ਕੌਸਲ੍ਯਾ ਸ਼ੁਸ਼ੁਭੇ ਤੇਨ ਪੁਤ੍ਰੇਣਾਮਿਤਤੇਜਸਾ । ਯਥਾ ਵਰੇਣ ਦੇਵਾਨਾਮਦਿਤਿਰ੍ਵਜ੍ਰਪਾਣਿਨਾ ॥੧-੧੮-
ਕੌਸਲਿਆ ਆਪਣੇ ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਦਿਤੀ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਵਜਰ ਪਕੜਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਚਮਕਦੀ ਸੀ।
ਭਰਤੋ ਨਾਮ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾਂ ਜਜ੍ਞੇ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ । ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਵਿष੍ਣੋਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਾਗਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸਮੁਦਿਤੋ ਗੁਣੈਃ ॥੧-੧੮-
ਭਰਤ, ਜੋ ਸੱਚ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਸੀ, ਕੈਕੇਈ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ; ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਤੇ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ।
ਅਥ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੌ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾਜਨਯਤ੍ ਸੁਤੌ । ਵੀਰੌ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤ੍ਰਕੁਸ਼ਲੌ ਵਿष੍ਣੋਰਰ੍ਧਸਮਨ੍ਵਿਤੌ ॥੧-੧੮-
ਫਿਰ ਸੁਮੀਤਰਾ ਨੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਜਨਮ ਦਿੱਤੇ; ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਅੱਧੇ ਅੱਧੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ।
ਪੁष੍ਯੇ ਜਾਤਸ੍ਤੁ ਭਰਤੋ ਮੀਨਲਗ੍ਨੇ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਧੀਃ । ਸਾਰ੍ਪੇ ਜਾਤੌ ਤੁ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ ਕੁਲੀਰੇऽਭ੍ਯੁਦਿਤੇ ਰਵੌ ॥੧-੧੮-
ਭਰਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਸੀ, ਪੁਸ਼ਯ ਨਕਸ਼ਤਰ ਤੇ ਮੀਨ ਲਗਨ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ; ਸੁਮੀਤਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਆਸ਼ਲੇਸ਼ਾ ਨਕਸ਼ਤਰ ਤੇ ਕਰਕ ਲਗਨ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਨਮਿਆ।
ਰਾਜ੍ਞਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਜਜ੍ਞਿਰੇ ਪृਥਕ੍ । ਗੁਣਵਨ੍ਤੋऽਨੁਰੂਪਾਸ਼੍ਚ ਰੁਚ੍ਯਾ ਪ੍ਰੋष੍ਠਪਦੋਪਮਾਃ ॥੧-੧੮-
ਰਾਜਾ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਨਮ ਲਏ; ਉਹ ਸਭ ਗੁਣਵਾਨ, ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ, ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰੋਸ਼ਠਪਦ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਾਂਗ।
ਜਗੁਃ ਕਲਂ ਚ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾ ਨਨृਤੁਸ਼੍ਚਾਪ੍ਸਰੋਗਣਾਃ । ਦੇਵਦੁਨ੍ਦੁਭਯੋ ਨੇਦੁਃ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਸ਼੍ਚ ਖਾਤ੍ ਪਤਤ੍ ॥੧-੧੮-
ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਮਿੱਠੀ ਧੁਨ ਗਾਈ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੱਚੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਡੁੰਢੀਆਂ ਵੱਜੀਆਂ, ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ।
ਗਾਯਨੈਸ਼੍ਚ ਵਿਰਾਵਿਣ੍ਯੋ ਵਾਦਨੈਸ਼੍ਚ ਤਥਾਪਰੈਃ । ਵਿਰੇਜੁਰ੍ਵਿਪੁਲਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ ॥੧-੧੮-
ਮਿੱਠੀ ਗਾਇਕੀ ਤੇ ਹੋਰ ਸੁਰਿਲੇ ਵਾਦ-ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਹਾਲ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਪ੍ਰਦੇਯਾਂਸ਼੍ਚ ਦਦੌ ਰਾਜਾ ਸੂਤਮਾਗਧਵਨ੍ਦਿਨਾਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯੋ ਦਦੌ ਵਿਤ੍ਤਮ੍ ਗੋਧਨਾਨਿ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ॥੧-੧੮-
ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੂਤ, ਮਾਗਧ ਤੇ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਗਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਅਤੀਤ੍ਯੈਕਾਦਸ਼ਾਹਂ ਤੁ ਨਾਮਕਰ੍ਮ ਤਥਾਕਰੋਤ੍ । ਜ੍ਯੇष੍ਠਂ ਰਾਮਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਭਰਤਂ ਕੈਕਯੀਸੁਤਮ੍ ॥੧-੧੮-
ਗਿਆਰਾਂ ਦਿਨ ਲੰਘਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਨਾਮਕਰਨ ਕੀਤਾ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਮ, ਤੇ ਕੈਕੇਈ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭਰਤ।
ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮਿਤਿ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਮਪਰਂ ਤਥਾ । ਵਸਿष੍ਠਃ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋ ਨਾਮਾਨਿ ਕੁਰੁਤੇ ਤਦਾ ॥੧-੧੮-
ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨਾਮ ਰੱਖੇ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ ਭੋਜਯਾਮਾਸ ਪੌਰਾਜਾਨਪਦਾਨਪਿ । ਅਦਦਦ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਚ ਰਤ੍ਨੌਘਮਲਂ ਬਹੁ ॥੧-੧੮-
ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਸ਼ਹਰੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨ ਵੀ ਦਿੱਤੇ।
ਤੇषਾਂ ਜਨ੍ਮਕ੍ਰਿਯਾਦੀਨਿ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਾਣ੍ਯਕਾਰਯਤ੍ । ਤੇषਾਂ ਕੇਤੁਰਿਵ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਰਾਮੋ ਰਤਿਕਰਃ ਪਿਤੁਃ ॥੧-੧੮-
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਰਾਮ, ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ, ਪਿਤਾ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਬਣ ਗਿਆ।
ਬਭੂਵ ਭੂਯੋ ਭੂਤਾਨਾਂ ਸ੍ਵਯਮ੍ਭੂਰਿਵ ਸਮ੍ਮਤਃ । ਸਰ੍ਵੇ ਵੇਦਵਿਦਃ ਸ਼ੂਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਲੋਕਹਿਤੇ ਰਤਾਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸਵਯੰਭੂ; ਸਾਰੇ ਵਿਦਵਾਨ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਸਰ੍ਵੇ ਜ੍ਞਾਨੋਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਮੁਦਿਤਾ ਗੁਣੈਃ । ਤੇषਾਮਪਿ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰਾਮਃ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ॥੧-੧੮-
ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ; ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਰਾਮ, ਵੱਡੀ ਤੇਜ ਨਾਲ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਸ਼ੌਰਤ ਵਿਚ ਅਡੋਲ ਸੀ।
ਇष੍ਟਃ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਲੋਕਸ੍ਯ ਸ਼ਸ਼ਾਙ੍ਕ ਇਵ ਨਿਰ੍ਮਲਃ । ਗਜਸ੍ਕਨ੍ਧੇऽਸ਼੍ਵਪृष੍ਠੇ ਚ ਰਥਚਰ੍ਯਾਸੁ ਸਮ੍ਮਤਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ; ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਰਥ ਚਲਾਉਣ ਵਿਚ ਵੀ ਮਾਹਰ ਸੀ।
ਧਨੁਰ੍ਵੇਦੇ ਚ ਨਿਰਤਃ ਪਿਤੁਃ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣੇ ਰਤਃ । ਬਾਲ੍ਯਾਤ੍ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਸੁਸ੍ਨਿਗ੍ਧੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਿਵਰ੍ਧਨਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਧਨੁਰਵਿਦਿਆ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦਾ; ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਛੋਟੇ ਤੋਂ ਹੀ ਵਧਦੀ ਹੋਈ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਰਾਮਸ੍ਯ ਲੋਕਰਾਮਸ੍ਯ ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਜ੍ਯੇष੍ਠਸ੍ਯ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ । ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਿਯਕਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਰਾਮਸ੍ਯਾਪਿ ਸ਼ਰੀਰਤਃ ॥੧-੧੮-
ਲਕਸ਼ਮਣ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਮ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ; ਉਹ ਸਭ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਦਿੰਦਾ, ਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੀ ਸਰੀਰਕ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਬਹਿਃਪ੍ਰਾਣ ਇਵਾਪਰਃ । ਨ ਚ ਤੇਨ ਵਿਨਾ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਲਭਤੇ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਃ ॥੧-੧੮-
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਵਧੀਆ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲਾ, ਰਾਮ ਲਈ ਬਾਹਰਲੇ ਪ੍ਰਾਣ ਵਾਂਗ ਸੀ; ਅਤੇ ਉਹ ਬਿਨਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਕਦੇ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
ਮृष੍ਟਮਨ੍ਨਮੁਪਾਨੀਤਮਸ਼੍ਨਾਤਿ ਨ ਹਿ ਤਂ ਵਿਨਾ । ਯਦਾ ਹਿ ਹਯਮਾਰੂਢੋ ਮृਗਯਾਂ ਯਾਤਿ ਰਾਘਵਃ ॥੧-੧੮-
ਜਦੋਂ ਸੁਆਦਲੇ ਭੋਜਨ ਆਉਂਦੇ, ਉਹ ਬਿਨਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦਾ; ਜਦੋਂ ਰਾਘਵ ਘੋੜੇ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਈ ਜਾਂਦਾ,
ਅਥੈਨਂ ਪृष੍ਠਤੋऽਭ੍ਯੇਤਿ ਸਧਨੁਃ ਪਰਿਪਾਲਯਨ੍ । ਭਰਤਸ੍ਯਾਪਿ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਵਰਜੋ ਹਿ ਸਃ ॥੧-੧੮-
ਤਦ ਲਕਸ਼ਮਣ ਪਿੱਛੇ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ; ਭਰਤ ਲਈ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਵੀ ਇਹੀ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਾਣੈਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯ ਚਾਸੀਤ੍ ਤਥਾ ਪ੍ਰਿਯਃ । ਸ ਚਤੁਰ੍ਭਿਰ੍ਮਹਾਭਾਗੈਃ ਪੁਤ੍ਰੈਰ੍ਦਸ਼ਰਥਃ ਪ੍ਰਿਯੈਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਲਈ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਸ਼ਰਥ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੋਂ ਪਿਆਰ ਪਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਬਭੂਵ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋ ਦੇਵੈਰਿਵ ਪਿਤਾਮਹਃ । ਤੇ ਯਦਾ ਜ੍ਞਾਨਸਂਪਨ੍ਨਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਮੁਦਿਤਾ ਗੁਣੈਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਪਿਤਾਮਹ; ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ,
ਹ੍ਰੀਮਨ੍ਤਃ ਕੀਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾ ਦੀਰ੍ਘਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ । ਤੇषਾਮੇਵਂਪ੍ਰਭਾਵਾਣਾਂ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਦੀਪ੍ਤਤੇਜਸਾਮ੍ ॥੧-੧੮-
ਲਜਜਤ, ਵਡਿਆਈ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਦੂਰ ਦੀ ਸੋਚ ਵਾਲੇ; ਉਹਨਾਂ ਵਿਚ, ਸਾਰੇ ਚਮਕਦੇ ਤੇਜ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥੋ ਹृष੍ਟੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਾਧਿਪੋ ਯਥਾ । ਤੇ ਚਾਪਿ ਮਨੁਜਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾ ਵੈਦਿਕਾਧ੍ਯਯਨੇ ਰਤਾਃ ॥੧-੧੮-
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ; ਉਹ ਮਨੁੱਖ-ਸ਼ੇਰ ਵੀ ਵੈਦਿਕ ਪਾਠ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ।
ਪਿਤृਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣਰਤਾ ਧਨੁਰ੍ਵੇਦੇ ਚ ਨਿष੍ਠਿਤਾਃ । ਅਥ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਤੇषਾਂ ਦਾਰਕ੍ਰਿਯਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਅਤੇ ਧਨੁਰਵਿਦਿਆ ਵਿਚ ਨਿਸ਼ਚਿਤ; ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਸੋਪਾਧ੍ਯਾਯਃ ਸਬਾਨ੍ਧਵਃ । ਤਸ੍ਯ ਚਿਨ੍ਤਯਮਾਨਸ੍ਯ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਮਧ੍ਯੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹ ਧਰਮਵਾਨ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ; ਜਦ ਉਹ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰੀਆਂ ਵਿਚ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਅਭ੍ਯਾਗਚ੍ਛਨ੍ਮਹਾਤੇਜੋ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ । ਸ ਰਾਜ੍ਞੋ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ੀ ਦ੍ਵਾਰਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਨੁਵਾਚ ਹ ॥੧-੧੮-
ਵੱਡੀ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਆ ਗਿਆ; ਉਹ ਰਾਜੇ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰ ਕੇ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਖ੍ਯਾਤ ਮਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਕੌਸ਼ਿਕਂ ਗਾਧਿਨਃ ਸੁਤਮ੍ । ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞੋ ਵੇਸ਼੍ਮ ਪ੍ਰਦੁਦ੍ਰੁਵੁਃ ॥੧-੧੮-
ਤੁਰੰਤ ਆ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਗਾਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤ ਕੌਸ਼ਿਕ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਸੁਣ ਕੇ ਸਾਰੇ ਨੌਕਰ ਰਾਜ ਮਹਲ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਏ।
ਸਂਭ੍ਰਾਨ੍ਤਮਨਸਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇਨ ਵਾਕ੍ਯੇਨ ਚੋਦਿਤਾਃ । ਤੇ ਗਤ੍ਵਾ ਰਾਜਭਵਨਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਮृषਿਂ ਤਦਾ ॥੧-੧੮-
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਘਬਰਾਹਟ ਆ ਗਈ ਸੀ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਮਾਵੇਦਯਾਮਾਸੁਰ੍ਨृਪਾਯੇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕਵੇ ਤਦਾ । ਤੇषਾਂ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਪੁਰੋਧਾਃ ਸਮਾਹਿਤਃ ॥੧-੧੮-
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਤੇ ਉਸਦੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਸਾਵਧਾਨ ਹੋ ਗਏ।