ਅਥੈਨਂ ਸ਼ਰਧਾਰਾਭਿਰ੍ਧਾਰਾਭਿਰਿਵ ਤੋਯਦਃ। ਅਭ੍ਯਵਰ੍षਤ ਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਰਾਵਣਾਤ੍ਮਜਮ੍
ਫਿਰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਬਦਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਵਰਸਦਾ ਹੈ।
ਤੇऽਤਿਕਾਯਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਕਵਚੇ ਵਜ੍ਰਭੂषਿਤੇ। ਭਗ੍ਨਾਗ੍ਰਸ਼ਲ੍ਯਾਃ ਸਹਸਾ ਪੇਤੁਰ੍ਬਾਣਾ ਮਹੀਤਲੇ
ਉਹ ਤੀਰ, ਅਤਿਕਾਯ ਦੇ ਹੀਰੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਕਵਚ ਨੂੰ ਲੱਗ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਟੁੱਟ ਗਏ ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
ਤਾਨ੍ਮੋਘਾਨਭਿਸਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਪਰਵੀਰਹਾ। ਅਭ੍ਯਵਰ੍षਤ ਬਾਣਾਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰੇਣ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ
ਉਹ ਤੀਰ ਬੇਅਸਰ ਹੋਏ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਿਰੋਧੀ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲਾ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ ਵृष੍ਯਮਾਣੋ ਬਾਣੌਘੈਰਤਿਕਾਯੋ ਮਹਾਬਲਃ। ਅਵਧ੍ਯਕਵਚਃ ਸਂਖ੍ਯੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋ ਨੈਵ ਵਿਵ੍ਯਥੇ
ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਹਾਬਲੀ ਤੇ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਅਜੈ ਕਵਚ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸੀ, ਉਹ ਡੋਲਿਆ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਰਂ ਚਾਸ਼ੀਵਿषਾਕਾਰਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਯ ਵ੍ਯਪਾਸृਜਤ੍। ਸ ਤੇਨ ਵਿਦ੍ਧਃ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰ੍ਮਰ੍ਮਦੇਸ਼ੇ ਸ਼ਰੇਣ ਹ
ਉਸ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਤੀਰ ਸੁੱਟਿਆ ਜੋ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਸੀ; ਉਸ ਤੀਰ ਨਾਲ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ ਦੀ ਮਰਮ-ਥਾਂ 'ਤੇ ਚੋਟ ਲੱਗੀ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਮਾਤ੍ਰਂ ਨਿਃਸਂਜ੍ਞੋ ਹ੍ਯਭਵਚ੍ਛਤ੍ਰੁਤਾਪਨਃ। ਤਤਃ ਸਂਜ੍ਞਾਮੁਪਾਲਭ੍ਯ ਚਤੁਰ੍ਭਿਃ ਸਾਯਕੋਤ੍ਤਮੈਃ
ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਕੁਝ ਪਲ ਲਈ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਹੋਸ਼ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਚਾਰ ਵਧੀਆ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ—
ਨਿਜਘਾਨ ਹਯਾਨ੍ ਸਂਖ੍ਯੇ ਸਾਰਥਿਂ ਚ ਮਹਾਬਲਃ। ਧ੍ਵਜਸ੍ਯੋਨ੍ਮਥਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ਰਵਰ੍षੈਰਰਿਂਦਮਃ
ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਨੇ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ; ਤੇ, ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਝੰਡਾ ਵੀ ਟੁੱਟ ਗਿਆ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ—
ਅਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਃ ਸ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਸ੍ਤਾਨ੍ ਸ਼ਰਾਨਭਿਲਕ੍ਸ਼ਿਤਾਨ੍। ਮੁਮੋਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਬਾਣਾਨ੍ ਵਧਾਰ੍ਥਂ ਤਸ੍ਯ ਰਕ੍ਸ਼ਸਃ
ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ, ਬਿਨਾ ਡਰ ਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।
ਨ ਸ਼ਸ਼ਾਕ ਰੁਜਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਯੁਧਿ ਤਸ੍ਯ ਨਰੋਤ੍ਤਮਃ। ਅਥੈਨਮਭ੍ਯੁਪਾਗਮ੍ਯ ਵਾਯੁਰ੍ਵਾਕ੍ਯਮੁਵਾਚ ਹ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਮਨੁੱਖ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਚੋਟ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਿਆ; ਫਿਰ ਵਾਯੂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ—
ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤਵਰੋ ਹ੍ਯੇष ਅਵਧ੍ਯਕਵਚਾਵृਤਃ। ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇਣਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਭਿਨ੍ਧ੍ਯੇਨਮੇष ਵਧ੍ਯੋ ਹਿ ਨਾਨ੍ਯਥਾ। ਅਵਧ੍ਯ ਏष ਹ੍ਯਨ੍ਯੇषਾਮਸ੍ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਕਵਚੀ ਬਲੀ
ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਤੇ ਅਜੈ ਕਵਚ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮਾਸਤਰ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿੱਢ, ਇਹ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਰ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਹੋਰ ਅਸਤਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਅਜੈ ਹੈ, ਕਵਚੀ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਵਾਯੋਰ੍ਵਚਨਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰਿਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਤਿਮਾਨਵੀਰ੍ਯਃ। ਸਮਾਦਧੇ ਬਾਣਮਥੋਗ੍ਰਵੇਗਂ ਤਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਮਸ੍ਤ੍ਰਂ ਸਹਸਾ ਨਿਯੁਜ੍ਯ
ਫਿਰ, ਵਾਯੂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ ਨੇ ਇੱਕ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਤੀਰ ਚੁੱਕਿਆ ਅਤੇ ਉਸ 'ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾਸਤਰ ਤੁਰੰਤ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਰਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਤੁ ਨਿਯੁਜ੍ਯਮਾਨੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਣਾ ਬਾਣਵਰੇ ਸ਼ਿਤਾਗ੍ਰੇ। ਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਮਹਾਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਚ ਨਭਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰਾਸ ਰਰਾਸ ਚੋਰ੍ਵੀ
ਜਦੋਂ ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ ਨੇ ਉਹ ਉੱਤਮ ਹਥਿਆਰ ਨੁਕਦਾਰ ਤੀਰ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ, ਤਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਚੰਦ, ਸੂਰਜ, ਵੱਡੇ ਗ੍ਰਹਿ, ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਸਭ ਥਾਂ ਕੰਬ ਗਈ।
ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋऽਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਨਿਯੁਜ੍ਯ ਚਾਪੇ ਸ਼ਰਂ ਸਪੁਙ੍ਖਂ ਯਮਦੂਤਕਲ੍ਪਮ੍। ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰਿਨ੍ਦ੍ਰਾਰਿਸੁਤਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਸਸਰ੍ਜ ਬਾਣਂ ਯੁਧਿ ਵਜ੍ਰਕਲ੍ਪਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾਸਤਰ ਨੂੰ ਪੰਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਵਰਗੇ ਤੀਰ 'ਤੇ ਲਾ ਕੇ, ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਜਰ ਵਰਗਾ ਤੀਰ ਛੱਡਿਆ।
ਤਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋਤ੍ਸृष੍ਟਵਿਵृਦ੍ਧਵੇਗਂ ਸਮਾਪਤਨ੍ਤਂ ਸ਼੍ਵਸਨੋਗ੍ਰਵੇਗਮ੍। ਸੁਪਰ੍ਣਵਜ੍ਰੋਤ੍ਤਮਚਿਤ੍ਰਪੁਙ੍ਖਂ ਤਦਾਤਿਕਾਯਃ ਸਮਰੇ ਦਦਰ੍ਸ਼
ਲਕਸ਼ਮਣ ਵਲੋਂ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਤੀਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਗਤੀ ਵਧਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੌੜਦਾ, ਗਰੁੜ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਅਤਿਕਾਯ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ।
ਤਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਮਾਣਃ ਸਹਸਾਤਿਕਾਯੋ ਜਘਾਨ ਬਾਣੈਰ੍ਨਿਸ਼ਿਤੈਰਨੇਕੈਃ। ਸ ਸਾਯਕਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸੁਪਰ੍ਣਵੇਗ- ਸ੍ਤਥਾਤਿਵੇਗੇਨ ਜਗਾਮ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮ੍
ਉਹ ਤੀਰ ਅਚਾਨਕ ਦੇਖ ਕੇ, ਅਤਿਕਾਯ ਨੇ ਕਈ ਨੁਕਦਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਜਿਆ; ਪਰ ਉਹ ਤੀਰ, ਗਰੁੜ ਦੀ ਗਤੀ ਨਾਲ, ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਪਾਸ ਆ ਗਿਆ।
ਤਮਾਗਤਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਦਾਤਿਕਾਯੋ ਬਾਣਂ ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤਾਨ੍ਤਕਕਾਲਕਲ੍ਪਮ੍। ਜਘਾਨ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯृष੍ਟਿਗਦਾਕੁਠਾਰੈਃ ਸ਼ੂਲੈਃ ਸ਼ਰੈਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਵਿਪਨ੍ਨਚੇष੍ਟਃ
ਉਹ ਤੀਰ, ਜੋ ਮੌਤ ਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਉਂਦਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਅਤਿਕਾਯ ਨੇ ਡਰ ਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਭਾਲੇ, ਬਰਛੇ, ਗਦਾ, ਕੁਹਾੜੀਆਂ, ਸ਼ੂਲ ਅਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ।
ਤਾਨ੍ਯਾਯੁਧਾਨ੍ਯਦ੍ਭੁਤਵਿਗ੍ਰਹਾਣਿ ਮੋਘਾਨਿ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ ਸ਼ਰੋऽਗ੍ਨਿਦੀਪ੍ਤਃ। ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਤਸ੍ਯੈਵ ਕਿਰੀਟਜੁष੍ਟਂ ਤਦਾਤਿਕਾਯਸ੍ਯ ਸ਼ਿਰੋ ਜਹਾਰ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਜੀਬ ਹਥਿਆਰ ਬੇਅਸਰ ਹੋ ਗਏ, ਤੇ ਉਹ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਤੀਰ, ਅਤਿਕਾਯ ਦੇ ਮੋਤੀਆਂ ਵਾਲੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਲਿਆ।
ਤਚ੍ਛਿਰਃ ਸਸ਼ਿਰਸ੍ਤ੍ਰਾਣਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇषੁਪ੍ਰਮਰ੍ਦਿਤਮ੍। ਪਪਾਤ ਸਹਸਾ ਭੂਮੌ ਸ਼ृਙ੍ਗਂ ਹਿਮਵਤੋ ਯਥਾ
ਉਹ ਸਿਰ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਸਿਰ-ਬੰਦ ਤੇ ਕਵਚ ਸੀ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਕੇ, ਹਿਮਾਲਾ ਦੇ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ, ਅਚਾਨਕ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਤਂ ਭੂਮੌ ਪਤਿਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਾਮ੍ਬਰਭੂषਣਮ੍। ਬਭੂਵੁਰ੍ਵ੍ਯਥਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਹਤਸ਼ੇषਾ ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਗਹਿਣੇ Bikhray ਹੋਏ ਵੇਖ ਕੇ, ਬਚੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵ ਡਰ ਗਏ।
ਤੇ ਵਿषਣ੍ਣਮੁਖਾ ਦੀਨਾਃ ਪ੍ਰਹਾਰਜਨਿਤਸ਼੍ਰਮਾਃ। ਵਿਨੇਦੁਰੁਚ੍ਚੈਰ੍ਬਹਵਃ ਸਹਸਾ ਵਿਸ੍ਵਰੈਃ ਸ੍ਵਰੈਃ
ਉਨਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਦੇ ਹੋਏ, ਉਦਾਸ, ਮਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਥੱਕੇ ਹੋਏ, ਕਈ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ 'ਚ, ਡਰ ਤੇ ਦੁਖ ਨਾਲ, ਇਕੱਠੇ ਰੋ ਪਏ।
ਤਤਸ੍ਤਤ੍ਪਰਿਤਂ ਯਾਤਾ ਨਿਰਪੇਕ੍ਸ਼ਾ ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ। ਪੁਰੀਮਭਿਮੁਖਾ ਭੀਤਾ ਦ੍ਰਵਨ੍ਤੋ ਨਾਯਕੇ ਹਤੇ
ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਆਗੂ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਡਰੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਭੱਜ ਪਏ।
ਪ੍ਰਹਰ੍षਯੁਕ੍ਤਾ ਬਹਵਸ੍ਤੁ ਵਾਨਰਾਃ ਪ੍ਰਫੁਲ੍ਲਪਦ੍ਮਪ੍ਰਤਿਮਾਨਨਾਸ੍ਤਦਾ। ਅਪੂਜਯਁਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮਿष੍ਟਭਾਗਿਨਂ ਹਤੇ ਰਿਪੌ ਭੀਮਬਲੇ ਦੁਰਾਸਦੇ
ਫਿਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕਮਲ ਵਾਂਗ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਚੰਗੀ ਸੀ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਔਖੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਅਤਿਬਲਮਤਿਕਾਯਮਭ੍ਰਕਲ੍ਪਂ ਯੁਧਿ ਵਿਨਿਪਾਤ੍ਯ ਸ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਃ। ਤ੍ਵਰਿਤਮਥ ਤਦਾ ਸ ਰਾਮਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਂ ਕਪਿਨਿਵਹੈਸ਼੍ਚ ਸੁਪੂਜਿਤੋ ਜਗਾਮ
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਵੱਡੇ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤਿਕਾਯ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਲੋਂ ਵਧੀਆ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰਾਮ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।
thumb|ਦ੍ਵਿਸਪ੍ਤਤਿਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਿਸਪ੍ਤਤਿਤਮਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੬-
ਹੁਣ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦੀ ਬਹੱਤਰਵੀਂ ਸਰਗਾ ਸੁਣੋ।
ਅਤਿਕਾਯਂ ਹਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ। ਉਦ੍ਵੇਗਮਗਮਦ੍ ਰਾਜਾ ਵਚਨਂ ਚੇਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਅਤਿਕਾਯ ਦੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਚਿੰਤਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪਰਮਾਮਰ੍षੀ ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਭृਤਾਂ ਵਰਃ। ਅਕਮ੍ਪਨਃ ਪ੍ਰਹਸ੍ਤਸ਼੍ਚ ਕੁਮ੍ਭਕਰ੍ਣਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਧੂਮਰਾਖਸ਼, ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ; ਅਕੰਪਨ, ਪ੍ਰਹਸਤ ਅਤੇ ਕੁੰਭਕਰਨ ਵੀ—
ਏਤੇ ਮਹਾਬਲਾ ਵੀਰਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਯੁਦ੍ਧਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ। ਜੇਤਾਰਃ ਪਰਸੈਨ੍ਯਾਨਾਂ ਪਰੈਰ੍ਨਿਤ੍ਯਾਪਰਾਜਿਤਾਃ
ਇਹ ਮਹਾਂਬਲੀ ਤੇ ਵੀਰ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੋਰਾਂ ਵਲੋਂ ਨਾ ਹਾਰੇ—
ਸਸੈਨ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਹਤਾ ਵੀਰਾ ਰਾਮੇਣਾਕ੍ਲਿष੍ਟਕਰ੍ਮਣਾ। ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਸੁਮਹਾਕਾਯਾ ਨਾਨਾਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਵਿਸ਼ਾਰਦਾਃ
ਇਹ ਸੂਰਮੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਸਮੇਤ, ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ, ਰਾਮ ਵਲੋਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੰਮ ਬਿਨਾ ਥਕਾਵਟ ਦੇ ਹਨ, ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯੇ ਚ ਬਹਵਃ ਸ਼ੂਰਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੋ ਨਿਪਾਤਿਤਾਃ। ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਤਬਲਵੀਰ੍ਯੇਣ ਪੁਤ੍ਰੇਣੇਨ੍ਦ੍ਰਜਿਤਾ ਮਮ
ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਹਾਦਰ ਤੇ ਉੱਚੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਯੋਧੇ ਵੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ, ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ ਇੰਦਰਜਿਤ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਢੇਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤੌ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਤਦਾ ਬਦ੍ਧੌ ਘੋਰੈਰ੍ਦਤ੍ਤਵਰੈਃ ਸ਼ਰੈਃ। ਯਨ੍ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਸੁਰੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰਸੁਰੈਰ੍ਵਾ ਮਹਾਬਲੈਃ
ਉਹ ਦੋ ਭਰਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਵਰਦਾਨ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਅਸੁਰ ਵੀ ਖੋਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।