ਅਪਯਾਤੇ ਤ੍ਵਯਿ ਤਦਾ ਸਮੁਦ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਮृਗਦ੍ਵਿਜਮ੍। ਪਰਿਦ੍ਯੂਨਮਿਵਾਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਤਦ੍ ਵਨਂ ਸਮਪਦ੍ਯਤ
ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਜੰਗਲ, ਜਿੱਥੇ ਬੱਦਲ, ਹਿਰਣ ਤੇ ਪੰਛੀ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਨ ਤੇ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਦ੍ਧਸ੍ਤਿਮृਦਿਤਂ ਘੋਰਂ ਸਿਂਹਵ੍ਯਾਘ੍ਰਮृਗਾਕੁਲਮ੍। ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ਾਥ ਵਿਜਨਂ ਸ ਮਹਦ੍ ਦਣ੍ਡਕਾਵਨਮ੍
ਫਿਰ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ, ਜਿੱਥੇ ਹਾਥੀ, ਸਿੰਘ, ਚੀਤੇ ਤੇ ਹਿਰਣ ਸੀ, ਉਹਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਸੁੰਨ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਵੇਖਿਆ।
ਤੇषਾਂ ਪੁਰਸ੍ਤਾਦ੍ ਬਲਵਾਨ੍ ਗਚ੍ਛਤਾਂ ਗਹਨੇ ਵਨੇ। ਵਿਨਦਨ੍ ਸੁਮਹਾਨਾਦਂ ਵਿਰਾਧਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਦृਸ਼੍ਯਤ
ਜਦ ਉਹ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਵਿਰਾਧ ਨਾਮਕ ਰਾਕਸ਼ਸ ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।
ਤਮੁਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਮਹਾਨਾਦਮੂਰ੍ਧ੍ਵਬਾਹੁਮਧੋਮੁਖਮ੍। ਨਿਖਾਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਿਪਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਨਦਨ੍ਤਮਿਵ ਕੁਞ੍ਜਰਮ੍
ਉਹਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਜਦ ਉਹ ਹੱਥ ਉੱਪਰ ਕਰਕੇ ਤੇ ਸਿਰ ਥੱਲੇ ਕਰਕੇ ਚੀਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹਨੂੰ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਗੱਜਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ ਕृਤ੍ਵਾ ਦੁष੍ਕਰਂ ਕਰ੍ਮ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਰਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੌ। ਸਾਯਾਹ੍ਨੇ ਸ਼ਰਭਙ੍ਗਸ੍ਯ ਰਮ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਮਮੀਯਤੁਃ
ਉਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਭਰਾ ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ ਸ਼ਰਭੰਗ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।
ਸ਼ਰਭਙ੍ਗੇ ਦਿਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਰਾਮਃ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ। ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਮੁਨੀਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਞ੍ਜਨਸ੍ਥਾਨਮੁਪਾਗਮਤ੍
ਜਦ ਸ਼ਰਭੰਗ ਜੀ ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਸੱਚੇ ਤੇ ਬਹਾਦੁਰ ਰਾਮ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਥਾਂ ਤੇ ਗਿਆ।
ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ਛੂਰ੍ਪਣਖਾ ਨਾਮ ਰਾਮਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮੁਪਾਗਤਾ। ਤਤੋ ਰਾਮੇਣ ਸਂਦਿष੍ਟੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਸਹਸੋਤ੍ਥਿਤਃ
ਫਿਰ, ਸ਼ੂਰਨਖਾ ਨਾਂ ਦੀ ਔਰਤ ਰਾਮ ਦੇ ਕੋਲ ਆਈ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਦੇ ਆਖਣ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੁਰੰਤ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਖਡ੍ਗਂ ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਕਰ੍ਣਨਾਸਂ ਮਹਾਬਲਃ। ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਭੀਮਕਰ੍ਮਣਾਮ੍
ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਫੜ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਨੱਕ ਤੇ ਕੰਨ ਵੱਢ ਦਿੱਤੇ। ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਡਰਾਉਣੇ ਰਾਕਸ਼ਸ—
ਹਤਾਨਿ ਵਸਤਾ ਤਤ੍ਰ ਰਾਘਵੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ। ਏਕੇਨ ਸਹ ਸਂਗਮ੍ਯ ਰਾਮੇਣ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਉਥੇ ਵੱਡੇ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਰਾਘਵ ਨੇ, ਜਦ ਉਹ ਉਥੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਜੰਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਅਹ੍ਨਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਭਾਗੇਨ ਨਿਃਸ਼ੇषਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਕृਤਾਃ। ਮਹਾਬਲਾ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯਾਸ੍ਤਪਸੋ ਵਿਘ੍ਨਕਾਰਿਣਃ
ਸਿਰਫ਼ ਦਿਨ ਦੇ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਸਨ ਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਉਂਦੇ ਸਨ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।
ਨਿਹਤਾ ਰਾਘਵੇਣਾਜੌ ਦਣ੍ਡਕਾਰਣ੍ਯਵਾਸਿਨਃ। ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ਼੍ਚ ਵਿਨਿष੍ਪਿष੍ਟਾਃ ਖਰਸ਼੍ਚ ਨਿਹਤੋ ਰਣੇ
ਦੰਡਕ ਅਰਣ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਰਾਘਵ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਖਰ ਵੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
ਦੂषਣਂ ਚਾਗ੍ਰਤੋ ਹਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾਸ੍ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍। ਤਤਸ੍ਤੇਨਾਰ੍ਦਿਤਾ ਬਾਲਾ ਰਾਵਣਂ ਸਮੁਪਾਗਤਾ
ਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਡਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਏ ਲੋਕ ਰਾਵਣ ਕੋਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਰਾਵਣਾਨੁਚਰੋ ਘੋਰੋ ਮਾਰੀਚੋ ਨਾਮ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ। ਲੋਭਯਾਮਾਸ ਵੈਦੇਹੀਂ ਭੂਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਨਮਯੋ ਮृਗਃ
ਰਾਵਣ ਦਾ ਡਰਾਉਣਾ ਸਾਥੀ ਮਾਰੀਚ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹਿਰਣ ਬਣ ਕੇ, ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਲਲਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾ ਰਾਮਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵੈਦੇਹੀ ਗृਹ੍ਯਤਾਮਿਤਿ। ਅਯਂ ਮਨੋਹਰਃ ਕਾਨ੍ਤ ਆਸ਼੍ਰਮੋ ਨੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਉਹਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੈਦੇਹੀ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਪਿਆਰਾ ਜਾਨਵਰ ਫੜ ਲਵੋ; ਇਹ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਆਸ਼ਰਮ ਸੋਹਣਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗੇਗਾ।'
ਤਤੋ ਰਾਮੋ ਧਨੁष੍ਪਾਣਿਰ੍ਮृਗਂ ਤਮਨੁਧਾਵਤਿ। ਸ ਤਂ ਜਘਾਨ ਧਾਵਨ੍ਤਂ ਸ਼ਰੇਣਾਨਤਪਰ੍ਵਣਾ
ਫਿਰ ਰਾਮ, ਧਨੁਸ਼ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ, ਉਸ ਹਿਰਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜਿਆ; ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਤਿੱਖੀ ਤੇ ਅਟੱਲ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਅਥ ਸੌਮ੍ਯ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵੋ ਮृਗਂ ਯਾਤਿ ਤੁ ਰਾਘਵੇ। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇ ਚਾਪਿ ਨਿष੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ਾਸ਼੍ਰਮਂ ਤਦਾ
ਫਿਰ, ਪਿਆਰੇ, ਜਦ ਹਿਰਣ ਰਾਘਵ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੀ ਬਾਹਰ ਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤਦ ਦਸ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਜਗ੍ਰਾਹ ਤਰਸਾ ਸੀਤਾਂ ਗ੍ਰਹਃ ਖੇ ਰੋਹਿਣੀਮਿਵ। ਤ੍ਰਾਤੁਕਾਮਂ ਤਤੋ ਯੁਦ੍ਧੇ ਹਤ੍ਵਾ ਗृਧ੍ਰਂ ਜਟਾਯੁषਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਗ੍ਰਹਿ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਹਣੀ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ; ਉਸਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਚਾਹ ਵਿੱਚ, ਜਟਾਯੂ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਸਹਸਾ ਸੀਤਾਂ ਜਗਾਮਾਸ਼ੁ ਸ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ। ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਦ੍ਭੁਤਸਂਕਾਸ਼ਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ ਪਰ੍ਵਤਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਉੱਥੋਂ ਚਲ ਪਿਆ; ਫਿਰ, ਅਜੀਬ ਜਿਹੇ ਜੀਵ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਸੀਤਾਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਵਾਨਰਾਃ ਪਰ੍ਵਤੋਪਮਾਃ। ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵਿਸ੍ਮਿਤਾਕਾਰਾ ਰਾਵਣਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਮ੍
ਜਦ ਰਾਵਣ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ।
ਤਤਃ ਸ਼ੀਘ੍ਰਤਰਂ ਗਤ੍ਵਾ ਤਦ੍ ਵਿਮਾਨਂ ਮਨੋਜਵਮ੍। ਆਰੁਹ੍ਯ ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਪੁष੍ਪਕਂ ਸ ਮਹਾਬਲਃ
