ਵਞ੍ਚਯਿਤ੍ਵਾ ਵਨੇ ਰਾਮਂ ਮृਗਰੂਪੇਣ ਮਾਯਯਾ। ਸ ਮਾਰ੍ਗਮਾਣਸ੍ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਰਾਮਃ ਸੀਤਾਮਨਿਨ੍ਦਿਤਾਮ੍
ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਾਮ ਨੂੰ ਮ੍ਰਿਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਠੱਗ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਜਾਦੂ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਜਦ ਰਾਮ ਤੈਨੂੰ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਸੀਤਾ।
ਆਸਸਾਦ ਵਨੇ ਮਿਤ੍ਰਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਨਾਮ ਵਾਨਰਮ੍। ਤਤਃ ਸ ਵਾਲਿਨਂ ਹਤ੍ਵਾ ਰਾਮਃ ਪਰਪੁਰਂਜਯਃ
ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਮ ਦੇ ਵਾਨਰ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ; ਫਿਰ ਰਾਮ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਨੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਆਯਚ੍ਛਤ੍ ਕਪਿਰਾਜ੍ਯਂ ਤੁ ਸੁਗ੍ਰੀਵਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨੇ। ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣਾਭਿਸਂਦਿष੍ਟਾ ਹਰਯਃ ਕਾਮਰੂਪਿਣਃ
ਉਸ ਨੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਰਾਜਗੱਦੀ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਦਿੱਤੀ; ਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ 'ਤੇ, ਰੂਪ ਬਦਲ ਸਕਣ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ—
ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਵਿਚਿਨ੍ਵਨ੍ਤਃ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ। ਅਹਂ ਸਮ੍ਪਾਤਿਵਚਨਾਚ੍ਛਤਯੋਜਨਮਾਯਤਮ੍
ਸਭ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਨਰ ਲੱਭਦੇ ਰਹੇ; ਤੇ ਮੈਂ, ਸੰਪਾਤੀ ਦੇ ਬੋਲਾਂ 'ਤੇ, ਸੌ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਯਾ ਹੇਤੋਰ੍ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼੍ਯਾਃ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਵੇਗਵਾਨ੍ ਪ੍ਲੁਤਃ। ਯਥਾਰੂਪਾਂ ਯਥਾਵਰ੍ਣਾਂ ਯਥਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮਵਤੀਂ ਚ ਤਾਮ੍
ਉਸ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇ ਲਈ ਮੈਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ; ਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਰੂਪ, ਰੰਗ ਤੇ ਸੋਭਾ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ।
ਅਸ਼੍ਰੌषਂ ਰਾਘਵਸ੍ਯਾਹਂ ਸੇਯਮਾਸਾਦਿਤਾ ਮਯਾ। ਵਿਰਰਾਮੈਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਵਾਚਂ ਵਾਨਰਪੁਂਗਵਃ
ਮੈਂ ਰਾਘਵ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਲੱਭੀ ਗਈ; ਇਹ ਬੋਲ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ।
ਜਾਨਕੀ ਚਾਪਿ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਪਰਮਂ ਗਤਾ। ਤਤਃ ਸਾ ਵਕ੍ਰਕੇਸ਼ਾਨ੍ਤਾ ਸੁਕੇਸ਼ੀ ਕੇਸ਼ਸਂਵृਤਮ੍। ਉਨ੍ਨਮ੍ਯ ਵਦਨਂ ਭੀਰੁਃ ਸ਼ਿਂਸ਼ਪਾਮਨ੍ਵਵੈਕ੍ਸ਼ਤ
ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਮੁੜਦੇ ਹੋਏ, ਸੋਹਣੇ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ, ਡਰਪੋਕ ਨੇ ਆਪਣਾ ਚਿਹਰਾ ਉੱਪਰ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿੰਸ਼ਪਾ ਰੁੱਖ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ।
ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਸੀਤਾ ਵਚਨਂ ਕਪੇਸ਼੍ਚ ਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ। ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਹਰ੍षਂ ਪਰਮਂ ਜਗਾਮ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾ ਰਾਮਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ਤੀ
ਸੀਤਾ ਨੇ ਵਾਨਰ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੇ ਪਾਸਿਆਂ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਆਪ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਲੱਗੀ।
ਸਾ ਤਿਰ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਤਥਾ ਹ੍ਯਧਸ੍ਤਾ- ਨ੍ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾ ਤਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯਬੁਦ੍ਧਿਮ੍। ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪਿਂਗਾਧਿਪਤੇਰਮਾਤ੍ਯਂ ਵਾਤਾਤ੍ਮਜਂ ਸੂਰ੍ਯਮਿਵੋਦਯਸ੍ਥਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਤਿਰਛਾ, ਉਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਪਿੰਗਲ ਰਾਜ ਦੇ ਮੰਤਰੀ, ਵਾਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀ ਬੁਧੀ ਅਗਾਧ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਉਗਦੇ ਹੋਏ, ਦੇਖ ਲਿਆ।
thumb|ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੫-
ਸੁਣੋ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਕਾਂਡ ਦੀ ਬਤੀਹਵੀਂ ਅਧਿਆਇ।
ਤਤਃ ਸ਼ਾਖਾਨ੍ਤਰੇ ਲੀਨਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਲਿਤਮਾਨਸਾ। ਵੇष੍ਟਿਤਾਰ੍ਜੁਨਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਤਂ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਸਂਘਾਤਪਿਂਗਲਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਡਾਲੀ ਵਿਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਡੋਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਚਿੱਟੇ ਛਾਲ ਦੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਪਿੰਗਲ ਸੀ।
ਸਾ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਕਪਿਂ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਸ਼੍ਰਿਤਂ ਪ੍ਰਿਯਵਾਦਿਨਮ੍। ਫੁਲ੍ਲਾਸ਼ੋਕੋਤ੍ਕਰਾਭਾਸਂ ਤਪ੍ਤਚਾਮੀਕਰੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਵਾਨਰ ਨੂੰ ਨਿਮਰ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਖਿੜੇ ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਗੁੱਚੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਪਿਘਲੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਸਨ।
ਸਾਥ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਰਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਵਿਨੀਤਵਦਵਸ੍ਥਿਤਮ੍। ਮੈਥਿਲੀ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਪਰਮਂ ਗਤਾ
ਉਸ ਨੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੂੰ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ, ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਅਹੋ ਭੀਮਮਿਦਂ ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਨਰਸ੍ਯ ਦੁਰਾਸਦਮ੍। ਦੁਰ੍ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯਮਿਦਂ ਮਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰੇਵ ਮੁਮੋਹ ਸਾ
ਅਹੋ, ਇਸ ਵਾਨਰ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਡਰਾਉਣਾ ਹੈ, ਉਸ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ, ਉਹ ਫਿਰ ਸੰਕਟ ਵਿਚ ਪੈ ਗਈ।
ਵਿਲਲਾਪ ਭृਸ਼ਂ ਸੀਤਾ ਕਰੁਣਂ ਭਯਮੋਹਿਤਾ। ਰਾਮ ਰਾਮੇਤਿ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਤਿ ਚ ਭਾਮਿਨੀ
ਸੀਤਾ ਡਰ ਤੇ ਭੁਲਾਵੇ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ, ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਰੂਣ ਰੋਈ। ਉਹ 'ਰਾਮਾ!' ਤੇ 'ਲਕਸ਼ਮਣ!' ਕਹਿ ਕੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਪਕਾਰ ਉਠੀ।
ਰੁਰੋਦ ਸਹਸਾ ਸੀਤਾ ਮਨ੍ਦਮਨ੍ਦਸ੍ਵਰਾ ਸਤੀ। ਸਾਥ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਰਿਵਰਂ ਵਿਨੀਤਵਦੁਪਾਗਤਮ੍। ਮੈਥਿਲੀ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਸ੍ਵਪ੍ਨੋऽਯਮਿਤਿ ਭਾਮਿਨੀ
ਸੀਤਾ ਅਚਾਨਕ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਰੋ ਪਈ। ਫਿਰ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਵਧੀਆ ਨੂੰ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਥਿਲੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਇਹ ਤਾਂ ਸੁਪਨਾ ਹੀ ਹੈ।'
ਸਾ ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾ ਪृਥੁਭੁਗ੍ਨਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਸ਼ਾਖਾਮृਗੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਯਥੋਕ੍ਤਕਾਰਮ੍। ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪਿਂਗਪ੍ਰਵਰਂ ਮਹਾਰ੍ਹਂ ਵਾਤਾਤ੍ਮਜਂ ਬੁਦ੍ਧਿਮਤਾਂ ਵਰਿष੍ਠਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਵੱਡੀ ਜਬੜੀ ਵਾਲਾ, ਡਾਲੀ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜਿਵੇਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਦੇਖਿਆ। ਪਿੰਗਲ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਕੀਮਤੀ, ਵਾਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ।
ਸਾ ਤਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯੈਵ ਭृਸ਼ਂ ਵਿਪਨ੍ਨਾ ਗਤਾਸੁਕਲ੍ਪੇਵ ਬਭੂਵ ਸੀਤਾ। ਚਿਰੇਣ ਸਂਜ੍ਞਾਂ ਪ੍ਰਤਿਲਭ੍ਯ ਚੈਵਂ ਵਿਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਵਿਸ਼ਾਲਨੇਤ੍ਰਾ
ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਬਹੁਤ ਡਰ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਹੀ ਨਿਕਲ ਗਈ ਹੋਵੇ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੋਸ਼ ਆਇਆ, ਫਿਰ ਵੱਡੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਮਯਾਯਂ ਵਿਕृਤੋऽਦ੍ਯ ਦृष੍ਟਃ ਸ਼ਾਖਾਮृਗਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਗਣੈਰ੍ਨਿषਿਦ੍ਧਃ। ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਤੁ ਰਾਮਾਯ ਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਯ ਤਥਾ ਪਿਤੁਰ੍ਮੇ ਜਨਕਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਞਃ
ਅੱਜ ਮੈਂ ਇਹ ਅਜੀਬ ਵਾਨਰ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਸੁਪਨੇ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿਚ ਮਨਾਹ ਹੈ। ਰਾਮਾ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਜਨਕ ਰਾਜਾ ਵੀ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਹਿ ਨਾਯਂ ਨਹਿ ਮੇऽਸ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਰਾ ਸ਼ੋਕੇਨ ਦੁਃਖੇਨ ਚ ਪੀਡਿਤਾਯਾਃ। ਸੁਖਂ ਹਿ ਮੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਯਤੋ ਵਿਹੀਨਾ ਤੇਨੇਨ੍ਦੁਪੂਰ੍ਣਪ੍ਰਤਿਮਾਨਨੇਨ
ਇਹ ਸੁਪਨਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਦੁੱਖ ਤੇ ਗਮ ਵਿਚ ਪਈ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਮੈਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜੀ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪੂਰਨ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਰਾਮੇਤਿ ਰਾਮੇਤਿ ਸਦੈਵ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਵਿਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਵਾਚਾ ਬ੍ਰੁਵਤੀ ਤਮੇਵ। ਤਸ੍ਯਾਨੁਰੂਪਂ ਚ ਕਥਾਂ ਤਦਰ੍ਥਾ- ਮੇਵਂ ਪ੍ਰਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਥਾ ਸ਼ृਣੋਮਿ
ਮੇਰੀ ਸੋਚ ਤੇ ਬੋਲ ਵਿਚ ਹਮੇਸ਼ਾ 'ਰਾਮਾ, ਰਾਮਾ' ਹੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਹੀ ਸੋਚਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਜੋ ਵੀ ਵੇਖਦੀ ਤੇ ਸੁਣਦੀ, ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਹੀ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਹਂ ਹਿ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਯ ਮਨੋਭਵੇਨ ਸਮ੍ਪੀਡਿਤਾ ਤਦ੍ਗਤਸਰ੍ਵਭਾਵਾ। ਵਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤੀ ਸਤਤਂ ਤਮੇਵ ਤਥੈਵ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਥਾ ਸ਼ृਣੋਮਿ
ਅੱਜ ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਚ ਪੀੜਤ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਸਾਰਾ ਮਨ ਉਸ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਨੂੰ ਹੀ ਸੋਚਦੀ ਹਾਂ, ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹੀ ਵੇਖਦੀ ਤੇ ਸੁਣਦੀ ਹਾਂ।
ਮਨੋਰਥਃ ਸ੍ਯਾਦਿਤਿ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਿ ਤਥਾਪਿ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾਪਿ ਵਿਤਰ੍ਕਯਾਮਿ। ਕਿਂ ਕਾਰਣਂ ਤਸ੍ਯ ਹਿ ਨਾਸ੍ਤਿ ਰੂਪਂ ਸੁਵ੍ਯਕ੍ਤਰੂਪਸ਼੍ਚ ਵਦਤ੍ਯਯਂ ਮਾਮ੍
ਮੈਂ ਸੋਚਦੀ ਹਾਂ, 'ਕੀ ਇਹ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ?' ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਮਨ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਇਹ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਾਫ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਵਾਚਸ੍ਪਤਯੇ ਸਵਜ੍ਰਿਣੇ ਸ੍ਵਯਮ੍ਭੁਵੇ ਚੈਵ ਹੁਤਾਸ਼ਨਾਯ। ਅਨੇਨ ਚੋਕ੍ਤਂ ਯਦਿਦਂ ਮਮਾਗ੍ਰਤੋ ਵਨੌਕਸਾ ਤਚ੍ਚ ਤਥਾਸ੍ਤੁ ਨਾਨ੍ਯਥਾ
ਵਾਕ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਵਜਰਧਾਰੀ, ਸਵੈਭੂ ਤੇ ਅੱਗ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋ ਇਹ ਜੰਗਲ ਵਾਸੀ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਹੋਵੇ, ਹੋਰ ਨਾ ਹੋਵੇ।
thumb|ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੫-
ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਕਾਂਡ ਦੀ ਤੈਂਤੀਹਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਸੁਣੋ।
ਸੋऽਵਤੀਰ੍ਯ ਦ੍ਰੁਮਾਤ੍ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਵਿਦ੍ਰੁਮਪ੍ਰਤਿਮਾਨਨਃ। ਵਿਨੀਤਵੇषਃ ਕृਪਣਃ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯੋਪਸृਤ੍ਯ ਚ
ਉਹ ਉਸ ਰੁੱਖ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰੀਆ, ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਲਾਲ ਮੋਤੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਨਿਮਰ ਤੇ ਦੁਖੀ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਆ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਤਾਮਬ੍ਰਵੀਨ੍ਮਹਾਤੇਜਾ ਹਨੂਮਾਨ੍ ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ। ਸ਼ਿਰਸ੍ਯਞ੍ਜਲਿਮਾਧਾਯ ਸੀਤਾਂ ਮਧੁਰਯਾ ਗਿਰਾ
ਮਹਾਂ ਬਲਵਾਨ ਹਨੂਮਾਨ, ਜੋ ਪਵਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਨਾਲ ਬੋਲੇ।
ਕਾ ਨੁ ਪਦ੍ਮਪਲਾਸ਼ਾਕ੍ਸ਼ਿ ਕ੍ਲਿष੍ਟਕੌਸ਼ੇਯਵਾਸਿਨਿ। ਦ੍ਰੁਮਸ੍ਯ ਸ਼ਾਖਾਮਾਲਮ੍ਬ੍ਯ ਤਿष੍ਠਸਿ ਤ੍ਵਮਨਿਨ੍ਦਿਤੇ
ਹੇ ਨਿਰਮਲ, ਕੌਣ ਹੋ ਤੁਸੀਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਮੈਲੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਰੁੱਖ ਦੀ ਟਾਹਣੀ 'ਤੇ ਖੜੀ ਹੋਈ ਹੋ?
ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਤਵ ਨੇਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਵਾਰਿ ਸ੍ਰਵਤਿ ਸ਼ੋਕਜਮ੍। ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਪਲਾਸ਼ਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਪ੍ਰਕੀਰ੍ਣਮਿਵੋਦਕਮ੍
ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਕਿਉਂ ਵਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਮਲ ਅਤੇ ਪਲਾਸ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ 'ਤੇ ਪਿਆ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ?
ਸੁਰਾਣਾਮਸੁਰਾਣਾਂ ਚ ਨਾਗਗਨ੍ਧਰ੍ਵਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍। ਯਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਕਿਂਨਰਾਣਾਂ ਚ ਕਾ ਤ੍ਵਂ ਭਵਸਿ ਸ਼ੋਭਨੇ
ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਨਾਗ, ਗੰਧਰਵ, ਰਾਖਸ਼, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਕਿੰਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ, ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ?