ਯਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਜੀਵਨ੍ਤਿ ਫੇਨਪਾਃ ਪਰਮਰ੍षਯਃ । ਅਮृਤਂ ਯਤ੍ਰ ਚੋਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸ੍ਵਧਾ ਚ ਸ੍ਵਧਭੋਜਿਨਾਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਉਸ ਉੱਤੇ ਆਸਰਾ ਰੱਖ ਕੇ ਫੇਨ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਜੀਵਦੇ ਹਨ; ਉਥੇ ਹੀ ਅਮਰਤਾ ਵਾਲਾ ਰਸ ਤੇ ਸਵਧਾ, ਜੋ ਸਵਧਾ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਯਾਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤਿ ਨਰਾ ਲੋਕੇ ਸੁਰਭਿਂ ਨਾਮ ਨਾਮਤਃ । ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਤੁ ਤਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਰਾਵਣਃ ਪਰਮਾਦ੍ਭੁਤਾਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ 'ਸੁਰਭੀ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਰਾਵਣ ਨੇ ਉਸ ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ ਗਾਂ ਦਾ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਮਹਾਘੋਰਂ ਗੁਪ੍ਤਂ ਬਹੁਵਿਧੈਰ੍ਬਲੈਃ । ਤਤੋ ਧਾਰਾਸ਼ਤਾਕੀਰ੍ਣਂ ਸ਼ਾਰਦਾਭ੍ਰਨਿਭਂ ਤਦਾ । ਨਿਤ੍ਯਪ੍ਰਹृष੍ਟਂ ਦਦृਸ਼ੇ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਗृਹੋਤ੍ਤਮਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਉਹ ਬਹੁਤ ਡਰਾਉਣੇ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ; ਉਥੇ, ਸੈਂਕੜੇ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਤੇ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ, ਉਸ ਨੇ ਵਰੁਣ ਦਾ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਘਰ ਦੇਖਿਆ।
ਤਤੋ ਹਤ੍ਵਾ ਬਲਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਸਮਰੇ ਤੈਸ਼੍ਚ ਤਾਡਿਤਃ । ਅਬ੍ਰਵੀਚ੍ਚ ਤਤੋ ਯੋਧਾਨ੍ਰਾਜਾ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਨਿਵੇਦ੍ਯਤਾਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ, ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੱਜ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਸੁਚਿਤ ਕਰੋ।'
ਯੁਦ੍ਧਾਰ੍ਥੀ ਰਾਵਣਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਯੁਦ੍ਧਂ ਪ੍ਰਦੀਯਤਾਮ੍ । ਵਦ ਵਾ ਨ ਭਯਂ ਤੇ ऽਸ੍ਤਿ ਨਿਰ੍ਜਿਤੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਸਾਞ੍ਜਲਿਃ ।। ੭.੨੩.
'ਰਾਵਣ ਲੜਾਈ ਲਈ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਜਾਂ, ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਰ ਨਹੀਂ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਆਖੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਾਰ ਗਏ ਹੋ।'
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਨਿष੍ਕ੍ਰਾਮਨ੍ਗੌਸ਼੍ਚ ਪੁष੍ਕਰ ਏਵ ਚ ।। ੭.੨੩.
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਮਹਾਨ ਵਰੁਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਪੌਤਰੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਤੇ ਪਦਮ ਜਨਮੇ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਆਏ।
ਤੇ ਤੁ ਵੀਰ੍ਯਗੁਣੋਪੇਤਾ ਬਲੈਃ ਪਰਿਵृਤਾਃ ਸ੍ਵਕੈਃ । ਯੁਙ੍ਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਥਾਨ੍ਕਾਮਗਮਾਨੁਦ੍ਯਦ੍ਭਾਸ੍ਵਰਵਰ੍ਚਸਃ ।। ੭.੨੩.
ਉਹ ਵਿਰਲੇ ਬਹਾਦਰ ਤੇ ਗੁਣਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੀਆਂ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਜਗਮਗ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ।
ਤਤੋ ਯੁਦ੍ਧਂ ਸਮਭਵਦ੍ਦਾਰੁਣਂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍ । ਸਲਿਲੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ਧੀਮਤਃ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਰਾਵਣ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਰੋਮਾਂ ਖੜੇ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।
ਅਮਾਤ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯੈਰ੍ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸ਼ਸਃ । ਵਾਰੁਣਂ ਤਦ੍ਬਲਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਵਿਨਿਪਾਤਿਤਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਦਸ ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਰਾਖਸ਼ ਰਾਵਣ ਦੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ, ਵਾਰੁਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸ੍ਵਬਲਂ ਸਙ੍ਖ੍ਯੇ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਸੁਤਾਸ੍ਤਦਾ । ਅਰ੍ਦਿਤਾਃ ਸ਼ਰਜਾਲੇਨ ਨਿਵृਤ੍ਤਾ ਰਣਕਰ੍ਮਣਃ ।। ੭.੨੩.
ਜਦੋਂ ਵਾਰੁਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗ ਤੋਂ ਹਟ ਗਏ।
ਮਹੀਤਲਗਤਾਸ੍ਤੇ ਤੁ ਰਾਵਣਂ ਦृਸ਼੍ਯ ਪੁष੍ਪਕੇ । ਆਕਾਸ਼ਮਾਸ਼ੁ ਵਿਵਿਸ਼ੁਃ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨੈਃ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਾਮਿਭਿਃ ।। ੭.੨੩.
ਜੋ ਜਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਏ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ 'ਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਤੇਜ਼ ਰਥਾਂ 'ਚ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚਲ ਪਏ।
ਮਹਾਦਾਸੀਤ੍ਤਤਸ੍ਤੇषਾਂ ਤੁਲ੍ਯਂ ਸ੍ਥਾਨਮਵਾਪ੍ਯ ਤਤ੍ । ਆਕਾਸ਼ਯੁਦ੍ਧਂ ਤੁਮੁਲਂ ਦੇਵਦਾਨਵਯੋਰਿਵ ।। ੭.੨੩.
ਉਥੇ, ਸਭ ਨੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਥਾਂ ਪਾ ਲਈ, ਤੇ ਉਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੜਕਦਾਰ ਜੰਗ ਹੋਈ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਰਾਵਣਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਸ਼ਰੈਃ ਪਾਵਕਸਨ੍ਨਿਭੈਃ । ਵਿਮੁਖੀਕृਤ੍ਯ ਸਨ੍ਤੁष੍ਟਾ ਵਿਨੇਦੁਰ੍ਵਿਵਿਧਾਨ੍ਰਵਾਨ੍ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ; ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉੱਚੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੇ।
ਤਤੋ ਮਹੋਦਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਜਾਨਂ ਦृਸ਼੍ਯ ਧਰ੍षਿਤਮ੍ । ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮृਤ੍ਯੁਭਯਂ ਵੀਰੋ ਯੁਦ੍ਧਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ੀ ਵ੍ਯਲੋਕਯਤ੍ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਮਹੋਦਰ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਮੌਤ ਦਾ ਡਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਜੰਗ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਤਾਕਣ ਲੱਗਾ।
ਤੇਨ ਤੇ ਦਾਰੁਣਾ ਯੁਦ੍ਧੇ ਕਾਮਗਾਃ ਪਵਨੋਪਮਾਃ । ਮਹੋਦਰੇਣ ਗਦਯਾ ਹਤਾ ਵੈ ਪ੍ਰਯਯੁਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਮਹੋਦਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ, ਮਨਚਾਹੇ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ ਜਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤੇषਾਂ ਵਰੁਣਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਹਤ੍ਵਾ ਯੋਧਾਨ੍ਹਯਾਞ੍ਛਤਾਨ੍ । ਮੁਮੋਚਾਸ਼ੁ ਮਹਾਨਾਦਂ ਵਿਰਥਾਨ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਾਨ੍ਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ ।। ੭.੨੩.
ਵਾਰੁਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸੈਂਕੜੇ ਯੋਧੇ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਰਥੀ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਗੂੰਜ ਛੱਡੀ, ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਥਾਂ ਤੋਂ ਵੰਝੇ ਹੋਏ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ।
ਤੇ ਤੁ ਤੇषਾਂ ਰਥਾਃ ਸਾਸ਼੍ਵਾਃ ਸਹ ਸਾਰਥਿਭਿਰ੍ਹਤੈਃ । ਮਹੋਦਰੇਣ ਨਿਹਤਾਃ ਪਤਿਤਾਃ ਪृਥਿਵੀਤਲੇ ।। ੭.੨੩.
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਥ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਰਥੀ, ਮਹੋਦਰ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਜਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
ਤੇ ਤੁ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਥਾਨ੍ਪੁਤ੍ਰਾ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਆਕਾਸ਼ੇ ਵਿष੍ਠਿਤਾਃ ਸ਼ੂਰਾਃ ਸ੍ਵਪ੍ਰਭਾਵਾਨ੍ਨ ਵਿਵ੍ਯਥੁਃ ।। ੭.੨੩.
ਪਰ ਵਾਰੁਣ ਦੇ ਮਹਾਨਾਤਮਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਰਥ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਟ ਕੇ ਖੜੇ ਰਹੇ; ਉਹ ਬਹਾਦਰ ਸਨ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦੇ, ਡਰਿਆ ਨਹੀਂ।
ਧਨੂਂषਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਜ੍ਜਾਨਿ ਵਿਨਿਰ੍ਭਿਦ੍ਯ ਮਹੋਦਰਮ੍ । ਰਾਵਣਂ ਸਮਰੇ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਃ ਸਹਿਤਾਃ ਸਮਭਿਦ੍ਰਵਨ੍ ।। ੭.੨੩.
ਧਨੁਸ਼ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਯੋਧੇ ਇਕੱਠੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ।
ਸਾਯਕੈਸ਼੍ਚਾਪਵਿਭ੍ਰष੍ਟੈਰ੍ਵਜ੍ਰਕਲ੍ਪੈਃ ਸੁਦਾਰੁਣੈਃ । ਦਾਰਯਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾ ਮੇਘਾ ਇਵ ਮਹਾਗਿਰਿਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਡਿੱਗੇ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਡਰਾਉਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਚੀਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਚੀਰਦੇ ਹਨ।
ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਃ ਕਾਲਾਗ੍ਨਿਰਿਵ ਨਿਰ੍ਗਤਃ । ਸ਼ਰਵਰ੍षੈਰ੍ਮਹਾਘੋਰੈਸ੍ਤੇषਾਂ ਮਰ੍ਮਸ੍ਵਤਾਡਯਤ੍ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਦਸ ਸਿਰ ਵਾਲਾ, ਕਾਲ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਡਰਾਉਣੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜਾਨ ਵਾਲੇ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਵਾਰ ਕਰਦਾ।
ਤਤਸ੍ਤੇਨੈਵ ਸਹਸਾ ਸੀਦਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਪਦਾਤਯਃ । ਮੁਸਲਾਨਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਤਤੋ ਭਲ੍ਲਸ਼ਤਾਨਿ ਚ ।। ੭.੨੩.
ਉਸ ਦੀ ਅਚਾਨਕ ਹਮਲੇ ਨਾਲ, ਪੈਦਲ ਯੋਧੇ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੇ; ਫਿਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਦਾਵਾਂ ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨਜ਼ਰ ਆਏ।
ਪਟ੍ਟਿਸ਼ਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼ਕ੍ਤੀਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤਘ੍ਨੀਸ੍ਤੋਮਰਾਂਸ੍ਤਥਾ । ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਸ੍ਤੇषਾਮੁਪਰਿ ਵਿष੍ਠਿਤਃ ।। ੭.੨੩.
ਉਹ ਸਭ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਡਰਾਉਣਾ ਯੋਧਾ, ਬਰਸਾਤ ਵਾਂਗ ਬੇਅੰਤ ਬਰਛੀਆਂ, ਜਵਲਿਨ, ਸੈਂਕੜਾ ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਪੱਟੀਸ਼ਾ ਵਰਗੇ ਹਥਿਆਰ ਸੁੱਟਦਾ।
ਅਪਵਿਦ੍ਧਾਸ੍ਤੁ ਤੇ ਵੀਰਾ ਵਿਨਿष੍ਪੇਤੁਃ ਪਦਾਤਯਃ । ਮਹਾਪਙ੍ਕਮਿਵਾਸਾਦ੍ਯ ਕੁਞ੍ਜਰਾष੍षष੍ਟਿਹਾਯਨਾਃ ।। ੭.੨੩.
ਮਾਰੇ ਹੋਏ ਉਹ ਬਹਾਦਰ ਪੈਦਲ ਯੋਧੇ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਠ ਸਾਲ ਦੇ ਹਾਥੀ ਵੱਡੀ ਕੀਚੜ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸੀਦਮਾਨਾਨ੍ਸੁਤਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਹ੍ਵਲਾਨ੍ਸੁਮਹੌਜਸਃ । ਨਨਾਦ ਰਾਵਣੋ ਹਰ੍षਾਨ੍ਮਹਾਨਮ੍ਬੁਧਰੋ ਯਥਾ ।। ੭.੨੩.
ਜਦੋਂ ਰਾਵਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟਿਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਥੱਕੇ ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ ਚੀਕ ਪਾਇਆ।
ਤਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ੋ ਮਹਾਨਾਦਾਨ੍ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਹਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਵਾਰੁਣਾਨ੍ । ਨਾਨਾਪ੍ਰਹਰਣੋਪੇਤੈਰ੍ਧਾਰਾਪਾਤੈਰਿਵਾਮ੍ਬੁਦਃ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵੱਡੀ ਗੂੰਜ ਕਰਕੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੋ ਕੇ, ਵਾਰੁਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਵਾਂਗ ਵਗਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਵਿਮੁਖਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪਤਿਤਾ ਧਰਣੀਤਲੇ । ਰਣਾਤ੍ਸ੍ਵਪੁਰੁषੈਃ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗृਹਾਣ੍ਯੇਵ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਿਤਾਃ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਉਹ ਸਭ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਏ ਤੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਏ ਗਏ।
ਤਾਨਬ੍ਰਵੀਤ੍ਤਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ੋ ਵਰੁਣਾਯ ਨਿਵੇਦ੍ਯਤਾਮ੍ ।। ੭.੨੩.
ਫਿਰ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਗੱਲ ਵਾਰੁਣ ਨੂੰ ਦੱਸੋ।'
ਰਾਵਣਂ ਤ੍ਵਬ੍ਰਵੀਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੀ ਪ੍ਰਹਸ੍ਤੋ (ਪ੍ਰਹਸੋ) ਨਾਮ ਵਾਰੁਣਃ । ਗਤਃ ਖਲੁ ਮਹਾਰਾਜੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਜਲੇਸ਼੍ਵਰਃ ।। ੭.੨੩.
ਪਰ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਹਸਤ, ਜੋ ਵਾਰੁਣ ਸੀ, ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ।'
ਗਾਨ੍ਧਰ੍ਵਂ ਵਰੁਣਃ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਯਂ ਤ੍ਵਮਾਹ੍ਵਯਸੇ ਯੁਧਿ । ਤਤ੍ਕਿਂ ਤਵ ਵृਥਾ ਵੀਰ ਪਰਿਸ਼੍ਰਮ੍ਯ ਗਤੇ ਨृਪੇ । ਯੇ ਤੁ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਾ ਵੀਰਾਃ ਕੁਮਾਰਾਸ੍ਤੇ ਪਰਾਜਿਤਾਃ ।। ੭.੨੩.
'ਜਿਸ ਗਾਂਧਰਵ ਨੂੰ ਤੂੰ ਜੰਗ ਲਈ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਵਾਰੁਣ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ—ਹੇ ਵੀਰ, ਰਾਜਾ ਦੇ ਜਾ ਚੁੱਕਣ ਤੇ ਵਿਅਰਥ ਥੱਕਣ ਦਾ ਕੀ ਫਾਇਦਾ? ਜੋ ਵੀਰ ਬੇਟੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਉਹ ਹਾਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।'