ਸ ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਜਨੌਘੇਨ ਮਹਤਾ ਕੇਕਯਾਧਿਪਃ । ਤ੍ਵਰਮਾਣੋ ऽਭਿਚਕ੍ਰਾਮ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਰੂਪਿਣਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਕੇਕਯ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਭਰਤਸ਼੍ਚ ਯੁਧਾਜਿਚ੍ਚ ਸਮੇਤੌ ਲਘੁਵਿਕ੍ਰਮੈਃ । ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਨਗਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੌ ਸਬਲੌ ਸਪਦਾਨੁਗੌ ।। ੭.੧੦੧.
ਭਰਤ ਅਤੇ ਯੁਧਾਜਿਤ, ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਚੁਸਤ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਸਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਭਰਤਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਸ੍ਤੇ ਸਮਾਗਤਾਃ । ਯੋਦ੍ਧੁਕਾਮਾ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯਾ ਵ੍ਯਨਦਨ੍ ਵੈ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਜਦੋਂ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਭਰਤ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ, ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਗੂੰਜ ਪਾ ਦਿੱਤੀ।
ਤਤਃ ਸਮਭਵਦ੍ਯੁਦ੍ਧਂ ਤੁਮੁਲਂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍ । ਸਪ੍ਤਰਾਤ੍ਰਂ ਮਹਾਭੀਮਂ ਨ ਚਾਨ੍ਯਤਰਯੋਰ੍ਜਯਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਇਕ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਹੌਂਸਲੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਜੰਗ ਛਿੜ ਗਈ, ਜੋ ਸੱਤ ਰਾਤਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲੀ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ ਵੀ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।
ਖਡ੍ਗਸ਼ਕ੍ਤਿਧਨੁਰ੍ਗ੍ਰਾਹਾ ਨਦ੍ਯਃ ਸ਼ੋਣਿਤਸਂਸ੍ਰਵਾਃ । ਨृਕਲੇਵਰਵਾਹਿਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਤੋਦਿਸ਼ਮ੍ ।। ੭.੧੦੧.
ਉੱਥੇ ਤਲਵਾਰਾਂ, ਭਾਲਿਆਂ ਤੇ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੋਈ, ਤੇ ਲਹੂ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਹਿ ਪਈਆਂ, ਜੋ ਹਰ ਪਾਸੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।
ਤਤੋ ਰਾਮਾਨੁਜਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਕਾਲਸ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍ । ਸਂਵਰ੍ਤਂ ਨਾਮ ਭਰਤੋ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੇष੍ਵਭ੍ਯਚੋਦਯਤ੍ ।। ੭.੧੦੧.
ਫਿਰ ਭਰਤ, ਜੋ ਰਾਮ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਉੱਤੇ ਕਾਲ ਦਾ ਡਰਾਉਣਾ ਅਸਤਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸੰਵਰਤ ਸੀ, ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤੇ ਬਦ੍ਧਾਃ ਕਾਲਪਾਸ਼ੇਨ ਸਂਵਰ੍ਤੇਨ ਵਿਦਾਰਿਤਾਃ । ਕ੍ਸ਼ਣੇਨਾਭਿਹਤਾਸ੍ਤੇਨ ਤਿਸ੍ਰਃ ਕੋਟ੍ਯੋ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ।। ੭.੧੦੧.
ਉਹ ਗੰਧਰਵ ਕਾਲ ਦੇ ਫਾਹੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਤੇ ਸੰਵਰਤ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਚੀਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ, ਤੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਵੱਡੇ ਗੰਧਰਵ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਤਂ ਘਾਤਂ ਘੋਰਸਙ੍ਕਾਸ਼ਂ ਨ ਸ੍ਮਰਨ੍ਤਿ ਦਿਵੌਕਸਃ । ਨਿਮੇषਾਨ੍ਤਰਮਾਤ੍ਰੇਣ ਤਾਦृਸ਼ਾਨਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ।। ੭.੧੦੧.
ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਨਾਸ, ਜੋ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹਦੇ ਵਰਗਾ ਘਟਨਾ ਅਸਮਾਨ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ।
ਹਤੇषੁ ਤੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਭਰਤਃ ਕੇਕਯੀਸੁਤਃ । ਨਿਵੇਸ਼ਯਾਮਾਸ ਤਦਾ ਸਮृਦ੍ਧੇ ਦ੍ਵੇ ਪੁਰੋਤ੍ਤਮੇ ।। ੭.੧੦੧.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਗੰਧਰਵ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਭਰਤ, ਜੋ ਕੇਕਈ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਵਧੀਆ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਵਸੇਰੇ ਬਸਾਏ।
ਤਕ੍ਸ਼ਂ ਤਕ੍ਸ਼ਸ਼ਿਲਾਯਾਂ ਤੁ ਪੁष੍ਕਲਂ ਪੁष੍ਕਲਾਵਤੇ । [http://puranastudy.freeoda.com/pur_index18/pushkal.htm ਤਕ੍ਸ਼-ਪੁष੍ਕਲੋਪਰਿ ਟਿਪ੍ਪਣੀ] ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਦੇਸ਼ੇ ਰੁਚਿਰੇ ਗਾਨ੍ਧਾਰਵਿषਯੇ ਚ ਸਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਭਰਤ ਨੇ ਤਕਸ਼ ਨੂੰ ਤਕਸ਼ਸ਼ਿਲਾ ਵਿੱਚ ਤੇ ਪੁਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਪੁਸ਼ਕਲਾਵਤੀ ਵਿੱਚ ਵਸਾਇਆ, ਜੋ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਗਾਂਧਾਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਧਨਰਤ੍ਨੌਘਸਙ੍ਕੀਰ੍ਣੇ ਕਾਨਨੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤੇ । ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਸਙ੍ਘਰ੍षਕृਤੇ ਸ੍ਪਰ੍ਧਯਾ ਗੁਣਵਿਸ੍ਤਰੈਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਧਨ-ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਸੀਆਂ ਦੀ ਆਪਸੀ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਤੇ ਚੰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੀ ਰੌਣਕਦਾਰ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਉਭੇ ਸੁਰੁਚਿਰਪ੍ਰਖ੍ਯੇ ਵ੍ਯਵਹਾਰੈਰਕਿਲ੍ਬਿषੈਃ । ਉਦ੍ਯਾਨਯਾਨਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣੇ ਸੁਵਿਭਕ੍ਤਾਨ੍ਤਰਾਪਣੇ ।। ੭.੧੦੧.
ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਹਿਰ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਇਨਸਾਫ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ, ਬਾਗਾਂ ਤੇ ਸਵਾਰੀ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਨ।
ਉਭੇ ਪੁਰਵਰੇ ਰਮ੍ਯੇ ਵਿਸ੍ਤਰੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤੇ । ਗृਹਮੁਖ੍ਯੈਃ ਸੁਰੁਚਿਰੈਰ੍ਵਿਮਾਨਸਮਵਰ੍ਣਿਭਿਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਸੁਹਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪਸਾਰੇ ਨਾਲ, ਸੋਹਣੇ ਮੁੱਖ ਘਰਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਅਸਮਾਨੀ ਮਹਲਾਂ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਸਨ, ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਸ਼ੋਭਿਤੇ ਸ਼ੋਭਨੀਯੈਸ਼੍ਚ ਦੇਵਾਯਤਨਵਿਸ੍ਤਰੈਃ । ਤਾਲੈਸ੍ਤਮਾਲੈਸ੍ਤਿਲਕੈਰ੍ਵਕੁਲੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤੇ ।। ੭.੧੦੧.
ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸੋਹਣੇ ਮੰਦਰਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਤਾਲ, ਤਮਾਲ, ਤਿਲਕ ਤੇ ਬਕੁਲ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੀ ਰੌਣਕਦਾਰ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਪਞ੍ਚਭਿਰ੍ਵਰ੍षੈਰ੍ਭਰਤੋ ਰਾਘਵਾਨੁਜਃ । ਪੁਨਰਾਯਾਨ੍ਮਹਾਬਾਹੁਰਯੋਧ੍ਯਾਂ ਕੇਕਯੀਸੁਤਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਪੰਜ ਸਾਲ ਲੱਗਾ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਸਾ ਕੇ, ਭਰਤ, ਜੋ ਕੇਕਈ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਰਾਘਵ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਮੁੜ ਅਯੋਧਿਆ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ।
ਸੋ ऽਭਿਵਾਦ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਧਰ੍ਮਮਿਵਾਪਰਮ੍ । ਰਾਘਵਂ ਭਰਤਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਿਵ ਵਾਸਵਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਉਹ ਮਹਾਨ ਭਰਤ, ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਜਾਂ ਕੋਈ ਸਿੱਧਾ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਿਆ।
ਸ਼ਸ਼ਂਸ ਚ ਯਥਾਵृਤ੍ਤਂ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਵਧਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਨਿਵੇਸ਼ਨਂ ਚ ਦੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰੀਤੋ ऽਸ੍ਯ ਰਾਘਵਃ ।। ੭.੧੦੧.
ਉਸ ਨੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਵਧ ਦੀ ਵਧੀਆ ਘਟਨਾ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਸੇਬੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਘਵ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯੇ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦੁਤ੍ਤਰਕਾਣ੍ਡੇ ਏਕੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਉੱਤਰਕਾਂਡ ਦੇ ਇੱਕ ਸੌ ਇੱਕਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਅੰਤ ਆਇਆ, ਜੋ ਆਦਿ ਕਵੀ ਵਾਲਮੀਕਿ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਰ੍षਮਾਪੇਦੇ ਰਾਘਵੋ ਭ੍ਰਾਤृਭਿਃ ਸਹ । ਵਾਕ੍ਯਂ ਚਾਦ੍ਭੁਤਸਙ੍ਕਾਸ਼ਂ ਤਦਾ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍ ।। ੭.੧੦੨.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਘਵ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਅਜੀਬ ਤੇ ਵਧੀਆ ਬਾਤਾਂ ਆਖੀਆਂ।
ਇਮੌ ਕੁਮਾਰੌ ਸੌਮਿਤ੍ਰੇ ਤਵ ਧਰ੍ਮਵਿਸ਼ਾਰਦੌ । ਅਙ੍ਗਦਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਕੇਤੁਸ਼੍ਚ ਰਾਜ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਦृਢਵਿਕ੍ਰਮੌ ।। ੭.੧੦੨.
ਸੁਮਿਤਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰੇ ਦੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਅੰਗਦ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਕੇਤੁ, ਧਰਮ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਜ ਲਈ ਡਟੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਇਮੌ ਰਾਜ੍ਯੇ ऽਭਿषੇਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਦੇਸ਼ਃ ਸਾਧੁ ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍ । ਰਮਣੀਯੋ ਹ੍ਯਸਮ੍ਬਾਧੋ ਰਮੇਤਾਂ ਯਤ੍ਰ ਧਨ੍ਵਿਨੌ ।। ੭.੧੦੨.
ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨੋ ਨੂੰ ਰਾਜ ਵਿਚ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਾਂਗਾ। ਕੋਈ ਚੰਗੀ, ਸੁਹਾਵਣੀ ਤੇ ਖੁਲ੍ਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤਿਆਰ ਕਰ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਧਨੁਧਾਰੀ ਰਹਿ ਸਕਣ।
ਨ ਰਾਜ੍ਞੋ ਯਤ੍ਰ ਪੀਡਾ ਸ੍ਯਾਨ੍ਨਾਸ਼੍ਰਮਾਣਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਸ ਦੇਸ਼ੋ ਦृਸ਼੍ਯਤਾਂ ਸੌਮ੍ਯ ਨਾਪਰਾਧ੍ਯਾਮਹੇ ਯਥਾ ।। ੭.੧੦੨.
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਜਗ੍ਹਾ ਲੱਭ, ਤਾਕਿ ਅਸੀਂ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਨਾ ਕਰੀਏ।
ਤਥੋਕ੍ਤਵਤਿ ਰਾਮੇ ਤੁ ਭਰਤਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ । ਅਯਂ ਕਾਰੁਪਥੋ ਦੇਸ਼ੋ ਰਮਣੀਯੋ ਨਿਰਾਮਯਃ ।। ੭.੧੦੨.
ਰਾਮ ਦੇ ਐਸਾ ਆਖਣ 'ਤੇ ਭਰਤ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਇਹ ਕਰੂਪਥਾ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਸੁਹਾਵਣਾ ਤੇ ਨਿਰੋਗ ਹੈ।'
ਨਿਵੇਸ਼੍ਯਤਾਂ ਤਤ੍ਰ ਪੁਰਮਙ੍ਗਦਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਚਨ੍ਦ੍ਰਕੇਤੋਃ ਸੁਰੁਚਿਰਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਕਾਨ੍ਤਂ ਨਿਰਾਮਯਮ੍ ।। ੭.੧੦੨.
ਉਥੇ ਮਹਾਨ ਅੰਗਦ ਲਈ ਸ਼ਹਿਰ ਵਸਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਕੇਤੁ ਲਈ ਚਮਕਦਾਰ, ਚੰਦ੍ਰਮਾਂ ਵਰਗਾ, ਨਿਰੋਗ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਭਰਤੇਨੋਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਤਿਜਗ੍ਰਾਹ ਰਾਘਵਃ । ਤਂ ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਸ਼ੇ ਦੇਸ਼ਮਙ੍ਗਦਸ੍ਯ ਨ੍ਯਵੇਸ਼ਯਤ੍ ।। ੭.੧੦੨.
ਭਰਤ ਦੀ ਬਾਤ ਰਾਘਵ ਨੇ ਮੰਨ ਲਈ, ਤੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰਕੇ ਅੰਗਦ ਲਈ ਵਸਾ ਦਿੱਤਾ।
ਅਙ੍ਗਦੀਯਾ ਪੁਰੀ ਰਮ੍ਯਾਪ੍ਯਙ੍ਗਦਸ੍ਯ ਨਿਵੇਸ਼ਿਤਾ । ਰਮਣੀਯਾ ਸੁਗੁਪ੍ਤਾ ਚ ਰਾਮੇਣਾਕ੍ਲਿष੍ਟਕਰ੍ਮਣਾ ।। ੭.੧੦੨.
ਅੰਗਦ ਦੀ ਸੁਹਾਵਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਵਸਾਈ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਰਾਮ ਦੇ ਬਿਨਾ ਥਕਾਵਟ ਵਾਲੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਕੇਤੋਸ਼੍ਚ ਮਲ੍ਲਸ੍ਯ ਮਲ੍ਲਭੂਮ੍ਯਾਂ ਨਿਵੇਸ਼ਿਤਾ । ਚਨ੍ਦ੍ਰਕਾਨ੍ਤੇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾ ਦਿਵ੍ਯਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਪੁਰੀ ਯਥਾ ।। ੭.੧੦੨.
ਚੰਦ੍ਰਕੇਤੁ, ਮੱਲਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ, ਮੱਲਭੂਮੀ ਵਿਚ ਸ਼ਹਿਰ ਵਸਾਇਆ ਗਿਆ, ਜੋ 'ਚੰਦ੍ਰਕਾਂਤ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਰਗਾ ਸੀ।
ਤਤੋ ਰਾਮਃ ਪਰਾਂ ਪ੍ਰੀਤਿਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਭਰਤਸ੍ਤਥਾ । ਯਯੁਰ੍ਯੁਦ੍ਧੇ ਦੁਰਾਧਰ੍षਾ ਅਭਿषੇਕਂ ਚ ਚਕ੍ਰਿਰੇ ।। ੭.੧੦੨.
ਫਿਰ ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਭਰਤ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਅਜੈਯ ਹਨ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ।
ਅਭਿषਿਚ੍ਯ ਕੁਮਾਰੌ ਸ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਯਤਿ ਰਾਘਵਃ । ਅਙ੍ਗਦਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂ ਭੂਮਿਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਕੇਤੁਮੁਦਙ੍ਮੁਖਮ੍ ।। ੭.੧੦੨.
ਰਾਘਵ ਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ, ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਭੂਮੀ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਕੇਤੁ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਭੇਜਿਆ।
ਅਙ੍ਗਦਂ ਚਾਪਿ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ऽਨੁਜਗਾਮ ਹ । ਚਨ੍ਦ੍ਰਕੇਤੋਸ੍ਤੁ ਭਰਤਃ ਪਾਰ੍ष੍ਣਿਗ੍ਰਾਹੋ ਬਭੂਵ ਹ ।। ੭.੧੦੨.
ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅੰਗਦ ਦੇ ਨਾਲ ਗਿਆ, ਤੇ ਭਰਤ ਚੰਦ੍ਰਕੇਤੁ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਤੇ ਸਹਾਇਕ ਬਣਿਆ।