ਭਗਵਨ੍ਪੂਰ੍ਵਮਪ੍ਯੇषਾ ਲਙ੍ਕਾਸੀਤ੍ਪਿਸ਼ਿਤਾਸ਼ਿਨਾਮ੍ । ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੇਦਂ ਭਗਵਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਜਾਤੋ ਮੇ ਵਿਸ੍ਮਯਃ ਪਰਃ ।। ੭.੪.
ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਣਿਆ ਸੀ ਕਿ ਲੰਕਾ ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯਵਂਸ਼ਾਦੁਦ੍ਭੂਤਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਇਤਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਇਦਾਨੀਮਨ੍ਯਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸਮ੍ਭਵਃ ਕੀਰ੍ਤਿਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ।। ੭.੪.
ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਸੀ ਕਿ ਰਾਕਸ਼ਸ ਪੁਲਸਤਯ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਨ, ਪਰ ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਹੋਰ ਮੂਲ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਰਾਵਣਾਤ੍ਕੁਮ੍ਭਕਰ੍ਣਾਚ੍ਚ ਪ੍ਰਹਸ੍ਤਾਦ੍ਵਿਕਟਾਦਪਿ । ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ਪੁਤ੍ਰੇਭ੍ਯਃ ਕਿਂ ਨੁ ਤੇ ਬਲਵਤ੍ਤਰਾਃ ।। ੭.੪.
ਕੀ ਉਹ ਰਾਵਣ, ਕੁੰਭਕਰਨ, ਪ੍ਰਹਸਤ, ਵਿਕਟ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਾਕਤਵਰ ਸਨ?
ਕ ਏषਾਂ ਪੂਰ੍ਵਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਕਿਨ੍ਨਾਮਾ ਚ ਬਲੋਤ੍ਕਟਃ । ਅਪਰਾਧਂ ਚ ਕਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਦ੍ਰਾਵਿਤਾਃ ਕਥਮ੍ ।। ੭.੪.
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੁਰਖ ਕੌਣ ਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ? ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਾਕਤਵਰ ਕੌਣ ਸੀ? ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ ਕਿਵੇਂ ਭਜਾਇਆ?
ਏਤਦ੍ਵਿਸ੍ਤਰਤਃ ਸਰ੍ਵਂ ਕਥਯਸ੍ਵ ਮਮਾਨਘ । ਕੁਤੂਹਲਮਿਦਂ ਮਹ੍ਯਂ ਨੁਦ ਭਾਨੁਰ੍ਯਥਾ ਤਮਃ ।। ੭.੪.
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਨਿਰਮਲ ਜੀ। ਮੇਰੀ ਜਿਗਿਆਸਾ ਨੂੰ ਐਸਾ ਮਿਟਾ ਦਿਓ ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਂਸ੍ਕਾਰਾਲਙ੍ਕृਤਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ । ਈषਦ੍ਵਿਸ੍ਮਯਮਾਨਸ੍ਤਮਗਸ੍ਤ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਹ ਰਾਘਵਮ੍ ।। ੭.੪.
ਰਾਘਵ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸੁਧਰਤ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਗਸਤਿਆ ਨੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਅਚੰਭਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਿਆਂ, ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ ਪੁਰਾ ਸृष੍ਟ੍ਵਾ ਹ੍ਯਪਃ ਸਲਿਲਸਮ੍ਭਵਃ । ਤਾਸਾਂ ਗੋਪਾਯਨੇ ਸਤ੍ਤ੍ਵਾਨਸृਜਤ੍ਪਦ੍ਮਸਮ੍ਭਵਃ ।। ੭.੪.
ਕਈ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਨੇ ਪਾਣੀ ਬਣਾਇਆ ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਜਲ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਸੀ, ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਹੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ।
ਤੇ ਸਤ੍ਤ੍ਵਾਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਕਰ੍ਤਾਰਂ ਵਿਨੀਤਵਦੁਪਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਮ ਇਤਿ ਭਾषਨ੍ਤਃ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਭਯਾਰ੍ਦਿਤਾਃ ।। ੭.੪.
ਉਹ ਜੀਵ ਭੁੱਖ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਡਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਕੋਲ ਆਏ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਰੀਏ?'
ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਸ੍ਤੁ ਤਾਨ੍ਯਾਹ ਸਤ੍ਵਾਨਿ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ । ਆਭਾष੍ਯ ਵਾਚਾ ਯਤ੍ਨੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਧ੍ਵਮਿਤਿ ਮਾਨਦਃ ।। ੭.੪.
ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਨੇ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, 'ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ', ਹੇ ਆਦਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ।
ਰਕ੍ਸ਼ਾਮੇਤਿ ਚ ਤਤ੍ਰਾਨ੍ਯੇ ਜਕ੍ਸ਼ਾਮ ਇਤਿ ਚਾਪਰੇ । ਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤੈਰੁਕ੍ਤਸ੍ਤਤਸ੍ਤਾਨਾਹ ਭੂਤਕृਤ੍ ।। ੭.੪.
ਕੁਝ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਅਸੀਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰੀਏ', ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਅਸੀਂ ਖਾਈਏ।' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਕੁਝ ਨੇ ਖਾਇਆ ਤੇ ਕੁਝ ਨੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਰਕ੍ਸ਼ਾਮੇਤਿ ਚ ਯੈਰੁਕ੍ਤਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ੍ਤੇ ਭਵਨ੍ਤੁ ਵਃ । ਜਕ੍ਸ਼ਾਮ ਇਤਿ ਯੈਰੁਕ੍ਤਂ ਯਕ੍ਸ਼ਾ ਏਵ ਭਵਨ੍ਤੁ ਵਃ ।। ੭.੪.
'ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰੀਏ", ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਹੋਣਗੇ; ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਖਾਈਏ", ਉਹ ਯਕਸ਼ ਹੋਣਗੇ।'
ਤਤ੍ਰ ਹੇਤਿਃ ਪ੍ਰਹੇਤਿਸ਼੍ਚ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪੌ । ਮਧੁਕੈਟਭਸਙ੍ਕਾਸ਼ੌ ਬਭੂਵਤੁਰਰਿਨ੍ਦਮੌ ।। ੭.੪.
ਉਥੇ ਹੇਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰਹੇਤੀ, ਦੋ ਭਰਾ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ। ਉਹ ਮਧੁ ਤੇ ਕੈਟਭ ਵਾਂਗ ਬੜੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਸਨ।
ਪ੍ਰਹੇਤਿਰ੍ਧਾਰ੍ਮਿਕਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਪੋਵਨਗਤਸ੍ਤਦਾ । ਹੇਤਿਰ੍ਦਾਰਕ੍ਰਿਯਾਰ੍ਥੇ ਤੁ ਪਰਂ ਯਤ੍ਨਮਥਾਕਰੋਤ੍ ।। ੭.੪.
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰਹੇਤੀ ਧਰਮਵਾਨ ਸੀ ਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਤਪੋਵਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਹੇਤੀ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਵੱਡਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ।
ਸ ਕਾਲਭਗਿਨੀਂ ਕਨ੍ਯਾਂ ਭਯਾਂ ਨਾਮ ਭਯਾਵਹਾਮ੍ । ਉਦਾਵਹਦਮੇਯਾਤ੍ਮਾ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਮਹਾਮਤਿਃ ।। ੭.੪.
ਉਹ ਸੰਜਮ ਵਾਲਾ ਤੇ ਬੁਧੀਮਾਨ ਹੇਤੀ, ਕਾਲਭਗਿਨੀ ਦੀ ਧੀ ਭਯਾ, ਜੋ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਇਆ।
ਸ ਤਸ੍ਯਾਂ ਜਨਯਾਮਾਸ ਹੇਤੀ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪੁਙ੍ਗਵਃ । ਪੁਤ੍ਰਂ ਪੁਤ੍ਰਵਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਕੇਸ਼ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ ।। ੭.੪.
ਹੇਤੀ, ਜੋ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ—ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵਿਦ੍ਯੁਤਕੇਸ਼ ਸੀ, ਜੋ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ।
ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਕੇਸ਼ੋ ਹੇਤਿਪੁਤ੍ਰਃ ਸ ਦੀਪ੍ਤਾਰ੍ਕਸਮਪ੍ਰਭਃ । ਵ੍ਯਵਰ੍ਧਤ ਮਹਾਤੇਜਾਸ੍ਤੋਯਮਧ੍ਯ ਇਵਾਮ੍ਬੁਦਃ ।। ੭.੪.
ਹੇਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵਿਦ੍ਯੁਤਕੇਸ਼, ਜੋ ਤੇਜਦਾਰ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਤੇਜ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਗਿਆ।
ਸ ਯਦਾ ਯੌਵਨਂ ਭਦ੍ਰਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ । ਤਤੋ ਦਾਰਕ੍ਰਿਯਾਂ ਤਸ੍ਯ ਕਰ੍ਤੁਂ ਵ੍ਯਵਸਿਤਃ ਪਿਤਾ ।। ੭.੪.
ਜਦ ਉਹ ਨਿਸ਼ਾਚਰ ਯੁਵਾਨੀ ਦੀ ਉਮਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਸੋਚ ਬਣਾਈ।
ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਯਾਸ੍ਤਨਯਾਂ ਸੋ ऽਥ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਤੁਲ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤਃ । ਵਰਯਾਮਾਸ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਹੇਤੀ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪੁਙ੍ਗਵਃ ।। ੭.੪.
ਫਿਰ ਹੇਤੀ, ਜੋ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਸੰਧਿਆ ਵਰਗੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਲਈ ਚੁਣਿਆ।
ਅਵਸ਼੍ਯਮੇਵ ਦਾਤਵ੍ਯਾ ਪਰਸ੍ਮੈ ਸੇਤਿ ਸਨ੍ਧ੍ਯਯਾ । ਚਿਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਸੁਤਾ ਦਤ੍ਤਾ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਕੇਸ਼ਾਯ ਰਾਘਵ ।। ੭.੪.
ਸੰਧਿਆ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਆਪਣੀ ਧੀ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਹੀ ਪਵੇਗੀ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਵਿਦ੍ਯੁਤਕੇਸ਼ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਹੇ ਰਾਘਵ।
ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਯਾਸ੍ਤਨਯਾਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਕੇਸ਼ੋ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ । ਰਮਤੇ ਸ੍ਮ ਤਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪੌਲੋਮ੍ਯਾ ਮਘਵਾਨਿਵ ।। ੭.੪.
ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਧੀ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਵਿਦ੍ਯੁਤਕੇਸ਼, ਜੋ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਜੀਣ ਲੱਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਪੌਲੋਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੇਨਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲੇਨ ਰਾਮ ਸਾਲਕਟਙ੍ਕਟਾ । ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਕੇਸ਼ਾਦ੍ਗਰ੍ਭਮਾਪ ਘਨਰਾਜਿਰਿਵਾਰ੍ਣਵਾਤ੍ ।। ੭.੪.
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਹੇ ਰਾਮ, ਸਾਲਕਟੰਕਟਾ ਨੇ ਵਿਦ੍ਯੁਤਕੇਸ਼ ਤੋਂ ਗਰਭ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀ ਗਰ੍ਭਂ ਘਨਗਰ੍ਭਸਮਪ੍ਰਭਮ੍ । ਪ੍ਰਸੂਤਾ ਮਨ੍ਦਰਂ ਗਤ੍ਵਾ ਗਙ੍ਗਾ ਗਰ੍ਭਮਿਵਾਗ੍ਨਿਜਮ੍ ।। ੭.੪.
ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਗਰਭ ਧਾਰਿਆ ਸੀ, ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਤੇ ਗਈ ਤੇ ਉਥੇ ਬੱਚਾ ਜਨਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਗੰਗਾ ਨੇ ਅੱਗ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਬੱਚਾ ਜਨਿਆ।
ਸਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਤੁ ਸਾ ਗਰ੍ਭਂ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਕੇਸ਼ਰਤਾਰ੍ਥਿਨੀ । ਰੇਮੇ ਤੁ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪਤਿਨਾ ਵਿਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਸੁਤਮਾਤ੍ਮਜਮ੍ ।। ੭.੪.
ਵਿਦ੍ਯੁਤਕੇਸ਼ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਈ।
ਉਤ੍ਸृष੍ਟਸ੍ਤੁ ਤਦਾ ਗਰ੍ਭੋ ਘਨਸ਼ਬ੍ਦਸਮਸ੍ਵਨਃ । ਤਯੋਤ੍ਸृष੍ਟਃ ਸ ਤੁ ਸ਼ਿਸ਼ੁਃ ਸ਼ਰਦਰ੍ਕਸਮਦ੍ਯੁਤਿਃ । ਨਿਧਾਯਾਸ੍ਯੇ ਸ੍ਵਯਂ ਮੁष੍ਟਿਂ ਰੁਰੋਦ ਸ਼ਨਕੈਸ੍ਤਦਾ ।। ੭.੪.
ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੱਚਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਰੋਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜੀ, ਉਹ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਮੁੱਠ ਪਾ ਕੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੋਣ ਲੱਗਾ।
ਤਤੋ ਵृषਭਮਾਸ੍ਥਾਯ ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾ ਸਹਿਤਃ ਸ਼ਿਵਃ । ਵਾਯੁਮਾਰ੍ਗੇਣ ਗਚ੍ਛਨ੍ਵੈ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵ ਰੁਦਿਤਸ੍ਵਨਮ੍ ।। ੭.੪.
ਫਿਰ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਬਲਦ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਹਵਾ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਤੇ ਰੋਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ।
ਅਪਸ਼੍ਯਦੁਮਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਰੁਦਨ੍ਤਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਤ੍ਮਜਮ੍ । ਕਾਰੁਣ੍ਯਭਾਵਾਤ੍ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾ ਭਵਸ੍ਤ੍ਰਿਪੁਰਸੂਦਨਃ ।। ੭.੪.
ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰੋਦਾ ਵੇਖਿਆ; ਪਾਰਵਤੀ ਦੀ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਵ, ਜੋ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦਾ ਮਨ ਪਿਘਲ ਗਿਆ।
ਤਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਤ੍ਮਜਂ ਚਕ੍ਰੇ ਮਾਤੁਰੇਵ ਵਯਃਸਮਮ੍ । ਅਮਰਂ ਚੈਵ ਤਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਮਹਾਦੇਵੋ ऽਕ੍ਸ਼ਰੋ ऽਵ੍ਯਯਃ ।। ੭.੪.
ਮਹਾਦੇਵ, ਜੋ ਅਟੱਲ ਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨੇ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਉਮਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਦਾਤ ਦਿੱਤੀ।
ਪੁਰਮਾਕਾਸ਼ਗਂ ਪ੍ਰਾਦਾਤ੍ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਿਯਕਾਮ੍ਯਯਾ । ਉਮਯਾਪਿ ਵਰੋ ਦਤ੍ਤੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਨृਪਾਤ੍ਮਜ ।। ੭.੪.
ਪਾਰਵਤੀ ਲਈ ਪਿਆਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦਿੱਤਾ; ਤੇ ਉਮਾ ਨੇ ਵੀ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ।
ਸਦ੍ਯੋਪਲਬ੍ਧਿਰ੍ਗਰ੍ਭਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸੂਤਿਃ ਸਦ੍ਯ ਏਵ ਚ । ਸਦ੍ਯ ਏਵ ਵਯਃਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਰ੍ਮਾਤੁਰੇਵ ਵਯਸ੍ਸਮਮ੍ ।। ੭.੪.
ਉਹ ਬੱਚਾ ਤੁਰੰਤ ਜਨਮ ਲੈ ਗਿਆ, ਤੁਰੰਤ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਉਮਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਸੁਕੇਸ਼ੋ ਵਰਦਾਨਗਰ੍ਵਿਤਃ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਪ੍ਰਭੋਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਹਰਸ੍ਯ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਤਃ । ਚਚਾਰ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਮਹਾਨ੍ਮਹਾਮਤਿਃ ਖਗਂ ਪੁਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਰਨ੍ਦਰੋ ਯਥਾ ।। ੭.੪.
ਫਿਰ ਸੁਕੇਸ਼ਾ, ਜੋ ਵਰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਗਰਵ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸੀ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਚਮਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਾਸ ਰਹਿਣ ਲੱਗਾ; ਉਹ ਮਹਾਨ ਤੇ ਬੁਧੀਮਾਨ ਹਰ ਥਾਂ ਘੁੰਮਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਅਮਰਾਵਤੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।