ਯੇਨ ਸਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਮਿਦਮਵ੍ਯਯਮ੍ । ਕਾਲਦਣ੍ਡਸ੍ਤੁ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸ੍ਥੋ ਮੂਰ੍ਤਿਮਾਨਸ੍ਯ ਚਾਭਵਤ੍ । ਯਮਪ੍ਰਹਰਣਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਤੇਜਸਾ ਜ੍ਵਲਦਗ੍ਨਿਮਤ੍ ।। ੭.੨੨.
ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਰੀ ਅਟੱਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕੀ ਰੋਕੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਾਲ ਦਾ ਡੰਡਾ ਉਸਦੇ ਪਾਸ ਮੂਰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਸੀ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਯਮ ਦਾ ਦਿਵਿਆ ਹਥਿਆਰ।
ਤਸ੍ਯ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇषੁ ਨਿਚ੍ਛਿਦ੍ਰਾਃ ਕਾਲਪਾਸ਼ਾਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾਃ ।। ੭.੨੨.
ਉਸਦੇ ਪਾਸ ਕਾਲ ਦੇ ਬਿਨਾ ਦਾਗ ਵਾਲੇ ਫੰਦੇ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਪਾਵਕਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਸਙ੍ਕਾਸ਼ਃ ਸ੍ਥਿਤੋ ਮੂਰ੍ਤਸ਼੍ਚ ਮੁਦ੍ਗਰਃ ।। ੭.੨੨.
ਇੱਕ ਗਦਾ, ਪੱਕੀ ਤੇ ਮੂਰਤ, ਅੱਗ ਦੇ ਛੂਹੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਹੋਈ ਉਥੇ ਖੜੀ ਸੀ।
ਤਤੋ ਲੋਕਤ੍ਰਯਂ ਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਮਕਮ੍ਪਨ੍ਤ ਦਿਵੌਕਸਃ । ਕਾਲਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਥਾ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਭਯਾਵਹਮ੍ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕੀ ਹਿਲ ਗਈ, ਤੇ ਦੇਵਤਾ ਕੰਬ ਗਏ, ਕਾਲ ਨੂੰ ਐਨਾ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਚੋਦਯਨ੍ਸੂਤਸ੍ਤਾਨਸ਼੍ਵਾਨ੍ਰੁਚਿਰਪ੍ਰਭਾਨ੍ । ਪ੍ਰਯਯੌ ਭੀਮਸਨ੍ਨਾਦੋ ਯਤ੍ਰ ਰਕ੍ਸ਼ਃਪਤਿਃ ਸ੍ਥਿਤਃ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ, ਰੰਗਦਾਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਉਕਸਾ ਕੇ, ਰਥ ਦੇ ਹਲਕਾ ਚਲਾਕ ਨੇ ਡਰਾਉਣੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ ਜਿੱਥੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ ਖੜਾ ਸੀ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤੇਨ ਯਮਂ ਤੇ ਤੁ ਹਯਾ ਹਰਿਹਯੋਪਮਾਃ । ਪ੍ਰਾਪਯਨ੍ਮਨਸਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾ ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਪ੍ਰਸ੍ਤੁਤਂ ਰਣਮ੍ ।। ੭.੨੨.
ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਰਗੇ ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਘੋੜੇ ਯਮ ਨੂੰ ਉਸ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ 'ਚ ਲੈ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਲੜਾਈ ਚਲ ਰਹੀ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਥੈਵ ਵਿਕृਤਂ ਰਥਂ ਮृਤ੍ਯੁਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਸਚਿਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸਹਸਾ ਵਿਪ੍ਰਦੁਦ੍ਰੁਵੁਃ ।। ੭.੨੨.
ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ, ਮੌਤ ਨਾਲ ਭਰੇ ਰਥ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਅਚਾਨਕ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ।
ਲਘੁਸਤ੍ਤ੍ਵਤਯਾ ਤੇ ਹਿ ਨष੍ਟਸਞ੍ਜ੍ਞਾ ਭਯਾਰ੍ਦਿਤਾਃ । ਨੇਹ ਯੋਦ੍ਧੁਂ ਸਮਰ੍ਥਾਃ ਸ੍ਮ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਯੁਰ੍ਦਿਸ਼ਃ ।। ੭.੨੨.
