ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਨ੍ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਿ ਰਾਮਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧੇਨ ਚੇਤਸਾ। ਗृਹ੍ਣਾਤਿ ਮਨੁਜਵ੍ਯਾਘ੍ਰਃ ਪ੍ਰਿਯੈਰ੍ਵਿषਯਵਾਸਿਨਃ
ਰਾਮ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਮੌਰ ਹੈ, ਸਾਫ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯੇਨ ਲੋਕਾਞ੍ ਜਯਤਿ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ ਦਾਨੇਨ ਰਾਘਵਃ। ਗੁਰੂਞ੍ ਛੁਸ਼੍ਰੂषਯਾ ਵੀਰੋ ਧਨੁषਾ ਯੁਧਿ ਸ਼ਾਤ੍ਰਵਾਨ੍
ਰਾਘਵ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਦਾਨ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ, ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ, ਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯਂ ਦਾਨਂ ਤਪਸ੍ਤ੍ਯਾਗੋ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਸ਼ੌਚਮਾਰ੍ਜਵਮ੍। ਵਿਦ੍ਯਾ ਚ ਗੁਰੁਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਾ ਧ੍ਰੁਵਾਣ੍ਯੇਤਾਨਿ ਰਾਘਵੇ
ਸੱਚਾਈ, ਦਾਨ, ਤਪ, ਤਿਆਗ, ਦੋਸਤੀ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਸਿੱਧਾਪਣ, ਵਿਦਿਆ ਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ—ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗੁਣ ਰਾਘਵ ਵਿਚ ਪੱਕੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਾਰ੍ਜਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਦੇਵਿ ਦੇਵੋਪਮੇ ਕਥਮ੍। ਪਾਪਮਾਸ਼ਂਸਸੇ ਰਾਮੇ ਮਹਰ੍षਿਸਮਤੇਜਸਿ
ਜਿਸ ਵਿਚ ਸਿੱਧਾਪਣ ਹੈ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਸ ਰਾਮ ਉੱਤੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਮੰਦਾ ਸੋਚ ਸਕਦੀ ਹੈਂ?
ਨ ਸ੍ਮਰਾਮ੍ਯਪ੍ਰਿਯਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਲੋਕਸ੍ਯ ਪ੍ਰਿਯਵਾਦਿਨਃ। ਸ ਕਥਂ ਤ੍ਵਤ੍ਕृਤੇ ਰਾਮਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪ੍ਰਿਯਮਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਰੁੱਖਾ ਬੋਲ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ, ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ; ਫਿਰ ਤੇਰੇ ਲਈ, ਮੈਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਹ ਗੱਲ ਕਿਵੇਂ ਆਖਾਂ ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਦੁੱਖਦਾਈ ਹੋਵੇ?
ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਯਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਪਸ੍ਤ੍ਯਾਗਃ ਸਤ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਃ ਕृਤਜ੍ਞਤਾ। ਅਪ੍ਯਹਿਂਸਾ ਚ ਭੂਤਾਨਾਂ ਤਮृਤੇ ਕਾਗਤਿਰ੍ਮਮ
ਜਿਸ ਵਿਚ ਧੀਰਜ, ਤਪ, ਤਿਆਗ, ਸੱਚ, ਧਰਮ, ਉਪਕਾਰ ਮੰਨਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਅਹਿੰਸਾ ਹੈ—ਉਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸ ਕੋਲ ਜਾਵਾਂ?
ਮਮ ਵृਦ੍ਧਸ੍ਯ ਕੈਕੇਯਿ ਗਤਾਨ੍ਤਸ੍ਯ ਤਪਸ੍ਵਿਨਃ। ਦੀਨਂ ਲਾਲਪ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯ ਕਾਰੁਣ੍ਯਂ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਮੈਂ ਬੁੱਢਾ, ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਤਪ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਦੁਖੀ ਤੇ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹਾਂ—ਕੈਕਈ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰ।
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਸਾਗਰਾਨ੍ਤਾਯਾਂ ਯਤ੍ ਕਿਂਚਿਦਧਿਗਮ੍ਯਤੇ। ਤਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਤਵ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਮਾ ਚ ਤ੍ਵਂ ਮਨ੍ਯੁਮਾਵਿਸ਼
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੇ ਦੇਵਾਂਗਾ; ਪਰ ਤੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਨਾ ਆ।
ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਕੁਰ੍ਮਿ ਕੈਕੇਯਿ ਪਾਦੌ ਚਾਪਿ ਸ੍ਪृਸ਼ਾਮਿ ਤੇ। ਸ਼ਰਣਂ ਭਵ ਰਾਮਸ੍ਯ ਮਾਧਰ੍ਮੋ ਮਾਮਿਹ ਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍
ਕੈਕਈ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਹੱਥ ਜੋੜਦਾ ਹਾਂ, ਤੇਰੇ ਪੈਰ ਵੀ ਛੁਹਦਾ ਹਾਂ; ਰਾਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਅਧਰਮ ਨਾ ਛੂਹੇ।
ਇਤਿ ਦੁਃਖਾਭਿਸਂਤਪ੍ਤਂ ਵਿਲਪਨ੍ਤਮਚੇਤਨਮ੍। ਘੂਰ੍ਣਮਾਨਂ ਮਹਾਰਾਜਂ ਸ਼ੋਕੇਨ ਸਮਭਿਪ੍ਲੁਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਤਪੇ ਹੋਏ, ਰੋ ਰਹੇ, ਹੋਸ਼ ਗੁਆ ਬੈਠੇ, ਹਿਲਦੇ ਹੋਏ ਮਹਾਰਾਜ਼ ਨੂੰ ਸੋਗ ਨੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੇਰ ਲਿਆ।
ਪਾਰਂ ਸ਼ੋਕਾਰ੍ਣਵਸ੍ਯਾਸ਼ੁ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਨ੍ਤਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ। ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚਾਥ ਕੈਕੇਯੀ ਰੌਦ੍ਰਾ ਰੌਦ੍ਰਤਰਂ ਵਚਃ
ਜਦ ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਦ ਕੈਕਈ ਨੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਕਹਿ ਦਿੱਤੇ।
ਯਦਿ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਰੌ ਰਾਜਨ੍ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਨੁਤਪ੍ਯਸੇ। ਧਾਰ੍ਮਿਕਤ੍ਵਂ ਕਥਂ ਵੀਰ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਕਥਯਿष੍ਯਸਿ
ਜੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਦੋ ਵਚਨ ਦੇ ਕੇ ਹੁਣ ਪਛਤਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਤੂੰ ਦੁਨੀਆ ਅੱਗੇ ਕਿਵੇਂ ਕਰੇਂਗਾ, ਹੇ ਵੀਰ?
ਯਦਾ ਸਮੇਤਾ ਬਹਵਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਰਾਜਰ੍षਯਃ ਸਹ। ਕਥਯਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਤਤ੍ਰ ਕਿਂ ਪ੍ਰਤਿਵਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ
ਜਦ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨਗੇ, ਤਦ ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਂਗਾ?
ਯਸ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਸਾਦੇ ਜੀਵਾਮਿ ਯਾ ਚ ਮਾਮਭ੍ਯਪਾਲਯਤ੍। ਤਸ੍ਯਾਃ ਕृਤਾ ਮਯਾ ਮਿਥ੍ਯਾ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਇਤਿ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ
ਕੀ ਤੂੰ ਇਹ ਆਖੇਂਗਾ—'ਜਿਸ ਦੀ ਮਿਹਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਜੀਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਕੈਕਈ ਨੂੰ ਮੈਂ ਝੂਠ ਬੋਲਿਆ'?
ਕਿਲ੍ਬਿषਂ ਤ੍ਵਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਂ ਕਰਿष੍ਯਸਿ ਨਰਾਧਿਪ। ਯੋ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਰਮਦ੍ਯੈਵ ਪੁਨਰਨ੍ਯਾਨਿ ਭਾषਸੇ
ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜੇ ਤੂੰ ਵਚਨ ਦੇ ਕੇ ਹੁਣ ਹੋਰ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਰਾਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਦਾਗ ਲਾਵੇਂਗਾ।
ਸ਼ੈਬ੍ਯਃ ਸ਼੍ਯੇਨਕਪੋਤੀਯੇ ਸ੍ਵਮਾਂਸਂ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਦਦੌ। ਅਲਰ੍ਕਸ਼੍ਚਕ੍ਸ਼ੁषੀ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਜਗਾਮ ਗਤਿਮੁਤ੍ਤਮਾਮ੍
ਸ਼ੈਬਿਆ ਨੇ ਬਾਜ ਤੇ ਕਬੂਤਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿਚ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਾਸ ਦੇ ਦਿੱਤਾ; ਅਲਰਕ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਕੇ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਪਾਈ।
ਸਾਗਰਃ ਸਮਯਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਨ ਵੇਲਾਮਤਿਵਰ੍ਤਤੇ। ਸਮਯਂ ਮਾਨृਤਂ ਕਾਰ੍षੀਃ ਪੂਰ੍ਵਵृਤ੍ਤਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍
ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਵਚਨ ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੀ ਹੱਦ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਲੰਘੀ; ਤੂੰ ਵੀ ਪੁਰਾਣਾ ਕੀਤਾ ਵਚਨ ਯਾਦ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣਾ ਵਚਨ ਨਾ ਤੋੜ।
ਸ ਤ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਰਾਮਂ ਰਾਜ੍ਯੇऽਭਿषਿਚ੍ਯ ਚ। ਸਹ ਕੌਸਲ੍ਯਯਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਰਨ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ ਦੁਰ੍ਮਤੇ
ਤੂੰ ਧਰਮ ਛੱਡ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦਿਵਾ ਕੇ, ਕੌਸਲਿਆ ਨਾਲ ਹੀ ਸਦਾ ਮੌਜ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲੇ।
ਭਵਤ੍ਵਧਰ੍ਮੋ ਧਰ੍ਮੋ ਵਾ ਸਤ੍ਯਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਨृਤਮ੍। ਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸਂਸ਼੍ਰੁਤਂ ਮਹ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵ੍ਯਤਿਕ੍ਰਮਃ
ਚਾਹੇ ਉਹ ਅਧਰਮ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਧਰਮ, ਸੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਝੂਠ—ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਣਾ।
ਅਹਂ ਹਿ ਵਿषਮਦ੍ਯੈਵ ਪੀਤ੍ਵਾ ਬਹੁ ਤਵਾਗ੍ਰਤਃ। ਪਸ਼੍ਯਤਸ੍ਤੇ ਮਰਿष੍ਯਾਮਿ ਰਾਮੋ ਯਦ੍ਯਭਿषਿਚ੍ਯਤੇ
ਜੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਰਾਜ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੁਣੇ ਹੀ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀ ਕੇ ਤੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਮਰ ਜਾਵਾਂਗੀ।
ਏਕਾਹਮਪਿ ਪਸ਼੍ਯੇਯਂ ਯਦ੍ਯਹਂ ਰਾਮਮਾਤਰਮ੍। ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣਨ੍ਤੀਂ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਨਨੁ ਮृਤਿਰ੍ਮਮ
ਜੇ ਮੈਂ ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਦਿਨ ਲਈ ਵੀ ਵੇਖ ਲਵਾਂ, ਜਦ ਉਹ ਮੇਰੀ ਵੰਦਨਾ ਕਬੂਲ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਮੌਤ ਵੀ ਚੰਗੀ ਲੱਗੇ।
ਭਰਤੇਨਾਤ੍ਮਨਾ ਚਾਹਂ ਸ਼ਪੇ ਤੇ ਮਨੁਜਾਧਿਪ। ਯਥਾ ਨਾਨ੍ਯੇਨ ਤੁष੍ਯੇਯਮृਤੇ ਰਾਮਵਿਵਾਸਨਾਤ੍
ਮੈਂ ਭਰਤ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਕਸਮ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਕਿ ਰਾਮ ਦੇ ਜੰਗਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ।
ਏਤਾਵਦੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਕੈਕੇਯੀ ਵਿਰਰਾਮ ਹ। ਵਿਲਪਨ੍ਤਂ ਚ ਰਾਜਾਨਂ ਨ ਪ੍ਰਤਿਵ੍ਯਾਜਹਾਰ ਸਾ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ ਕੈਕਈ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ; ਉਹ ਰੋ ਰਹੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਾ ਦੇ ਸਕੀ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਰਾਜਾ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪਰਮਸ਼ੋਭਨਮ੍। ਰਾਮਸ੍ਯ ਚ ਵਨੇ ਵਾਸਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਂ ਭਰਤਸ੍ਯ ਚ
ਜਦ ਰਾਜੇ ਨੇ ਕੈਕਈ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵੱਸਣ ਅਤੇ ਭਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਗੱਲ ਸੀ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਨਾਭ੍ਯਭਾषਤ ਕੈਕੇਯੀਂ ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਵ੍ਯਾਕੁਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ। ਪ੍ਰੈਕ੍ਸ਼ਤਾਨਿਮਿषੋ ਦੇਵੀਂ ਪ੍ਰਿਯਾਮਪ੍ਰਿਯਵਾਦਿਨੀਮ੍
ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੋਸ਼ ਉਡ ਗਏ, ਉਹ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕੈਕਈ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਾ ਆਖ ਸਕਿਆ; ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਪਰ ਕੜਵੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਰਾਣੀ ਵੱਲ ਨਿਗਾਹ ਟਿਕਾ ਕੇ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਾਂ ਹਿ ਵਜ੍ਰਸਮਾਂ ਵਾਚਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਹृਦਯਾਪ੍ਰਿਯਾਮ੍। ਦੁਃਖਸ਼ੋਕਮਯੀਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਨ ਸੁਖਿਤੋऽਭਵਤ੍
ਜਦ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀਆਂ, ਜੋ ਵਜਰ ਵਾਂਗ ਸਖ਼ਤ ਤੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਦੁੱਖ ਤੇ ਸੋਗ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਸੁਖ ਨਾ ਮਿਲਿਆ।
ਸ ਦੇਵ੍ਯਾ ਵ੍ਯਵਸਾਯਂ ਚ ਘੋਰਂ ਚ ਸ਼ਪਥਂ ਕृਤਮ੍। ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਰਾਮੇਤਿ ਨਿਃਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸ੍ਤਰੁਰਿਵਾਪਤਤ੍
ਰਾਣੀ ਦੇ ਪੱਕੇ ਇਰਾਦੇ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਕਸਮ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ, 'ਰਾਮ' ਆਖ ਕੇ ਹੰਝੂ ਭਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਨष੍ਟਚਿਤ੍ਤੋ ਯਥੋਨ੍ਮਤ੍ਤੋ ਵਿਪਰੀਤੋ ਯਥਾਤੁਰਃ। ਹृਤਤੇਜਾ ਯਥਾ ਸਰ੍ਪੋ ਬਭੂਵ ਜਗਤੀਪਤਿਃ
ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਪਾਗਲ ਵਾਂਗ, ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਤੇ ਬਿਮਾਰ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਤੋਂ ਜ਼ਹਿਰ ਲੈ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਐਸਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦੀਨਯਾऽऽਤੁਰਯਾ ਵਾਚਾ ਇਤਿ ਹੋਵਾਚ ਕੈਕਯੀਮ੍। ਅਨਰ੍ਥਮਿਮਮਰ੍ਥਾਭਂ ਕੇਨ ਤ੍ਵਮੁਪਦੇਸ਼ਿਤਾ
ਉਸ ਨੇ ਦੁਖੀ ਤੇ ਬਿਮਾਰ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੈਕਈ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਨੁਕਸਾਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਫਾਇਦੇ ਵਾਲੀ ਲੱਗਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਤੈਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਸਮਝਾਈ?'
ਭੂਤੋਪਹਤਚਿਤ੍ਤੇਵ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤੀ ਮਾਂ ਨ ਲਜ੍ਜਸੇ। ਸ਼ੀਲਵ੍ਯਸਨਮੇਤਤ੍ ਤੇ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮ੍ਯਹਂ ਪੁਰਾ
ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬੇਸ਼ਰਮੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈਂ, ਜਿਵੇਂ ਤੇਰਾ ਮਨ ਕਿਸੇ ਭੂਤ ਨੇ ਵੱਸ ਲਿਆ ਹੋਵੇ; ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਚਲਣ ਵਿਚ ਇਹ ਔਗੁਣ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਸੀ।