣ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਤਪਸੀ ਹੋ ਕੇ, ਇਸ ਔਰਤ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹੋ?
ਅਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣੌ ਪਾਪੌ ਕੌ ਯੁਵਾਂ ਮੁਨਿਦੂषਕੌ। ਅਹਂ ਵਨਮਿਦਂ ਦੁਰ੍ਗਂ ਵਿਰਾਧੋ ਨਾਮ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ
ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਜੋ ਪਾਪੀ ਤੇ ਅਧਰਮੀ ਹੋ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਭਟਕਾਉਂਦੇ ਹੋ? ਮੈਂ ਵਿਰਾਧਾ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਕਸ਼ਸ ਹਾਂ, ਜੋ ਇਸ ਕਠਿਨ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ।
ਚਰਾਮਿ ਸਾਯੁਧੋ ਨਿਤ੍ਯਮृषਿਮਾਂਸਾਨਿ ਭਕ੍ਸ਼ਯਨ੍। ਇਯਂ ਨਾਰੀ ਵਰਾਰੋਹਾ ਮਮ ਭਾਰ੍ਯਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣੇਗੀ।
ਯੁਵਯੋਃ ਪਾਪਯੋਸ਼੍ਚਾਹਂ ਪਾਸ੍ਯਾਮਿ ਰੁਧਿਰਂ ਮृਧੇ। ਤਸ੍ਯੈਵਂ ਬ੍ਰੁਵਤੋ ਦੁष੍ਟਂ ਵਿਰਾਧਸ੍ਯ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ
ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਪਾਪੀਆਂ, ਮੈਂ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਖੂਨ ਪੀ ਜਾਵਾਂਗਾ।' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੁਸ਼ਟ, ਮੰਦ-ਮਨ ਵਿਰਾਧਾ ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਗਰ੍ਵਿਤਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਾ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਸੀਤਾ ਪ੍ਰਵੇਪਿਤੋਦ੍ਵੇਗਾਤ੍ ਪ੍ਰਵਾਤੇ ਕਦਲੀ ਯਥਾ
ਉਸ ਦੀ ਘਮੰਡ ਭਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਸੀਤਾ ਡਰ ਕਰਕੇ ਕੰਬੀ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਕੇਲੇ ਦਾ ਪੌਦਾ ਹਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਘਵਃ ਸੀਤਾਂ ਵਿਰਾਧਾਙ੍ਕਗਤਾਂ ਸ਼ੁਭਾਮ੍। ਅਬ੍ਰਵੀਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਮੁਖੇਨ ਪਰਿਸ਼ੁष੍ਯਤਾ
ਸੀਤਾ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਵਿਰਾਧਾ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਘਵ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ, ਸੁੱਕੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ, ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਪਸ਼੍ਯ ਸੌਮ੍ਯ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਜਨਕਸ੍ਯਾਤ੍ਮਸਮ੍ਭਵਾਮ੍। ਮਮ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਸ਼ੁਭਾਚਾਰਾਂ ਵਿਰਾਧਾਙ੍ਕੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਿਤਾਮ੍
ਸੌਮਿਆ, ਵੇਖੋ, ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਜੋ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਵਿਰਾਧਾ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਪਈ ਹੋਈ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਸੁਖਸਂਵृਦ੍ਧਾਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੀਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍। ਯਦਭਿਪ੍ਰੇਤਮਸ੍ਮਾਸੁ ਪ੍ਰਿਯਂ ਵਰਵृਤਂ ਚ ਯਤ੍
ਇਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਆਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪਲੀ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ—ਜੋ ਕੁਝ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪਿਆਰਾ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਚਾਹ ਸੀ—
ਕੈਕੇਯ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਸੁਸਂਵृਤ੍ਤਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਦ੍ਯੈਵ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ। ਯਾ ਨ ਤੁष੍ਯਤਿ ਰਾਜ੍ਯੇਨ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥੇ ਦੀਰ੍ਘਦਰ੍ਸ਼ਿਨੀ
ਕੈਕੇਈ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਚਾਹਿਆ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਉਹ ਅੱਜ ਹੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਜੋ ਰਾਜ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਦੂਰ-ਦੇਖੀ ਹੈ।
ਯਯਾਹਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਪ੍ਰਿਯਃ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤੋ ਵਨਮ੍। ਅਦ੍ਯੇਦਾਨੀਂ ਸਕਾਮਾ ਸਾ ਯਾ ਮਾਤਾ ਮਧ੍ਯਮਾ ਮਮ
ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਭੇਜਿਆ; ਅੱਜ ਉਹ ਮੇਰੀ ਮੱਧਵਾਲੀ ਮਾਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਵੇਖ ਰਹੀ ਹੈ।
ਪਰਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਤ੍ ਤੁ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਨ ਦੁਃਖਤਰਮਸ੍ਤਿ ਮੇ। ਪਿਤੁਰ੍ਵਿਨਾਸ਼ਾਤ੍ ਸੌਮਿਤ੍ਰੇ ਸ੍ਵਰਾਜ੍ਯ ਹਰਣਾਤ੍ ਤਥਾ
ਵਿਦੇਹੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੋਈ ਹੋਰ ਦੁੱਖ ਵੱਡਾ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ, ਨਾ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਖੋ ਜਾਣਾ, ਹੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰ।
ਇਤਿ ਬ੍ਰੁਵਤਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੇ ਬਾष੍ਪਸ਼ੋਕਪਰਿਪ੍ਲੁਤਃ। ਅਬ੍ਰਵੀਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰੁਦ੍ਧੋ ਨਾਗ ਇਵ ਸ਼੍ਵਸਨ੍
ਕਾਕੁਤਸਥਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਅੰਜੂ ਤੇ ਦੁਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ; ਲਕਸ਼ਮਣ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਦਬੇ ਹੋਏ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹਿਸਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਅਨਾਥ ਇਵ ਭੂਤਾਨਾਂ ਨਾਥਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਸਵੋਪਮਃ। ਮਯਾ ਪ੍ਰੇष੍ਯੇਣ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਪਰਿਤਪ੍ਯਸੇ
ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ, ਭਾਵੇਂ ਬਾਹਰੋਂ ਅਨਾਥ ਜਿਹਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈਂ। ਕਾਕੁਤਸਥ, ਜਦ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਸੇਵਕ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਖੜਾ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?
ਸ਼ਰੇਣ ਨਿਹਤਸ੍ਯਾਦ੍ਯ ਮਯਾ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਸਃ। ਵਿਰਾਧਸ੍ਯ ਗਤਾਸੋਰ੍ਹਿ ਮਹੀ ਪਾਸ੍ਯਤਿ ਸ਼ੋਣਿਤਮ੍
ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵਿਰਾਧਾ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਚਲ ਜਾਵੇਗੀ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉਸ ਦੇ ਲਹੂ ਨਾਲ ਰੰਗ ਜਾਵੇਗੀ।
ਰਾਜ੍ਯਕਾਮੇ ਮਮ ਕ੍ਰੋਧੋ ਭਰਤੇ ਯੋ ਬਭੂਵ ਹ। ਤਂ ਵਿਰਾਧੇ ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵਜ੍ਰੀ ਵਜ੍ਰਮਿਵਾਚਲੇ
ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ ਜੋ ਗੁੱਸਾ ਮੈਨੂੰ ਭਰਤ ਉੱਤੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਗੁੱਸਾ ਹੁਣ ਮੈਂ ਵਿਰਾਧਾ ਉੱਤੇ ਉਤਾਰਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵਜਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਮਮ ਭੁਜਬਲਵੇਗਵੇਗਿਤਃ ਪਤਤੁ ਸ਼ਰੋऽਸ੍ਯ ਮਹਾਨ੍ ਮਹੋਰਸਿ। ਵ੍ਯਪਨਯਤੁ ਤਨੋਸ਼੍ਚ ਜੀਵਿਤਂ ਪਤਤੁ ਤਤਸ਼੍ਚ ਮਹੀਂ ਵਿਘੂਰ੍ਣਿਤਃ
ਮੇਰੇ ਬਾਂਹ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਿਆ ਵੱਡਾ ਤੀਰ ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸੀਨੇ ਉੱਤੇ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪੈ ਕੇ ਤੜਫੇ।
thumb|ਤृਤੀਯਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੩-
ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਰਣਯਕਾਂਡ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਅਥੋਵਾਚ ਪੁਨਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਿਰਾਧਃ ਪੂਰਯਨ੍ ਵਨਮ੍। ਪृਚ੍ਛਤੋ ਮਮ ਹਿ ਬ੍ਰੂਤਂ ਕੌ ਯੁਵਾਂ ਕ੍ਵ ਗਮਿष੍ਯਥਃ
ਫਿਰ ਵਿਰਾਧਾ ਨੇ ਵਨ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਤੁਸੀਂ ਦੋਨੋ ਕੌਣ ਹੋ, ਤੇ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ?'
ਤਮੁਵਾਚ ਤਤੋ ਰਾਮੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਜ੍ਵਲਿਤਾਨਨਮ੍। ਪृਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਸੁਮਹਾਤੇਜਾ ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਕੁਲਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਸ ਜਲਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ, ਪੁੱਛਣ ਤੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਤਮੁਵਾਚ ਵਿਰਾਧਸ੍ਤੁ ਰਾਮਂ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍। ਹਨ੍ਤ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤੇ ਰਾਜਨ੍ ਨਿਬੋਧ ਮਮ ਰਾਘਵ
ਵਿਰਾਧਾ ਨੇ ਸੱਚੇ ਬਹਾਦਰ ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਚਲ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਸੁਣ ਮੇਰੇ ਗੱਲ, ਰਾਘਵ।'
ਪੁਤ੍ਰਃ ਕਿਲ ਜਵਸ੍ਯਾਹਂ ਮਾਤਾ ਮਮ ਸ਼ਤਹ੍ਰਦਾ। ਵਿਰਾਧ ਇਤਿ ਮਾਮਾਹੁਃ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਸਰ੍ਵਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ
'ਮੈਂ ਜਵਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਸ਼ਤਹਰਦਾ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਮੈਨੂੰ ਵਿਰਾਧਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।'
ਤਪਸਾ ਚਾਭਿਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਹਿ ਪ੍ਰਸਾਦਜਾ। ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੇਣਾਵਧ੍ਯਤਾ ਲੋਕੇऽਚ੍ਛੇਦ੍ਯਾਭੇਦ੍ਯਤ੍ਵਮੇਵ ਚ
'ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਵਰ ਮਿਲੇ ਹਨ; ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂ ਛੇਦਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।'
ਉਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਪ੍ਰਮਦਾਮੇਨਾਮਨਪੇਕ੍ਸ਼ੌ ਯਥਾਗਤਮ੍। ਤ੍ਵਰਮਾਣੌ ਪਲਾਯੇਥਾਂ ਨ ਵਾਂ ਜੀਵਿਤਮਾਦਦੇ
'ਇਸ ਔਰਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੋ ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਹੋ, ਤੁਰ ਕੇ ਜਾਓ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਜਿੰਦ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ।'
ਤਂ ਰਾਮਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚੇਦਂ ਕੋਪਸਂਰਕ੍ਤਲੋਚਨਃ। ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਵਿਕृਤਾਕਾਰਂ ਵਿਰਾਧਂ ਪਾਪਚੇਤਸਮ੍
ਰਾਮ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਉਸ ਵਿਅਕ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਤੇ ਮੰਦ-ਚਿੱਤ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵਿਰਾਧਾ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰ ਧਿਕ੍ ਤ੍ਵਾਂ ਤੁ ਹੀਨਾਰ੍ਥਂ ਮृਤ੍ਯੁਮਨ੍ਵੇषਸੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍। ਰਣੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ ਸਂਤਿष੍ਠ ਨ ਮੇ ਜੀਵਨ੍ ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ
'ਹੇ ਨਿਕੰਮਾ, ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਰਮ ਆਵੇ, ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਹੇਠਲਾ ਤੇ ਨਿਰਸਹਾਰਾ ਹੈਂ! ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਤੂੰ ਮੌਤ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ਹੈਂ; ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਰਹਿ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਜਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕਦਾ।'
ਤਤਃ ਸਜ੍ਯਂ ਧਨੁਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਰਾਮਃ ਸੁਨਿਸ਼ਿਤਾਨ੍ ਸ਼ਰਾਨ੍। ਸੁਸ਼ੀਘ੍ਰਮਭਿਸਂਧਾਯ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਨਿਜਘਾਨ ਹ
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ ਤੁਰੰਤ ਤਾਣ ਕੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਵੱਜਾ ਦਿੱਤਾ।
ਧਨੁषਾ ਜ੍ਯਾਗੁਣਵਤਾ ਸਪ੍ਤ ਬਾਣਾਨ੍ ਮੁਮੋਚ ਹ। ਰੁਕ੍ਮਪੁਙ੍ਖਾਨ੍ ਮਹਾਵੇਗਾਨ੍ ਸੁਪਰ੍ਣਾਨਿਲਤੁਲ੍ਯਗਾਨ੍
ਧਨੁਸ਼ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਸੱਤ ਸੋਨੇ ਵਾਲੇ, ਤੇਜ਼ ਤੇ ਗਰੁੜ ਦੀ ਹਵਾ ਵਰਗੇ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।
ਤੇ ਸ਼ਰੀਰਂ ਵਿਰਾਧਸ੍ਯ ਭਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਬਰ੍ਹਿਣਵਾਸਸਃ। ਨਿਪੇਤੁਃ ਸ਼ੋਣਿਤਾਦਿਗ੍ਧਾ ਧਰਣ੍ਯਾਂ ਪਾਵਕੋਪਮਾਃ
ਉਹ ਤੀਰ, ਵਿਰਾਧਾ ਦੇ ਮੋਰ-ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੇਦ ਕੇ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਰੰਗੇ ਹੋਏ, ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।