ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਦृਸ਼ੀਂ ਨਾਰੀਂ ਰਾਮਪਤ੍ਨੀਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍। ਤਤ੍ਰੈਵ ਸ਼ਿਂਸ਼ਪਾਵृਕ੍ਸ਼ੇ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਨਹਮਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹੋ ਜਿਹੀ, ਰਾਮ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਥੇ ਹੀ ਸ਼ਿੰਸ਼ਪਾ ਰੁੱਖ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਤੱਕਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਤੋ ਹਲਹਲਾਸ਼ਬ੍ਦਂ ਕਾਞ੍ਚੀਨੂਪੁਰਮਿਸ਼੍ਰਿਤਮ੍। ਸ਼ृਣੋਮ੍ਯਧਿਕਗਮ੍ਭੀਰਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਨਿਵੇਸ਼ਨੇ
ਫਿਰ ਮੈਂ ਰਾਵਣ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚੋਂ ਘੁੰਗਰੂਆਂ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਝੰਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ, ਡੂੰਘੀ ਤੇ ਗੂੰਜਦੀ ਹਲਚਲ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ।
ਤਤੋऽਹਂ ਪਰਮੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਃ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਸਂਹਰਮ੍। ਅਹਂ ਚ ਸ਼ਿਂਸ਼ਪਾਵृਕ੍ਸ਼ੇ ਪਕ੍ਸ਼ੀਵ ਗਹਨੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਫਿਰ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਤੇ ਸ਼ਿੰਸ਼ਪਾ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀਆਂ ਗਾਢੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਵਿਚ ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਲੁਕ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਰਾਵਣਦਾਰਾਸ਼੍ਚ ਰਾਵਣਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ। ਤਂ ਦੇਸ਼ਮਨੁਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਯਤ੍ਰ ਸੀਤਾਭਵਤ੍ ਸ੍ਥਿਤਾ
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਵਣ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਤੇ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ, ਉਹ ਥਾਂ ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਜਿੱਥੇ ਸੀਤਾ ਰਹਿ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਥ ਵਰਾਰੋਹਾ ਸੀਤਾ ਰਕ੍ਸ਼ੋਗਣੇਸ਼੍ਵਰਮ੍। ਸਂਕੁਚ੍ਯੋਰੂ ਸ੍ਤਨੌ ਪੀਨੌ ਬਾਹੁਭ੍ਯਾਂ ਪਰਿਰਭ੍ਯ ਚ
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਸਿਕੋੜ ਲਏ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭਰੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਵਿਤ੍ਰਸ੍ਤਾਂ ਪਰਮੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯਮਾਣਾਮਿਤਸ੍ਤਤਃ। ਤ੍ਰਾਣਂ ਕਂਚਿਦਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੀਂ ਵੇਪਮਾਨਾਂ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀਮ੍
ਉਹ ਡਰੀ ਹੋਈ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਘਬਰਾਈ ਹੋਈ, ਇधर-ਉਧਰ ਵੇਖਦੀ, ਕਿਸੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਾ ਲੱਭਦੀ, ਕੰਬਦੀ ਤੇ ਤਪਸਿਆ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਤਾਮੁਵਾਚ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਃ ਸੀਤਾਂ ਪਰਮਦੁਃਖਿਤਾਮ੍। ਅਵਾਕ੍ਸ਼ਿਰਾਃ ਪ੍ਰਪਤਿਤੋ ਬਹੁਮਨ੍ਯਸ੍ਵ ਮਾਮਿਤਿ
ਦਸਸੀਰ ਰਾਵਣ ਨੇ ਦੁਖੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਡਿੱਗਦਾ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਣ ਦੇ।"
ਯਦਿ ਚੇਤ੍ਤ੍ਵਂ ਤੁ ਮਾਂ ਦਰ੍ਪਾਨ੍ਨਾਭਿਨਨ੍ਦਸਿ ਗਰ੍ਵਿਤੇ। ਦ੍ਵਿਮਾਸਾਨਨ੍ਤਰਂ ਸੀਤੇ ਪਾਸ੍ਯਾਮਿ ਰੁਧਿਰਂ ਤਵ
ਜੇ ਤੂੰ ਮਾਣ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਸਵਾਗਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਹੰਕਾਰ ਵਾਲੀ, ਤਾਂ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ, ਸੀਤੇ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਖੂਨ ਪੀ ਲਵਾਂਗਾ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਸ੍ਤਸ੍ਯ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ। ਉਵਾਚ ਪਰਮਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾ ਸੀਤਾ ਵਚਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਰਾਵਣ ਦੇ ਮਾੜੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਵਧੀਆ ਬੋਲ ਆਖੇ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਮ ਰਾਮਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾਮਮਿਤਤੇਜਸਃ। ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਵਂਸ਼ਨਾਥਸ੍ਯ ਸ੍ਨੁषਾਂ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਯ ਚ
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਮਾੜੇ, ਮੈਂ ਰਾਮ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤਿ ਬੇਅੰਤ ਹੈ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਪੁੱਤਣੀ।
ਅਵਾਚ੍ਯਂ ਵਦਤੋ ਜਿਹ੍ਵਾ ਕਥਂ ਨ ਪਤਿਤਾ ਤਵ। ਕਿਂਸ੍ਵਿਦ੍ਵੀਰ੍ਯ ਤਵਾਨਾਰ੍ਯ ਯੋ ਮਾਂ ਭਰ੍ਤੁਰਸਂਨਿਧੌ
ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਲਤ ਬੋਲਾਂ ਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹੋਇਆ, ਤੇਰੀ ਜੀਭ ਕਿਵੇਂ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗੀ? ਤੇਰੀ ਕੀ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਮਾੜੇ, ਜੋ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜਰੀ ਵਿਚ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਆਇਆ?
ਅਪਹृਤ੍ਯਾਗਤਃ ਪਾਪ ਤੇਨਾਦृष੍ਟੋ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ। ਨ ਤ੍ਵਂ ਰਾਮਸ੍ਯ ਸਦृਸ਼ੋ ਦਾਸ੍ਯੇऽਪ੍ਯਸ੍ਯ ਨ ਯੁਜ੍ਯਸੇ
ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਚੁਪ ਚਾਪ ਚੁੱਕ ਕੇ ਇੱਥੇ ਆਇਆ, ਪਾਪੀ, ਉਸ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ; ਤੂੰ ਰਾਮ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਦੇ ਨੌਕਰ ਹੋਣ ਦੇ ਵੀ ਲਾਇਕ ਨਹੀਂ।
ਅਜੇਯਃ ਸਤ੍ਯਵਾਕ੍ ਸ਼ੂਰੋ ਰਣਸ਼੍ਲਾਘੀ ਚ ਰਾਘਵਃ। ਜਾਨਕ੍ਯਾ ਪਰੁषਂ ਵਾਕ੍ਯਮੇਵਮੁਕ੍ਤੋ ਦਸ਼ਾਨਨਃ
ਰਾਘਵ ਜੀਤਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੂਰਾ ਤੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਦਸਸੀਰ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੱਖੇ ਬੋਲ ਆਖੇ।
ਜਜ੍ਵਾਲ ਸਹਸਾ ਕੋਪਾਚ੍ਚਿਤਾਸ੍ਥ ਇਵ ਪਾਵਕਃ। ਵਿਵृਤ੍ਯ ਨਯਨੇ ਕ੍ਰੂਰੇ ਮੁष੍ਟਿਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍
ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਭੜਕ ਉਠਿਆ, ਆਪਣੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ ਕੇ ਤੇ ਸੱਜਾ ਮੁੱਕਾ ਚੁੱਕ ਕੇ।
ਮੈਥਿਲੀਂ ਹਨ੍ਤੁਮਾਰਬ੍ਧਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਭਿਰ੍ਹਾਹਾਕृਤਂ ਤਦਾ। ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਮਧ੍ਯਾਤ੍ ਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਹ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਡਰ ਕੇ ਹਾਹਾਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ, ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਉੱਠ ਕੇ, ਉਸ ਮਾੜੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਦੀ ਪਤਨੀ—
ਵਰਾ ਮਨ੍ਦੋਦਰੀ ਨਾਮ ਤਯਾ ਸ ਪ੍ਰਤਿषੇਧਿਤਃ। ਉਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਮਧੁਰਾਂ ਵਾਣੀਂ ਤਯਾ ਸ ਮਦਨਾਰ੍ਦਿਤਃ
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਮੰਦੋਦਰੀ ਨਾਮ ਦੀ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ; ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਚ ਪਈ ਹੋਈ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਆਖੇ।
ਸੀਤਯਾ ਤਵ ਕਿਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਸਮਵਿਕ੍ਰਮ। ਮਯਾ ਸਹ ਰਮਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਮਦ੍ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਾ ਨ ਜਾਨਕੀ
ਤੂੰ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਹਿੰਦਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ? ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾ, ਜਾਨਕੀ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ।
ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਕਨ੍ਯਾਭਿਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ਕਨ੍ਯਾਭਿਰੇਵ ਚ। ਸਾਰ੍ਧਂ ਪ੍ਰਭੋ ਰਮਸ੍ਵੇਤਿ ਸੀਤਯਾ ਕਿਂ ਕਰਿष੍ਯਸਿ
ਦੇਵਤਿਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਯਕਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਭੂ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾ; ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਤੂੰ ਕੀ ਕਰੇਗਾ?
ਤਤਸ੍ਤਾਭਿਃ ਸਮੇਤਾਭਿਰ੍ਨਾਰੀਭਿਃ ਸ ਮਹਾਬਲਃ। ਉਤ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸਹਸਾ ਨੀਤੋ ਭਵਨਂ ਸ੍ਵਂ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ
ਉਹ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ, ਅਚਾਨਕ ਉੱਠ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ।
ਯਾਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯੋ ਵਿਕृਤਾਨਨਾਃ। ਸੀਤਾਂ ਨਿਰ੍ਭਰ੍ਤ੍ਸਯਾਮਾਸੁਰ੍ਵਾਕ੍ਯੈਃ ਕ੍ਰੂਰੈਃ ਸੁਦਾਰੁਣੈਃ
ਜਦੋਂ ਦਸਸੀਰ ਉੱਥੋਂ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਰਾਕਸ਼ਸੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਬੇਡੰਗ ਸਨ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣ ਲੱਗੀਆਂ।
ਤृਣਵਦ੍ ਭਾषਿਤਂ ਤਾਸਾਂ ਗਣਯਾਮਾਸ ਜਾਨਕੀ। ਗਰ੍ਜਿਤਂ ਚ ਤਥਾ ਤਾਸਾਂ ਸੀਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਿਰਰ੍ਥਕਮ੍
ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਘਾਸ ਵਾਂਗ ਨਿਕੰਮੀਆਂ ਸਮਝਿਆ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗੂੰਜ ਵੀ, ਜੋ ਸੀਤਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ, ਬਿਲਕੁਲ ਬੇਮਤਲਬ ਸੀ।
ਵृਥਾ ਗਰ੍ਜਿਤਨਿਸ਼੍ਚੇष੍ਟਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਃ ਪਿਸ਼ਿਤਾਸ਼ਨਾਃ। ਰਾਵਣਾਯ ਸ਼ਸ਼ਂਸੁਸ੍ਤਾਃ ਸੀਤਾਵ੍ਯਵਸਿਤਂ ਮਹਤ੍
ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰਾਖਸ਼ਣੀਆਂ ਨੇ ਖਾਲੀ ਧਮਕੀਆਂ ਤੇ ਹਲਚਲ ਕੀਤੀ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਦੇ ਪੱਕੇ ਇਰਾਦੇ ਦੀ ਖਬਰ ਦਿੱਤੀ।
ਤਤਸ੍ਤਾਃ ਸਹਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਵਿਹਤਾਸ਼ਾ ਨਿਰੁਦ੍ਯਮਾਃ। ਪਰਿਕ੍ਲਿਸ਼੍ਯ ਸਮਸ੍ਤਾਸ੍ਤਾ ਨਿਦ੍ਰਾਵਸ਼ਮੁਪਾਗਤਾਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ, ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਤੇ ਥੱਕ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਹੋਈਆਂ, ਆਖਰਕਾਰ ਨੀਂਦ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਤਾਸੁ ਚੈਵ ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਾਸੁ ਸੀਤਾ ਭਰ੍ਤृਹਿਤੇ ਰਤਾ। ਵਿਲਪ੍ਯ ਕਰੁਣਂ ਦੀਨਾ ਪ੍ਰਸ਼ੁਸ਼ੋਚ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੁੱਤ ਜਾਣ ਤੇ, ਸੀਤਾ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਸੀ, ਦੁਖੀ ਤੇ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਕੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰਨ ਲੱਗੀ।
ਤਾਸਾਂ ਮਧ੍ਯਾਤ੍ ਸਮੁਤ੍ਥਾਯ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਖਾਦਤ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਨ ਸੀਤਾਮਸਿਤੇਕ੍ਸ਼ਣਾਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਉੱਠ ਕੇ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾ ਲੋ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਨਾ ਖਾਓ।'
ਜਨਕਸ੍ਯਾਤ੍ਮਜਾਂ ਸਾਧ੍ਵੀਂ ਸ੍ਨੁषਾਂ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਯ ਚ। ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਹ੍ਯਦ੍ਯ ਮਯਾ ਦृष੍ਟੋ ਦਾਰੁਣੋ ਰੋਮਹਰ੍षਣਃ
'ਇਹ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਤੇ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ, ਬੜੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ। ਅੱਜ ਮੈਂ ਇਕ ਡਰਾਉਣਾ ਤੇ ਰੋਂਗਟੇ ਖੜੇ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੁਪਨਾ ਵੇਖਿਆ।'
ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਚ ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਭਰ੍ਤੁਰਸ੍ਯਾ ਜਯਾਯ ਚ। ਅਲਮਸ੍ਮਾਨ੍ ਪਰਿਤ੍ਰਾਤੁਂ ਰਾਘਵਾਦ੍ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਗਣਮ੍
'ਇਹ ਸੁਪਨਾ ਰਾਖਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ; ਹੁਣ ਕਾਫੀ ਹੈ — ਚਲੋ ਰਾਘਵ ਤੋਂ ਰਾਖਸ਼ਣੀਆਂ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਮੰਗੀਏ।'
ਅਭਿਯਾਚਾਮ ਵੈਦੇਹੀਮੇਤਦ੍ਧਿ ਮਮ ਰੋਚਤੇ। ਯਦਿ ਹ੍ਯੇਵਂਵਿਧਃ ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਦੁਃਖਿਤਾਯਾਃ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਤੇ
'ਚਲੋ ਵੈਦੇਹੀ ਤੋਂ ਦਇਆ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰੀਏ; ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਐਸਾ ਸੁਪਨਾ ਕਿਸੇ ਦੁਖੀ ਨੂੰ ਆਵੇ—'
ਸਾ ਦੁਃਖੈਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਸੁਖਮਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਨੁਤ੍ਤਮਮ੍। ਪ੍ਰਣਿਪਾਤਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਹਿ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ
'ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੁਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਵਧੀਆ ਸੁਖ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਥਿਲੀ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਮਿਹਰਬਾਨ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਝੁਕਦੇ ਹਨ।'
ਅਲਮੇषਾ ਪਰਿਤ੍ਰਾਤੁਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯੋ ਮਹਤੋ ਭਯਾਤ੍। ਤਤਃ ਸਾ ਹ੍ਰੀਮਤੀ ਬਾਲਾ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਿਜਯਹਰ੍षਿਤਾ
'ਇਹ ਹੀ ਰਾਖਸ਼ਣੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।' ਫਿਰ ਉਹ ਲਜਜਤ ਭਰੀ ਨੌਜਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ ਰੰਗੀ ਹੋਈ—