ਵਾਹਨਾਨਾਂ ਚ ਮੁਖ੍ਯਾਨਾਂ ਵਹਤਾਂ ਤਂ ਮਮਾਤ੍ਮਜਮ੍। ਪਦਾਨਿ ਪਥਿ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਸ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ
ਜੋ ਵਾਹਨ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਗਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਆਪ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।
ਯਃ ਸੁਖੇਨੋਪਧਾਨੇषੁ ਸ਼ੇਤੇ ਚਨ੍ਦਨਰੂषਿਤਃ। ਵੀਜ੍ਯਮਾਨੋ ਮਹਾਰ੍ਹਾਭਿਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਭਿਰ੍ਮਮ ਸੁਤੋਤ੍ਤਮਃ
ਜੋ ਸੁਖ ਨਾਲ ਚੰਦਨ ਵਾਲੇ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਸੌਂਦਾ ਸੀ, ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੱਖਾ ਕਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ—ਮੇਰਾ ਵਧੀਆ ਪੁੱਤਰ—
ਸ ਨੂਨਂ ਕ੍ਵਚਿਦੇਵਾਦ੍ਯ ਵृਕ੍ਸ਼ਮੂਲਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤਃ। ਕਾष੍ਠਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਸ਼੍ਮਾਨਮੁਪਧਾਯ ਸ਼ਯਿष੍ਯਤੇ
ਉਹ ਅੱਜ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਰੁੱਖ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਪੱਥਰ 'ਤੇ ਸੌਂਦਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਉਤ੍ਥਾਸ੍ਯਤਿ ਚ ਮੇਦਿਨ੍ਯਾਃ ਕृਪਣਃ ਪਾਂਸੁਗੁਣ੍ਠਿਤਃ। ਵਿਨਿਃਸ਼੍ਵਸਨ੍ ਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣਾਤ੍ ਕਰੇਣੂਨਾਮਿਵਰ੍षਭਃ
ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇੋਂ ਉਠੇਗਾ, ਬੇਚਾਰਾ, ਧੂੜ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਡੂੰਘੀ ਆਹ ਭਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਕਮਲ ਦੇ ਪੋਖਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਨੂਨਂ ਪੁਰੁषਾ ਦੀਰ੍ਘਬਾਹੁਂ ਵਨੇਚਰਾਃ। ਰਾਮਮੁਤ੍ਥਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਲੋਕਨਾਥਮਨਾਥਵਤ੍
ਨਿਸਚਿਤ ਵਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਲੰਬੇ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਾਥੀ ਹੈ, ਬਿਨਾ ਸਹਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਣਗੇ।
ਸਾ ਨੂਨਂ ਜਨਕਸ੍ਯੇष੍ਟਾ ਸੁਤਾ ਸੁਖਸਦੋਚਿਤਾ। ਕਣ੍ਟਕਾਕ੍ਰਮਣਕ੍ਲਾਨ੍ਤਾ ਵਨਮਦ੍ਯ ਗਮਿष੍ਯਤਿ
ਜਨਕ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਧੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਆਰਾਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਆਦੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਕਾਂਟਿਆਂ 'ਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖ ਕੇ ਥੱਕੀ ਹੋਈ, ਵਨ ਵੱਲ ਜਾਵੇਗੀ।
ਅਨਭਿਜ੍ਞਾ ਵਨਾਨਾਂ ਸਾ ਨੂਨਂ ਭਯਮੁਪੈष੍ਯਤਿ। ਸ਼੍ਵਪਦਾਨਰ੍ਦਿਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਗਮ੍ਭੀਰਂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍
ਉਹ, ਜੋ ਵਨਾਂ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਹੈ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਕੰਬਣ ਵਾਲੀ ਗੂੰਜ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਿਸਚਿਤ ਡਰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇਗੀ।
ਸਕਾਮਾ ਭਵ ਕੈਕੇਯਿ ਵਿਧਵਾ ਰਾਜ੍ਯਮਾਵਸ। ਨਹਿ ਤਂ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਵਿਨਾ ਜੀਵਿਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇ
ਕੈਕਈ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ, ਰਾਜ ਕਰ ਤੇ ਵਿਧਵਾ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾ; ਰਾਮ ਬਿਨਾ, ਜੋ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਹੈ, ਮੈਂ ਜੀਉਣਾ ਨਹੀਂ ਸਹਿ ਸਕਦਾ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਵਿਲਪਨ੍ ਰਾਜਾ ਜਨੌਘੇਨਾਭਿਸਂਵृਤਃ। ਅਪਸ੍ਨਾਤ ਇਵਾਰਿष੍ਟਂ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਗृਹੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦਿਆਂ, ਰਾਜਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹجوم ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਦੁਖ ਤੋਂ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ।
ਸ਼ੂਨ੍ਯਚਤ੍ਵਰਵੇਸ਼੍ਮਾਨ੍ਤਾਂ ਸਂਵृਤਾਪਣਵੇਦਿਕਾਮ੍। ਕ੍ਲਾਨ੍ਤਦੁਰ੍ਬਲਦੁਃਖਾਰ੍ਤਾਂ ਨਾਤ੍ਯਾਕੀਰ੍ਣਮਹਾਪਥਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅੰਗਣ ਤੇ ਘਰ ਸੁੰਨੇ, ਮੰਡੀ ਤੇ ਚੌਕ ਬੰਦ, ਲੋਕ ਥੱਕੇ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਦੁਖੀ, ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਵੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨਾ ਦੇਖੀਆਂ।
ਤਾਮਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪੁਰੀਂ ਸਰ੍ਵਾਂ ਰਾਮਮੇਵਾਨੁਚਿਨ੍ਤਯਨ੍। ਵਿਲਪਨ੍ ਪ੍ਰਾਵਿਸ਼ਦ੍ ਰਾਜਾ ਗृਹਂ ਸੂਰ੍ਯ ਇਵਾਮ੍ਬੁਦਮ੍
ਪੂਰੀ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਮ ਦੀ ਹੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਰਾਜਾ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚ ਘੁਸ ਗਿਆ।
ਮਹਾਹ੍ਰਦਮਿਵਾਕ੍ਸ਼ੋਭ੍ਯਂ ਸੁਪਰ੍ਣੇਨ ਹृਤੋਰਗਮ੍। ਰਾਮੇਣ ਰਹਿਤਂ ਵੇਸ਼੍ਮ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਚ
ਰਾਮ, ਵਿਦੇਹੀ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਹੋਇਆ ਘਰ, ਐਸਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਵੱਡਾ, ਸ਼ਾਂਤ ਝੀਲ ਜਿਸ ਦਾ ਸੱਪ ਸੁਪਰਨ ਨੇ ਲੈ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਅਥ ਗਦ੍ਗਦਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤੁ ਵਿਲਪਨ੍ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ। ਉਵਾਚ ਮृਦੁ ਮਨ੍ਦਾਰ੍ਥਂ ਵਚਨਂ ਦੀਨਮਸ੍ਵਰਮ੍
ਫਿਰ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਰੋਣ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਹੌਲੀ ਤੇ ਦੁਖੀ ਬੋਲ ਕਹੇ।
ਕੌਸਲ੍ਯਾਯਾ ਗृਹਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਰਾਮਮਾਤੁਰ੍ਨਯਨ੍ਤੁ ਮਾਮ੍। ਨਹ੍ਯਨ੍ਯਤ੍ਰ ਮਮਾਸ਼੍ਵਾਸੋ ਹृਦਯਸ੍ਯ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਮੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਂ ਕੌਸਲਿਆ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਚਲੋ; ਕਿਉਂਕਿ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ।
ਇਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤਂ ਰਾਜਾਨਮਨਯਨ੍ ਦ੍ਵਾਰਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ। ਕੌਸਲ੍ਯਾਯਾ ਗृਹਂ ਤਤ੍ਰ ਨ੍ਯਵੇਸ੍ਯਤ ਵਿਨੀਤਵਤ੍
ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਇਹ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੌਸਲਿਆ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਸ੍ਯ ਕੌਸਲ੍ਯਾਯਾ ਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍। ਅਧਿਰੁਹ੍ਯਾਪਿ ਸ਼ਯਨਂ ਬਭੂਵ ਲੁਲਿਤਂ ਮਨਃ
ਕੌਸਲਿਆ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਤੇ ਸੇਜ 'ਤੇ ਪੈ ਕੇ ਵੀ, ਰਾਜਾ ਦਾ ਮਨ ਅਸ਼ਾਂਤ ਹੀ ਰਿਹਾ।
ਪੁਤ੍ਰਦ੍ਵਯਵਿਹੀਨਂ ਚ ਸ੍ਨੁषਯਾ ਚ ਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍। ਅਪਸ਼੍ਯਦ੍ ਭਵਨਂ ਰਾਜਾ ਨष੍ਟਚਨ੍ਦ੍ਰਮਿਵਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਰਾਜਾ ਨੇ ਘਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪੂਤ ਦੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੋਵੇ।
ਤਚ੍ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਾਰਾਜੋ ਭੁਜਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍। ਉਚ੍ਚੈਃਸ੍ਵਰੇਣ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰੋਸ਼ਦ੍ਧਾ ਰਾਮ ਵਿਜਹਾਸਿ ਨੌ
ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਾਂਬਲੀ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਉਚਾ ਕਰਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਕਾਰਿਆ, 'ਹੈ ਰਾਮ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਕਿਉਂ ਛੱਡ ਗਿਆ?'
ਸੁਖਿਤਾ ਬਤ ਤਂ ਕਾਲਂ ਜੀਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਨਰੋਤ੍ਤਮਾਃ। ਪਰਿष੍ਵਜਨ੍ਤੋ ਯੇ ਰਾਮਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਪੁਨਰਾਗਤਮ੍
ਸਚਮੁਚ, ਉਹ ਉੱਚੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਲੋਕ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹਨ, ਜੋ ਰਾਮ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਉਂਦੇ ਤੇ ਗਲੇ ਲਗਦੇ ਵੇਖਣਗੇ।
ਅਥ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਯਾਂ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰ੍ਯਾਮਿਵਾਤ੍ਮਨਃ। ਅਰ੍ਧਰਾਤ੍ਰੇ ਦਸ਼ਰਥਃ ਕੌਸਲ੍ਯਾਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਜਦ ਰਾਤ ਆਈ, ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਆਤਮਾ ਲਈ ਕਾਲ ਰਾਤ, ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਕੌਸਲਿਆ ਨੂੰ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ।
ਨ ਤ੍ਵਾਂ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਕੌਸਲ੍ਯੇ ਸਾਧੁ ਮਾਂ ਪਾਣਿਨਾ ਸ੍ਪृਸ਼। ਰਾਮਂ ਮੇऽਨੁਗਤਾ ਦृष੍ਟਿਰਦ੍ਯਾਪਿ ਨ ਨਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਕੌਸਲਿਆ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ; ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਛੂਹ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਅਜੇ ਵੀ ਰਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਹੈ ਤੇ ਮੁੜਦੀ ਨਹੀਂ।
ਤਂ ਰਾਮਮੇਵਾਨੁਵਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦੇਵੀ ਸ਼ਯਨੇ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਮ੍। ਉਪੋਪਵਿਸ਼੍ਯਾਧਿਕਮਾਰ੍ਤਰੂਪਾ ਵਿਨਿਸ਼੍ਵਸਨ੍ਤਂ ਵਿਲਲਾਪ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਮ੍
ਰਾਣੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸੇਜ 'ਤੇ ਰਾਮ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠੀ, ਵਧੇਰੇ ਦੁਖੀ ਹੋਈ, ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲੈਂਦੀ ਤੇ ਕਠਨ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ।
thumb|ਤ੍ਰਿਚਤ੍ਵਾਰਿਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਿਚਤ੍ਵਾਰਿਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੨-
ਇਹ ਸ਼੍ਰੀਮਤ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦਾ ਚੁਨਤਾਲੀਸਵਾਂ ਸਰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸ਼ਯਨੇ ਸਨ੍ਨਂ ਸ਼ੋਕੇਨ ਪਾਰ੍ਥਿਵਮ੍। ਕੌਸਲ੍ਯਾ ਪੁਤ੍ਰਸ਼ੋਕਾਰ੍ਤਾ ਤਮੁਵਾਚ ਮਹੀਪਤਿਮ੍
ਫਿਰ, ਕੌਸਲਿਆ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋਈ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬਿਸਤਰ 'ਤੇ ਗਮ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਮਹੀਪ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਰਾਘਵੇ ਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲੇ ਵਿषਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਹਿਜਿਹ੍ਮਗਾ। ਵਿਚਰਿष੍ਯਤਿ ਕੈਕੇਯੀ ਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੇਵ ਹਿ ਪਨ੍ਨਗੀ
ਮਰਦਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ੇਰ, ਹੁਣ ਕੈਕੇਈ ਰਾਘਵ ਤੇ ਆਪਣਾ ਜ਼ਹਿਰ ਕੱਢ ਕੇ, ਵਕਰੀ ਚਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਅਜਿਹੀ ਹੋ ਗਈ ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਆਪਣੀ ਖਾਲ ਛੱਡ ਕੇ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਵਾਸ੍ਯ ਰਾਮਂ ਸੁਭਗਾ ਲਬ੍ਧਕਾਮਾ ਸਮਾਹਿਤਾ। ਤ੍ਰਾਸਯਿष੍ਯਤਿ ਮਾਂ ਭੂਯੋ ਦੁष੍ਟਾਹਿਰਿਵ ਵੇਸ਼੍ਮਨਿ
ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਭੇਜ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਮਕਰੂ ਸਤਰੀ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪੱਕੀ, ਘਰ ਵਿਚ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਮੈਨੂੰ ਮੁੜ ਡਰਾਏਗੀ।
ਅਥਾਸ੍ਮਿਨ੍ ਨਗਰੇ ਰਾਮਸ਼੍ਚਰਨ੍ ਭੈਕ੍ਸ਼ਂ ਗृਹੇ ਵਸੇਤ੍। ਕਾਮਕਾਰੋ ਵਰਂ ਦਾਤੁਮਪਿ ਦਾਸਂ ਮਮਾਤ੍ਮਜਮ੍
ਹੁਣ, ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਰਾਮ ਘਰ-ਘਰ ਭਿੱਖ ਮੰਗੇਗਾ; ਤੇਰੇ ਮਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਦਾਸ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦੇਵੇਂ।
ਪਾਤਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਰਾਮਂ ਸ੍ਥਾਨਾਦ੍ ਯਥੇष੍ਟਤਃ। ਪ੍ਰਵਿਦ੍ਧੋ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਭਾਗਃ ਪਰ੍ਵਣੀਵਾਹਿਤਾਗ੍ਨਿਨਾ
ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਯਜਨ ਵਿਚ ਅੱਗ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੀ ਉੱਡਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਨਾਗਰਾਜਗਤਿਰ੍ਵੀਰੋ ਮਹਾਬਾਹੁਰ੍ਧਨੁਰ੍ਧਰਃ। ਵਨਮਾਵਿਸ਼ਤੇ ਨੂਨਂ ਸਭਾਰ੍ਯਃ ਸਹਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ
ਉਹ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਧਨੁਧਾਰੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਾਲ ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਵਨੇ ਤ੍ਵਦृष੍ਟਦੁਃਖਾਨਾਂ ਕੈਕੇਯ੍ਯਨੁਮਤੇ ਤ੍ਵਯਾ। ਤ੍ਯਕ੍ਤਾਨਾਂ ਵਨਵਾਸਾਯ ਕਾਨ੍ਯਾਵਸ੍ਥਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਤੇ ਤੇਰੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜੇ ਤਕ ਅਜਿਹਾ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ, ਜੰਗਲ ਵਾਸ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਥੇ ਕੀ ਹਾਲਤ ਹੋਵੇਗੀ?