ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰਾਵਣਃ ਪੁਨਰਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਚਰਿਤਾ ਭਵਤਾ ਸੇਨਾ ਕੇऽਤ੍ਰ ਸ਼ੂਰਾਃ ਪ੍ਲਵਂਗਮਾਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਂਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ ਮੁੜ ਆਖਿਆ: "ਤੂੰ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੌਣ-ਕੌਣ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹਨ?"
ਕਿਂਪ੍ਰਭਾਃ ਕੀਦृਸ਼ਾਃ ਸੌਮ੍ਯ ਵਾਨਰਾ ਯੇ ਦੁਰਾਸਦਾਃ। ਕਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਹਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ
ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਹਨ, ਕਿਹੜੀ ਚਮਕ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਦੱਸੋ ਮਿੱਤਰ? ਕੌਣ ਹਨ ਇਹ ਵਾਨਰ ਜੋ ਰੋਕੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ? ਕੌਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੌਤਰੇ ਹਨ? ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ ਰਾਕਸ਼ਸ।
ਤਥਾਤ੍ਰ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤੇषਾਂ ਬਲਾਬਲਮ੍। ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਖਲੁ ਸਂਖ੍ਯਾਨਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਯੁਦ੍ਧਮਿਚ੍ਛਤਾ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ। ਜੰਗ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਾਣਨਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।
ਅਥੈਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲੋ ਰਾਵਣੇਨੋਤ੍ਤਮਸ਼੍ਚਰਃ। ਇਦਂ ਵਚਨਮਾਰੇਭੇ ਵਕ੍ਤੁਂ ਰਾਵਣਸਂਨਿਧੌ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਵਣ ਵੱਲੋਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਵਧੀਆ ਜਾਸੂਸ ਸ਼ਾਰਦੂਲ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਆਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਅਥਰ੍ਕ੍ਸ਼ਰਜਸਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਯੁਧਿ ਰਾਜਨ੍ ਸੁਦੁਰ੍ਜਯਃ। ਗਦ੍ਗਦਸ੍ਯਾਥ ਪੁਤ੍ਰੋऽਤ੍ਰ ਜਾਮ੍ਬਵਾਨਿਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਇੱਥੇ ਅਰਕ ਤੇ ਰਜਸਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ; ਤੇ ਇੱਥੇ, ਰਾਜਾ, ਗਦਗਦਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜਾਮਬਵੰਤ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਗਦ੍ਗਦਸ੍ਯਾਥ ਪੁਤ੍ਰੋऽਨ੍ਯੋ ਗੁਰੁਪੁਤ੍ਰਃ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੋਃ। ਕਦਨਂ ਯਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਕृਤਮੇਕੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍
ਗਦਗਦਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੁੱਤਰ ਇੱਥੇ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ ਦੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ; ਜਿਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਇਕੱਲੇ ਹੀ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸੁषੇਣਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਪੁਤ੍ਰੋ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍। ਸੌਮ੍ਯਃ ਸੋਮਾਤ੍ਮਜਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਰਾਜਨ੍ ਦਧਿਮੁਖਃ ਕਪਿਃ
ਇੱਥੇ ਸੁਸ਼ੇਣ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ ਹੈ; ਤੇ ਇੱਥੇ, ਰਾਜਾ, ਦਧਿਮੁਖ ਵਾਨਰ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸੁਮੁਖੋ ਦੁਰ੍ਮੁਖਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਵੇਗਦਰ੍ਸ਼ੀ ਚ ਵਾਨਰਃ। ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਵਾਨਰਰੂਪੇਣ ਨੂਨਂ ਸृष੍ਟਃ ਸ੍ਵਯਂਭੁਵਾ
ਇੱਥੇ ਸੁਮੁਖ ਤੇ ਦੁਮੁਖ ਹਨ, ਤੇ ਤੇਜ਼ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਵਾਨਰ ਵੇਗਦਰਸ਼ੀ ਵੀ ਹੈ; ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਸਵੈਭੂ ਨੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਵਾਨਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਪੁਤ੍ਰੋ ਹੁਤਵਹਸ੍ਯਾਤ੍ਰ ਨੀਲਃ ਸੇਨਾਪਤਿਃ ਸ੍ਵਯਮ੍। ਅਨਿਲਸ੍ਯ ਤੁ ਪੁਤ੍ਰੋऽਤ੍ਰ ਹਨੂਮਾਨਿਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਇੱਥੇ ਹੁਤਵਾਹ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨੀਲ ਫੌਜ ਦਾ ਸਰਦਾਰ ਹੈ; ਤੇ ਇੱਥੇ, ਅਨਿਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਨਪ੍ਤਾ ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਯ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षੋ ਬਲਵਾਨਙ੍ਗਦੋ ਯੁਵਾ। ਮੈਨ੍ਦਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵਿਵਿਦਸ਼੍ਚੋਭੌ ਬਲਿਨਾਵਸ਼੍ਵਿਸਮ੍ਭਵੌ
ਇੱਥੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੌਤਰਾ, ਅੰਗਦ, ਜੋ ਅਟੱਲ ਤੇ ਤਾਕਤਵਾਨ ਨੌਜਵਾਨ ਹੈ; ਤੇ ਮੈੰਦਾ ਤੇ ਦਵਿਵਿਦ ਦੋਵੇਂ, ਜੋ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਦੇ ਤਾਕਤਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।
ਪੁਤ੍ਰਾ ਵੈਵਸ੍ਵਤਸ੍ਯਾਥ ਪਞ੍ਚ ਕਾਲਾਨ੍ਤਕੋਪਮਾਃ। ਗਜੋ ਗਵਾਕ੍ਸ਼ੋ ਗਵਯਃ ਸ਼ਰਭੋ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਃ
ਫਿਰ, ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਰਗੇ ਭਿਆਨਕ ਹਨ: ਗਜਾ, ਗਵਾਕਸ਼, ਗਵਯਾ, ਸ਼ਰਭਾ ਤੇ ਗੰਧਮਾਦਨ।
ਦਸ਼ ਵਾਨਰਕੋਟ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ਼ੂਰਾਣਾਂ ਯੁਦ੍ਧਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍। ਸ਼੍ਰੀਮਤਾਂ ਦੇਵਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼ੇषਂ ਨਾਖ੍ਯਾਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇ
ਤੇ ਦਸ ਕਰੋੜ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਵਾਨਰ ਹਨ, ਜੋ ਜੰਗ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹਨ; ਬਾਕੀ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਮੈਂ ਦੱਸਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
ਪੁਤ੍ਰੋ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਯੈष ਸਿਂਹਸਂਹਨਨੋ ਯੁਵਾ। ਦੂषਣੋ ਨਿਹਤੋ ਯੇਨ ਖਰਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾਸ੍ਤਥਾ
ਇਹ ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੂਸ਼ਣ, ਖਰ ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਰਾਮਸ੍ਯ ਸਦृਸ਼ੇ ਵਿਕ੍ਰਮੇ ਭੁਵਿ ਕਸ਼੍ਚਨ। ਵਿਰਾਧੋ ਨਿਹਤੋ ਯੇਨ ਕਬਨ੍ਧਸ਼੍ਚਾਨ੍ਤਕੋਪਮਃ
ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸ਼ੌਰ ਵਿਚ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਜਿਸ ਨੇ ਵਿਰਾਧ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਤੇ ਕਬੰਧ, ਜੋ ਮੌਤ ਵਰਗਾ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮਾਤਂਗਾਨਾਮਿਵਰ੍षਭਃ। ਯਸ੍ਯ ਬਾਣਪਥਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨ ਜੀਵੇਦਪਿ ਵਾਸਵਃ
ਇੱਥੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਹਨ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਪੱਕੇ ਹਨ, ਹਾਥੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਵੱਡਾ ਬਲਦ ਵਾਂਗ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮਾਰ ਤੋਂ ਇੰਦਰ ਵੀ ਬਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਸੁਤੋ ਵੀਰੋ ਨਲਃ ਪ੍ਲਵਗਸਤ੍ਤਮਃ। ਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਵੇਗਵਾਨਤ੍ਰ ਵਸੁਪੁਤ੍ਰਃ ਸ ਦੁਰ੍ਧਰਃ
ਇੱਥੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਲ ਹਨ, ਜੋ ਬਹਾਦਰ ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਸੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਰਧਰ ਵੀ ਇੱਥੇ ਹਨ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਵਰਿष੍ਠਸ਼੍ਚ ਤਵ ਭ੍ਰਾਤਾ ਵਿਭੀषਣਃ। ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਪੁਰੀਂ ਲਙ੍ਕਾਂ ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਹਿਤੇ ਰਤਃ
ਤੇਰੇ ਭਰਾ ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਰਾਘਵ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸਰ੍ਵਂ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਤਥਾ ਵੈ ਵਾਨਰਂ ਬਲਮ੍। ਸੁਵੇਲੇऽਧਿष੍ਠਿਤਂ ਸ਼ੈਲੇ ਸ਼ੇषਕਾਰ੍ਯੇ ਭਵਾਨ੍ ਗਤਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰਾ ਹਾਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਸੁਵੇਲ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਡੇਰਾ ਲਾਈ ਹੋਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਬਾਕੀ ਕੰਮ ਲਈ ਤੇਰਾ ਹੀ ਆਸਰਾ ਹੈ।
thumb|ਏਕਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਏਕਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੬-
ਹੁਣ ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦੀ ਇਕੱਤੀਵੀਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਤਤਸ੍ਤਮਕ੍ਸ਼ੋਭ੍ਯਬਲਂ ਲਙ੍ਕਾਯਾਂ ਨृਪਤੇਸ਼੍ਚਰਾਃ। ਸੁਵੇਲੇ ਰਾਘਵਂ ਸ਼ੈਲੇ ਨਿਵਿष੍ਟਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਵੇਦਯਨ੍
ਫਿਰ ਲੰਕਾ ਦੇ ਜਾਸੂਸਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰਾਮਾ ਆਪਣੀ ਅਟੱਲ ਫੌਜ ਨਾਲ ਸੁਵੇਲ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਡੇਰਾ ਲਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਚਾਰਾਣਾਂ ਰਾਵਣਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਰਾਮਂ ਮਹਾਬਲਮ੍। ਜਾਤੋਦ੍ਵੇਗੋऽਭਵਤ੍ ਕਿਂਚਿਤ੍ ਸਚਿਵਾਨਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਜਦ ਰਾਵਣ ਨੇ ਜਾਸੂਸਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਤਾਕਤਵਰ ਰਾਮਾ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਕੁਝ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣਃ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਯਾਨ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵੇ ਵੈ ਸੁਸਮਾਹਿਤਾਃ। ਅਯਂ ਨੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਕਾਲੋ ਹਿ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤ ਇਤਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ
ਸਾਰੇ ਮੰਤਰੀ ਜਲਦੀ ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਆ ਜਾਓ; ਹੁਣ ਸਲਾਹ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਕਸ਼ਸੋ।
ਤਸ੍ਯ ਤਚ੍ਛਾਸਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣੋऽਭ੍ਯਾਗਮਨ੍ ਦ੍ਰੁਤਮ੍। ਤਤਃ ਸ ਮਨ੍ਤ੍ਰਯਾਮਾਸ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ ਸਚਿਵੈਃ ਸਹ
ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਸੁਣ ਕੇ ਮੰਤਰੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆ ਗਏ; ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਃ ਕ੍ਸ਼ਮਂ ਯਤ੍ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍। ਵਿਸਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾ ਸਚਿਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਸ੍ਵਮਾਲਯਮ੍
ਸਲਾਹ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਜੋ ਠੀਕ ਸੀ, ਉਹ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੁਖਸਤ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਹਵੈਲੀ ਵਿਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮਾਦਾਯ ਵਿਦ੍ਯੁਜ੍ਜਿਹ੍ਵਂ ਮਹਾਬਲਮ੍। ਮਾਯਾਵਿਨਂ ਮਹਾਮਾਯਂ ਪ੍ਰਾਵਿਸ਼ਦ੍ ਯਤ੍ਰ ਮੈਥਿਲੀ
ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਾ ਤਾਕਤਵਰ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵਿਦ੍ਯੁਜਝਿਵਾ, ਜੋ ਜਾਦੂਗਰ ਤੇ ਵੱਡਾ ਮਾਇਆਵਾਨ ਸੀ, ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਥਿਲੀ ਸੀ, ਉਥੇ ਗਿਆ।
ਵਿਦ੍ਯੁਜ੍ਜਿਹ੍ਵਂ ਚ ਮਾਯਾਜ੍ਞਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਃ। ਮੋਹਯਿष੍ਯਾਵਹੇ ਸੀਤਾਂ ਮਾਯਯਾ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾਮ੍
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਨੇ ਜਾਦੂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਵਿਦ੍ਯੁਜਝਿਵਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਆਓ, ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਭੁੱਲਾ ਦਈਏ।'
ਸ਼ਿਰੋ ਮਾਯਾਮਯਂ ਗृਹ੍ਯ ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਨਿਸ਼ਾਚਰ। ਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਸਮੁਪਤਿष੍ਠਸ੍ਵ ਮਹਚ੍ਚ ਸਸ਼ਰਂ ਧਨੁਃ
ਇਹ ਰਾਘਵ ਦਾ ਝੂਠਾ ਸਿਰ ਲੈ ਲੈ, ਹੇ ਰਾਤ ਦਾ ਵਾਸੀ, ਤੇ ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਥੇਤ੍ਯਾਹ ਵਿਦ੍ਯੁਜ੍ਜਿਹ੍ਵੋ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ। ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਤਾਂ ਮਾਯਾਂ ਸੁਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾਂ ਸ ਰਾਵਣੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ, ਵਿਦ੍ਯੁਜਝਿਵਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਦੇ ਹੋ,' ਤੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਹ ਮਾਇਆ ਬੜੀ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਦਿਖਾਈ।
ਤਸ੍ਯ ਤੁष੍ਟੋऽਭਵਦ੍ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਦਦੌ ਚ ਵਿਭੂषਣਮ੍। ਅਸ਼ੋਕਵਨਿਕਾਯਾਂ ਚ ਸੀਤਾਦਰ੍ਸ਼ਨਲਾਲਸਃ
ਰਾਜਾ ਉਸ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਅਸ਼ੋਕ ਵਨ ਵਿਚ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਸੀ।
ਨੈਰ੍ऋਤਾਨਾਮਧਿਪਤਿਃ ਸਂਵਿਵੇਸ਼ ਮਹਾਬਲਃ। ਤਤੋ ਦੀਨਾਮਦੈਨ੍ਯਾਰ੍ਹਾਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਧਨਦਾਨੁਜਃ
ਨੈਰਿਤੀਆਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਅੰਦਰ ਗਿਆ; ਤੇ ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਦਇਆ ਤੇ ਦੁਖ ਦੀ ਹਕਦਾਰ ਸੀ।