ਏਵਂ ਬਲਿਭ੍ਯੋ ਬਲਿਨਃ ਸਨ੍ਤਿ ਰਾਘਵਨਨ੍ਦਨ । ਨਾਵਜ੍ਞਾ ਹਿ ਪਰੇ ਕਾਰ੍ਯਾ ਯ ਇਚ੍ਛੇਤ੍ ਪ੍ਰਿਯਮਾਤ੍ਮਨਃ ।। ੭.੩੩.
ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ ਦੇ ਲਾਲ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਾਕਤਵਾਨਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਤਾਕਤਵਾਨ ਹੋਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਲਈ ਚੰਗਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਉਗਰਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਤਤਃ ਸ ਰਾਜਾ ਪਿਸ਼ਿਤਾਸ਼ਨਾਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰਬਾਹੋਰੁਪਲਭ੍ਯ ਮੈਤ੍ਰੀਮ੍ । ਪੁਨਰ੍ਨृਪਾਣਾਂ ਕਦਨਂ ਚਕਾਰ ਚਚਾਰ ਸਰ੍ਵਾਂ ਪृਥਿਵੀਂ ਚ ਦਰ੍ਪਾਤ੍ ।। ੭.੩੩.
ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਜਾ, ਸਾਹਸਰਬਾਹੁ ਨਾਲ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਕਰਕੇ, ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਮੁੜ ਜੰਗ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਿਆ।
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯੇ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦੁਤ੍ਤਰਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਉੱਤਰਕਾਂਡ ਦੇ ਤ੍ਰੈਤੀਸਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ, ਜੋ ਵਲਮੀਕਿ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਰਚਿਆ ਸੀ।
ਅਰ੍ਜੁਨੇਨ ਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਰਾਵਣੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਃ । ਚਚਾਰ ਪृਥਿਵੀਂ ਸਰ੍ਵਾਮਨਿਰ੍ਵਿਣ੍ਣਸ੍ਤਥਾ ਕृਤਃ ।। ੭.੩੪.
ਅਰਜੁਨ ਵਲੋਂ ਛੱਡੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਰਾਵਣ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਨਿਰਾਸ਼ ਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਵਾ ਮਨੁष੍ਯਂ ਵਾ ਸ਼ृਣੁਤੇ ऽਯਂ ਬਲਾਧਿਕਮ੍ । ਰਾਵਣਸ੍ਤਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਯੁਦ੍ਧੇ ਹ੍ਵਯਤਿ ਦਰ੍ਪਿਤਃ ।। ੭.੩੪.
ਜਦੋਂ ਵੀ ਰਾਵਣ ਕਿਸੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬਾਰੇ ਸੁਣਦਾ, ਉਹ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦਾ।
ਤਤਃ ਕਦਾਚਿਤ੍ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਂ ਨਗਰੀਂ ਵਾਲਿਪਾਲਿਤਾਮ੍ । ਗਤ੍ਵਾ ਹ੍ਵਯਤਿ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਵਾਲਿਨਂ ਹੇਮਮਾਲਿਨਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਇਕ ਵਾਰੀ ਉਹ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਸ਼ਹਿਰ, ਜੋ ਵਾਲੀ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਜੰਗ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਵਾਨਰਾਮਾਤ੍ਯਸ੍ਤਾਰਸ੍ਤਾਰਾਪਿਤਾ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਉਵਾਚ ਵਾਨਰੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਯੁਦ੍ਧਪ੍ਰੇਪ੍ਸੁਮੁਪਾਗਤਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਫਿਰ ਵਾਨਰ ਮੰਤਰੀ ਤਾਰਾ ਨੇ, ਜੋ ਬੁਧੀਮਾਨ ਸੀ, ਵਾਲੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਸੀ, ਆ ਕੇ ਕਿਹਾ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ ਗਤੋ ਵਾਲੀ ਯਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਬਲੋ ਭਵੇਤ੍ । ਕੋ ऽਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਮੁਖਤਃ ਸ੍ਥਾਤੁਂ ਤਵ ਸ਼ਕ੍ਤਃ ਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮਃ ।। ੭.੩੪.
ਹੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਵਾਲੀ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਿਹੜਾ ਵਾਨਰ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਤਾਕਤਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਚਤੁਰ੍ਭ੍ਯੋ ऽਪਿ ਸਮੁਦ੍ਰੇਭ੍ਯਃ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਮਨ੍ਵਾਸ੍ਯ ਰਾਵਣ । ਇਮਂ ਮੁਹੂਰ੍ਤਮਾਯਾਤਿ ਵਾਲੀ ਤਿष੍ਠ ਮੁਹੂਰ੍ਤਕਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਚਾਰ ਸਮੁੰਦਰਾਂ 'ਤੇ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਭਾ ਕੇ, ਰਾਵਣ, ਵਾਲੀ ਇੱਥੇ ਇਸੀ ਵੇਲੇ ਆਵੇਗਾ—ਤੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਰੁਕ ਜਾ।
ਏਤਾਨਸ੍ਥਿਚਯਾਨ੍ਪਸ਼੍ਯ ਯ ਏਤੇ ਸ਼ਙ੍ਖਪਾਣ੍ਡੁਰਾਃ । ਯੁਦ੍ਧਾਰ੍ਥਿਨਾਮਿਮੇ ਰਾਜਨ੍ਵਾਨਰਾਧਿਪਤੇਜਸਾ ।। ੭.੩੪.
ਇਹ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਢੇਰ ਵੇਖ, ਜੋ ਸਾਂਪ ਦੇ ਸਿੰਗ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ ਹਨ—ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਲੜਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਗਏ।
ਯਦ੍ਵਾ ऽਮृਤਰਸਃ ਪੀਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਰਾਵਣ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ । ਤਦਾ ਵਾਲਿਨਮਾਸਾਦ੍ਯ ਤਦਨ੍ਤਂ ਤਵ ਜੀਵਿਤਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਜੇਕਰ, ਰਾਵਣ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਤੂੰ ਅਮਰਤਾ ਦਾ ਰਸ ਪੀ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅੰਤ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ।
ਪਸ਼੍ਯੇਦਾਨੀਂ ਜਗਚ੍ਚਿਤ੍ਰਮਿਮਂ ਵਿਸ਼੍ਰਵਸਃ ਸੁਤ । ਇਦਂ ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਤਿष੍ਠਸ੍ਵ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਤੇ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੭.੩੪.
ਹੁਣ, ਵਿਸ਼ਰਵਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਅਜੋਕੇ ਚਮਤਕਾਰ ਵੇਖੇਗਾ—ਇਸ ਵੇਲੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਰੁਕ, ਇਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਫਿਰ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਅਥਵਾ ਤ੍ਵਰਸੇ ਮਰ੍ਤੁਂ ਗਚ੍ਛ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸਾਗਰਮ੍ । ਵਾਲਿਨਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ਤਤ੍ਰ ਭੂਮਿਸ੍ਥਮਿਵ ਪਾਵਕਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਜਾਂ, ਜੇ ਤੂੰ ਮਰਨ ਦੀ ਤਲਵਾਹੀ ਵਿੱਚ ਹੈਂ, ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਚਲਾ—ਉਥੇ ਤੂੰ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਵੇਖੇਗਾ।
ਸ ਤੁ ਤਾਰਂ ਵਿਨਿਰ੍ਭਰ੍ਤ੍ਸ੍ਯ ਰਾਵਣੋ ਲੋਕਰਾਵਣਃ । ਪੁष੍ਪਕਂ ਤਤ੍ਸਮਾਰੁਹ੍ਯ ਪ੍ਰਯਯੌ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਰ੍ਣਵਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਪਰ ਰਾਵਣ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਡਰ ਹੈ, ਤਾਰਾ ਨੂੰ ਡਾਂਟ ਕੇ, ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਰ ਹੇਮਗਿਰਿਪ੍ਰਖ੍ਯਂ ਤਰੁਣਾਰ੍ਕਨਿਭਾਨਨਮ੍ । ਰਾਵਣੋ ਵਾਲਿਨਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਨ੍ਧ੍ਯੋਪਾਸਨਤਤ੍ਪਰਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਉਥੇ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਉਗਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ ਤੇ ਜੋ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ।
ਪੁष੍ਪਕਾਦਵਰੁਹ੍ਯਾਥ ਰਾਵਣੋ ऽਞ੍ਜਨਸਨ੍ਨਿਭਃ । ਗ੍ਰਹੀਤੁਂ ਵਾਲਿਨਂ ਤੂਰ੍ਣਂ ਨਿਃਸ਼ਬ੍ਦਪਦਮਾਵ੍ਰਜਤ੍ ।। ੭.੩੪.
ਫਿਰ ਰਾਵਣ, ਜੋ ਅੰਜਨ ਵਰਗਾ ਕਾਲਾ ਸੀ, ਪੁਸ਼ਪਕ ਤੋਂ ਉਤਰਿਆ ਤੇ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਆਇਆ।
ਯਦृਚ੍ਛਯਾ ਤਦਾ ਦृष੍ਟੋ ਵਾਲਿਨਾਪਿ ਸ ਰਾਵਣਃ । ਪਾਪਾਭਿਪ੍ਰਾਯਵਾਨ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਕਾਰ ਨ ਤੁ ਸਮ੍ਭ੍ਰਮਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਵਾਲੀ ਨੇ ਯਾਦਵਚੋਂ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਜੋ ਮੰਦੇ ਮਨਸੂਬੇ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਵਾਲੀ ਨੇ ਕੋਈ ਘਬਰਾਹਟ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ।
ਸ਼ਸ਼ਮਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਿਂਹੋ ਵਾ ਪਨ੍ਨਗਂ ਗਰੁਡੋ ਯਥਾ । ਨ ਚਿਨ੍ਤਯਤਿ ਤਂ ਵਾਲੀ ਰਾਵਣਂ ਪਾਪਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਜਿਵੇਂ ਸਿੰਘ ਖਰਗੋਸ਼ ਨੂੰ ਜਾਂ ਗਰੁੜ ਸਾਂਪ ਨੂੰ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਵੈਸੇ ਹੀ ਵਾਲੀ ਨੇ ਰਾਵਣ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਮੰਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵੱਲ ਸੀ, ਨੂੰ ਕੋਈ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਜਿਘृਕ੍ਸ਼ਮਾਣਮਾਯਾਨ੍ਤਂ ਰਾਵਣਂ ਪਾਪਚੇਤਸਮ੍ । ਕਕ੍ਸ਼ਾਵਲਮ੍ਬਿਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਗਮਿष੍ਯੇ ਤ੍ਰੀਨ੍ਮਹਾਰ੍ਣਵਾਨ੍ ।। ੭.੩੪.
ਵਾਲੀ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਰਾਵਣ ਮੰਦੇ ਮਨ ਨਾਲ ਫੜਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਚਿਆ, 'ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਾਂਹ ਹੇਠ ਲਾ ਕੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।'
ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤ੍ਯਰਿਂ ਮਮਾਙ੍ਕਸ੍ਥਂ ਸ੍ਰਂਸਦੂਰੁਕਰਾਮ੍ਬਰਮ੍ । ਲਮ੍ਬਮਾਨਂ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਂ ਗਰੁਡਸ੍ਯੇਵ ਪਨ੍ਨਗਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਮੇਰੀ ਕਮਰ 'ਤੇ ਲਟਕਦੇ ਵੇਖਣਗੇ, ਉਸਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਕਪੜੇ ਢਲਕਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਵਣ ਗਰੁੜ ਦੀ ਫੜ ਵਿੱਚ ਸਾਂਪ ਵਾਂਗ ਲਟਕਦਾ ਹੋਇਆ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਮਤਿਮਾਸ੍ਥਾਯ ਵਾਲੀ ਕਰ੍ਣਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤਃ । ਜਪਨ੍ਵੈ ਨੈਗਮਾਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਂਸ੍ਤਸ੍ਥੌ ਪਰ੍ਵਤਰਾਡਿਵ ।। ੭.੩੪.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਵਾਲੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ, ਵੇਦ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪੇ ਤੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਡਟ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਾਵਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਜਿਘृਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੌ ਹਰਿਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪਾਰ੍ਥਿਵੌ । ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਵਨ੍ਤੌ ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਈਹਤੁਰ੍ਬਲਦਰ੍ਪਿਤੌ ।। ੭.੩੪.
ਉਹ ਦੋਵੇਂ—ਵਾਨਰ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ—ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਫੜਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ, ਵੱਡੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ 'ਤੇ ਘਮੰਡ ਕਰਦੇ।
ਹਸ੍ਤਗ੍ਰਾਹਂ ਤੁ ਤਂ ਮਤ੍ਵਾ ਪਾਦਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਰਾਵਣਮ੍ । ਪਰਾਙ੍ਮੁਖੋ ऽਪਿ ਜਗ੍ਰਾਹ ਵਾਲੀ ਸਰ੍ਪਮਿਵਾਣ੍ਡਜਃ ।। ੭.੩੪.
ਵਾਲੀ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ ਕਿ ਰਾਵਣ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਨਾਲ ਫੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਿੱਠ ਕਰਕੇ ਵੀ ਪੈਰ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਗਰੁੜ ਸਾਂਪ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਗ੍ਰਹੀਤੁਕਾਮਂ ਤਂ ਗृਹ੍ਯ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮੀਸ਼੍ਵਰਂ ਹਰਿਃ । ਖਮੁਤ੍ਪਪਾਤ ਵੇਗੇਨ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਕ੍ਸ਼ਾਵਲਮ੍ਬਿਨਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਜਦ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਫੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਵਾਨਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਂਹ ਹੇਠ ਲਾ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਛਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ।
ਤਂ ਚਾਪੀਡਯਮਾਨਂ ਤੁ ਵਿਤੁਦਨ੍ਤਂ ਨਖੈਰ੍ਮੁਹੁਃ । ਜਹਾਰ ਰਾਵਣਂ ਵਾਲੀ ਪਵਨਸ੍ਤੋਯਦਂ ਯਥਾ ।। ੭.੩੪.
ਭਾਵੇਂ ਰਾਵਣ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਖਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਦਾ ਸੀ, ਵਾਲੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਬੱਦਲ ਨੂੰ ਉੱਡਾ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੈ ਗਿਆ।
ਅਥ ਤੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਮਾਤ੍ਯਾ ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਂ ਦਸ਼ਾਨਨਮ੍ । ਮੁਮੋਕ੍ਸ਼ਯਿषਵੋ ਵਾਲਿਂ ਰਵਮਾਣਾ ਅਭਿਦ੍ਰੁਤਾਃ ।। ੭.੩੪.
ਫਿਰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਮੰਤਰੀ, ਰਾਵਣ ਦੀ ਚੀਖ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਵਾਲੀ ਵਲੋਂ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਛਡਵਾਉਣ ਲਈ ਉੱਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਦੌੜ ਪਏ।
ਅਨ੍ਵੀਯਮਾਨਸ੍ਤੈਰ੍ਵਾਲੀ ਭ੍ਰਾਜਤੇ ऽਮ੍ਬਰਮਧ੍ਯਗਃ । ਅਨ੍ਵੀਯਮਾਨੋ ਮੇਘੌਘੈਰਮ੍ਬਰਸ੍ਥ ਇਵਾਂਸ਼ੁਮਾਨ੍ ।। ੭.੩੪.
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ, ਵਾਲੀ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਬੱਦਲ ਘੇਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਹ ਚਮਕਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤੇ ऽਸ਼ਕ੍ਨੁਵਨ੍ਤਃ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੁਂ ਵਾਲਿਨਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋਤ੍ਤਮਾਃ । ਤਸ੍ਯ ਬਾਹੂਰੁਵੇਗੇਨ ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਾ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ ।। ੭.੩੪.
ਉਹ ਰਾਖਸਾ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਪਕੜ ਨਹੀਂ ਸਕੇ ਤੇ ਉਸਦੇ ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਰਾਣਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਥੱਕ ਗਏ, ਤੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜਨਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਵਾਲਿਮਾਰ੍ਗਾਦਪਾਕ੍ਰਾਮਨ੍ਪਰ੍ਵਤੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਹਿ ਗਚ੍ਛਤਃ । ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਜੀਵਿਤਪ੍ਰੇਪ੍ਸੁਰ੍ਬਿਭ੍ਰਦ੍ਵੈ ਮਾਂਸਸ਼ੋਣਿਤਮ੍ ।। ੭.੩੪.
ਵਾਲੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਪਰਬਤਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਉਹ ਜੋ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਮਾਸ ਤੇ ਲਹੂ ਹੈ, ਉਹ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਡਰ ਜਾਵੇ।
ਅਪਕ੍ਸ਼ਿਗਣਸਮ੍ਪਾਤਾਨ੍ਵਾਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮਹਾਜਵਃ । ਕ੍ਰਮਸ਼ਃ ਸਾਗਰਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਕਾਲਮਵਨ੍ਦਤ ।। ੭.੩੪.
ਚਲਾਕ ਬਾਂਦਰ ਰਾਜਾ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਧੀਰੇ-ਧੀਰੇ ਸਾਰੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝੇ ਵੇਲੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਗਿਆ।