ਕਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਰਵਿਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਦ੍ਵਾਸ੍ਸ੍ਥਂ ਰਾਮੋ ऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਭਰਤਂ ਚੈਵ ਗਤ੍ਵਾ ਤੌ ਲਘੁਵਿਕ੍ਰਮੌ ੭.੮੨.
ਅੰਦਰਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਖੜੇ ਦਵਾਰਪਾਲ ਨੂੰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਲਖ਼ਮਣ ਤੇ ਭਰਤ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਲੈ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹਨ।'
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯੇ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦੁਤ੍ਤਰਕਾਣ੍ਡੇ ਵ੍ਦ੍ਯਸ਼ੀਤਿਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਤੇ ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਉੱਤਰਕਾਂਡ ਵਿਚ ਬਿਆਸੀਵਾਂ ਸਰਗਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭਾषਿਤਂ ਤਸ੍ਯ ਰਾਮਸ੍ਯਾਕ੍ਲਿष੍ਟ ਕਰ੍ਮਣਃ । ਦ੍ਵਾਸ੍ਸ੍ਥਃ ਕੁਮਾਰਾਵਾਹੂਯ ਰਾਘਵਾਯ ਨ੍ਯਵੇਦਯਤ੍ ।। ੭.੮੩.
ਰਾਮ ਦੇ ਨਿਰਮਲ ਕਰਤਬਾਂ ਵਾਲਾ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਵਾਰਪਾਲ ਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਰਾਘਵਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੌ ਪ੍ਰਿਯੌ ਭਰਤਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੌ । ਪਰਿष੍ਵਜ੍ਯ ਤਦਾ ਰਾਮੋ ਵਾਕ੍ਯਮੇਤਦੁਵਾਚ ਹ ।। ੭.੮੩.
ਜਦੋਂ ਰਾਘਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਭਰਤ ਤੇ ਲਖ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਤਦ ਰਾਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
ਕृਤਂ ਮਯਾ ਯਥਾ ਤਥ੍ਯਂ ਦ੍ਵਿਜਕਾਰ੍ਯਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਧਰ੍ਮਸੇਤੁਮਥੋ ਭੂਯਃ ਕਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਰਾਘਵੌ ।। ੭.੮੩.
ਮੈਂ ਜਿਵੇਂ ਸੱਚ ਹੈ, ਦੁਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਉੱਤਮ ਕਰਤਬ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਹੁਣ, ਰਾਘਵੋ, ਮੈਂ ਫਿਰ ਧਰਮ ਦਾ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਅਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯਸ਼੍ਚਾਵ੍ਯਯਸ਼੍ਚੈਵ ਧਰ੍ਮਸੇਤੁਰ੍ਮਤੋ ਮਮ । ਧਰ੍ਮਪ੍ਰਸਾਧਕਂ ਹ੍ਯੇਤਤ੍ ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍ ।। ੭.੮੩.
ਮੇਰੇ ਲਈ ਧਰਮ ਦਾ ਪੁਲ ਅਟੱਲ ਤੇ ਅਵਿਨਾਸੀ ਹੈ; ਇਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯੁਵਾਭ੍ਯਾਮਾਤ੍ਮਭੂਤਾਭ੍ਯਾਂ ਰਾਜਸੂਯਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਸਹਿਤੋ ਯष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਰ ਧਰ੍ਮੋ ਹਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਃ ।। ੭.੮੩.
ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਜਿਵੇਂ ਹੋ, ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਮਿਲ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਕਰੀਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਲਈ ਧਰਮ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਇष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਰਾਜਸੂਯੇਨ ਮਿਤ੍ਰਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਬਰ੍ਹਣਃ । ਸੁਹੁਤੇਨ ਸੁਯਜ੍ਞੇਨ ਵਰੁਣਤ੍ਵਮੁਪਾਗਮਤ੍ ।। ੭.੮੩.
ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਕਰ ਕੇ, ਮਿਤ੍ਰ ਨੇ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਵਨ ਕਰਕੇ ਵਰੁਣ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ।
ਸੋਮਸ਼੍ਚ ਰਾਜਸੂਯੇਨ ਇष੍ਟ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮੇਣ ਧਰ੍ਮਵਿਤ੍ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਲੋਕੇषੁ ਕੀਰ੍ਤਿਸ੍ਥਾਨਂ ਚ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਮ੍ ।। ੭.੮੩.
ਸੋਮ ਨੇ ਵੀ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਧਰਮ ਨਾਲ ਕਰ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਲਈ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਨਹਨਿ ਯਚ੍ਛ੍ਰੇਯਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯਤਾਂ ਤਨ੍ਮਯਾ ਸਹ । ਹਿਤਂ ਚਾਯਤਿਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਪ੍ਰਯਤੌ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਥਃ ।। ੭.੮੩.
ਅੱਜ ਦੇ ਦਿਨ, ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚੋ; ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਠੀਕ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਰਾਘਵਸ੍ਯੈਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਾਕ੍ਯਵਿਸ਼ਾਰਦਃ । ਭਰਤਃ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਵਾਕ੍ਯਮੇਤਦੁਵਾਚ ਹ ।। ੭.੮੩.
ਰਾਘਵ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਾਕ-ਚਤੁਰ ਭਰਤ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਆਖੇ।
ਤ੍ਵਯਿ ਧਰ੍ਮਃ ਪਰਃ ਸਾਧੋ ਤ੍ਵਯਿ ਸਰ੍ਵਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ । ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾ ਮਹਾਬਾਹੋ ਯਸ਼ਸ਼੍ਚਾਮਿਤਵਿਕ੍ਰਮ ।। ੭.੮੩.
ਹੇ ਸਾਧੂ, ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਰਮ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਅਮਰ ਯਸ਼ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਹੀਪਾਲਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਮਿਵਾਮਰਾਃ । ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੇ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਲੋਕਾਨਾਥਂ ਯਥਾ ਵਯਮ੍ ।। ੭.੮੩.
ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵਾਂਗ, ਜਿਵੇਂ ਅਮਰ ਲੋਕ ਤੱਕਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਵਾਂਗ ਤੱਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਤੱਕਦੇ ਹਾਂ।
ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪਿਤृਵਦ੍ਰਾਜਨ੍ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਬਲ । ਪृਥਿਵ੍ਯਾ ਗਤਿਭੂਤੋ ऽਸਿ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਮਪਿ ਰਾਘਵ ।। ੭.੮੩.
ਹੇ ਮਹਾਬਲ ਰਾਜਨ, ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਤੱਕਦੇ ਹਨ; ਤੂੰ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਾਹ ਹੈਂ, ਹੇ ਰਾਘਵ।
ਸ ਤ੍ਵਮੇਵਂਵਿਧਂ ਯਜ੍ਞਮਾਹਰ੍ਤਾਸਿ ਕਥਂ ਨृਪ । ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਰਾਜਵਂਸ਼ਾਨਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ੋ ਯਤ੍ਰ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ।। ੭.੮੩.
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਜੋ ਐਸਾ ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ ਜਿੱਥੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋਣਾ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯੇ ਚ ਪੁਰੁषਾ ਰਾਜਨ੍ਪੌਰੁषਮਾਗਤਾਃ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਭਵਿਤਾ ਤਤ੍ਰ ਸਙ੍ਕ੍ਸ਼ਯਃ ਸਰ੍ਵਕੋਪਜਃ ।। ੭.੮੩.
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਜਿੰਨੇ ਮਨੁੱਖ ਮਰਦਾਂ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ 'ਚ ਆਏ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਥੇ, ਸਭ ਦੀ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਨਾਸ ਨੂੰ ਭੋਗਣਗੇ।
ਸ ਤ੍ਵਂ ਪੁਰੁषਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਗੁਣੈਰਤੁਲਵਿਕ੍ਰਮ । ਪृਥਿਵੀਂ ਨਾਰ੍ਹਸੇ ਹਨ੍ਤੁਂ ਵਸ਼ੇ ਹਿ ਤਵ ਵਰ੍ਤਤੇ ।। ੭.੮੩.
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਬਲ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਤੇਰੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਭਰਤਸ੍ਯ ਤੁ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ऽਮृਤਮਯਂ ਤਦਾ । ਪ੍ਰਹਰ੍षਮਤੁਲਂ ਲੇਭੇ ਰਾਮਃ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ।। ੭.੮੩.
ਭਰਤ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ, ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਸਨ, ਸੁਣ ਕੇ, ਸੱਚੇ ਬਲ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ।
ਉਵਾਚ ਚ ਸ਼ੁਭਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾਨਨ੍ਦਵਰ੍ਧਨਮ੍ । ਪ੍ਰੀਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਪਰਿਤੁष੍ਟੋ ऽਸ੍ਮਿ ਤਵਾਦ੍ਯ ਵਚਨੇ ऽਨਘ ।। ੭.੮੩.
ਉਸ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੁਭ ਅਚਨ ਆਖੇ: 'ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਅੱਜ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜ਼ੀ ਹਾਂ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼।'
ਇਦਂ ਵਚਨਮਕ੍ਲੀਬਂ ਤ੍ਵਯਾ ਧਰ੍ਮਸਮਾਹਿਤਮ੍ । ਵ੍ਯਾਹृਤਂ ਪੁਰੁषਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਪृਥਿਵ੍ਯਾਃ ਪਰਿਪਾਲਨਮ੍ ।। ੭.੮੩.
ਇਹ ਮਰਦਾਂ ਵਾਲੀ ਗੱਲ, ਜੋ ਧਰਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਤੂੰ ਆਖੀ ਹੈ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ।
ਏष੍ਯਦਸ੍ਮਦਭਿਪ੍ਰਾਯਾਦ੍ਰਾਜਸੂਯਾਤ੍ਕ੍ਰਤੂਤ੍ਤਮਾਤ੍ । ਨਿਵਰ੍ਤਯਾਮਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਤਵ ਸੁਵ੍ਯਾਹृਤੇਨ ਚ ।। ੭.੮੩.
ਸਾਡੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਤੋਂ ਮੈਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੇ ਚੰਗੇ ਬਚਨਾਂ ਕਰਕੇ।
ਲੋਕਪੀਡਾਕਰਂ ਕਰ੍ਮ ਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣੈਃ । ਬਾਲਾਨਾਂ ਤੁ ਸ਼ੁਭਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਪੂਰ੍ਵਜ । ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛृਣੋਮਿ ਤੇ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਾਧੁ ਯੁਕ੍ਤਂ ਮਹਾਮਤੇ ।। ੭.੮੩.
ਜੋ ਕੰਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ; ਪਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਚੰਗੀ ਅਤੇ ਠੀਕ ਹੈ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ।
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯੇ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦੁਤ੍ਤਰਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰ੍ਯਸ਼ੀਤਿਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਦਿ ਕਵੀ ਵਾਲਮੀਕਿ ਜੀ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਉੱਤਰਕਾਂਡ ਦੇ ਤਿਆਸੀਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਤਥੋਕ੍ਤਵਤਿ ਰਾਮੇ ਤੁ ਭਰਤੇ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਿ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ऽਥ ਸ਼ੁਭਂ ਵਾਕ੍ਯਮੁਵਾਚ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨਮ੍ ।। ੭.੮੪.
ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਮਨ ਵਾਲੇ ਭਰਤ ਨੇ ਵੀ, ਫਿਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਅਸ਼੍ਵਮੇਧੋ ਮਹਾਯਜ੍ਞਃ ਪਾਵਨਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪ੍ਮਨਾਮ੍ । ਪਾਵਨਸ੍ਤਵ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षੋ ਰੋਚਤਾਂ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨ ।। ੭.੮੪.
ਅਸ਼ਵਮੇਧ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਯਜਨ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ালী ਯਜਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਵੇ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਹਿ ਪੁਰਾਵृਤ੍ਤਂ ਵਾਸਵੇ ਸੁਮਹਾਤ੍ਮਨਿ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਵृਤਃ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਹਯਮੇਧੇਨ ਪਾਵਿਤਃ ।। ੭.੮੪.
ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਕਰਕੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਪਾਈ ਸੀ।
ਪੁਰਾ ਕਿਲ ਮਹਾਬਾਹੋ ਦੇਵਾਸੁਰਸਮਾਗਮੇ । ਵृਤ੍ਰੋ ਨਾਮ ਮਹਾਨਾਸੀਦ੍ਦੈਤੇਯੋ ਲੋਕਸਮ੍ਮਤਃ ।। ੭.੮੪.
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਵੱਡੇ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ ਸੀ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਨਾਂ ਦਾ ਇਕ ਵੱਡਾ ਅਸੁਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਮਾਣਦੇ ਸਨ।
ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣੋ ਯੋਜਨਸ਼ਤਮੁਚ੍ਛ੍ਰਿਤਸ੍ਤ੍ਰਿਗੁਣਂ ਤਤਃ । ਅਨੁਰਾਗੇਣ ਲੋਕਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਸ੍ਨੇਹਾਤ੍ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਸਰ੍ਵਤਃ ।। ੭.੮੪.
ਉਹ ਅਸੁਰ ਸੋਹਣੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸੌ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ ਤੇ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਉਚਾ ਸੀ; ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੱਕਦਾ ਸੀ।
ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਕृਤਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਚ ਪਰਿਨਿष੍ਠਿਤਃ । ਸ਼ਸ਼ਾਸ ਪृਥਿਵੀਂ ਸ੍ਫੀਤਾਂ ਧਰ੍ਮੇਣ ਸੁਸਮਾਹਿਤਃ ।। ੭.੮੪.
ਉਹ ਧਰਮ ਦੀ ਸਮਝ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਉਪਕਾਰ ਮੰਨਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਬੁਧੀ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜ ਕੀਤਾ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤਿ ਤਦਾ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦੁਘਾ ਮਹੀ । ਰਸਵਨ੍ਤਿ ਪ੍ਰਭੂਨਾਨਿ ਮੂਲਾਨਿ ਚ ਫਲਾਨਿ ਚ ।। ੭.੮੪.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਸਾਰੇ ਮਨਚਾਹੇ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਸੀ; ਜੜਾਂ ਤੇ ਫਲ ਵੱਡੇ ਤੇ ਸੁਆਦਲੇ ਸਨ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀਆਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਸਨ।