ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਸਾ ਜ੍ਵਲਿਤਂ ਜਾਤਵੇਦਸਮ੍ । ਪਪਾਤ ਚ ਦਿਵੋ ਦਿਵ੍ਯਾ ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।। ੭.੧੭.
ਇੰਝ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈ; ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਦਿਵਿਆ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ।
ਪੁਨਰੇਵ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾ ਪਦ੍ਮੇ ਪਦ੍ਮਸਮਪ੍ਰਭਾ । ਤਸ੍ਮਾਦਪਿ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍ਤੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾ ।। ੭.੧੭.
ਉਹ ਮੁੜ ਕਮਲ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਹੋਈ, ਫਿਰ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।
ਕਨ੍ਯਾਂ ਕਮਲਗਰ੍ਭਾਭਾਂ ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਸ੍ਵਗृਹਂ ਯਯੌ । ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਰਾਵਣਸ੍ਤ੍ਵੇਤਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣੇ ।। ੭.੧੭.
ਕਮਲ ਦੇ ਕੋਰ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ।
ਲਕ੍ਸ਼ਣਜ੍ਞੋ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯੈਵ ਰਾਵਣਂ ਚੈਵਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਗृਹਸ੍ਥੈषਾਂ ਹਿ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀ ਤ੍ਵਦ੍ਵਧਾਯੈਵ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ।। ੭.੧੭.
ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਦੀ ਪਹਚਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰੀ, ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਸੋਹਣੀ ਕੁੜੀ, ਜੇ ਤੇਰੇ ਘਰ ਰਹੇਗੀ, ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇਗੀ।"
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ऽਰ੍ਣਵੇ ਰਾਮ ਤਾਂ ਪ੍ਰਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪ ਰਾਵਣਃ । ਸਾ ਚੈਵ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਮਾਸਾਦ੍ਯ ਯਜ੍ਞਾਯਤਨਮਧ੍ਯਗਾ ।। ੭.੧੭.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆ ਪਈ ਤੇ ਯਜਨ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਵਿਚ ਚਲੀ ਗਈ।
ਰਾਜ੍ਞੋ ਹਲਮੁਖੋਤ੍ਕृष੍ਟਾ ਪੁਨਰਪ੍ਯੁਤ੍ਥਿਤਾ ਸਤੀ । ਸੈषਾ ਜਨਕਰਾਜਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸੂਤਾ ਤਨਯਾ ਪ੍ਰਭੋ । ਤਵ ਭਾਰ੍ਯਾ ਮਹਾਬਾਹੋ ਵਿष੍ਣੁਸ੍ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਸਨਾਤਨਃ ।। ੭.੧੭.
ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਹਲ ਨਾਲ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਖੋਦ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਠਾ ਲਿਆ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਜਨਕ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਬਣੀ, ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਸਦਾ-ਕਾਇਮ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੈਂ।
ਪੂਰ੍ਵਂ ਕ੍ਰੋਧਾਹਿਤਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਰ੍ਯਯਾ ऽਸੌ ਨਿਹਤਸ੍ਤਥਾ । ਉਪਾਸ਼੍ਰਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ੈਲਭਸ੍ਤਵ ਵੀਰ੍ਯਮਮਾਨੁषਮ੍ ।। ੭.੧੭.
ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਹ ਦੁਸ਼ਮਣ ਮਾਰੇ ਗਏ; ਉਹ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਤੇਰੀ ਅਦਭੁਤ ਸ਼ਕਤੀ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ।
ਏਵਮੇषਾ ਮਹਾਭਾਗਾ ਮਰ੍ਤ੍ਯੇषੂਤ੍ਪਤ੍ਸ੍ਯਤੇ ਪੁਨਃ । ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਹਲਮੁਖੋਤ੍ਕृष੍ਟੇ ਵੇਦ੍ਯਾਮਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖੋਪਮਾ ।। ੭.੧੭.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਫਿਰ ਮਰਦਾਂ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲਵੇਗੀ, ਹਲ ਨਾਲ ਖੋਦਿਆ ਖੇਤ 'ਚ, ਤੇ ਵੇਦੀ 'ਤੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕੇਗੀ।
ਏषਾ ਵੇਦਵਤੀ ਨਾਮ ਪੂਰ੍ਵਮਾਸੀਤ੍ਕृਤੇ ਯੁਗੇ । ਤ੍ਰੇਤਾਯੁਗਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਧਾਰ੍ਥਂ ਤਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸ਼ਸਃ ।। ੭.੧੭.
ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ 'ਚ ਵੇਦਵਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸੀ; ਤੇ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ 'ਚ ਉਸ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਜਨਮ ਲਿਆ।
ਉਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਮੈਥਿਲਕੁਲੇ ਜਨਕਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਸੀਤੋਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਤੁ ਸੀਤੇਤਿ ਮਾਨੁषੈਃ ਪੁਨਰੁਚ੍ਯਤੇ ।। ੭.੧੭.
ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਨ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਲਿਆ; ਹਲ ਦੀ ਲਕੀਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਆਖਿਆ।
ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਯਾਂ ਹੁਤਾਸ਼ਂ ਤੁ ਵੇਦਵਤ੍ਯਾਂ ਸ ਰਾਵਣਃ । ਪੁष੍ਪਕਂ ਤੁ ਸਮਾਰੁਹ੍ਯ ਪਰਿਚਕ੍ਰਾਮ ਮੇਦਿਨੀਮ੍ ।। ੭.੧੮.
ਜਦੋਂ ਵੇਦਵਤੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਗਈ, ਰਾਵਣ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ।
ਤਤੋ ਮਰੁਤ੍ਤਂ ਨृਪਤਿਂ ਯਜਨ੍ਤਂ ਸਹ ਦੈਵਤੈਃ । ਉਸ਼ੀਰਬੀਜਮਾਸਾਦ੍ਯ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸ ਤੁ ਰਾਵਣਃ ।। ੭.੧੮.
ਫਿਰ, ਰਾਵਣ ਉਸ਼ੀਰਬੀਜਾ ਥਾਂ 'ਤੇ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਮਰੁੱਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਯਜਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸਂਵਰ੍ਤੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਭ੍ਰਾਤਾ ਬृਹਸ੍ਪਤੇਃ । ਯਾਜਯਾਮਾਸ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਦੇਵਗਣੈਰ੍ਵृਤਃ ।। ੭.੧੮.
ਉਥੇ, ਸੰਵਰਤ ਨਾਮ ਦਾ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਦਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਧਰਮ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਯਜਨ ਕਰਵਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੇਵਾਸ੍ਤੁ ਤਦ੍ਰਕ੍ਸ਼ੋ ਵਰਦਾਨੇਨ ਦੁਰ੍ਜਯਮ੍ । ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਂ ਸਮਾਵਿष੍ਟਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਭੀਰਵਃ ।। ੭.੧੮.
ਉਸ ਰਾਖਸ਼ ਨੂੰ, ਜੋ ਵਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਜੈਯ ਸੀ, ਦੇਖ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਡਰ ਕੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮਯੂਰਃ ਸਂਵृਤ੍ਤੋ ਧਰ੍ਮਰਾਜਸ੍ਤੁ ਵਾਯਸਃ । ਕृਕਲਾਸੋ ਧਨਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ੋ ਹਂਸਸ਼੍ਚ ਵਰੁਣੋ ऽਭਵਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਇੰਦਰ ਮੋਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਧਰਮਰਾਜ ਕਾਂ ਬਣਿਆ, ਧਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਕਿਰਕਲਾਸ (ਛਪਕਲੀ) ਬਣਿਆ, ਤੇ ਵਰੁਣ ਹੰਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਅਨ੍ਯੇष੍ਵਪਿ ਗਤੇष੍ਵੇਵਂ ਦੇਵੇष੍ਵਰਿਨਿषੂਦਨ । ਰਾਵਣਃ ਪ੍ਰਾਵਿਸ਼ਦ੍ਯਜ੍ਞਂ ਸਾਰਮੇਯ ਇਵਾਸ਼ੁਚਿਃ ।। ੭.੧੮.
ਜਦ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਰਾਵਣ ਗੰਦੇ ਕੁੱਤੇ ਵਾਂਗ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਂ ਚ ਰਾਜਾਨਮਾਸਾਦ੍ਯ ਰਾਵਣੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਃ । ਪ੍ਰਾਹ ਯੁਦ੍ਧਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛੇਤਿ ਨਿਰ੍ਜਿਤੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਵਾ ਵਦ ।। ੭.੧੮.
ਉਸ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਸਰਪੰਚ, ਆਖਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਲੜਾਈ ਦੇ, ਜਾਂ ਆਖ ਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਹਾਰ ਗਿਆ।"
ਤਤੋ ਮਰੁਤ੍ਤੋ ਨृਪਤਿਃ ਕੋ ਭਵਾਨਿਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਮ੍ । ਅਪਹਾਸਂ ਤਤੋ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਵਣੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਮਰੁੱਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ?" ਤੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ, ਮਜ਼ਾਕ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਅਕੁਤੂਹਲਭਾਵੇਨ ਪ੍ਰੀਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਤਵ ਪਾਰ੍ਥਿਵ । ਧਨਦਸ੍ਯਾਨੁਜਂ ਯੋ ਮਾਂ ਨਾਵਗਚ੍ਛਸਿ ਰਾਵਣਮ੍ ।। ੭.੧੮.
ਬੇਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ, ਧਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਰਾਵਣ, ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦਾ।
ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਕੋ ऽਨ੍ਯੋ ऽਸ੍ਤਿ ਯੋ ਨ ਜਾਨਾਤਿ ਮੇ ਬਲਮ੍ । ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਯੇਨ ਨਿਰ੍ਜਿਤ੍ਯ ਵਿਮਾਨਮਿਦਮਾਹृਤਮ੍ । ਤਤੋ ਮਰੁਤ੍ਤਃ ਸ ਨृਪਸ੍ਤਂ ਰਾਵਣਮਥਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਮੇਰੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਇਹ ਰਥ ਲਿਆ? ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਮਰੁੱਤ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਧਨ੍ਯਃ ਖਲੁ ਭਵਾਨ੍ਯੇਨ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਰਣੇ ਜਿਤਃ । ਨ ਤ੍ਵਯਾ ਸਦृਸ਼ਃ ਸ਼੍ਲਾਧ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ।। ੭.੧੮.
ਤੂੰ ਵਾਕਈ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਵਧੀਆ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਨਾਧਰ੍ਮਸਹਿਤਂ ਸ਼੍ਲਾਧ੍ਯਂ ਤਲ੍ਲੋਕਂ ਪ੍ਰਤਿਸਂਹਿਤਮ੍ । ਕਰ੍ਮ ਦੌਰਾਤ੍ਮ੍ਯਕਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਲਾਘ੍ਯਸੇ ਭ੍ਰਾਤृਨਿਰ੍ਜਯਾਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਜੋ ਕੰਮ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਵਧਾਈਯੋਗ ਨਹੀਂ। ਬੁਰਾ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਵਧਾਈ ਲੈਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਕ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਕ੍ਕੇਵਲਂ ਧਰ੍ਮਂ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਲਬ੍ਧਵਾਨ੍ਵਰਮ੍ । ਸ਼੍ਰੂਤਪੂਰ੍ਵਂ ਹਿ ਨ ਮਯਾ ਭਾषਸੇ ਯਾਦृਸ਼ਂ ਸ੍ਵਯਮ੍ ।। ੭.੧੮.
ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਹ ਚੱਲ ਕੇ ਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ? ਮੈਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ, ਕੋਈ ਤੇਰੇ ਵਾਂਗ ਬੋਲਦਾ ਹੋਵੇ।
ਤਿष੍ਠੇਦਾਨੀਂ ਨ ਮੇ ਜੀਵਨ੍ਪ੍ਰਤਿਯਾਸ੍ਯਸਿ ਦੁਰ੍ਮਤੇ । ਅਦ੍ਯ ਤ੍ਵਾਂ ਨਿਸ਼ਿਤੈਰ੍ਬਾਣੈਃ ਪ੍ਰੇषਯਾਮਿ ਯਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍ ।। ੭.੧੮.
ਹੁਣ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕਦਾ, ਝੂਠੇ ਮਨ ਵਾਲਿਆ। ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਯਮ ਦੇ ਘਰ ਭੇਜ ਦਿਆਂਗਾ।
ਤਤਃ ਸ਼ਰਾਸਨਂ ਗृਹ੍ਯ ਸਾਯਕਾਂਸ਼੍ਚ ਨਰਾਧਿਪਃ । ਰਣਾਯ ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਸਂਵਰ੍ਤੋ ਮਾਰ੍ਗਮਾਵृਣੋਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਲਈ ਨਿਕਲਿਆ। ਸੰਵਰਤ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਰਾਹ ਰੋਕ ਲਿਆ।
ਸੋ ऽਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸ੍ਨੇਹਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਮਰੁਤ੍ਤਂ ਤਂ ਮਹਾਨृषਿਃ । ਸ਼੍ਰੋਤਵ੍ਯਂ ਯਦਿ ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਹਾਰੋ ਨ ਤੇ ਕ੍ਸ਼ਮਃ ।। ੭.੧੮.
ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮਰੁੱਤ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੇ, ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਲੜਾਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।'
ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰਮਿਦਂ ਸਤ੍ਰਮਸਮਾਪ੍ਤਂ ਕੁਲਂ ਦਹੇਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਇਹ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਯਜਨ ਜੇ ਅਧੂਰਾ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਵੰਸ਼ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਸ੍ਯ ਕੁਤੋ ਯੁਦ੍ਧਂ ਕ੍ਰੋਧਿਤ੍ਵਂ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤੇ ਕੁਤਃ । ਸਂਸ਼ਯਸ਼੍ਚ ਜਯੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਸ਼੍ਚ ਸੁਦੁਰ੍ਜਯਃ ।। ੭.੧੮.
ਜੋ ਯਜਨ ਲਈ ਦਿੱਖਾ ਲੈ ਚੁਕਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਲੜ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਦਿੱਖਾ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਕਿਵੇਂ ਗੁੱਸਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜਿੱਤ 'ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਦੇਹ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸ ਨਿਵृਤ੍ਤੋ ਗੁਰੋਰ੍ਵਾਕ੍ਯਾਨ੍ਮਰੁਤ੍ਤਃ ਪृਥਿਵੀਪਤਿਃ । ਵਿਸृਜ੍ਯ ਸਸ਼ਰਂ ਚਾਪਂ ਸ੍ਵਸ੍ਥੋ ਮਖਮੁਖੋ ऽਭਵਤ੍ ।। ੭.੧੮.
ਗੁਰੂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਮਰੁੱਤ ਰਾਜਾ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਿਆ, ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਚੁੱਪਚਾਪ ਯਜਨ 'ਚ ਲੱਗ ਗਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤਂ ਨਿਰ੍ਜਿਤਂ ਮਤ੍ਵਾ ਘੋषਯਾਮਾਸ ਵੈ ਸ਼ੁਕਃ । ਰਾਵਣੋ ਜਯਤੀਤ੍ਯੁਚ੍ਚੈਰ੍ਹਰ੍षਾਨ੍ਨਾਦਂ ਵਿਮੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ ।। ੭.੧੮.
ਫਿਰ ਸ਼ੁਕ ਨੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਰਿਆ ਸਮਝ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, 'ਰਾਵਣ ਜਿੱਤ ਗਿਆ!' ਤੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਜ਼ੋਰ ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਮਾਰਿਆ।