ਕੁਸ਼ਚੀਰਪਰਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ੍ਯਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾ ਸਮਾਵृਤਮ੍। ਯਥਾ ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤਂ ਦੁਰ੍ਦਰ੍ਸ਼ਂ ਗਗਨੇ ਸੂਰ੍ਯਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਤੇ ਛਾਲ ਦੇ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਦੇਵਤਾਈ ਚਮਕ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਉਹ ਥਾਂ ਆਸਮਾਨ ਵਿਚ ਚਮਕਦੇ ਤੇ ਵੇਖਣ ਵਿਚ ਔਖੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ।
ਸ਼ਰਣ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਸੁਸਮ੍ਮृष੍ਟਾਜਿਰਂ ਸਦਾ। ਮृਗੈਰ੍ਬਹੁਭਿਰਾਕੀਰ੍ਣਂ ਪਕ੍ਸ਼ਿਸਂਘੈਃ ਸਮਾਵृਤਮ੍
ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਫ ਸਥਾਨ, ਕਈ ਹਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪੂਜਿਤਂ ਚੋਪਨृਤ੍ਤਂ ਚ ਨਿਤ੍ਯਮਪ੍ਸਰਸਾਂ ਗਣੈਃ। ਵਿਸ਼ਾਲੈਰਗ੍ਨਿਸ਼ਰਣੈਃ ਸ੍ਰੁਗ੍ਭਾਣ੍ਡੈਰਜਿਨੈਃ ਕੁਸ਼ੈਃ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਕਰਦੇ, ਵੱਡੇ ਅੱਗ ਦੇ ਚੌਕ, ਚਮਚੇ, ਭਾਂਡੇ, ਹਿਰਣ ਦੀ ਖਾਲ ਤੇ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਮਿਦ੍ਭਿਸ੍ਤੋਯਕਲਸ਼ੈਃ ਫਲਮੂਲੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ੋਭਿਤਮ੍। ਆਰਣ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਮਹਾਵृਕ੍ਸ਼ੈਃ ਪੁਣ੍ਯੈਃ ਸ੍ਵਾਦੁਫਲੈਰ੍ਵृਤਮ੍
ਲਕੜੀਆਂ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਘੜੇ, ਫਲ ਤੇ ਜੜਾਂ ਨਾਲ ਸੋਭਾ ਪਾਉਂਦਾ, ਵੱਡੇ ਜੰਗਲੀ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਫਲ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਬਲਿਹੋਮਾਰ੍ਚਿਤਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਘੋषਨਿਨਾਦਿਤਮ੍। ਪੁष੍ਪੈਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੈਃ ਪਰਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਪਦ੍ਮਿਨ੍ਯਾ ਚ ਸਪਦ੍ਮਯਾ
ਬਲੀ ਤੇ ਹੋਮ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ, ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਉਚਾਰਣ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਪਦਮ ਵਾਲੀ ਝੀਲ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਫਲਮੂਲਾਸ਼ਨੈਰ੍ਦਾਨ੍ਤੈਸ਼੍ਚੀਰਕृष੍ਣਾਜਿਨਾਮ੍ਬਰੈਃ। ਸੂਰ੍ਯਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਾਭੈਸ਼੍ਚ ਪੁਰਾਣੈਰ੍ਮੁਨਿਭਿਰ੍ਯੁਤਮ੍
ਫਲ ਜੜਾਂ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਸੰਯਮੀ, ਛਾਲ ਤੇ ਕਾਲੀ ਹਿਰਣ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨੇ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪੁਣ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਨਿਯਤਾਹਾਰੈਃ ਸ਼ੋਭਿਤਂ ਪਰਮਰ੍षਿਭਿਃ। ਤਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਭਵਨਪ੍ਰਖ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਘੋषਨਿਨਾਦਿਤਮ੍
ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੰਯਮੀ ਆਹਾਰ ਵਾਲੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਸੋਭਾ ਪਾਉਂਦਾ, ਉਹ ਥਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਘਰ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦਾ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਉਚਾਰਣ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦਾ ਸੀ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦ੍ਭਿਰ੍ਮਹਾਭਾਗੈਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤਮ੍। ਤਦ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਘਵਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਂਸ੍ਤਾਪਸਾਸ਼੍ਰਮਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਸੋਭਾ ਪਾਉਂਦਾ, ਮਹਾਨ ਰਾਘਵ ਨੇ ਉਹ ਤਪਸੀਆਂ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦਾ ਚੌਕ ਦੇਖਿਆ।
