ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮਿਵ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਵृਤ੍ਤਮੀਦृਸ਼ਮ੍। ਆਚਰਨ੍ਤ੍ਯਾ ਨ ਵਿਵृਤਾ ਸਦ੍ਯੋ ਭਵਤਿ ਮੇਦਿਨੀ
ਮੈਂ ਇਹ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਧਰਤੀ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਐਸਾ ਵਿਅਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇ ਲਈ ਫਟਦੀ ਨਹੀਂ।
ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਸृष੍ਟਾ ਵਾ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤੋ ਭੀਮਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ। ਧਿਗ੍ਵਾਗ੍ਦਣ੍ਡਾ ਨ ਹਿਂਸਨ੍ਤਿ ਰਾਮਪ੍ਰਵ੍ਰਾਜਨੇ ਸ੍ਥਿਤਾਮ੍
ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਬਣਾਏ ਹੋਏ, ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਸ਼ਾਪਾਂ ਦੇ ਦੰਡ ਵੀ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਭੇਜਣ 'ਤੇ ਅਡੋਲ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ।
ਆਮ੍ਰਂ ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਕੁਠਾਰੇਣ ਨਿਮ੍ਬਂ ਪਰਿਚਰੇਤ੍ ਤੁ ਕਃ। ਯਸ਼੍ਚੈਨਂ ਪਯਸਾ ਸਿਞ੍ਚੇਨ੍ਨੈਵਾਸ੍ਯ ਮਧੁਰੋ ਭਵੇਤ੍
ਕਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਆਮ ਦਾ ਦਰਖ਼ਤ ਕੱਟ ਕੇ ਨਿੰਬ ਦੇ ਪੇੜ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰੇਗਾ? ਜੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਸਿੰਚਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਮਿੱਠਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਆਭਿਜਾਤ੍ਯਂ ਹਿ ਤੇ ਮਨ੍ਯੇ ਯਥਾ ਮਾਤੁਸ੍ਤਥੈਵ ਚ। ਨ ਹਿ ਨਿਮ੍ਬਾਤ੍ ਸ੍ਰਵੇਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਂ ਲੋਕੇ ਨਿਗਦਿਤਂ ਵਚਃ
ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੇਰਾ ਵੰਸ਼ ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹਾਵਤ ਹੈ ਕਿ ਨਿੰਬ ਤੋਂ ਮਧੂ ਨਹੀਂ ਵਗਦਾ।
ਤਵ ਮਾਤੁਰਸਦ੍ਗ੍ਰਾਹਂ ਵਿਦ੍ਮ ਪੂਰ੍ਵਂ ਯਥਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍। ਪਿਤੁਸ੍ਤੇ ਵਰਦਃ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਦਦੌ ਵਰਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਤੇ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਦੀ ਨਿਕਰਲੀ ਸੋਚ ਸੀ; ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵਧੀਆ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਸਰ੍ਵਭੂਤਰੁਤਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸਂਜਜ੍ਞੇ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ। ਤੇਨ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਗਤਾਨਾਂ ਚ ਭੂਤਾਨਾਂ ਵਿਦਿਤਂ ਵਚਃ
ਉਸ ਵਰ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ, ਇਨਸਾਨ ਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਸਮਝਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਮਿਲ ਗਈ।
ਤਤੋ ਜृਮ੍ਭਸ੍ਯ ਸ਼ਯਨੇ ਵਿਰੁਤਾਦ੍ ਭੂਰਿਵਰ੍ਚਸਃ। ਪਿਤੁਸ੍ਤੇ ਵਿਦਿਤੋ ਭਾਵਃ ਸ ਤਤ੍ਰ ਬਹੁਧਾਹਸਤ੍
ਫਿਰ, ਜ੍ਰੰਭਾ ਦੇ ਵਿਛੌਣ 'ਤੇ ਲੈਟੇ ਹੋਏ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਈ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੱਸ ਪਏ।
ਤਤ੍ਰ ਤੇ ਜਨਨੀ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾ ਮृਤ੍ਯੁਪਾਸ਼ਮਭੀਪ੍ਸਤੀ। ਹਾਸਂ ਤੇ ਨृਪਤੇ ਸੌਮ੍ਯ ਜਿਜ੍ਞਾਸਾਮੀਤਿ ਚਾਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਉਥੇ, ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖੀ, 'ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਹੱਸਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।'
ਨृਪਸ਼੍ਚੋਵਾਚ ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਹਾਸਂ ਸ਼ਂਸਾਮਿ ਤੇ ਯਦਿ। ਤਤੋ ਮੇ ਮਰਣਂ ਸਦ੍ਯੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਜੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਸਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਮਰ ਜਾਵਾਂਗਾ — ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।'
ਮਾਤਾ ਤੇ ਪਿਤਰਂ ਦੇਵਿ ਪੁਨਃ ਕੇਕਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਸ਼ਂਸ ਮੇ ਜੀਵ ਵਾ ਮਾ ਵਾ ਨ ਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਹਸਿष੍ਯਸਿ
ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਫਿਰ, ਕੇਕਯਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਚਾਹੇ ਤੂੰ ਜੀਵੇ ਜਾਂ ਮਰ ਜਾਵੇ, ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਝੂਠ ਨਾ ਬੋਲਣਾ।'
ਪ੍ਰਿਯਯਾ ਚ ਤਥੋਕ੍ਤਃ ਸ ਕੇਕਯਃ ਪृਥਿਵੀਪਤਿਃ। ਤਸ੍ਮੈ ਤਂ ਵਰਦਾਯਾਰ੍ਥਂ ਕਥਯਾਮਾਸ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ
ਪਿਆਰੀ ਵੱਲੋਂ ਐਸਾ ਕਹੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਕੇਕਯ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਕਰੇਗਾ।
ਤਤਃ ਸ ਵਰਦਃ ਸਾਧੂ ਰਾਜਾਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ। ਮ੍ਰਿਯਤਾਂ ਧ੍ਵਂਸਤਾਂ ਵੇਯਂ ਮਾ ਸ਼ਂਸੀਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮਹੀਪਤੇ
ਫਿਰ ਉਹ ਵਾਅਦਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਏ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਇਹ ਗੱਲ ਨਾ ਦੱਸ, ਚਾਹੇ ਮੌਤ ਆਵੇ ਜਾਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇ।"
ਸ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਮਨਸੋ ਨृਪਃ। ਮਾਤਰਂ ਤੇ ਨਿਰਸ੍ਯਾਸ਼ੁ ਵਿਜਹਾਰ ਕੁਬੇਰਵਤ੍
ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਰੁਖਸਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਬੀਰ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਇਆ।
ਤਥਾ ਤ੍ਵਮਪਿ ਰਾਜਾਨਂ ਦੁਰ੍ਜਨਾਚਰਿਤੇ ਪਥਿ। ਅਸਦ੍ਗ੍ਰਾਹਮਿਮਂ ਮੋਹਾਤ੍ ਕੁਰੁषੇ ਪਾਪਦਰ੍ਸ਼ਿਨੀ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੂੰ ਵੀ ਮੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ, ਭੁਲਾਵੇ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ, ਇਹ ਝੂਠਾ ਇਰਾਦਾ ਫੜ ਲਿਆ ਹੈ, ਏ ਬੁਰਾਈ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀ।
ਸਤ੍ਯਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਪ੍ਰਵਾਦੋऽਯਂ ਲੌਕਿਕਃ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮਾ। ਪਿਤॄਨ੍ ਸਮਨੁਜਾਯਨ੍ਤੇ ਨਰਾ ਮਾਤਰਮਙ੍ਗਨਾਃ
ਇਥੇ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਚੱਲਦੀ ਗੱਲ ਸੱਚ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, "ਮਰਦ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ।"
ਨੈਵਂ ਭਵ ਗृਹਾਣੇਦਂ ਯਦਾਹ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ। ਭਰ੍ਤੁਰਿਚ੍ਛਾਮੁਪਾਸ੍ਵੇਹ ਜਨਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਗਤਿਰ੍ਭਵ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾ ਕਰ; ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਮੰਨ। ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ, ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਬਣ।
ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰੋਤ੍ਸਾਹਿਤਾ ਪਾਪੈਰ੍ਦੇਵਰਾਜਸਮਪ੍ਰਭਮ੍। ਭਰ੍ਤਾਰਂ ਲੋਕਭਰ੍ਤਾਰਮਸਦ੍ਧਰ੍ਮਮੁਪਾਦਧ
ਪਾਪੀ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਕਸਾਈ ਹੋਈ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਰਗਾ ਤੇ ਜਗਤ ਦਾ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੈ, ਗਲਤ ਧਰਮ ਨਾ ਅਪਣਾਉਣ ਦੇ।
ਨਹਿ ਮਿਥ੍ਯਾ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਤਂ ਕਰਿष੍ਯਤਿ ਤਵਾਨਘਃ। ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਦਸ਼ਰਥੋ ਰਾਜਾ ਦੇਵਿ ਰਾਜੀਵਲੋਚਨਃ
ਤੇਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਪਤੀ, ਮਹਾਨ ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਕਮਲ-ਨੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਝੂਠਾ ਵਾਅਦਾ ਕਦੇ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ, ਏ ਰਾਣੀ।
ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਵਦਾਨ੍ਯਃ ਕਰ੍ਮਣ੍ਯਃ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਸ੍ਯਾਪਿ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ। ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਜੀਵਲੋਕਸ੍ਯ ਬਲੀ ਰਾਮੋऽਭਿषਿਚ੍ਯਤਾਮ੍
ਰਾਮ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਦਾਨੀ, ਕਰਤਬੀ, ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦਾ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਪਰਿਵਾਦੋ ਹਿ ਤੇ ਦੇਵਿ ਮਹਾਁਲ੍ਲੋਕੇ ਚਰਿष੍ਯਤਿ। ਯਦਿ ਰਾਮੋ ਵਨਂ ਯਾਤਿ ਵਿਹਾਯ ਪਿਤਰਂ ਨृਪਮ੍
ਏ ਰਾਣੀ, ਜੇ ਰਾਮ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਦੋਸ਼ ਫੈਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸ੍ਵਰਾਜ੍ਯਂ ਰਾਘਵਃ ਪਾਤੁ ਭਵ ਤ੍ਵਂ ਵਿਗਤਜ੍ਵਰਾ। ਨਹਿ ਤੇ ਰਾਘਵਾਦਨ੍ਯਃ ਕ੍ਸ਼ਮਃ ਪੁਰਵਰੇ ਵਸਨ੍
ਰਾਘਵ ਰਾਜ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲੇ; ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾ। ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਘਵ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਇਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
ਇਤਿ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵੈਸ਼੍ਚ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੈਸ਼੍ਚ ਕੈਕੇਯੀਂ ਰਾਜਸਂਸਦਿ। ਭੂਯਃ ਸਂਕ੍ਸ਼ੋਭਯਾਮਾਸ ਸੁਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤੁ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਰਮ ਤੇ ਤਿੱਖੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ, ਸੂਮੰਤ੍ਰ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਰਾਜ ਦਰਬਾਰ ਵਿਚ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਫਿਰ ਉਲਝਾ ਦਿੱਤਾ।
ਨੈਵ ਸਾ ਕ੍ਸ਼ੁਭ੍ਯਤੇ ਦੇਵੀ ਨ ਚ ਸ੍ਮ ਪਰਿਦੂਯਤੇ। ਨ ਚਾਸ੍ਯਾ ਮੁਖਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਵਿਕ੍ਰਿਯਾ ਤਦਾ
ਪਰ ਰਾਣੀ ਨਾ ਤਾਂ ਉਲਝੀ, ਨਾ ਹੀ ਦੁਖੀ ਹੋਈ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਰੰਗ ਵਿਚ ਵੀ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।
thumb|षਡ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਣ੍ਡੇ षਡ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੨-
ਸੁਣੋ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦਾ ਛੱਤੀਵਾਂ ਸਰਗ।
ਤਤਃ ਸੁਮਨ੍ਤ੍ਰਮੈਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕਃ ਪੀਡਿਤੋऽਤ੍ਰ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਯਾ। ਸਬਾष੍ਪਮਤਿਨਿਃਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਜਗਾਦੇਦਂ ਪੁਨਰ੍ਵਚਃ
ਫਿਰ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ, ਵਾਅਦੇ ਦੀ ਪੀੜਾ ਵਿਚ, ਹੰਝੂਆਂ ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਆਹਾਂ ਨਾਲ, ਸੂਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਫਿਰ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ।
ਸੂਤ ਰਤ੍ਨਸੁਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਾ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਬਲਾ ਚਮੂਃ। ਰਾਘਵਸ੍ਯਾਨੁਯਾਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਪ੍ਰਤਿਵਿਧੀਯਤਾਮ੍
ਏ ਸੂਤਾ, ਚਾਰਾਂ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਫੌਜ ਰਾਘਵ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰ।
ਰੂਪਾਜੀਵਾਸ਼੍ਚ ਵਾਦਿਨ੍ਯੋ ਵਣਿਜਸ਼੍ਚ ਮਹਾਧਨਾਃ। ਸ਼ੋਭਯਨ੍ਤੁ ਕੁਮਾਰਸ੍ਯ ਵਾਹਿਨੀਃ ਸੁਪ੍ਰਸਾਰਿਤਾਃ
ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਕਮਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਚੰਗੀ ਬੋਲੀਆਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਤੇ ਧਨਵਾਨ ਵਪਾਰੀ, ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਸੋਹਣਾ ਬਣਾਉਣ।
ਯੇ ਚੈਨਮੁਪਜੀਵਨ੍ਤਿ ਰਮਤੇ ਯੈਸ਼੍ਚ ਵੀਰ੍ਯਤਃ। ਤੇषਾਂ ਬਹੁਵਿਧਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਨਪ੍ਯਤ੍ਰ ਨਿਯੋਜਯ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਉਹ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਵਿਰਤਾ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਇੱਥੇ ਵੀ ਲਗਾ।
ਆਯੁਧਾਨਿ ਚ ਮੁਖ੍ਯਾਨਿ ਨਾਗਰਾਃ ਸ਼ਕਟਾਨਿ ਚ। ਅਨੁਗਚ੍ਛਨ੍ਤੁ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਂ ਵ੍ਯਾਧਾਸ਼੍ਚਾਰਣ੍ਯਕੋਵਿਦਾਃ
ਮੁੱਖ ਹਥਿਆਰ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਲੋਕ, ਰਥਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਕਾਕੁਤਸਥ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਣ।
ਨਿਘ੍ਨਨ੍ ਮृਗਾਨ੍ ਕੁਞ੍ਜਰਾਂਸ਼੍ਚ ਪਿਬਂਸ਼੍ਚਾਰਣ੍ਯਕਂ ਮਧੁ। ਨਦੀਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧਾਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਨ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਂਸ੍ਮਰਿष੍ਯਤਿ
ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਿਰਣ ਤੇ ਹਾਥੀ ਮਾਰ ਕੇ, ਜੰਗਲੀ ਮੱਧੂ ਪੀ ਕੇ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਰਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜ ਦੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ।