ਮਦ੍ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਃ ਪੁਮਾਨ੍ਕੋ ऽਦ੍ਯ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਵਿष੍ਣੁਰਥਾਸ਼੍ਵਿਨੌ । ਮਾਮਤੀਤ੍ਯ ਹਿ ਯਂ ਚ ਤ੍ਵਂ ਯਾਸਿ ਭੀਰੁ ਨ ਸ਼ੋਭਨਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ — ਇੰਦਰ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜਾਂ ਅਸ਼ਵਿਨ? ਡਰਪੋਕੇ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਕੋਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈਂ, ਇਹ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ।
ਵਿਸ਼੍ਰਮ ਤ੍ਵਂ ਪृਥੁਸ਼੍ਰੋਣਿ ਸ਼ਿਲਾਤਲਮਿਦਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਚੌੜੀਆਂ ਕਮਰ ਵਾਲੀਏ, ਇਸ ਸੋਹਣੇ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਯਃ ਪ੍ਰਭੁਸ਼੍ਚੈਵ ਮਦਨ੍ਯੋ ਨੈਵ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ।। ੭.੨੬.
ਇਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ।
ਤਦੇਵਂ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਃ ਪ੍ਰਹ੍ਵੋ ਯਾਚਤੇ ਤ੍ਵਾਂ ਦਸ਼ਾਨਨਃ । ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਭਰ੍ਤਾ ਵਿਧਾਤਾ ਚ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸ੍ਯ ਭਜਸ੍ਵ ਮਾਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਸਮੁਖ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਰਤਾ ਤੇ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਮ੍ਭਾ ਵੇਪਮਾਨਾ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ । ਪ੍ਰਸੀਦ ਨਾਰ੍ਹਸੇ ਵਕ੍ਤੁਮੀਦृਸ਼ਂ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਮੇ ਗੁਰੁਃ ।। ੭.੨੬.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰੰਭਾ ਕੰਬਦੀ ਹੋਈ ਤੇ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਆਖੀ — ਕਿਰਪਾ ਕਰ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਵੱਡੇ ਹੋ, ਤੈਨੂੰ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਕਹਿਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਨ੍ਯੇਭ੍ਯੋ ਹਿ ਤ੍ਵਯਾ ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਯਾਂ ਧਰ੍षਣਂ ਯਦਿ । ਤਦ੍ਧਰ੍ਮਤਃ ਸ੍ਨੁषਾ ਤੇ ऽਹਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮੇਵ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਤੇ ।। ੭.੨੬.
ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਲੋਂ ਬੇਅਦਬੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਸੀ; ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪੁੱਤ੍ਰਵਧੂ ਹਾਂ, ਇਹ ਗੱਲ ਸੱਚੀ ਆਖ ਰਹੀ ਹਾਂ।
ਅਥਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਸ਼੍ਚਰਣਾਧੋਮੁਖੀਂ ਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ । ਰੋਮਹਰ੍षਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂ ਦृष੍ਟਮਾਤ੍ਰੇਣ ਤਾਂ ਤਦਾ ।। ੭.੨੬.
ਫਿਰ ਦਸਮੁਖ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਪੈਰਾਂ ਵੱਲ ਕਰਕੇ ਖੜੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਉਸਦੀ ਝਲਕ ਨਾਲ ਹੀ ਰੋਮਾਂ-ਵਿੱਚ-ਰੋਮ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਸੁਤਸ੍ਯ ਯਦਿ ਮੇ ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਸ੍ਨੁषਾ ਭਵੇਃ । ਬਾਢਮਿਤ੍ਯੇਵ ਸਾ ਰਮ੍ਭਾ ਪ੍ਰਾਹ ਰਾਵਣਮੁਤ੍ਤਰਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਪੁੱਤ੍ਰਵਧੂ ਹੀ ਹੈਂ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰੰਭਾ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ — 'ਜੀ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ।'
ਧਰ੍ਮਤਸ੍ਤੇ ਸੁਤਸ੍ਯਾਹਂ ਭਾਰ੍ਯਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪੁਙ੍ਗਵ । ਪੁਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰਃ ਪ੍ਰਾਣੈਰ੍ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਸ੍ਯ ਤੇ । ਵਿਖ੍ਯਾਤਸ੍ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਨਲਕੂਬਰ ਇਤ੍ਯਯਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹਾਂ, ਰਾਖਸਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ। ਤੇਰਾ ਭਰਾ ਵਿਸ਼ਰਵਣ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਲਕੂਬਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਤੋ ਯੋ ਭਵੇਦ੍ਵਿਪ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯੋ ਵੀਰ੍ਯਤੋ ਭਵੇਤ੍ । ਕ੍ਰੋਧਾਦ੍ਯਸ਼੍ਚ ਭਵੇਦਗ੍ਨਿਃ ਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਵਸੁਧਾਸਮਃ ।। ੭.੨੬.
ਧਰਮ ਨਾਲ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਕਿਸ਼ਤਰੀ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅੱਗ, ਤੇ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਮਿ ਕृਤਸਙ੍ਕੇਤਾ ਲੋਕਪਾਲਸੁਤਸ੍ਯ ਵੈ । ਤਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਤੁ ਮੇ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਭੂषਣਮਿਦਂ ਕृਤਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨਾਲ ਵਾਅਦਾ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹਾਂ; ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਗਹਿਣੇ ਉਸੇ ਲਈ ਪਾਏ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤਥਾ ਤਸ੍ਯ ਹਿ ਨਾਨ੍ਯਸ੍ਯ ਭਾਵੋ ਮਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਤਿष੍ਠਤਿ ।। ੭.੨੬.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਮੇਰੇ ਵਲ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਮਨ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਉਸਦਾ ਹੈ।
ਤੇਨ ਸਤ੍ਯੇਨ ਮਾਂ ਰਾਜਨ੍ਮੋਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸ੍ਯਰਿਨ੍ਦਮ ।। ੭.੨੬.
ਇਸ ਸੱਚ ਦੀ ਕਸਮ, ਰਾਜਨ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ।
ਸ ਹਿ ਤਿष੍ਠਤਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮਾਂ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਮੁਤ੍ਸੁਕਃ । ਤਤ੍ਰ ਵਿਘ੍ਨਂ ਸੁਤਸ੍ਯੇਹ ਕਰ੍ਤੁਂ ਨਾਰ੍ਹਸਿ ਮੁਞ੍ਚ ਮਾਮ੍ ।। ੭.੨੬.
ਉਹ ਧਰਮਵਾਨ ਮੇਰੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਬੜੀ ਉਤਾਵਲੀ ਨਾਲ; ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਲਈ ਇੱਥੇ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਪੈਦਾ ਕਰ — ਮੈਨੂੰ ਜਾਣ ਦੇ।
ਸਦ੍ਭਿਰਾਚਰਿਤਂ ਮਾਰ੍ਗਂ ਗਚ੍ਛ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੁਪੁਙ੍ਗਵ । ਮਾਨਨੀਯੋ ਮਮ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਪਾਲਨੀਯਾ ਤਥਾ ऽਸ੍ਮਿ ਤੇ ।। ੭.੨੬.
ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਹ ਫੜ, ਰਾਖਸਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ; ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਆਦਰਯੋਗ ਹੈਂ, ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਰੱਖਿਆਯੋਗ ਹਾਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ । ਸ੍ਨੁषਾ ऽਸ੍ਮਿ ਯਦਵੋਚਸ੍ਤ੍ਵਮੇਕਪਤ੍ਨੀष੍ਵਯਂ ਕ੍ਰਮਃ । ਦੇਵਲੋਕਸ੍ਥਿਤਿਰਿਯਂ ਸੁਰਾਣਾਂ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੀ ਮਤਾ ।। ੭.੨੬.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦਸਮੁਖ ਨੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ — ਪੁੱਤ੍ਰਵਧੂ, ਜੋ ਤੂੰ ਇਕ ਪਤਨੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਸਦੀਵੀ ਰੀਤ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਤਿਰਪ੍ਸਰਸਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਨ ਚੈਕਸ੍ਤ੍ਰੀਪਰਿਗ੍ਰਹਃ ।। ੭.੨੬.
ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਪਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਇਕ ਹੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਰੀਤ ਹੈ।
ਸ੍ਮਿ ਯਦਵੋਚਸ੍ਤ੍ਵਮੇਕਪਤ੍ਨੀष੍ਵਯਂ ਕ੍ਰਮਃ । ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਤਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ੋ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਚ ਸ਼ਿਲਾਤਲੇ । ਕਾਮਭੋਗਾਭਿਸਂਸਕ੍ਤੋ ਮੈਥੁਨਾਯੋਪਚਕ੍ਰਮੇ ।। ੭.੨੬.
ਜੋ ਤੂੰ ਇਕ ਪਤਨੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਇਹ ਆਦਤ ਇਥੇ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਉਸ ਰਾਖਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਕਾਮ ਵਾਸਨਾ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ ਉਸ ਵਲ ਜੁੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਸਾ ਵਿਮੁਕ੍ਤਾ ਤਤੋ ਰਮ੍ਭਾ ਭ੍ਰष੍ਟਮਾਲ੍ਯਵਿਭੂषਣਾ । ਗਜੇਨ੍ਦ੍ਰਾਕ੍ਰੀਡਮਥਿਤਾ ਨਦੀਵਾਕੁਲਤਾਂ ਗਤਾ ।। ੭.੨੬.
ਉਹ ਰੰਭਾ, ਜਦੋਂ ਛੁੱਟ ਗਈ, ਉਸਦੇ ਗਲੇ ਦੇ ਹਾਰ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਲੁੱਟ ਗਏ, ਉਹ ਐਵੇਂ ਹੋ ਗਈ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦਰਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਹਾਥੀ ਦੀ ਖੇਡ ਨੇ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ।
ਲੁਲਿਤਾਕੁਲਕੇਸ਼ਾਨ੍ਤਾ ਕਰਵੇਪਿਤਪਲ੍ਲਵਾ । ਪਵਨੇਨਾਵਧੂਤੇਵ ਲਤਾ ਕੁਸੁਮਸ਼ਾਲਿਨੀ ।। ੭.੨੬.
ਉਸਦੇ ਵਾਲ ਖਲਲੇ ਹੋਏ, ਹੱਥ ਕੰਬ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਐਵੇਂ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਵਿਆਹੀ ਲਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਹਵਾ ਨੇ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਫੁੱਲ ਲੱਗੇ ਹੋਣ।
ਸਾ ਵੇਪਮਾਨਾ ਲਜ੍ਜਨ੍ਤੀ ਭੀਤਾ ਕਰਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ । ਨਲਕੂਬਰਮਾਸਾਦ੍ਯ ਪਾਦਯੋਰ੍ਨਿਪਪਾਤ ਹ ।। ੭.੨੬.
ਉਹ ਕੰਬਦੀ, ਸ਼ਰਮਾਈ ਹੋਈ ਤੇ ਡਰੀ ਹੋਈ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਲਕੂਬਰ ਕੋਲ ਆਈ ਤੇ ਉਸਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਈ।
ਤਦਵਸ੍ਥਾਂ ਚ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਨਲਕੂਬਰਃ । ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਕਿਮਿਦਂ ਭਦ੍ਰੇ ਪਾਦਯੋਃ ਪਤਿਤਾ ऽਸਿ ਮੇ ।। ੭.੨੬.
ਉਸਦੀ ਉਹ ਹਾਲਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨਲਕੂਬਰ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ ਭਲੀਏ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਡਿੱਗ ਪਈ ਹੈਂ?"
ਸਾ ਵੈ ਨਿਃਸ਼੍ਵਸਮਾਨਾ ਤੁ ਵੇਪਮਾਨਾ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ । ਤਸ੍ਮੈ ਸਰ੍ਵਂ ਯਥਾਤਤ੍ਤ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤੁਮੁਪਚਕ੍ਰਮੇ ।। ੭.੨੬.
ਉਹ, ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਸਾਹ ਲੈਂਦੀ, ਕੰਬਦੀ ਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜੀ ਹੋਈ, ਉਸਨੂੰ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਜਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਏष ਦੇਵ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਗਨ੍ਤੁਂ ਤ੍ਰਿਵਿष੍ਟਪਮ੍ । ਤੇਨ ਸੈਨ੍ਯਸਹਾਯੇਨ ਨਿਸ਼ੇਯਂ ਪਰਿਣਾਮਿਤਾ ।। ੭.੨੬.
"ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਦਸਮੁਖ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਸੀ ਅਕਾਸ਼ ਜਾਣ ਲਈ; ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਸਾਥ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਫੜ ਲਿਆ।"
ਆਯਨ੍ਤੀ ਤੇਨ ਦृष੍ਟਾ ऽਸ੍ਮਿ ਤ੍ਵਤ੍ਸਕਾਸ਼ਮਰਿਨ੍ਦਮ । ਗृਹੀਤਾ ਤੇਨ ਪृष੍ਟਾ ऽਸ੍ਮਿ ਕਸ੍ਯ ਤ੍ਵਮਿਤਿ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾ ।। ੭.੨੬.
"ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਆ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ; ਉਸ ਰਾਖਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਕਿਸ ਦੀ ਹਾਂ।"
ਮਯਾ ਤੁ ਸਰ੍ਵਂ ਯਤ੍ਸਤ੍ਯਂ ਤਸ੍ਮੈ ਸਰ੍ਵਂ ਨਿਵੇਦਿਤਮ੍ । ਕਾਮਮੋਹਾਭਿਭੂਤਾਤ੍ਮਾ ਨਾਸ਼੍ਰੌषੀਤ੍ਤਦ੍ਵਚੋ ਮਮ ।। ੭.੨੬.
"ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਸਾਰਾ ਸੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਮੋਹ ਤੇ ਵਾਸਨਾ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਉਸਨੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣੀ।"
ਯਾਚ੍ਯਮਾਨੋ ਮਯਾ ਦੇਵ ਸ੍ਨੁषਾ ਤੇ ऽਹਮਿਤਿ ਪ੍ਰਭੋ । ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਪृष੍ਠਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਬਲਾਤ੍ਤੇਨਾਸ੍ਮਿ ਧਰ੍षਿਤਾ ।। ੭.੨੬.
"ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪੂਤਣੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਅਣਸੁਣੀਆਂ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਲਾਜ ਲੁੱਟ ਲਈ।"
ਏਵਂ ਤ੍ਵਮਪਰਾਧਂ ਮੇ ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਸੁਵ੍ਰਤ । ਨ ਹਿ ਤੁਲ੍ਯਂ ਬਲਂ ਸੌਮ੍ਯ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾਸ਼੍ਚ ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਚ ।। ੭.੨੬.
"ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਧੀਰਜ ਵਾਲੇ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਭੁੱਲ ਮਾਫ ਕਰੀਂ; ਕਿਉਂਕਿ, ਹੇ ਸੋਹਣੇ, ਔਰਤ ਤੇ ਮਰਦ ਦੀ ਤਾਕਤ ਇਕੋ ਜਿਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।"
ਏਤਛੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਤਦਾ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਾਤ੍ਮਜਃ । ਧਰ੍षਣਾਂ ਤਾਂ ਪਰਾਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਧ੍ਯਾਨਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਹ ।। ੭.੨੬.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਰਵਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤ ਰੁੱਸ ਗਿਆ; ਉਹ ਵੱਡਾ ਅਤਿਆਚਾਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਤਦਾ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਾਤ੍ਮਜਃ । ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਤ੍ਕ੍ਰੋਧਤਾਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤੋਯਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਪਾਣਿਨਾ ।। ੭.੨੬.
ਉਸ ਕਰਤੂਤ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਰਵਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਲੈ ਲਿਆ।