thumb|षਡ੍ਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਣ੍ਡੇ षਡ੍ਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੨-
ਇਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੀ ਛਬੀਸਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਤੁ ਕੌਸਲ੍ਯਾਂ ਰਾਮਃ ਸਮ੍ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੋ ਵਨਮ੍। ਕृਤਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਯਨੋ ਮਾਤ੍ਰਾ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠੇ ਵਰ੍ਤ੍ਮਨਿ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਰਾਮ ਨੇ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਡਟ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਵਿਰਾਜਯਨ੍ ਰਾਜਸੁਤੋ ਰਾਜਮਾਰ੍ਗਂ ਨਰੈਰ੍ਵृਤਮ੍। ਹृਦਯਾਨ੍ਯਾਮਮਨ੍ਥੇਵ ਜਨਸ੍ਯ ਗੁਣਵਤ੍ਤਯਾ
ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਜ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੋਇਆ, ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੀ ਨੇਕੀ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਵੈਦੇਹੀ ਚਾਪਿ ਤਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਨ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀ। ਤਦੇਵ ਹृਦਿ ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਯੌਵਰਾਜ੍ਯਾਭਿषੇਚਨਮ੍
ਪਰ ਵੈਦੇਹੀ, ਜੋ ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸੁਣੀ; ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਸਿਰਫ ਯੁਵਰਾਜ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ 'ਤੇ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਂ ਸ੍ਮ ਸਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਕृਤਜ੍ਞਾ ਹृष੍ਟਚੇਤਨਾ। ਅਭਿਜ੍ਞਾ ਰਾਜਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੀ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸ਼ਤਿ
ਉਹ ਆਪਣਾ ਦੇਵਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਿਤਜਨਤਾ ਨਾਲ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ, ਰਾਜਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨਤੀਜੇ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ਾਥ ਰਾਮਸ੍ਤੁ ਸ੍ਵਵੇਸ਼੍ਮ ਸੁਵਿਭੂषਿਤਮ੍। ਪ੍ਰਹृष੍ਟਜਨਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਂ ਹ੍ਰਿਯਾ ਕਿਂਚਿਦਵਾਙ੍ਮੁਖਃ
ਫਿਰ ਰਾਮ ਆਪਣੀ ਸੋਹਣੀ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਹਵेली ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜੋ ਖੁਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਲਾਜ ਕਰਕੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਮੁੰਹ ਥੱਲੇ ਕਰਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਥ ਸੀਤਾ ਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਯ ਵੇਪਮਾਨਾ ਚ ਤਂ ਪਤਿਮ੍। ਅਪਸ਼੍ਯਚ੍ਛੋਕਸਂਤਪ੍ਤਂ ਚਿਨ੍ਤਾਵ੍ਯਾਕੁਲਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੀਤਾ ਉਠੀ, ਕੰਬਦੀ ਹੋਈ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਉਲਝੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ।
ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ ਹਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਨ ਸ਼ਸ਼ਾਕ ਮਨੋਗਤਮ੍। ਤਂ ਸ਼ੋਕਂ ਰਾਘਵਃ ਸੋਢੁਂ ਤਤੋ ਵਿਵृਤਤਾਂ ਗਤਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਧਰਮਵਾਨ ਰਾਘਵ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਪੀੜ ਨਹੀਂ ਛੁਪਾ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਹਾਲਤ ਸਾਫ਼ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲੱਗੀ।
ਵਿਵਰ੍ਣਵਦਨਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਂ ਪ੍ਰਸ੍ਵਿਨ੍ਨਮਮਰ੍षਣਮ੍। ਆਹ ਦੁਃਖਾਭਿਸਂਤਪ੍ਤਾ ਕਿਮਿਦਾਨੀਮਿਦਂ ਪ੍ਰਭੋ
ਉਸ ਦਾ ਮੁੰਹ ਫਿਕਾ, ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਜੋ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ, ਪੁੱਛੀ: 'ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਪ੍ਰਭੂ?'
ਅਦ੍ਯ ਬਾਰ੍ਹਸ੍ਪਤਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਯੁਕ੍ਤਃ ਪੁष੍ਯੇਣ ਰਾਘਵ। ਪ੍ਰੋਚ੍ਯਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞੈਃ ਕੇਨ ਤ੍ਵਮਸਿ ਦੁਰ੍ਮਨਾਃ
'ਅੱਜ ਬ੍ਰਹਸਪਤਿ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਯਾ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਰਾਘਵ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈਂ?'