ਅਭ੍ਯਗਚ੍ਛਨ੍ਮਹਾਤੇਜਾ ਵਿਜ੍ਯਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਮਹਦ੍ ਧਨੁਃ। ਦਿਵ੍ਯਜ੍ਞਾਨੋਪਪਨ੍ਨਾਸ੍ਤੇ ਰਾਮਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਰ੍षਯਃ
ਉੱਚ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਦਿਵਿਆ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਚੜਾ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ।
ਅਭਿਜਗ੍ਮੁਸ੍ਤਦਾ ਪ੍ਰੀਤਾ ਵੈਦੇਹੀਂ ਚ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍। ਤੇ ਤੁ ਸੋਮਮਿਵੋਦ੍ਯਨ੍ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵੈ ਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣਮ੍
ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲੀ ਵਿਦੇਹੀ ਨੂੰ ਮਿਲੇ। ਧਰਮ ਦੇ ਪੂਰੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਚੰਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਆ ਗਈ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਚੈਵ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀਂ ਚ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍। ਮਙ੍ਗਲਾਨਿ ਪ੍ਰਯੁਞ੍ਜਾਨਾਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਗृਹ੍ਣਨ੍ ਦृਢਵ੍ਰਤਾਃ
ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਵਿਦੇਹੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮੰਗਲਮਈ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।
ਰੂਪਸਂਹਨਨਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਸੌਕੁਮਾਰ੍ਯਂ ਸੁਵੇषਤਾਮ੍। ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵਿਸ੍ਮਿਤਾਕਾਰਾ ਰਾਮਸ੍ਯ ਵਨਵਾਸਿਨਃ
ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ, ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਆਕਰਤੀ, ਉਸ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਵਟ, ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਨਰਮੀ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਪਹਿਨਾਵਾ ਵੇਖਦੇ ਰਹੇ।
ਵੈਦੇਹੀਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਰਾਮਂ ਨੇਤ੍ਰੈਰਨਿਮਿषੈਰਿਵ। ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯਭੂਤਾਨ੍ ਦਦृਸ਼ੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਵਨਵਾਸਿਨਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੰਗਲ-ਵਾਸੀ ਵਿਦੇਹੀ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਬਿਨਾ ਝਪਕਾਏ, ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ।
ਅਤ੍ਰੈਨਂ ਹਿ ਮਹਾਭਾਗਾਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਹਿਤੇ ਰਤਾਃ। ਅਤਿਥਿਂ ਪਰ੍ਣਸ਼ਾਲਾਯਾਂ ਰਾਘਵਂ ਸਂਨ੍ਯਵੇਸ਼ਯਨ੍
ਉਥੇ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ, ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਝੋਪੜੀ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।
ਤਤੋ ਰਾਮਸ੍ਯ ਸਤ੍ਕृਤ੍ਯ ਵਿਧਿਨਾ ਪਾਵਕੋਪਮਾਃ। ਆਜਹ੍ਰੁਸ੍ਤੇ ਮਹਾਭਾਗਾਃ ਸਲਿਲਂ ਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣਃ
ਫਿਰ, ਰਾਮ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਮਹਾਨ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਲਈ ਰੀਤ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਣੀ ਲਿਆ ਕੇ ਦਿੱਤਾ।
ਮਙ੍ਗਲਾਨਿ ਪ੍ਰਯੁਞ੍ਜਾਨਾ ਮੁਦਾ ਪਰਮਯਾ ਯੁਤਾਃ। ਮੂਲਂ ਪੁष੍ਪਂ ਫਲਂ ਸਰ੍ਵਮਾਸ਼੍ਰਮਂ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਉੱਚਤਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਮੰਗਲਮਈ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੜਾਂ, ਫੁੱਲ, ਫਲ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ।
ਨਿਵੇਦਯਿਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾਸ੍ਤੇ ਤੁ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਯੋऽਬ੍ਰੁਵਨ੍। ਧਰ੍ਮਪਾਲੋ ਜਨਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਸ਼ਰਣ੍ਯਸ਼੍ਚ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ
ਇਹ ਸਭ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਕੇ, ਧਰਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਹੋ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਸਰੇ ਹੋ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲੇ ਹੋ—'
ਪੂਜਨੀਯਸ਼੍ਚ ਮਾਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਰਾਜਾ ਦਣ੍ਡਧਰੋ ਗੁਰੁਃ। ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯੈਵ ਚਤੁਰ੍ਭਾਗਃ ਪ੍ਰਜਾ ਰਕ੍ਸ਼ਤਿ ਰਾਘਵ
'ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦੰਡ ਫੜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਜਣਯੋਗ ਅਤੇ ਆਦਰਯੋਗ ਹੈ; ਇੰਦਰ ਦੇ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਵਾਂਗ, ਰਾਘਵ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।'
ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਵਰਾਨ੍ ਭੋਗਾਨ੍ ਰਮ੍ਯਾਨ੍ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਕृਤਃ। ਤੇ ਵਯਂ ਭਵਤਾ ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਭਵਦ੍ਵਿषਯਵਾਸਿਨਃ। ਨਗਰਸ੍ਥੋ ਵਨਸ੍ਥੋ ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਨੋ ਰਾਜਾ ਜਨੇਸ਼੍ਵਰਃ
'ਇਸ ਲਈ, ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ ਰਾਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਅਸੀਂ, ਤੁਹਾਡੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਹਾਂ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵਾਂ ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਰਾਜਾ ਹੋ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹੋ।'
ਨ੍ਯਸ੍ਤਦਣ੍ਡਾ ਵਯਂ ਰਾਜਞ੍ਜਿਤਕ੍ਰੋਧਾ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਃ। ਰਕ੍ਸ਼ਣੀਯਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦ੍ ਗਰ੍ਭਭੂਤਾਸ੍ਤਪੋਧਨਾਃ
'ਅਸੀਂ, ਰਾਜਾ, ਦੰਡ ਛੱਡ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ, ਗੁੱਸਾ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ; ਸਦਾ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਤਪਸਵੀ, ਜੋ ਗਰਭ ਵਾਂਗ ਹਨ ਤੇ ਤਪ ਵਿੱਚ ਧਨਵੰਤ ਹਨ, ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਫਲੈਰ੍ਮੂਲੈਃ ਪੁष੍ਪੈਰਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਰਾਘਵਮ੍। ਵਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧਾਹਾਰੈਃ ਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮਪੂਜਯਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਘਵ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਫਲ, ਜੜਾਂ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੰਗਲੀ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਤਾਪਸਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾ ਰਾਮਂ ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰੋਪਮਾਃ। ਨ੍ਯਾਯਵृਤ੍ਤਾ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਾਸੁਰੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰ ਤਪਸਵੀ ਅਤੇ ਸਿਧ ਲੋਕ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਚੇ ਅਤੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਰਾਮ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਉਚਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
thumb|ਦ੍ਵਿਤੀਯਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੩-
ਹੁਣ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਰਣਯਕਾਂਡ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਕृਤਾਤਿਥ੍ਯੋऽਥ ਰਾਮਸ੍ਤੁ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯੋਦਯਨਂ ਪ੍ਰਤਿ। ਆਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਸ ਮੁਨੀਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਵਨਮੇਵਾਨ੍ਵਗਾਹਤ
ਮਹਿਮਾਨ-ਸੇਵਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਮ ਨੇ ਸਭ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਉਗਣ ਵਾਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਪਾਇਆ।
ਨਿष੍ਕੂਜਮਾਨਸ਼ਕੁਨਿਂ ਝਿਲ੍ਲਿਕਾਗਣਨਾਦਿਤਮ੍। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਨੁਚਰੋ ਰਾਮੋ ਵਨਮਧ੍ਯਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਹ
ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਨੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਪੰਛੀ ਚੁੱਪ ਸਨ ਪਰ ਝੀਂਗਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸੀਤਯਾ ਸਹ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਘੋਰਮृਗਾਯੁਤੇ। ਦਦਰ੍ਸ਼ ਗਿਰਿਸ਼ृਙ੍ਗਾਭਂ ਪੁਰੁषਾਦਂ ਮਹਾਸ੍ਵਨਮ੍
ਸੀਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ੀ ਨੇ ਉਥੇ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ, ਉੱਚ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ-ਭਖਣ ਵਾਲਾ, ਡਰਾਉਣੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਵੇਖਿਆ।
ਗਭੀਰਾਕ੍ਸ਼ਂ ਮਹਾਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਕਟਂ ਵਿਕਟੋਦਰਮ੍। ਬੀਭਤ੍ਸਂ ਵਿषਮਂ ਦੀਰ੍ਘਂ ਵਿਕृਤਂ ਘੋਰਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਅੱਖਾਂ ਗਹਿਰੀਆਂ, ਮੂੰਹ ਵੱਡਾ, ਪੇਟ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਫੂਲਾ ਹੋਇਆ, ਰੂਪ ਵਿਲੱਖਣ, ਉਚਾ ਤੇ ਅਜੀਬ, ਤੇ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ।
ਵਸਾਨਂ ਚਰ੍ਮ ਵੈਯਾਘ੍ਰਂ ਵਸਾਰ੍ਦ੍ਰਂ ਰੁਧਿਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍। ਤ੍ਰਾਸਨਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਵ੍ਯਾਦਿਤਾਸ੍ਯਮਿਵਾਨ੍ਤਕਮ੍
ਉਹ ਵਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਚਰਬੀ ਨਾਲ ਗੀਲੀ ਤੇ ਖੂਨ ਨਾਲ ਲਗਪਗ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਡਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ, ਉਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਖੁੱਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤ੍ਰੀਨ੍ ਸਿਂਹਾਂਸ਼੍ਚਤੁਰੋ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਨ੍ ਦ੍ਵੌ ਵृਕੌ ਪृषਤਾਨ੍ ਦਸ਼। ਸਵਿषਾਣਂ ਵਸਾਦਿਗ੍ਧਂ ਗਜਸ੍ਯ ਚ ਸ਼ਿਰੋ ਮਹਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਿੰਘ, ਚਾਰ ਵਾਘ, ਦੋ ਭੇੜੀਏ, ਦਸ ਚਿਤਕਬਰ ਹਿਰਣ ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਾਥੀ ਦਾ ਸਿਰ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਸਿੰਗ ਸੀ ਤੇ ਚਰਬੀ ਨਾਲ ਲਗਪਗ ਸੀ—
ਅਵਸਜ੍ਯਾਯਸੇ ਸ਼ੂਲੇ ਵਿਨਦਨ੍ਤਂ ਮਹਾਸ੍ਵਨਮ੍। ਸ ਰਾਮਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਚੈਵ ਸੀਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਮੈਥਿਲੀਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੇ ਬਰਛੇ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦਾ ਸੀ; ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਮਿਥਿਲਾ ਦੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ—