ਤਤਃ ਸ਼ਰਸ਼ਤੇਨੈਵ ਸੁਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੇਨ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍। ਕ੍ਰੋਧਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਗੁਣਸਂਰਬ੍ਧੋ ਨਿਰ੍ਬਿਭੇਦ ਵਿਭੀषਣਮ੍
ਫਿਰ, ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ, ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਸੋ ਵਧੀਆ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਭੇਦ ਦਿੱਤਾ।
ਤਦ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਜਿਤਾ ਕਰ੍ਮ ਕृਤਂ ਰਾਮਾਨੁਜਸ੍ਤਦਾ। ਅਚਿਨ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨੈਤਤ੍ ਕਿਂਚਿਦਿਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਇੰਦਰਜਿਤ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਕੰਮ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਮ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ, ਉਸ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਹੱਸ ਕੇ ਕੁਝ ਆਖਿਆ।
ਮੁਮੋਚ ਚ ਸ਼ਰਾਨ੍ ਘੋਰਾਨ੍ ਸਂਗृਹ੍ਯ ਨਰਪੁਂਗਵਃ। ਅਭੀਤਵਦਨਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਵਣਿਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਯੁਧਿ
ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦਾ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਡਰ ਰਹਿਤ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ, ਭਿਆਨਕ ਤੀਰ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਛੱਡਦਾ ਹੈ।
ਨੈਵਂ ਰਣਗਤਾਃ ਸ਼ੂਰਾਃ ਪ੍ਰਹਰਨ੍ਤਿ ਨਿਸ਼ਾਚਰ। ਲਘਵਸ਼੍ਚਾਲ੍ਪਵੀਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਰਾ ਹੀਮੇ ਸੁਖਾਸ੍ਤਵ
ਜੋ ਸੂਰਵੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਵੱਜਦੇ, ਓ ਰਾਤ ਵਿਚ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ; ਤੇਰੇ ਤੀਰ ਹਲਕੇ ਤੇ ਥੋੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਆਸਾਨ ਹਨ।
ਨੈਵਂ ਸ਼ੂਰਾਸ੍ਤੁ ਯੁਧ੍ਯਨ੍ਤੇ ਸਮਰੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ। ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਤਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ ਧਨ੍ਵੀ ਸ਼ਰੈਰਭਿਵਵਰ੍ष ਹ
ਸੱਚੇ ਯੋਧੇ ਇੰਝ ਲੜਾਈ ਨਹੀਂ ਲੜਦੇ ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਧਨੁਧਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਤਸ੍ਯ ਬਾਣੈਃ ਸੁਵਿਧ੍ਵਸ੍ਤਂ ਕਵਚਂ ਕਾਞ੍ਚਨਂ ਮਹਤ੍। ਵ੍ਯਸ਼ੀਰ੍ਯਤ ਰਥੋਪਸ੍ਥੇ ਤਾਰਾਜਾਲਮਿਵਾਮ੍ਬਰਾਤ੍
ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਵਚ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟੁੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਉਹ ਰਥ ਦੇ ਫਰਸ਼ ਤੇ ਐਸਾ ਵਿਖਰ ਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਜਾਲ ਡਿੱਗ ਪਵੇ।
ਵਿਧੂਤਵਰ੍ਮਾ ਨਾਰਾਚੈਰ੍ਬਭੂਵ ਸ ਕृਤਵ੍ਰਣਃ। ਇਨ੍ਦ੍ਰਜਿਤ੍ ਸਮਰੇ ਵੀਰਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੂषੇ ਭਾਨੁਮਾਨਿਵ
ਕਵਚ ਹਟਾ ਕੇ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋ ਕੇ, ਇੰਦ੍ਰਜਿਤ, ਉਹ ਵਿਰੋਧੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਸਵੇਰੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਸ਼ਰਸਹਸ੍ਰੇਣ ਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਵਣਾਤ੍ਮਜਃ। ਬਿਭੇਦ ਸਮਰੇ ਵੀਰੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਃ
ਫਿਰ, ਰਾਵਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਛੇਦ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਦੀ ਵਿਰਤਾ ਡਰਾਉਣੀ ਸੀ।
ਵ੍ਯਸ਼ੀਰ੍ਯਤ ਮਹਦ੍ਦਿਵ੍ਯਂ ਕਵਚਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ਤੁ। ਕृਤਪ੍ਰਤਿਕृਤਾਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਬਭੂਵਤੁਰਰਿਂਦਮੌ
ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਵੱਡਾ ਦਿਵਿਆ ਕਵਚ ਵੀ ਟੁੱਟ ਗਿਆ; ਦੋਵੇਂ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਖੜੇ ਰਹੇ।
ਅਭੀਕ੍ਸ਼੍ਣਂ ਨਿਃਸ਼੍ਵਸਨ੍ਤੌ ਤੌ ਯੁਧ੍ਯੇਤਾਂ ਤੁਮੁਲਂ ਯੁਧਿ। ਸ਼ਰਸਂਕृਤ੍ਤਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗੌ ਸਰ੍ਵਤੋ ਰੁਧਿਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤੌ
ਦੋਵੇਂ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਤੇ ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਸੁਦੀਰ੍ਘਕਾਲਂ ਤੌ ਵੀਰਾਵਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਨਿਸ਼ਿਤੈਃ ਸ਼ਰੈਃ। ਤਤਕ੍ਸ਼ਤੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੌ ਰਣਕਰ੍ਮਵਿਸ਼ਾਰਦੌ। ਬਭੂਵਤੁਸ਼੍ਚਾਤ੍ਮਜਯੇ ਯਤ੍ਤੌ ਭੀਮਪਰਾਕ੍ਰਮੌ
ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੱਕ, ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਤੇ ਜੰਗ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਜਿੱਤ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਤੌ ਸ਼ਰੌਘੈਸ੍ਤਥਾਕੀਰ੍ਣੌ ਨਿਕृਤ੍ਤਕਵਚਧ੍ਵਜੌ। ਸृਜਨ੍ਤੌ ਰੁਧਿਰਂ ਚੋष੍ਣਂ ਜਲਂ ਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣਾਵਿਵ
ਤੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ, ਕਵਚ ਤੇ ਝੰਡੇ ਕੱਟੇ ਹੋਏ, ਦੋਵੇਂ ਗਰਮ ਲਹੂ ਵਗਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਚਸ਼ਮੇ ਵਗਦੇ ਹੋਣ।
ਸ਼ਰਵਰ੍षਂ ਤਤੋ ਘੋਰਂ ਮੁਞ੍ਚਤੋਰ੍ਭੀਮਨਿਃਸ੍ਵਨਮ੍। ਸਾਸਾਰਯੋਰਿਵਾਕਾਸ਼ੇ ਨੀਲਯੋਃ ਕਾਲਮੇਘਯੋਃ
ਫਿਰ, ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣੀ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਕੀਤੀ; ਇਹ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਕਾਲੀ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਸੀ ਜੋ ਬਰਸ ਰਹੇ ਹੋਣ।
ਤਯੋਰਥ ਮਹਾਨ੍ ਕਾਲੋ ਵ੍ਯਤੀਯਾਦ੍ ਯੁਧ੍ਯਮਾਨਯੋਃ। ਨ ਚ ਤੌ ਯੁਦ੍ਧਵੈਮੁਖ੍ਯਂ ਕ੍ਲਮਂ ਚਾਪ੍ਯੁਪਜਗ੍ਮਤੁਃ
ਦੋਵੇਂ ਜੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਵੱਡਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ; ਪਰ ਨਾ ਕੋਈ ਪਿੱਛੇ ਹਟਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਈ।
ਅਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਵਿਦਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੌ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਤੌ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ। ਸ਼ਰਾਨੁਚ੍ਚਾਵਚਾਕਾਰਾਨਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇ ਬਬਨ੍ਧਤੁਃ
ਦੋਵੇਂ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਅਸਤਰ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਰਹੇ।
ਵ੍ਯਪੇਤਦੋषਮਸ੍ਯਨ੍ਤੌ ਲਘੁ ਚਿਤ੍ਰਂ ਚ ਸੁष੍ਠੁ ਚ। ਉਭੌ ਤੁ ਤੁਮੁਲਂ ਘੋਰਂ ਚਕ੍ਰਤੁਰ੍ਨਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸੌ
ਦੋਵੇਂ — ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ — ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ ਤੇ ਹਲਕਾ ਚਲਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਉਲਝਣ ਭਰੀ ਦਿਖਾਵਟ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਤੇ ਅਜੋਕੇ ਸੀ।
ਤਯੋਃ ਪृਥਕ੍ ਪृਥਗ੍ ਭੀਮਃ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੁਵੇ ਤਲਨਿਸ੍ਵਨਃ। ਸ ਕਮ੍ਪਂ ਜਨਯਾਮਾਸ ਨਿਰ੍ਘਾਤ ਇਵ ਦਾਰੁਣਃ
ਦੋਵੇਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ, ਡਰਾਉਣੀ ਤਲੀਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ਗਈ, ਜੋ ਡਰਾਉਣੀ ਗੜਗੜਾਹਟ ਵਾਂਗ ਕੰਪਨ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਯੋਃ ਸ ਭ੍ਰਾਜਤੇ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਥਾ ਸਮਰਮਤ੍ਤਯੋਃ। ਸੁਘੋਰਯੋਰ੍ਨਿष੍ਟਨਤੋਰ੍ਗਗਨੇ ਮੇਘਯੋਰਿਵ
ਦੋਵੇਂ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਹੋਏ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਗੱਜਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਭਿਆਨਕ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਗੜਗੜਾਹਟ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸੁਵਰ੍ਣਪੁਂਖੈਰ੍ਨਾਰਾਚੈਰ੍ਬਲਵਨ੍ਤੌ ਕृਤਵ੍ਰਣੌ। ਪ੍ਰਸੁਸ੍ਰੁਵਾਤੇ ਰੁਧਿਰਂ ਕੀਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤੌ ਜਯੇ ਧृਤੌ
ਦੋਵੇਂ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਜਿੱਤ ਲਈ ਡਟੇ ਹੋਏ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ, ਲਹੂ ਵਗਾ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤੇ ਗਾਤ੍ਰਯੋਰ੍ਨਿਪਤਿਤਾ ਰੁਕ੍ਮਪੁਂਖਾਃ ਸ਼ਰਾ ਯੁਧਿ। ਅਸृਗ੍ਦਿਗ੍ਧਾ ਵਿਨਿष੍ਪੇਤੁਰ੍ਵਿਵਿਸ਼ੁਰ੍ਧਰਣੀਤਲਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਉੱਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਤੀਰ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਰੰਗੇ ਹੋਏ, ਫਸ ਕੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਅਨ੍ਯੇ ਸੁਨਿਸ਼ਿਤੈਃ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਰਾਕਾਸ਼ੇ ਸਂਜਘਟ੍ਟਿਰੇ। ਬਭਞ੍ਜੁਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛਿਦੁਸ਼੍ਚੈਵ ਤਯੋਰ੍ਬਾਣਾਃ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ
ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਹਥਿਆਰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਟਕਰਾਏ; ਦੋਵੇਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੀਰ ਟੁੱਟੇ, ਵਿਖਰ ਗਏ ਤੇ ਕੱਟੇ ਗਏ।
ਸ ਬਭੂਵ ਰਣੋ ਘੋਰਸ੍ਤਯੋਰ੍ਬਾਣਮਯਸ਼੍ਚਯਃ। ਅਗ੍ਨਿਭ੍ਯਾਮਿਵ ਦੀਪ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਸਤ੍ਰੇ ਕੁਸ਼ਮਯਸ਼੍ਚਯਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗ ਡਰਾਉਣੀ ਹੋ ਗਈ, ਤੀਰਾਂ ਦਾ ਢੇਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਲਦੇ ਅੱਗਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਦਾ ਢੇਰ ਪਿਆ ਹੋਵੇ।
ਤਯੋਃ ਕृਤਵ੍ਰਣੌ ਦੇਹੌ ਸ਼ੁਸ਼ੁਭਾਤੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨੋਃ। ਸੁਪੁष੍ਪਾਵਿਵ ਨਿष੍ਪਤ੍ਰੌ ਵਨੇ ਕਿਂਸ਼ੁਕਸ਼ਾਲ੍ਮਲੀ
ਉਹ ਦੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੇ ਜਖਮੀ ਸਰੀਰ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ, ਫੁੱਲੇ ਹੋਏ ਕਿੰਸ਼ੁਕ ਤੇ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਚਕ੍ਰਤੁਸ੍ਤੁਮੁਲਂ ਘੋਰਂ ਸਂਨਿਪਾਤਂ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ। ਇਨ੍ਦ੍ਰਜਿਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚੈਵ ਪਰਸ੍ਪਰਜਯੈषਿਣੌ
ਇੰਦਰਜਿਤ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਉਲਝਣ ਭਰੀ ਲੜਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਰਾਵਣਿਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਰਾਵਣਿਸ਼੍ਚਾਪਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍। ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਤਾਵਭਿਘ੍ਨਨ੍ਤੌ ਨ ਸ਼੍ਰਮਂ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤਾਮ੍
ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰਾਵਣੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਤੇ ਰਾਵਣੀ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ; ਦੋਵੇਂ ਇਕ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਥਕਾਵਟ ਨਹੀਂ ਆਈ।
ਬਾਣਜਾਲੈਃ ਸ਼ਰੀਰਸ੍ਥੈਰਵਗਾਢੈਸ੍ਤਰਸ੍ਵਿਨੌ। ਸ਼ੁਸ਼ੁਭਾਤੇ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯੌ ਪ੍ਰਰੂਢਾਵਿਵ ਪਰ੍ਵਤੌ
ਉਹ ਦੋ ਬਹਾਦਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਨਾਲ ਛਿੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਵੱਡੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੀਆਂ ਬੇਲਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤਯੋ ਰੁਧਿਰਸਿਕ੍ਤਾਨਿ ਸਂਵृਤਾਨਿ ਸ਼ਰੈਰ੍ਭृਸ਼ਮ੍। ਬਭ੍ਰਾਜੁਃ ਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰਾਣਿ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤ ਇਵ ਪਾਵਕਾਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ, ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ, ਸੜਦੇ ਹੋਏ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤਯੋਰਥ ਮਹਾਨ੍ ਕਾਲੋ ਵ੍ਯਤੀਯਾਦ੍ ਯੁਧ੍ਯਮਾਨਯੋਃ। ਨ ਚ ਤੌ ਯੁਦ੍ਧਵੈਮੁਖ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰਮਂ ਚਾਪ੍ਯਭਿਜਗ੍ਮਤੁਃ
ਉਹ ਦੋ ਲੜਦੇ ਰਹੇ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ, ਪਰ ਦੋਵੇਂ ਨਾ ਤਾਂ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਹਟੇ, ਨਾ ਹੀ ਥਕੇ।
ਅਥ ਸਮਰਪਰਿਸ਼੍ਰਮਂ ਨਿਹਨ੍ਤੁਂ ਸਮਰਮੁਖੇष੍ਵਜਿਤਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ। ਪ੍ਰਿਯਹਿਤਮੁਪਪਾਦਯਨ੍ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਸਮਰਮੁਪੇਤ੍ਯ ਵਿਭੀषਣੋऽਵਤਸ੍ਥੇ
ਫਿਰ, ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਅਜੇ ਵੀ ਅਜਿੱਤ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਗ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਡਟ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
thumb|ਏਕੋਨਨਵਤਿਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਏਕੋਨਨਵਤਿਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੬-
ਸ਼੍ਰੀਮਤ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦੀ ਉਣਾਨਵੇਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।