ਨ ਤੇ ਸ਼ਤਸ਼ਲਾਕੇਨ ਜਲਫੇਨਨਿਭੇਨ ਚ। ਆਵृਤਂ ਵਦਨਂ ਵਲ੍ਗੁ ਚ੍ਛਤ੍ਰੇਣਾਭਿਵਿਰਾਜਤੇ
'ਤੇਰਾ ਸੋਹਣਾ ਚਿਹਰਾ, ਜੋ ਸੌ-ਪੱਖਾ ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਫੇਨ ਵਾਂਗ ਢੱਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਅੱਜ ਚਮਕਦਾ ਨਹੀਂ।'
ਵ੍ਯਜਨਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਮੁਖ੍ਯਾਭ੍ਯਾਂ ਸ਼ਤਪਤ੍ਰਨਿਭੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍। ਚਨ੍ਦ੍ਰਹਂਸਪ੍ਰਕਾਸ਼ਾਭ੍ਯਾਂ ਵੀਜ੍ਯਤੇ ਨ ਤਵਾਨਨਮ੍
'ਤੇਰੇ ਕਮਲ-ਆਖਾਂ ਵਾਲੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਹੰਸ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਦੋ ਮੁੱਖ ਵਿਜਣਾਂ ਨਾਲ ਹਵਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ।'
ਵਾਗ੍ਮਿਨੋ ਵਨ੍ਦਿਨਸ਼੍ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਨਰਰ੍षਭ। ਸ੍ਤੁਵਨ੍ਤੋ ਨਾਦ੍ਯ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਮਙ੍ਗਲੈਃ ਸੂਤਮਾਗਧਾਃ
'ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਵੰਦੀ, ਜੋ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ, ਅੱਜ ਨਹੀਂ ਦਿਖਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਸੂਤ ਅਤੇ ਮਾਗਧ ਸ਼ੁਭ ਗੀਤ ਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।'
ਨ ਤੇ ਕ੍ਸ਼ੌਦ੍ਰਂ ਚ ਦਧਿ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਵੇਦਪਾਰਗਾਃ। ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਮੂਰ੍ਧਾਭਿषਿਕ੍ਤਸ੍ਯ ਦਦਤਿ ਸ੍ਮ ਵਿਧਾਨਤਃ
'ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਸ਼ਹਦ ਅਤੇ ਦਹਿ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ, ਜਿਵੇਂ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।'
ਨ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਕृਤਯਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸ਼੍ਰੇਣੀਮੁਖ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਭੂषਿਤਾਃ। ਅਨੁਵ੍ਰਜਿਤੁਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪੌਰਜਾਨਪਦਾਸ੍ਤਥਾ
'ਸਭ ਨਾਗਰਿਕ ਅਤੇ ਗਿਲਡਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਸਜ-ਧਜ ਕੇ, ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ।'
ਚਤੁਰ੍ਭਿਰ੍ਵੇਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨੈਰ੍ਹਯੈਃ ਕਾਞ੍ਚਨਭੂषਣੈਃ। ਮੁਖ੍ਯਃ ਪੁष੍ਪਰਥੋ ਯੁਕ੍ਤਃ ਕਿਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ ਤੇऽਗ੍ਰਤਃ
'ਤੇਰੀ ਸੋਹਣੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਰਥ, ਜੋ ਚਾਰ ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਹੀ?'
ਨ ਹਸ੍ਤੀ ਚਾਗ੍ਰਤਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਪੂਜਿਤਃ। ਪ੍ਰਯਾਣੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਵੀਰ ਕृष੍ਣਮੇਘਗਿਰਿਪ੍ਰਭਃ
'ਤੇਰਾ ਸੋਹਣਾ ਹਾਥੀ, ਜੋ ਸਭ ਸ਼ੁਭ ਲਕੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ, ਕਾਲੇ ਬਦਲ ਜਾਂ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ, ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ, ਵੀਰ।'
ਨ ਚ ਕਾਞ੍ਚਨਚਿਤ੍ਰਂ ਤੇ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪ੍ਰਿਯਦਰ੍ਸ਼ਨ। ਭਦ੍ਰਾਸਨਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਯਾਨ੍ਤਂ ਵੀਰ ਪੁਰਃਸਰਮ੍
'ਤੇਰਾ ਸੋਹਣਾ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਰਾਜ-ਆਸਨ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਵੀਰ, ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਰਹੀ ਜਦ ਤੂੰ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਚੱਲਦਾ ਸੀ।'
ਅਭਿषੇਕੋ ਯਦਾ ਸਜ੍ਜਃ ਕਿਮਿਦਾਨੀਮਿਦਂ ਤਵ। ਅਪੂਰ੍ਵੋ ਮੁਖਵਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਨ ਪ੍ਰਹਰ੍षਸ਼੍ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਜਦੋਂ ਰਾਜਤਿਲਕ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਇਹ ਕੀ ਗੱਲ ਹੈ ਤੇਰੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ? ਤੇਰਾ ਮੁੱਖ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਰਿਹਾ, ਤੇਰੇ ਅੰਦਰ ਖੁਸ਼ੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸ ਰਹੀ।
ਇਤੀਵ ਵਿਲਪਨ੍ਤੀਂ ਤਾਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨਃ। ਸੀਤੇ ਤਤ੍ਰਭਵਾਂਸ੍ਤਾਤਃ ਪ੍ਰਵ੍ਰਾਜਯਤਿ ਮਾਂ ਵਨਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਰਮਣੀਏ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਸੀਤਾ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਭੇਜ ਰਹੇ ਹਨ।'
ਕੁਲੇ ਮਹਤਿ ਸਮ੍ਭੂਤੇ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞੇ ਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣਿ। ਸ਼ृਣੁ ਜਾਨਕਿ ਯੇਨੇਦਂ ਕ੍ਰਮੇਣਾਦ੍ਯਾਗਤਂ ਮਮ
ਵੱਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਧਰਮ ਤੇ ਤੁਰਨ ਵਾਲੀ ਜਾਨਕੀ, ਸੁਣ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਆਈ, ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਰਾਜ੍ਞਾ ਸਤ੍ਯਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞੇਨ ਪਿਤ੍ਰਾ ਦਸ਼ਰਥੇਨ ਵੈ। ਕੈਕੇਯ੍ਯੈ ਮਮ ਮਾਤ੍ਰੇ ਤੁ ਪੁਰਾ ਦਤ੍ਤੌ ਮਹਾਵਰੌ
ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਸੱਚੇ ਵਚਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਈਕਈ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਵੱਡੇ ਵਰ ਮੰਨ ਲਏ ਸਨ।
ਤਯਾਦ੍ਯ ਮਮ ਸਜ੍ਜੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨਭਿषੇਕੇ ਨृਪੋਦ੍ਯਤੇ। ਪ੍ਰਚੋਦਿਤਃ ਸ ਸਮਯੋ ਧਰ੍ਮੇਣ ਪ੍ਰਤਿਨਿਰ੍ਜਿਤਃ
ਹੁਣ ਜਦ ਮੇਰਾ ਰਾਜਤਿਲਕ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸੀ ਤੇ ਰਾਜਾ ਤਿਆਰ ਸੀ, ਉਹ ਮਾਂ ਨੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ, ਤੇ ਉਹ ਧਰਮ ਨਾਲ ਬੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਵਚਨ ਹੁਣ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਹਿ ਵਰ੍षਾਣਿ ਵਸ੍ਤਵ੍ਯਂ ਦਣ੍ਡਕੇ ਮਯਾ। ਪਿਤ੍ਰਾ ਮੇ ਭਰਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਯੌਵਰਾਜ੍ਯੇ ਨਿਯੋਜਿਤਃ
ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਤੇ ਭਰਤ ਨੂੰ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੋऽਹਂ ਤ੍ਵਾਮਾਗਤੋ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੋ ਵਿਜਨਂ ਵਨਮ੍। ਭਰਤਸ੍ਯ ਸਮੀਪੇ ਤੇ ਨਾਹਂ ਕਥ੍ਯਃ ਕਦਾਚਨ
ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੁਣ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਭਰਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਕਦੇ ਨਾ ਕਰੀਂ।
ऋਦ੍ਧਿਯੁਕ੍ਤਾ ਹਿ ਪੁਰੁषਾ ਨ ਸਹਨ੍ਤੇ ਪਰਸ੍ਤਵਮ੍। ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨ ਤੇ ਗੁਣਾਃ ਕਥ੍ਯਾ ਭਰਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰਤੋ ਮਮ
ਜੋ ਲੋਕ ਰੁਤਬੇ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਨਹੀਂ ਸਹਿ ਸਕਦੇ। ਇਸ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਗੁਣ ਭਰਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਦੇ ਨਾ ਦੱਸੀਂ।
ਤਸ੍ਮੈ ਦਤ੍ਤਂ ਨृਪਤਿਨਾ ਯੌਵਰਾਜ੍ਯਂ ਸਨਾਤਨਮ੍। ਸ ਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸੀਤੇ ਨृਪਤਿਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਦਾ ਲਈ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਦਾ ਹੱਕ ਭਰਤ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੀਤੇ, ਤੂੰ ਭਰਤ ਦੀ ਖਾਸ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰੀਂ, ਤੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਵੀ।
ਅਹਂ ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਂ ਤਾਂ ਗੁਰੋਃ ਸਮਨੁਪਾਲਯਨ੍। ਵਨਮਦ੍ਯੈਵ ਯਾਸ੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਥਿਰੀਭਵ ਮਨਸ੍ਵਿਨਿ
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਵਚਨ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਅੱਜ ਹੀ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਮਨ ਵਾਲੀਏ, ਤੂੰ ਦਿਲੋਂ ਹੌਸਲਾ ਰੱਖੀਂ।
ਯਾਤੇ ਚ ਮਯਿ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਵਨਂ ਮੁਨਿਨਿषੇਵਿਤਮ੍। ਵ੍ਰਤੋਪਵਾਸਪਰਯਾ ਭਵਿਤਵ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਾਨਘੇ
ਜਦ ਮੈਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਵੱਸੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਜਾਵਾਂ, ਸੁਭਾਗਣੀ, ਤੂੰ ਵਰਤ ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਰਹੀਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਰਹੀਂ।
ਕਲ੍ਯਮੁਤ੍ਥਾਯ ਦੇਵਾਨਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪੂਜਾਂ ਯਥਾਵਿਧਿ। ਵਨ੍ਦਿਤਵ੍ਯੋ ਦਸ਼ਰਥਃ ਪਿਤਾ ਮਮ ਜਨੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ, ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੀਂ।