ਦ੍ਵਿਵਿਦਂ ਵਾਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਤੁ ਦ੍ਰੁਮਯੋਧਿਨਮਾਹਵੇ। ਸ਼ਰੈਰਸ਼ਨਿਸਂਕਾਸ਼ੈਃ ਸ ਵਿਵ੍ਯਾਧਾਸ਼ਨਿਪ੍ਰਭਃ
ਪਰ ਅਸ਼ਨਿਪ੍ਰਭਾ, ਜੋ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਨੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਦ੍ਵਿਵਿਦ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਵਰਗੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਕੀਤਾ।
ਸ ਸ਼ਰੈਰਭਿਵਿਦ੍ਧਾਙ੍ਗੋ ਦ੍ਵਿਵਿਦਃ ਕ੍ਰੋਧਰ੍ਮੂਚ੍ਛਿਤਃ। ਸਾਲੇਨ ਸਰਥਂ ਸਾਸ਼੍ਵਂ ਨਿਜਘਾਨਾਸ਼ਨਿਪ੍ਰਭਮ੍
ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਛੇਦਿਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਦ੍ਵਿਵਿਦ ਨੇ ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਨਾਲ, ਅਸ਼ਨਿਪ੍ਰਭਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਰਥ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਦ੍ਯੁਨ੍ਮਾਲੀ ਰਥਸ੍ਥਸ੍ਤੁ ਸ਼ਰੈਃ ਕਾਞ੍ਚਨਭੂषਣੈਃ। ਸੁषੇਣਂ ਤਾਡਯਾਮਾਸ ਨਨਾਦ ਚ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ
ਵਿਦ੍ਯੁਨਮਾਲੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਸੀ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੇ ਸੁਸ਼ੇਣ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰਿਆ ਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਗੱਜਿਆ।
ਤਂ ਰਥਸ੍ਥਮਥੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸੁषੇਣੋ ਵਾਨਰੋਤ੍ਤਮਃ। ਗਿਰਿਸ਼ृਙ੍ਗੇਣ ਮਹਤਾ ਰਥਮਾਸ਼ੁ ਨ੍ਯਪਾਤਯਤ੍
ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੁਸ਼ੇਣ ਨੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਪਹਾੜੀ ਚੋਟੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਰਥ ਤੁਰੰਤ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤਾ।
ਲਾਘਵੇਨ ਤੁ ਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਵਿਦ੍ਯੁਨ੍ਮਾਲੀ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ। ਅਪਕ੍ਰਮ੍ਯ ਰਥਾਤ੍ ਤੂਰ੍ਣਂ ਗਦਾਪਾਣਿਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਚੁਸਤ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਵਿਦ੍ਯੁਨਮਾਲੀ, ਜੋ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਰਥ ਤੋਂ ਛਲਾਂਗ ਲਾ ਕੇ ਹਥਿਆਰ (ਗਦਾ) ਹੱਥ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਕ੍ਰੋਧਸਮਾਵਿष੍ਟਃ ਸੁषੇਣੋ ਹਰਿਪੁਙ੍ਗਵਃ। ਸ਼ਿਲਾਂ ਸੁਮਹਤੀਂ ਗृਹ੍ਯ ਨਿਸ਼ਾਚਰਮਭਿਦ੍ਰਵਤ੍
ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੁਸ਼ੇਣ ਨੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ, ਵੱਡਾ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕਿਆ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਭਟਕਣ ਵਾਲੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਦੌੜਿਆ।
ਤਮਾਪਤਨ੍ਤਂ ਗਦਯਾ ਵਿਦ੍ਯੁਨ੍ਮਾਲੀ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ। ਵਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਭਿਜਘਾਨਾਸ਼ੁ ਸੁषੇਣਂ ਹਰਿਪੁਙ੍ਗਵਮ੍
ਵਿਦ੍ਯੁਨਮਾਲੀ, ਜੋ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਸੁਸ਼ੇਣ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਗਦਾ ਨਾਲ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ।
ਗਦਾਪ੍ਰਹਾਰਂ ਤਂ ਘੋਰਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਪ੍ਲਵਗੋਤ੍ਤਮਃ। ਤਾਂ ਤੂष੍ਣੀਂ ਪਾਤਯਾਮਾਸ ਤਸ੍ਯੋਰਸਿ ਮਹਾਮृਧੇ
ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਅਕਲਪਨੀਆ ਗਦਾ ਦੇ ਵੱਜ ਨੂੰ ਸੁਸ਼ੇਣ ਵਾਂਗ ਵਧੀਆ ਵਾਨਰ ਨੇ ਚੁੱਪਚਾਪ ਸਹਿ ਲਿਆ ਤੇ ਵੱਡੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ ਚੱਕ ਕੇ ਵਿਰੋਧੀ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ।
ਸ਼ਿਲਾਪ੍ਰਹਾਰਾਭਿਹਤੋ ਵਿਦ੍ਯੁਨ੍ਮਾਲੀ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ। ਨਿष੍ਪਿष੍ਟਹृਦਯੋ ਭੂਮੌ ਗਤਾਸੁਰ੍ਨਿਪਪਾਤ ਹ
ਪੱਥਰ ਦੇ ਵੱਜ ਨਾਲ ਵਿਦ੍ਯੁਨਮਾਲੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਕੁਚਲ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਿਸ਼ਚੇਤ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਏਵਂ ਤੈਰ੍ਵਾਨਰੈਃ ਸ਼ੂਰੈਃ ਸ਼ੂਰਾਸ੍ਤੇ ਰਜਨੀਚਰਾਃ। ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵੇ ਵਿਮਥਿਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦੈਤ੍ਯਾ ਇਵ ਦਿਵੌਕਸੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਬਹਾਦਰ ਵਾਨਰਾਂ ਵੱਲੋਂ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਵੀਰ ਵੀ ਉਥੇ ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਭਲ੍ਲੈਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੈਰ੍ਗਦਾਭਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ਕ੍ਤਿਤੋਮਰਸਾਯਕੈਃ। ਅਪਵਿਦ੍ਧੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਰਥੈਸ੍ਤਥਾ ਸਾਂਗ੍ਰਾਮਿਕੈਰ੍ਹਯੈਃ
ਤੀਰਾਂ, ਗਦਿਆਂ, ਭਾਲਿਆਂ, ਤੀਖੇ ਬਾਣਾਂ, ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗੀ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੋਇਆ।
ਨਿਹਤੈਃ ਕੁਞ੍ਜਰੈਰ੍ਮਤ੍ਤੈਸ੍ਤਥਾ ਵਾਨਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ। ਚਕ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਯੁਗਦਣ੍ਡੈਸ਼੍ਚ ਭਗ੍ਨੈਰ੍ਧਰਣਿਸਂਸ਼੍ਰਿਤੈਃ
ਮੱਤ ਹਾਥੀਆਂ, ਮਾਰੇ ਹੋਏ ਵਾਨਰਾਂ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ, ਟੁੱਟੇ ਪਹੀਏ, ਧੁਰੇ ਤੇ ਜੋੜ—all ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਿਖਰੇ ਪਏ ਸਨ।
ਬਭੂਵਾਯੋਧਨਂ ਘੋਰਂ ਗੋਮਾਯੁਗਣਸੇਵਿਤਮ੍। ਕਬਨ੍ਧਾਨਿ ਸਮੁਤ੍ਪੇਤੁਰ੍ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਵਾਨਰਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍। ਵਿਮਰ੍ਦੇ ਤੁਮੁਲੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਦੇਵਾਸੁਰਰਣੋਪਮੇ
ਜੰਗ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਡਰਾਉਣਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਗਿੱਦੜਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਸਨ; ਵਾਨਰਾਂ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਿਰ-ਵਿਗੜੇ ਸਰੀਰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਉੱਠ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਟੱਕਰ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਸੀ ਕਿ ਦੇਵਤੇ-ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।
ਨਿਹਨ੍ਯਮਾਨਾ ਹਰਿਪੁਙ੍ਗਵੈਸ੍ਤਦਾ ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ਸ਼ੋਣਿਤਗਨ੍ਧਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਾਃ। ਪੁਨਃ ਸੁਯੁਦ੍ਧਂ ਤਰਸਾ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾ ਦਿਵਾਕਰਸ੍ਯਾਸ੍ਤਮਯਾਭਿਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਦੋਂ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਰਾਖਸ਼ਸ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਲਹੂ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਫੇਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਜੁਟ ਗਏ, ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਡੁੱਬਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
thumb|ਚਤੁਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ੦੪੪ ਇਨ੍ਦ੍ਰਜਿਤਾ ਅਦृਸ਼੍ਯਰੂਪੇਣ ਯੁਦ੍ਧਰਙ੍ਗਾਗਮਨਮ੍ Your browser does not support the audio element, but here is (ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ-ਹਰਿਸੀਤਾਰਾਮਮੂਰ੍ਤਿ-ਘਨਪਾਠਿਭ੍ਯਾਂ ਵਚਨਮ੍) ਯੁਧ੍ਯਤਾਮੇਵ ਤੇषਾਂ ਤੁ ਤਦਾ ਵਾਨਰਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍। ਰਵਿਰਸ੍ਤਂ ਗਤੋ ਰਾਤ੍ਰਿਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾ ਪ੍ਰਾਣਹਾਰਿਣੀ
ਜਦੋਂ ਵਾਨਰ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ, ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਤੇ ਰਾਤ ਪੈ ਗਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੌਤ ਵਾਲਾ ਹਨੇਰਾ ਛਾ ਗਿਆ।
ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਬਦ੍ਧਵੈਰਾਣਾਂ ਘੋਰਾਣਂ ਜਯਮਿਚ੍ਛਤਾਮ੍। ਸਮ੍ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਂ ਨਿਸ਼ਾਯੁਦ੍ਧਂ ਤਦਾ ਵਾਨਰਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ, ਜਿੱਤ ਦੀ ਆਸ ਵਿੱਚ, ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਰਾਤ ਦੀ ਜੰਗ ਛਿੜ ਗਈ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋऽਸੀਤਿ ਹਰਯੋ ਵਾਨਰੋऽਸੀਤਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ। ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਸਮਰੇ ਜਘ੍ਨੁਸ੍ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਮਸਿ ਦਾਰੁਣੇ
ਰਾਖਸ਼ਸ ਚੀਕਦੇ, 'ਇੱਥੇ ਵਾਨਰ ਹੈ!' ਤੇ ਵਾਨਰ ਕਹਿੰਦੇ, 'ਇੱਥੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਹੈ!'—ਉਸ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਜ ਰਹੇ ਸਨ।
ਹਤ ਦਾਰਯ ਚੈਹੀਤਿ ਕਥਂ ਵਿਦ੍ਰਵਸੀਤਿ ਚ। ਏਵਂ ਸੁਤੁਮੁਲਃ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸੈਨ੍ਯੇ ਤੁ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੁਵੇ
'ਮਾਰੋ! ਚੀਰੋ! ਭੱਜੋ!'—ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਉਸ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ।
ਕਾਲਾਃ ਕਾਞ੍ਚਨਸਂਨਾਹਾਸ੍ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਮਸਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ। ਸਮ੍ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤ ਸ਼ੈਲੇਨ੍ਦ੍ਰਾ ਦੀਪ੍ਤੌषਧਿਵਨਾ ਇਵ
ਉਸ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਜੰਗੀ ਪੋਸ਼ਾਕ ਪਹਿਨੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਐਵੇਂ ਲੱਗਦੇ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਚਮਕਦੀਆਂ ਜੜੀਆਂ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤਮਸਿ ਦੁष੍ਪਾਰੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਕ੍ਰੋਧਮੂਿਰ੍ਚ੍ਛਤਾਃ। ਪਰਿਪੇਤੁਰ੍ਮਹਾਵੇਗਾ ਭਕ੍ਸ਼ਯਨ੍ਤਃ ਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮਾਨ੍
ਉਸ ਅਣਪਾਰ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਾਖਸ਼ਸ ਵੱਡੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਫੜਦੇ ਤੇ ਖਾਂਦੇ ਫਿਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤੇ ਹਯਾਨ੍ ਕਾਞ੍ਚਨਾਪੀਡਾਨ੍ ਧ੍ਵਜਾਂਸ਼੍ਚਾਸ਼ੀਵਿषੋਪਮਾਨ੍। ਆਪ੍ਲੁਤ੍ਯ ਦਸ਼ਨੈਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੈਰ੍ਭੀਮਕੋਪਾ ਵ੍ਯਦਾਰਯਨ੍
ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਰਾਖਸ਼ਸ, ਤੇਜ਼ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਸੱਪ-ਝੰਡੇ ਵਾਲੇ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਵਾਨਰਾ ਬਲਿਨੋ ਯੁਦ੍ਧੇऽਕ੍ਸ਼ੋਭਯਨ੍ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਂ ਚਮੂਮ੍। ਕੁਞ੍ਜਰਾਨ੍ ਕੁਞ੍ਜਰਾਰੋਹਾਨ੍ ਪਤਾਕਾਧ੍ਵਜਿਨੋ ਰਥਾਨ੍
ਤਾਕਤਵਰ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਫੌਜ, ਹਾਥੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਵਾਰਾਂ, ਤੇ ਝੰਡੇ-ਪਤਾਕਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਚਕਰ੍षੁਸ਼੍ਚ ਦਦਂਸ਼ੁਸ਼੍ਚ ਦਸ਼ਨੈਃ ਕ੍ਰੋਧਮੂਿਰ੍ਚ੍ਛਤਾਃ। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚਾਪਿ ਰਾਮਸ਼੍ਚ ਸ਼ਰੈਰਾਸ਼ੀਵਿषੋਪਮੈਃ
ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਖਿੱਚਦੇ ਤੇ ਕੱਟਦੇ; ਇਥੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਰਾਮ ਵੀ ਸੱਪ ਵਰਗੇ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਦृਸ਼੍ਯਾਦृਸ਼੍ਯਾਨਿ ਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿ ਪ੍ਰਵਰਾਣਿ ਨਿਜਘ੍ਨਤੁਃ। ਤੁਰਂਗਖੁਰਵਿਧ੍ਵਸ੍ਤਂ ਰਥਨੇਮਿਸਮੁਤ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਦਿੱਖ ਰਹੇ ਤੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਚੋਟੀ ਦੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਰਹੇ ਸਨ; ਉਥੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਖੁਰਾਂ ਤੇ ਰਥਾਂ ਦੇ ਪਹੀਏ ਨਾਲ ਉੱਡਦੀ ਧੂੜ ਚੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ।
ਰੁਰੋਧ ਕਰ੍ਣਨੇਤ੍ਰਾਣਿ ਯੁਧ੍ਯਤਾਂ ਧਰਣੀਰਜਃ। ਵਰ੍ਤਮਾਨੇ ਤਥਾ ਘੋਰੇ ਸਂਗ੍ਰਾਮੇ ਲੋਮਹਰ੍षਣੇ। ਰੁਧਿਰੌਘਾ ਮਹਾਘੋਰਾ ਨਦ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਸੁਸ੍ਰੁਵੁਃ
ਜਦੋਂ ਲੜਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸੂਰਮੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉੱਡੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹ ਧੂੜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਰੋਮਾਂ ਖੜੇ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਜੰਗ ਵਿਚ, ਉਥੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ।
ਤਤੋ ਭੇਰੀਮृਦਙ੍ਗਾਨਾਂ ਪਣਵਾਨਾਂ ਚ ਨਿਃਸ੍ਵਨਃ। ਸ਼ਙ੍ਖਨੇਮਿਸ੍ਵਨੋਨ੍ਮਿਸ਼੍ਰਃ ਸਮ੍ਬਭੂਵਾਦ੍ਭੁਤੋਪਮਃ
ਫਿਰ ਢੋਲ, ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਅਤੇ ਪਣਵਿਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ, ਸ਼ੰਖਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਦੇ ਪਹੀਏਆਂ ਦੀ ਖੜਕ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਇਕ ਅਜੀਬ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਠੀ।
ਹਤਾਨਾਂ ਸ੍ਤਨਮਾਨਾਨਾਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਚ ਨਿਃਸ੍ਵਨਃ। ਸ਼ਸ੍ਤਾਨਾਂ ਵਾਨਰਾਣਾਂ ਚ ਸਮ੍ਬਭੂਵਾਤ੍ਰ ਦਾਰੁਣਃ
ਉਥੇ ਮਾਰੇ ਜਾਂ ਜਖਮੀ ਹੋਏ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਚੀਖਾਂ ਅਤੇ ਜਖਮੀ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵੀ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੂੰਜਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ।
ਹਤੈਰ੍ਵਾਨਰਮੁਖ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ਼ੂਲਪਰਸ਼੍ਵਧੈਃ। ਨਿਹਤੈਃ ਪਰ੍ਵਤਾਕਾਰੈ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ ਕਾਮਰੂਪਿਭਿਃ
ਉਥੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਭਾਲਿਆਂ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਾਂ ਤੇ ਕੁਹਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਪਏ ਪਏ ਸਨ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਵਰਗੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਮਾਇਆ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵੀ ਢੇਰ ਹੋਏ ਪਏ ਸਨ।
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਪੁष੍ਪੋਪਹਾਰਾ ਚ ਤਤ੍ਰਾਸੀਦ੍ ਯੁਦ੍ਧਮੇਦਿਨੀ। ਦੁਰ੍ਜ੍ਞੇਯਾ ਦੁਰ੍ਨਿਵੇਸ਼ਾ ਚ ਸ਼ੋਣਿਤਾਸ੍ਤ੍ਰਾਵਕਰ੍ਦਮਾ
ਉਸ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵਰਖਾ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬਰਸਾਤ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਢੱਕ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਪਛਾਣਣ ਤੇ ਲੰਘਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਤੇ ਖੂਨ ਦੀ ਚਿਕੜ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ ਸੀ।
ਸਾ ਬਭੂਵ ਨਿਸ਼ਾ ਘੋਰਾ ਹਰਿਰਾਕ੍ਸ਼ਸਹਾਰਿਣੀ। ਕਾਲਰਾਤ੍ਰੀਵ ਭੂਤਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਦੁਰਤਿਕ੍ਰਮਾ
ਉਹ ਰਾਤ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਵਾਨਰਾਂ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਨਾਸਕਾਰੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰਾਤ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਅਟੱਲ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।