ਦੁਰ੍ਗਨ੍ਧਂ ਦੁਃਸਹਂ ਘੋਰਂ ਤਿਮਿਰਂ ਨਰਕੋਪਮਮ੍। ਮਲਪਙ੍ਕਂ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯਾਸ਼ੁ ਮਗ੍ਨਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ ਰਾਵਣਃ
ਉਹ ਬਦਬੂਦਾਰ, ਸਹਿਣ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ, ਡਰਾਉਣੀ ਹਨੇਰੀ, ਨਰਕ ਵਰਗੀ, ਗੰਦ ਤੇ ਕੀਚੜ ਨਾਲ ਭਰੀ ਥਾਂ 'ਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ; ਉਥੇ ਰਾਵਣ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮਾਸ਼ਾਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋऽਕਰ੍ਦਮਂ ਹ੍ਰਦਮ੍। ਕਣ੍ਠੇ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਂ ਪ੍ਰਮਦਾ ਰਕ੍ਤਵਾਸਿਨੀ
ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਕੀਚੜ ਵਾਲੇ ਝੀਲ 'ਚ ਗਿਆ; ਲਾਲ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੀ ਔਰਤ ਨੇ ਦਸ ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਗਲ ਤੋਂ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ।
ਕਾਲੀ ਕਰ੍ਦਮਲਿਪ੍ਤਾਂਗੀ ਦਿਸ਼ਂ ਯਾਮ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਕਰ੍षਤਿ। ਏਵਂ ਤਤ੍ਰ ਮਯਾ ਦृष੍ਟਃ ਕੁਮ੍ਭਕਰ੍ਣੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਕਾਲੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕੀਚੜ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਘਸੀਟ ਰਹੀ ਸੀ; ਉਥੇ ਮੈਂ ਮਹਾਂ ਬਲਵਾਨ ਕੁੰਭਕਰਨ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇਖਿਆ।
ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਸੁਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਮੁਣ੍ਡਾਸ੍ਤੈਲਸਮੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ। ਵਰਾਹੇਣ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਃ ਸ਼ਿਸ਼ੁਮਾਰੇਣ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਜਿਤ੍
ਰਾਵਣ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਮੁੰਡੇ ਸਿਰ ਤੇ ਤੇਲ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਥੇ ਹਨ; ਦਸ ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਰਾਵਣ ਸੂਰ 'ਤੇ ਤੇ ਇੰਦਰਜਿਤ ਮੱਛੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ।
ਉष੍ਟ੍ਰੇਣ ਕੁਮ੍ਭਕਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਯਾਤੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍। ਏਕਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮਯਾ ਦृष੍ਟਃ ਸ਼੍ਵੇਤਚ੍ਛਤ੍ਰੋ ਵਿਭੀषਣਃ
ਕੁੰਭਕਰਨ ਉੱਠ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਉਥੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ, ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ ਲੈ ਕੇ, ਇਕੱਲਾ ਦੇਖਿਆ।
ਸ਼ੁਕ੍ਲਮਾਲ੍ਯਾਮ੍ਬਰਧਰਃ ਸ਼ੁਕ੍ਲਗਨ੍ਧਾਨੁਲੇਪਨਃ। ਸ਼ਙ੍ਖਦੁਨ੍ਦੁਭਿਨਿਰ੍ਘੋषੈਰ੍ਨृਤ੍ਤਗੀਤੈਰਲਂਕृਤਃ
ਉਹ ਚਿੱਟੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਚਿੱਟੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ, ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਡੂੰਡੂਬੀ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ, ਨੱਚ ਤੇ ਗੀਤ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਆਰੁਹ੍ਯ ਸ਼ੈਲਸਂਕਾਸ਼ਂ ਮੇਘਸ੍ਤਨਿਤਨਿਃਸ੍ਵਨਮ੍। ਚਤੁਰ੍ਦਨ੍ਤਂ ਗਜਂ ਦਿਵ੍ਯਮਾਸ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਵਿਭੀषਣਃ
ਉਹ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ, ਚਾਰ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੱਜਣ ਵਾਲੇ ਦਿਵਿਆ ਹਾਥੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਉਥੇ ਬੈਠਾ ਸੀ।
ਚਤੁਰ੍ਭਿਃ ਸਚਿਵੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਵੈਹਾਯਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਚਾਰ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਆਕਾਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਆਇਆ ਸੀ।
ਸਮਾਜਸ਼੍ਚ ਮਹਾਨ੍ ਵृਤ੍ਤੋ ਗੀਤਵਾਦਿਤ੍ਰਨਿਃਸ੍ਵਨਃ। ਪਿਬਤਾਂ ਰਕ੍ਤਮਾਲ੍ਯਾਨਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਰਕ੍ਤਵਾਸਸਾਮ੍
ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਮਾਗਮ ਬਣਿਆ, ਗੀਤ ਤੇ ਵਾਦਯਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਜਿੱਥੇ ਲਾਲ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾਲ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਲਹੂ ਪੀ ਰਹੇ ਸਨ।
ਲਙ੍ਕਾ ਚੇਯਂ ਪੁਰੀ ਰਮ੍ਯਾ ਸਵਾਜਿਰਥਕੁਞ੍ਜਰਾ। ਸਾਗਰੇ ਪਤਿਤਾ ਦृष੍ਟਾ ਭਗ੍ਨਗੋਪੁਰਤੋਰਣਾ
ਇਹ ਸੋਹਣੀ ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ, ਘੋੜਿਆਂ, ਰਥਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੀ ਹੋਈ, ਉਸ ਦੇ ਗੋਪੁਰ ਤੇ ਦਰਵਾਜੇ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਦੇਖੇ ਗਏ।
ਲਙ੍ਕਾ ਦृष੍ਟਾ ਮਯਾ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਰਾਵਣੇਨਾਭਿਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ। ਦਗ੍ਧਾ ਰਾਮਸ੍ਯ ਦੂਤੇਨ ਵਾਨਰੇਣ ਤਰਸ੍ਵਿਨਾ
ਮੈਂ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਲੰਕਾ ਦੇਖੀ, ਜੋ ਰਾਵਣ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਸੀ, ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਦੂਤ ਵਾਨਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ।
ਪੀਤ੍ਵਾ ਤੈਲਂ ਪ੍ਰਮਤ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਤ੍ਯੋ ਮਹਾਸ੍ਵਨਾਃ। ਲਙ੍ਕਾਯਾਂ ਭਸ੍ਮਰੂਕ੍ਸ਼ਾਯਾਂ ਸਰ੍ਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਯੋषਿਤਃ
ਤੇਲ ਪੀ ਕੇ, ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਤੇ ਉੱਚੀ ਹਾਸੀ ਕਰਦੀਆਂ, ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਰਾਖਸ਼ਸ ਔਰਤਾਂ ਰਾਖ ਨਾਲ ਰੁੱਖ ਹੋਈਆਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਕੁਮ੍ਭਕਰ੍ਣਾਦਯਸ਼੍ਚੇਮੇ ਸਰ੍ਵੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪੁਂਗਵਾਃ। ਰਕ੍ਤਂ ਨਿਵਸਨਂ ਗृਹ੍ਯ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਗੋਮਯਹ੍ਰਦਮ੍
ਕੁੰਭਕਰਨ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਮੁਖੀਆਂ ਲਾਲ ਕਪੜੇ ਪਾ ਕੇ ਗੋਮੈ ਦੇ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਏ।
ਅਪਗਚ੍ਛਤ ਪਸ਼੍ਯਧ੍ਵਂ ਸੀਤਾਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਰਾਘਵਃ। ਘਾਤਯੇਤ੍ ਪਰਮਾਮਰ੍षੀ ਯੁष੍ਮਾਨ੍ ਸਾਰ੍ਧਂ ਹਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ
ਤੁਸੀਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਓ, ਆਪ ਵੇਖੋ—ਰਾਘਵ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਲਵੇਗਾ; ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।
ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਬਹੁਮਤਾਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਵਨਵਾਸਮਨੁਵ੍ਰਤਾਮ੍। ਭਰ੍ਤ੍ਸਿਤਾਂ ਤਰ੍ਜਿਤਾਂ ਵਾਪਿ ਨਾਨੁਮਂਸ੍ਯਤਿ ਰਾਘਵਃ
ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ, ਆਦਰਯੋਗ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਾਸ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਦੀ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਜਾਂ ਧਮਕੀ ਕਦੇ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ।
ਤਦਲਂ ਕ੍ਰੂਰਵਾਕ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਮੇਵਾਭਿਧੀਯਤਾਮ੍। ਅਭਿਯਾਚਾਮ ਵੈਦੇਹੀਮੇਤਦ੍ਧਿ ਮਮ ਰੋਚਤੇ
ਹੁਣ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਛੱਡੋ, ਸਿਰਫ ਨਰਮ ਬਾਤਾਂ ਹੀ ਕਰੋ। ਆਓ, ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਮੰਗੀਏ—ਇਹੀ ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯਾ ਹ੍ਯੇਵਂਵਿਧਃ ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਦੁਃਖਿਤਾਯਾਃ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਤੇ। ਸਾ ਦੁਃਖੈਰ੍ਬਹੁਭਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਪ੍ਰਿਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਜਿਸ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਇੰਝ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਉਹ ਦੁੱਖੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਪਾ ਲਵੇਗੀ।
ਭਰ੍ਤ੍ਸਿਤਾਮਪਿ ਯਾਚਧ੍ਵਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਃ ਕਿਂ ਵਿਵਕ੍ਸ਼ਯਾ। ਰਾਘਵਾਦ੍ਧਿ ਭਯਂ ਘੋਰਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਬੇਇਜ਼ਤ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮੰਗੋ, ਰਾਖਸ਼ਸੀਆਂ—ਹੋਰ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ? ਰਾਘਵ ਤੋਂ ਡਰ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਣਿਪਾਤਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਹਿ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਅਲਮੇषਾ ਪਰਿਤ੍ਰਾਤੁਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯੋ ਮਹਤੋ ਭਯਾਤ੍
ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਮੈਥਿਲੀ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਰਾਜੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਹੀ ਰਾਖਸ਼ਸੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫੀ ਹੈ।
ਅਪਿ ਚਾਸ੍ਯਾ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਨ ਕਿਂਚਿਦੁਪਲਕ੍ਸ਼ਯੇ। ਵਿਰੂਪਮਪਿ ਚਾਂਗੇषੁ ਸੁਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਮਪਿ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਇਸ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਕੋਈ ਵੀ ਅੰਗ-ਵਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁਖਮ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਛਾਯਾਵੈਗੁਣ੍ਯਮਾਤ੍ਰਂ ਤੁ ਸ਼ਙ੍ਕੇ ਦੁਃਖਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍। ਅਦੁਃਖਾਰ੍ਹਾਮਿਮਾਂ ਦੇਵੀਂ ਵੈਹਾਯਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਛਾਂ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਅਵਗੁਣ ਹੀ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਰਾਹੀਂ ਆਈ ਹੈ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਦੁੱਖ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਦੁੱਖ ਦੀ ਹਕਦਾਰ ਨਹੀਂ।
ਅਰ੍ਥਸਿਦ੍ਧਿਂ ਤੁ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾਃ ਪਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਹਮੁਪਸ੍ਥਿਤਾਮ੍। ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਵਿਨਾਸ਼ਂ ਚ ਵਿਜਯਂ ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਚ
ਮੈਂ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਵੈਦੇਹੀ ਦਾ ਮਨਚਾਹਾ ਫਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਾ ਨਾਸ ਤੇ ਰਾਘਵ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੋਣੀ ਹੈ।
ਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤਮੇਤਤ੍ ਤੁ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਸ੍ਯਾ ਮਹਤ੍ ਪ੍ਰਿਯਮ੍। ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਚ ਸ੍ਫੁਰਚ੍ਚਕ੍ਸ਼ੁਃ ਪਦ੍ਮਪਤ੍ਰਮਿਵਾਯਤਮ੍
ਇਹ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ: ਉਸ ਲਈ ਵੱਡੀ ਤੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਗੱਲ ਸੁਣਣੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ; ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲੰਬੀਆਂ, ਕਮਲ-ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕੰਬਦੀਆਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਈषਦ੍ਧਿ ਹृषਿਤੋ ਵਾਸ੍ਯਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾ ਹ੍ਯਦਕ੍ਸ਼ਿਣਃ। ਅਕਸ੍ਮਾਦੇਵ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਬਾਹੁਰੇਕਃ ਪ੍ਰਕਮ੍ਪਤੇ
ਉਸ ਦਾ ਸੱਜਾ ਬਾਂਹ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹੁਣ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤੇ ਵੈਦੇਹੀ ਦਾ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਬਾਂਹ ਹਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਰੇਣੁਹਸ੍ਤਪ੍ਰਤਿਮਃ ਸਵ੍ਯਸ਼੍ਚੋਰੁਰਨੁਤ੍ਤਮਃ। ਵੇਪਨ੍ ਕਥਯਤੀਵਾਸ੍ਯਾ ਰਾਘਵਂ ਪੁਰਤਃ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਉਤਮ ਖੱਬੀ ਰਾਣ, ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਹਾਥੀ ਦੀ ਸੂੰਡ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਕੰਬ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਘਵ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
ਪਕ੍ਸ਼ੀ ਚ ਸ਼ਾਖਾਨਿਲਯਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਮਸਾਨ੍ਤ੍ਵਵਾਦੀ। ਸੁਸ੍ਵਾਗਤਾਂ ਵਾਚਮੁਦੀਰਯਾਣਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚੋਦਯਤੀਵ ਹृष੍ਟਃ
ਇੱਕ ਪੰਛੀ, ਜੋ ਟਾਹਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਿਆ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਸੁਭਾਗ ਤੇ ਸਾਂਤਵਨ ਭਰੀ ਬੋਲੀਆਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਮੁੜ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੋਵੇ।
ਤਤਃ ਸਾ ਹ੍ਰੀਮਤੀ ਬਾਲਾ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਿਜਯਹਰ੍षਿਤਾ। ਅਵੋਚਦ੍ ਯਦਿ ਤਤ੍ ਤਥ੍ਯਂ ਭਵੇਯਂ ਸ਼ਰਣਂ ਹਿ ਵਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਲਜਜਤ ਭਰੀ ਨੌਜਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ: 'ਜੇ ਇਹ ਸੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਸਰਾ ਬਣ ਜਾਵਾਂ।'
thumb|ਅष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਣ੍ਡੇ ਅष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੫-
ਸ਼੍ਰੀਮਤ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਅਠਵੀਂ-ਅਠਵੀਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਸਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਵਚੋ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਤਦ੍ ਰਾਵਣਸ੍ਯਾਪ੍ਰਿਯਮਪ੍ਰਿਯਾਰ੍ਤਾ। ਸੀਤਾ ਵਿਤਤ੍ਰਾਸ ਯਥਾ ਵਨਾਨ੍ਤੇ ਸਿਂਹਾਭਿਪਨ੍ਨਾ ਗਜਰਾਜਕਨ੍ਯਾ
ਰਾਖਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਵਣ ਦੇ ਕਠੋਰ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਡਰ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਸ਼ੇਰ ਵਲੋਂ ਹਾਥੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਹੋਵੇ।
ਸਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਮਧ੍ਯਗਤਾ ਚ ਭੀਰੁ- ਰ੍ਵਾਗ੍ਭਿਰ੍ਭृਸ਼ਂ ਰਾਵਣਤਰ੍ਜਿਤਾ ਚ। ਕਾਨ੍ਤਾਰਮਧ੍ਯੇ ਵਿਜਨੇ ਵਿਸृष੍ਟਾ ਬਾਲੇਵ ਕਨ੍ਯਾ ਵਿਲਲਾਪ ਸੀਤਾ
ਰਾਖਸਣਾਂ ਵਿਚ ਘਿਰੀ, ਡਰਪੋਕ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਰਾਵਣ ਨੇ ਬੜੀ ਤੀਖੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਧਮਕਾਇਆ। ਉਹ ਸੁੰਨ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਇਕੱਲੀ ਛੱਡੀ ਹੋਈ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਵਾਂਗ ਰੋਈ।