ਅਚਿਰੇਣੈਵ ਕਾਲੇਨਾਸੂਤ ਵਿਸ਼੍ਰਵਸਂ ਸੁਤਮ੍ । ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਯਸ਼ੋਧਰ੍ਮਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ।। ੭.੨.
ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਤੇ ਯਸ਼ ਤੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਮਾਨ੍ਸਮਦਰ੍ਸ਼ੀ ਚ ਵ੍ਰਤਾਚਾਰਰਤਸ੍ਤਥਾ । ਪਿਤੇਵ ਤਪਸਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਹ੍ਯਭਵਦ੍ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਮੁਨਿਃ ।। ੭.੨.
ਉਹ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਨੂੰ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਵ੍ਰਤ ਤੇ ਚੰਗੇ ਚਲਣ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸੀ; ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਤਪ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਥ ਪੁਤ੍ਰਃ ਪੁਲਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਯ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵਃ । ਅਚਿਰੇਣੈਵ ਕਾਲੇਨ ਪਿਤੇਵ ਤਪਸਿ ਸ੍ਥਿਤਃ ।। ੭.੩.
ਫਿਰ ਪੁਲਸਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਤਪ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸਤ੍ਯਵਾਞ੍ਛੀਲਵਾਞ੍ਛਾਨ੍ਤਃ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਨਿਰਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ । ਸਰ੍ਵਭੋਗੇष੍ਵਸਂਸਕ੍ਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਪਰਾਯਣਃ ।। ੭.੩.
ਉਹ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਾਂਤ, ਸਵਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ, ਸਭ ਸੁਖ-ਸਾਧਨਾਂ ਤੋਂ ਅਲੱਗ, ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਯ ਤੁ ਤਦ੍ਵृਤ੍ਤਂ ਭਰਦ੍ਵਾਜੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ । ਦਦੌ ਵਿਸ਼੍ਰਵਸੇ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਸ੍ਵਸੁਤਾਂ ਦੇਵਵਰ੍ਣਿਨੀਮ੍ ।। ੭.੩.
ਭਰਦਵਾਜ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਜਾਣ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਜੋ ਦੇਵੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ ਦੇ ਵਿਆਹ ਲਈ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਤੁ ਧਰ੍ਮੇਣ ਭਰਦ੍ਵਾਜਸੁਤਾਂ ਤਦਾ । ਪ੍ਰਜਾਨ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਿਕਯਾ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਹ੍ਯਸ੍ਯ ਵਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ ।। ੭.੩.
ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ ਨੇ ਧਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਭਰਦਵਾਜ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।
ਮੁਦਾ ਪਰਮਯਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵਃ । ਸ ਤਸ੍ਯਾਂ ਵੀਰ੍ਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨਮਪਤ੍ਯਂ ਪਰਮਾਦ੍ਭੁਤਮ੍ ।। ੭.੩.
ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸੀ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਤੋਂ ਇਕ ਬੇਹੱਦ ਤਾਕਤਵਾਨ ਤੇ ਅਜੋਕੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਜਨਯਾਮਾਸ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਗੁਣੈਰ੍ਯੁਤਮ੍ । ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਜਾਤੇ ਤੁ ਸਂਹृष੍ਟਃ ਸਮ੍ਬਭੂਵ ਪਿਤਾਮਹਃ ।। ੭.੩.
ਉਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਜਨਮਿਆ, ਤਾਂ ਪਿਤਾਮਾ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੇਯਸ੍ਕਰੀਂ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਧਨਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਨਾਮ ਤਸ੍ਯਾਕਰੋਤ੍ਪ੍ਰੀਤਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਦੇਵਰ੍षਿਭਿਸ੍ਤਦਾ ।। ੭.੩.
ਉਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਬੁੱਧੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਧਨ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਨੇ, ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ।
ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਸ਼੍ਰਵਸੋ ऽਪਤ੍ਯਂ ਸਾਦृਸ਼੍ਯਾਦ੍ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਇਵ । ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵੈਸ਼੍ਰਵਣੋ ਨਾਮ ਭਵਿष੍ਯਤ੍ਵੇष ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ ।। ੭.੩.
ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾਸ ਵਾਂਗ ਹੀ ਦਿਖਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ 'ਵੈਸ਼ਰਵਣ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ।
ਸ ਤੁ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਪੋਵਨਗਤਸ੍ਤਦਾ । ਅਵਰ੍ਧਤਾਹੁਤਿਹੁਤੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਯਥਾਨਲਃ ।। ੭.੩.
ਵੈਸ਼ਰਵਣ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਤਪਸਿਆ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਹੋਮ-ਹਵਨ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਪਦਸ੍ਥਸ੍ਯ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਜਜ੍ਞੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਚਰਿष੍ਯੇ ਪਰਮਂ ਧਰ੍ਮਂ ਧਰ੍ਮੋ ਹਿ ਪਰਮਾ ਗਤਿਃ ।। ੭.੩.
ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ ਨਿਸਚਾ ਕੀਤਾ: 'ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਕਰਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਧਰਮ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਜ਼ਿਲ ਹੈ।'
ਸ ਤੁ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਤਪਸ੍ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਵਨੇ । ਯਨ੍ਤ੍ਰਿਤੋ ਨਿਯਮੈਰੁਗ੍ਰੈਸ਼੍ਚਕਾਰ ਸੁਮਹਤ੍ਤਪਃ ।। ੭.੩.
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤਕ ਕਠੋਰ ਤਪਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਕੜੀਆਂ ਰੋਕ-ਟੋਕਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਵੱਡਾ ਤਪ ਕਰਿਆ।
ਪੂਰ੍ਣੇ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਤਂ ਤਂ ਵਿਧਿਮਕਲ੍ਪਯਤ੍ । ਜਲਾਸ਼ੀ ਮਾਰੁਤਾਹਾਰੋ ਨਿਰਾਹਾਰਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ।। ੭.੩.
ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪੂਰੇ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਅਪਣਾਏ: ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਰਹਿਣਾ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਣਾ, ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ।
ਏਵਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਜਗ੍ਮੁਸ੍ਤਾਨ੍ਯੇਕਵਰ੍षਵਤ੍ । ਅਥ ਪ੍ਰੀਤੋ ਮਹਾਤੇਜਾਃ ਸੇਨ੍ਦ੍ਰੈਃ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸਹ ।। ੭.੩.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਇਕ ਸਾਲ ਵਾਂਗ ਲੰਘ ਗਏ; ਫਿਰ ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ, ਇੰਦ੍ਰ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ।
ਗਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਪਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਦਂ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਪਰਿਤੁष੍ਟੋ ऽਸ੍ਮਿ ਤੇ ਵਤ੍ਸ ਕਰ੍ਮਣਾਨੇਨ ਸੁਵ੍ਰਤ । ਵਰਂ ਵृਣੀष੍ਵ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਵਰਾਰ੍ਹਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮਹਾਮਤੇ ।। ੭.੩.
ਬ੍ਰਹਮਾ ਉਸ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ 'ਤੇ ਆਇਆ ਤੇ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਇਸ ਕਰਤੱਬ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ, ਪੁੱਤ। ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ, ਤੇਰੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ; ਤੂੰ ਵਰ ਲੈਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਵੱਡੀ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ।'
ਅਥਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਃ ਪਿਤਾਮਹਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਭਗਵਁਲ੍ਲੋਕਪਾਲਤ੍ਵਮਿਚ੍ਛੇਯਂ ਵਿਤ੍ਤਰਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ ।। ੭.੩.
ਫਿਰ ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਨੇ ਪਿਤਾਮਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਿਹਾ: 'ਭਗਵਾਨ, ਮੈਂ ਧਨ ਦੀ ਰਖਵਾਲੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।'
ਅਥਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵੈਸ਼੍ਰਵਣਂ ਪਰਿਤੁष੍ਟੇਨ ਚੇਤਸਾ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਬਾਢਮਿਤ੍ਯੇਵ ਹृष੍ਟਵਤ੍ ।। ੭.੩.
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ, ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਕਿਹਾ: 'ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।'
ਅਹਂ ਵੈ ਲੋਕਪਾਲਾਨਾਂ ਚਤੁਰ੍ਥਂ ਸ੍ਰष੍ਟੁਮੁਦ੍ਯਤਃ ।। ੭.੩.
ਹੁਣ ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੌਥਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ।
ਯਮੇਨ੍ਦ੍ਰਵਰੁਣਾਨਾਂ ਚ ਪਦਂ ਯਤ੍ਤਵ ਚੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਤਦ੍ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਨਿਧੀਸ਼ਤ੍ਵਮਵਾਪ੍ਨੁਹਿ । ਸ਼ਕ੍ਰਾਮ੍ਬੁਪਯਮਾਨਾਂ ਚ ਚਤੁਰ੍ਥਸ੍ਤ੍ਵਂ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ।। ੭.੩.
ਯਮ, ਇੰਦ੍ਰ ਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਜੋ ਇੱਛਾ ਤੂੰ ਰੱਖਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਤੂੰ ਪਾ ਲਵੇਂਗਾ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ; ਧਨ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਣ। ਤੂੰ ਸ਼ਕਰ, ਵਰੁਣ ਤੇ ਯਮ ਦੇ ਨਾਲ ਚੌਥਾ ਹੋਵੇਂਗਾ।
ਏਤਚ੍ਚ ਪੁष੍ਪਕਂ ਨਾਮ ਵਿਮਾਨਂ ਸੂਰ੍ਯਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ । ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਣੀष੍ਵ ਯਾਨਾਰ੍ਥਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੈਃ ਸਮਤਾਂ ਵ੍ਰਜ ।। ੭.੩.
ਇਹ ਪੁਸ਼ਪਕ ਨਾਮ ਦਾ ਉਡਣ ਵਾਲਾ ਰਥ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਸਵਾਰੀ ਲਈ ਲੈ ਲੈ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੋ ਜਾ।
ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਤੇ ऽਸ੍ਤੁ ਗਮਿष੍ਯਾਮਃ ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਯਥਾਗਤਮ੍ । ਕृਤਕृਤ੍ਯਾ ਵਯਂ ਤਾਤ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤਵ ਵਰਦ੍ਵਯਮ੍ ।। ੭.੩.
ਤੇਰੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ; ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਵਾਪਸ ਜਾਵਾਂਗੇ। ਪੁੱਤ, ਦੋ ਵਰ ਦੇ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਗਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੈਃ ਸਹ ।। ੭.੩.
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ।
ਗਤੇषੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪੂਰ੍ਵੇषੁ ਦੇਵੇष੍ਵਥ ਨਭਸ੍ਥਲਮ੍ । ਵਨੇ ਸ ਪਿਤਰਂ ਪ੍ਰਾਹ ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਃ ਪ੍ਰਯਤਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ । ਨਿਵਾਸਨਂ ਨ ਮੇ ਦੇਵੋ ਵਿਦਧੇ ਸ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ ।। ੭.੩.
ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਉਹ ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਪ੍ਰਜਾ ਪਤੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਰਹਿਣ ਲਈ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ।'
ਭਗਵਁਲ੍ਲਬ੍ਧਵਾਨਸ੍ਮਿ ਵਰਮਿष੍ਟਂ ਪਿਤਾਮਹਾਤ੍ । ਤਂ ਪਸ਼੍ਯ ਭਗਵਨ੍ਕਞ੍ਚਿਨ੍ਨਿਵਾਸਂ ਸਾਧੁ ਮੇ ਪ੍ਰਭੋ ।। ੭.੩.
'ਭਗਵਾਨ, ਮੈਂ ਪਿਤਾਮਾ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਚਾਹੀ ਹੋਈ ਵਰ ਮਿਲ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ। ਹੁਣ, ਮੇਰੇ ਮਾਲਕ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਥਾਂ ਵਿਖਾ ਦਿਓ।'
ਨ ਚ ਪੀਡਾ ਭਵੇਦ੍ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਣਿਨੋ ਯਸ੍ਯ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ । ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਵਿਸ਼੍ਰਵਾ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵਃ ।। ੭.੩.
'ਉਥੇ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਨੂੰ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਾ ਹੋਵੇ।' ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਰਵਾ ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ,
ਵਚਨਂ ਪ੍ਰਾਹ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮਿਤਿ ਸਤ੍ਤਮਃ । ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਯੋਦਧੇਸ੍ਤੀਰੇ ਤ੍ਰਿਕੂਟੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ।। ੭.੩.
ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਆਖਿਆ: 'ਸੁਣੋ, ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਤ੍ਰਿਕੂਟ ਨਾਮ ਦਾ ਪਹਾੜ ਹੈ।'
ਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਤੁ ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਸਾ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪੁਰੀ ਯਥਾ । ਲਙ੍ਕਾ ਨਾਮ ਪੁਰੀ ਰਮ੍ਯਾ ਨਿਰ੍ਮਿਤਾ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ ।। ੭.੩.
'ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਮਹਿੰਦਰ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਰਗੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੇ ਬਣਾਈ ਹੈ।'
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਨਿਵਾਸਾਰ੍ਥਂ ਯਥੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯਾਮਰਾਵਤੀ । ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਂ ਵਸ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਲਙ੍ਕਾਯਾਂ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੭.੩.
'ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਲਈ ਉਹ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਲਈ ਅਮਰਾਵਤੀ। ਤੂੰ ਉਥੇ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਲਾ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।'
ਹੇਮਪ੍ਰਾਕਾਰਪਰਿਘਾ ਯਨ੍ਤ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਸਮਾਵृਤਾ । ਰਮਣੀਯਾ ਪੁਰੀ ਸਾ ਹਿ ਰੁਕ੍ਮਵੈਡੂਰ੍ਯਤੋਰਣਾ ।। ੭.੩.
'ਉਹ ਸੁਹਣੀ ਨਗਰੀ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਿਲਿਆਂ ਤੇ ਖਾਈਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਸੋਨੇ ਤੇ ਪੀਲੂ ਪਥਰ ਦੇ ਹਨ।'