ਡਰ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਕਾਰਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹੋਸ਼ ਗੁਆਚ ਗਈ, ਤੇ ਉਹ ਕਹਿ ਕੇ ਕਿ 'ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਲੜ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ', ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪਏ।
ਸ ਤੁ ਤਂ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਥਂ ਲੋਕਭਯਾਵਹਮ੍ । ਨਾਕ੍ਸ਼ੁਭ੍ਯਤ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵੋ ਨ ਚਾਪਿ ਭਯਮਾਵਿਸ਼ਤ੍ ।। ੭.੨੨.
ਪਰ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣਾ ਰਥ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ, ਦਸ-ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ ਨਾਂ ਤਾਂ ਹਿਲਿਆ, ਨਾਂ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਡਰ ਆਇਆ।
ਸ ਤੁ ਰਾਵਣਮਾਸਾਦ੍ਯ ਵ੍ਯਸृਜਚ੍ਛਕ੍ਤਿਤੋਮਰਾਨ੍ । ਯਮੋ ਮਰ੍ਮਾਣਿ ਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਵਣਸ੍ਯੋਪਕृਨ੍ਤਤ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ, ਯਮ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਉੱਤੇ ਬਰਛੀਆਂ ਤੇ ਭਾਲੇ ਸੁੱਟੇ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੱਜੇ।
ਰਾਵਣਸ੍ਤੁ ਤਤਃ ਸ੍ਵਸ੍ਥਃ ਸ਼ਰਵਰ੍षਂ ਮੁਮੋਚ ਹ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਵੈਵਸ੍ਵਤਰਥੇ ਤੋਯਵਰ੍षਮਿਵਾਮ੍ਬੁਦਃ ।। ੭.੨੨.
ਪਰ ਰਾਵਣ, ਬਿਲਕੁਲ ਚੁੱਪ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਰਹਿ ਕੇ, ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਪਾਣੀ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਤਤੋ ਮਹਾਸ਼ਕ੍ਤਿਸ਼ਰੈਃ ਪਾਤ੍ਯਮਾਨੈਰ੍ਮਹੋਰਸਿ (ਪਾਤ੍ਯਮਾਨੋ) । ਨਾਸ਼ਕ੍ਨੋਤ੍ਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਤੁਂ ਸ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ਸ਼ਲ੍ਯਪੀਡਿਤਃ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ, ਵੱਡੇ ਤੇ ਬਰਛੀ-ਵਾਂਗ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਚੌੜੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਵੱਜ ਕੇ, ਰਾਕਸ਼ਸ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਪੀੜ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਵਾਪਸ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ।
ਏਵਂ ਨਾਨਾਪ੍ਰਹਰਣੈਰ੍ਯਮੇਨਾਮਿਤ੍ਰਕਰ੍षਿਣਾ । ਸਪ੍ਤਰਾਤ੍ਰਂ ਕृਤਃ ਸਙ੍ਖ੍ਯੇ ਵਿਸਞ੍ਜ੍ਞੋ ਵਿਮੁਖੋ ਰਿਪੁਃ ।। ੭.੨੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯਮ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਸੱਤ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਜੰਗ 'ਚ ਬੇਹੋਸ਼ ਤੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਦਾਸੀਤ੍ਤੁਮੁਲਂ ਯੁਦ੍ਧਂ ਯਮਰਾਕ੍ਸ਼ਸਯੋਰ੍ਦ੍ਵਯੋਃ । ਜਯਮਾਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਤੋਰ੍ਵੀਰ ਸਮਰੇष੍ਵਨਿਵਰ੍ਤਿਨੋਃ ।। ੭.੨੨.
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਯਮ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗਲ-ਜੰਗੀ ਜੰਗ ਹੋਈ, ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਤੇ ਜੰਗ 'ਚ ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਹਟਣ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਤਤੋ ਦੇਵਾਃ ਸਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਪਰਮਰ੍षਯਃ । ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਸਮੇਤਾਸ੍ਤਦ੍ਰਣਾਜਿਰਮ੍ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ, ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਸਿੱਧ ਤੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ 'ਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ।
ਸਂਵਰ੍ਤ ਇਵ ਲੋਕਾਨਾਂ ਕ੍ਰੁਧ੍ਯਤੋਰਭਵਤ੍ਤਦਾ । ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਚ ਮੁਖ੍ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰੇਤਾਨਾਮੀਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯ ਚ ।। ੭.੨੨.
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਰਾਜਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ऽਪਿ ਵਿਸ੍ਫਾਰ੍ਯ ਚਾਪਮਿਨ੍ਦ੍ਰਾਸ਼ਨਿਪ੍ਰਭਮ੍ । ਨਿਰਨ੍ਤਰਮਿਵਾਕਾਸ਼ਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਬਾਣਾਂਸ੍ਤਤੋ ऽਸृਜਤ੍ ।। ੭.੨੨.
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਇੰਦਰ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਾਣ ਕੇ, ਬੇਅੰਤ ਤੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।
ਮृਤ੍ਯੁਂ ਚਤੁਰ੍ਭਿਰ੍ਵਿਸ਼ਿਖੈਃ ਸੂਤਂ ਸਪ੍ਤਭਿਰਾਰ੍ਦਯਤ੍ । ਯਮਂ ਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰੇਣ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਮਰ੍ਮਸ੍ਵਤਾਡਯਤ੍ ।। ੭.੨੨.
ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮ੍ਰਿਤਯੂ ਨੂੰ, ਸੱਤ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸੂਤਾ ਨੂੰ ਜਖਮੀ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਯਮ ਦੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੱਜਿਆ।
ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਯ ਵਦਨਾਦ੍ਯਮਸ੍ਯ ਸਮਜਾਯਤ । ਜ੍ਵਾਲਾਮਾਲੀ ਸਨਿਃਸ਼੍ਵਾਸਃ ਸਧੂਮਃ ਕੋਪਪਾਵਕਃ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਯਮ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚੋਂ ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟ ਨਿਕਲੀ, ਜੋ ਧੂੰਏ, ਲਪਟਾਂ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਸਾਹ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ।
ਤਦਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮਥੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੇਵਦਾਨਵਸਨ੍ਨਿਧੌ । ਪ੍ਰਹਰ੍षਿਤੌ ਸੁਸਂਰਬ੍ਧੌ ਮृਤ੍ਯੁਕਾਲੌ ਬਭੂਵਤੁਃ ।। ੭.੨੨.
ਇਹ ਅਜੋਬਾ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ 'ਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਮ੍ਰਿਤਯੂ ਤੇ ਕਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਹੋ ਗਏ।
ਤਤੋ ਮृਤ੍ਯੁਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਤਰੋ ਵੈਵਸ੍ਵਤਮਭਾषਤ । ਮੁਞ੍ਚ ਮਾਂ ਸਮਰੇ ਯਾਵਦ੍ਧਨ੍ਮੀਮਂ ਪਾਪਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮ੍ । ਨੈषਾ ਰਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵੇਦਦ੍ਯ ਮਰ੍ਯਾਦਾ ਹਿ ਨਿਸਰ੍ਗਤਃ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ, ਮ੍ਰਿਤਯੂ ਹੋਰ ਵੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਵੈਵਸਵਤ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਨੂੰ ਜੰਗ 'ਚ ਛੱਡ ਦੇ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਮੰਦ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਾਂ; ਅੱਜ ਇਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਜੀਵ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਹੱਦ ਪੂਰੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।'
ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੁਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਨਮੁਚਿਃ ਸ਼ਮ੍ਬਰਸ੍ਤਥਾ । ਵਿਸਨ੍ਧਿਰ੍ਧੂਮਕੇਤੁਸ਼੍ਚ ਬਲਿਰ੍ਵੈਰੋਚਨੋ ऽਪਿ ਚ ।। ੭.੨੨.
ਹਿਰਣਯਕਸ਼ਿਪੂ, ਮਹਾਨ ਨਾਮੁਚੀ, ਸ਼ੰਬਰ, ਵਿਸੰਧੀ, ਧੂਮਕੇਤੂ ਤੇ ਵੈਰੋਚਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਲੀ,
ਦਮ੍ਭੁਰ੍ਦੈਤ੍ਯਮਹਾਰਾਜੋ ਵृਤ੍ਰੋ ਬਾਣਸ੍ਤਥੈਵ ਚ । ਰਾਜਰ੍षਯਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਦੋ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਃ ਸਮਹੋਰਗਾਃ ।। ੭.੨੨.
ਦੰਭੂ, ਵੱਡਾ ਦੈਤ ਰਾਜਾ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ, ਬਾਣਾ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਵੱਡੇ ਸੱਪ—all ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ऋषਯਃ ਪਨ੍ਨਗਾ ਦੈਤ੍ਯਾ ਯਕ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਪ੍ਸਰੋਗਣਾਃ । ਯੁਗਾਨ੍ਤਪਰਿਵਰ੍ਤੇ ਚ ਪृਥਿਵੀ ਸਮਹਾਰ੍ਣਵਾ ।। ੭.੨੨.
ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਸੱਪ, ਦੈਤ, ਯਕਸ਼, ਅਤੇ ਅਪਸਰਾ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਤੇ ਯੁਗ ਦੇ ਮੋੜ 'ਤੇ ਧਰਤੀ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਸਮੇਤ—all ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਨੀਤਾ ਮਹਾਰਾਜ ਸਪਰ੍ਵਤਸਰਿਦ੍ਦ੍ਰੁਮਾ । ਏਤੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਚ ਬਹਵੋ ਬਲਵਨ੍ਤੋ ਦੁਰਾਸਦਾਃ ।। ੭.੨੨.
ਇਹ ਸਭ, ਵੱਡੇ ਰਾਜਾ, ਪਹਾੜਾਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ, ਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਸਮੇਤ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਜੀਵ ਹਨ।
ਵਿਨਿਪਨ੍ਨਾ ਮਯਾ ਦृष੍ਟਾਃ ਕਿਮੁਤਾਯਂ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ ।। ੭.੨੨.
ਮੈਂ ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਡਿੱਗਦੇ ਵੇਖਿਆ ਹੈ—ਫਿਰ ਇਸ ਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵ ਦੀ ਕੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ?
ਮੁਞ੍ਚਂ ਮਾਂ ਸਾਧੁ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਯਾਵਦੇਨਂ ਨਿਹਨ੍ਮ੍ਯਹਮ੍ । ਨਹਿ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਮਯਾ ਦृष੍ਟੋ ਬਲਵਾਨਪਿ ਜੀਵਤਿ ।। ੭.੨੨.
ਮੈਨੂੰ ਛੱਡੋ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਾਂ; ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ, ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੇ ਵੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੋਣ, ਬਚਦੇ ਨਹੀਂ।
ਬਲਂ ਮਮ ਨ ਖਲ੍ਵੇਤਨ੍ਮਰ੍ਯਾਦੈषਾ ਨਿਸਰ੍ਗਤਃ । ਸ ਦृष੍ਟੋ ਨ ਮਯਾ ਕਾਲਂ ਮੁਹੁਰ੍ਤਮਾਪਿ ਜੀਵਤਿ ।। ੭.੨੨.
ਇਹ ਮੇਰੀ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਤਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਨਿਯਮ ਹੈ; ਜਿਸਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਉਹ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜੀਉਂਦਾ।
ਤਸ੍ਯੈਵਂ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਰਾਜਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਤਤ੍ਰ ਤਂ ਮੁਤ੍ਯੁਂ ਤ੍ਵਂ ਤਿष੍ਠੈਨਂ ਨਿਹਨ੍ਮ੍ਯਹਮ੍ ।। ੭.੨੨.
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਉਥੇ ਮ੍ਰਿਤਯੂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਰੁਕ, ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ।'
ਤਤਃ ਸਂਰਕ੍ਤਨਯਨਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਵੈਵਸ੍ਵਤਃ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਕਾਲਦਣ੍ਡਮਮੋਘਂ ਤੁ ਤੋਲਯਾਮਾਸ ਪਾਣਿਨਾ ।। ੭.੨੨.
ਫਿਰ ਵੈਵਸਵਤ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਸੀ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਹੋਈਆਂ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਕਾਲ ਦਾ ਅਟੱਲ ਦੰਡ ਚੁਕ ਲਿਆ।