ਫਿਰ, ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾ ਕੇ, ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਰਾਵਣ ਵੈਦੇਹੀ ਸਮੇਤ ਮਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਜ਼ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਤਦਾ ਲਙ੍ਕਾਂ ਰਾਵਣੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਤਾਂ ਸੁਵਰ੍ਣਪਰਿष੍ਕਾਰੇ ਸ਼ੁਭੇ ਮਹਤਿ ਵੇਸ਼੍ਮਨਿ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਵਣ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਵੱਡੀ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ।
ਪ੍ਰਵੇਸ਼੍ਯ ਮੈਥਿਲੀਂ ਵਾਕ੍ਯੈਃ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਾਮਾਸ ਰਾਵਣਃ। ਤृਣਵਦ੍ ਭਾषਿਤਂ ਤਸ੍ਯ ਤਂ ਚ ਨੈਰ੍ऋਤਪੁਙ੍ਗਵਮ੍
ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਲੈ ਜਾ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ; ਪਰ ਉਸਨੇ ਉਸਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਤਿਨਕਾ ਸਮਝਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵੀ।
ਅਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤੀ ਵੈਦੇਹੀ ਹ੍ਯਸ਼ੋਕਵਨਿਕਾਂ ਗਤਾ। ਨ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ਤਦਾ ਰਾਮੋ ਮृਗਂ ਹਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਵਨੇ
ਵੈਦੇਹੀ, ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਅਸ਼ੋਕ ਵਨ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ; ਉਥੇ ਰਾਮ, ਹਿਰਣ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ, ਮੁੜ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਨਿਵਰ੍ਤਮਾਨਃ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗृਧ੍ਰਂ ਸ ਵਿਵ੍ਯਥੇ। ਗृਧ੍ਰਂ ਹਤਂ ਤਦਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਮਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰਂ ਪਿਤੁਃ
ਜਦ ਕਾਕੁਤਸਥ ਵਾਪਸ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਉਸਦਾ ਦਿਲ ਦੁਖ ਗਿਆ; ਮਰੇ ਹੋਏ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਉ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਲੱਗਾ।
ਮਾਰ੍ਗਮਾਣਸ੍ਤੁ ਵੈਦੇਹੀਂ ਰਾਘਵਃ ਸਹਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ। ਗੋਦਾਵਰੀਮਨੁਚਰਨ੍ ਵਨੋਦ੍ਦੇਸ਼ਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁष੍ਪਿਤਾਨ੍
ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਘਵ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਗੋਦਾਵਰੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿਰਦੇ ਰਹੇ।
ਆਸੇਦਤੁਰ੍ਮਹਾਰਣ੍ਯੇ ਕਬਨ੍ਧਂ ਨਾਮ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮ੍। ਤਤਃ ਕਬਨ੍ਧਵਚਨਾਦ੍ ਰਾਮਃ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ
ਉਹ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਬੰਧ ਨਾਮ ਦੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਮਿਲੇ; ਫਿਰ, ਕਬੰਧ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੱਚੇ ਬਲ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ऋष੍ਯਮੂਕਗਿਰਿਂ ਗਤ੍ਵਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਸਮਾਗਤਃ। ਤਯੋਃ ਸਮਾਗਮਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਹਾਰ੍ਦੋ ਵ੍ਯਜਾਯਤ
ਉਹ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਪਹਾੜ ਤੇ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੋਈ। ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਮਿਲਾਪ ਦਿਲੋਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਨਿਰਸ੍ਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੇਨ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਾਲਿਨਾ ਪੁਰਾ। ਇਤਰੇਤਰਸਂਵਾਦਾਤ੍ ਪ੍ਰਗਾਢਃ ਪ੍ਰਣਯਸ੍ਤਯੋਃ
ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਭਰਾ ਵਾਲੀ ਨੇ ਘਰੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਰਾਮ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਿਆਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਡੂੰਘੀ ਦੋਸਤੀ ਬਣ ਗਈ।
ਰਾਮਃ ਸ੍ਵਬਾਹੁਵੀਰ੍ਯੇਣ ਸ੍ਵਰਾਜ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਪਾਦਯਤ੍। ਵਾਲਿਨਂ ਸਮਰੇ ਹਤ੍ਵਾ ਮਹਾਕਾਯਂ ਮਹਾਬਲਮ੍
ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦਾ ਰਾਜ ਮੁੜ ਵਾਪਸ ਕਰਾਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਤੇ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਸ੍ਥਾਪਿਤੋ ਰਾਜ੍ਯੇ ਸਹਿਤਃ ਸਰ੍ਵਵਾਨਰੈਃ। ਰਾਮਾਯ ਪ੍ਰਤਿਜਾਨੀਤੇ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਮਾਰ੍ਗਣਮ੍
ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਸਮੇਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ।