ਭੂਯਿष੍ਠਂ ਲੋਲਿਤਾ ਲਂਕਾ ਰਾਮਸ੍ਯ ਚਰਤਾ ਪ੍ਰਿਯਮ੍। ਨ ਹਿ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵੈਦੇਹੀਂ ਸੀਤਾਂ ਸਰ੍ਵਾਂਗਸ਼ੋਭਨਾਮ੍
ਮੈਂ ਰਾਮ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲਈ ਲੰਕਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖ ਲਈ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਂ ਵੈਦੇਹੀ, ਸੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਹਰ ਅੰਗ ਸੋਹਣਾ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ।
ਪਲ੍ਵਲਾਨਿ ਤਟਾਕਾਨਿ ਸਰਾਂਸਿ ਸਰਿਤਸ੍ਤਥਾ। ਨਦ੍ਯੋऽਨੂਪਵਨਾਨ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਦੁਰ੍ਗਾਸ਼੍ਚ ਧਰਣੀਧਰਾਃ
ਝੀਲਾਂ, ਤਲਾਬ, ਪੰਡੇ, ਦਰਿਆ, ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ, ਜੰਗਲਾਂ, ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਕਿਲੇ—
ਲੋਲਿਤਾ ਵਸੁਧਾ ਸਰ੍ਵਾ ਨ ਚ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਜਾਨਕੀਮ੍। ਇਹ ਸਮ੍ਪਾਤਿਨਾ ਸੀਤਾ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਨਿਵੇਸ਼ਨੇ। ਆਖ੍ਯਾਤਾ ਗृਧ੍ਰਰਾਜੇਨ ਨ ਚ ਸਾ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਨ ਕਿਮ੍
ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰ ਲਈ, ਪਰ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ। ਇੱਥੇ, ਸੰਪਾਤੀ, ਗਿੱਧਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸੀਤਾ ਰਾਵਣ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੀ—ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ?
ਕਿਂ ਨੁ ਸੀਤਾਥ ਵੈਦੇਹੀ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਉਪਤਿष੍ਠੇਤ ਵਿਵਸ਼ਾ ਰਾਵਣੇਨ ਹृਤਾ ਬਲਾਤ੍
ਕੀ ਸੀਤਾ, ਵੈਦੇਹੀ, ਮੈਥਿਲੀ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਰਾਵਣ ਵਲੋਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਲੈ ਗਈ ਸੀ, ਲਾਚਾਰ ਹੋ ਕੇ ਮਰ ਗਈ?
ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮੁਤ੍ਪਤਤੋ ਮਨ੍ਯੇ ਸੀਤਾਮਾਦਾਯ ਰਕ੍ਸ਼ਸਃ। ਬਿਭ੍ਯਤੋ ਰਾਮਬਾਣਾਨਾਮਨ੍ਤਰਾ ਪਤਿਤਾ ਭਵੇਤ੍
ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਜਦੋਂ ਰਾਖਸ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੁੱਕਿਆ, ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ, ਉਹ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ ਹੋਵੇ।
ਅਥਵਾ ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾਯਾਃ ਪਥਿ ਸਿਦ੍ਧਨਿषੇਵਿਤੇ। ਮਨ੍ਯੇ ਪਤਿਤਮਾਰ੍ਯਾਯਾ ਹृਦਯਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਾਗਰਮ੍
ਜਾਂ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਲੈ ਜਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਸਿਧਾਂ ਦਾ ਆਵਾਗमन ਹੁੰਦਾ ਹੈ, noble ਸੀਤਾ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਡੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਡਿੱਗ ਪਈ ਹੋਵੇ।
ਰਾਵਣਸ੍ਯੋਰੁਵੇਗੇਨ ਭੁਜਾਭ੍ਯਾਂ ਪੀਡਿਤੇਨ ਚ। ਤਯਾ ਮਨ੍ਯੇ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਜੀਵਿਤਮਾਰ੍ਯਯਾ
ਰਾਵਣ ਦੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦਬ ਕੇ, ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ noble ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਹੋਵੇ।
ਉਪਰ੍ਯੁਪਰਿ ਸਾ ਨੂਨਂ ਸਾਗਰਂ ਕ੍ਰਮਤਸ੍ਤਦਾ। ਵਿਚੇष੍ਟਮਾਨਾ ਪਤਿਤਾ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ
ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ 'ਤੇ ਲੰਘ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਹਲਚਲ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਈ ਹੋਵੇ।
ਆਹੋ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰੇਣ ਚਾਨੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੀ ਸ਼ੀਲਮਾਤ੍ਮਨਃ। ਅਬਨ੍ਧੁਰ੍ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਸੀਤਾ ਰਾਵਣੇਨ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀ
ਜਾਂ, ਇਹ ਨੀਚ ਰਾਵਣ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀਤਾ ਦੇ ਪਾਸ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਜ਼ਤ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਹੀ ਤਪਸਵਿਨੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਖਾ ਲਿਆ ਹੋਵੇ।
ਅਥਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪਤ੍ਨੀਭਿਰਸਿਤੇਕ੍ਸ਼ਣਾ। ਅਦੁष੍ਟਾ ਦੁष੍ਟਭਾਵਾਭਿਰ੍ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਸਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਜਾਂ, ਰਾਖਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀਆਂ ਕਾਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਮੰਦਤਾ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਖਾ ਲਿਆ ਹੋਵੇ।
ਹਾ ਰਾਮ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਤ੍ਯੇਵਂ ਹਾਯੋਧ੍ਯੇ ਚੇਤਿ ਮੈਥਿਲੀ। ਵਿਲਪ੍ਯ ਬਹੁ ਵੈਦੇਹੀ ਨ੍ਯਸ੍ਤਦੇਹਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਹਾ ਰਾਮ! ਹਾ ਲਕਸ਼ਮਣ! ਹਾ ਅਯੋਧਿਆ!—ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਵੈਦੇਹੀ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੀ ਧੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਬੈਠੀ ਹੋਵੇ।
ਅਥਵਾ ਨਿਹਿਤਾ ਮਨ੍ਯੇ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਨਿਵੇਸ਼ਨੇ। ਭृਸ਼ਂ ਲਾਲਪ੍ਯਤੇ ਬਾਲਾ ਪਞ੍ਜਰਸ੍ਥੇਵ ਸਾਰਿਕਾ
ਜਾਂ, ਉਹ ਰਾਵਣ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਪਿੰਜਰੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਨੌਜਵਾਨ ਸਾਰਿਕਾ ਵਾਂਗ ਰੋ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
ਜਨਕਸ੍ਯ ਕੁਲੇ ਜਾਤਾ ਰਾਮਪਤ੍ਨੀ ਸੁਮਧ੍ਯਮਾ। ਕਥਮੁਤ੍ਪਲਪਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੀ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਵਸ਼ਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਜਨਕ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਰਾਮ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਸੁਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ—ਉਹ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਹਨ, ਕਿਵੇਂ ਰਾਵਣ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਵਿਨष੍ਟਾ ਵਾ ਪ੍ਰਣष੍ਟਾ ਵਾ ਮृਤਾ ਵਾ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ। ਰਾਮਸ੍ਯ ਪ੍ਰਿਯਭਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਨ ਨਿਵੇਦਯਿਤੁਂ ਕ੍ਸ਼ਮਮ੍
ਚਾਹੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਰ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਰਾਮ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਇਹ ਖਬਰ ਦੇਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਨਿਵੇਦ੍ਯਮਾਨੇ ਦੋषਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਦੋषਃ ਸ੍ਯਾਦਨਿਵੇਦਨੇ। ਕਥਂ ਨੁ ਖਲੁ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਿषਮਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਮੇ
ਜੇ ਮੈਂ ਇਹ ਦੱਸਾਂ, ਤਾਂ ਗਲਤ ਹੋਵੇਗਾ; ਨਾ ਦੱਸਾਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਗਲਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਈ ਹੈ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ ਨੇਵਂਗਤੇ ਕਾਰ੍ਯੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਕਾਲਂ ਕ੍ਸ਼ਮਂ ਚ ਕਿਮ੍। ਭਵੇਦਿਤਿ ਮਤਿਂ ਭੂਯੋ ਹਨੁਮਾਨ੍ ਪ੍ਰਵਿਚਾਰਯਨ੍
ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਹੁਣ ਕੀ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਤੇ ਸਮੇਂਸਿਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਫਿਰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।
ਯਦਿ ਸੀਤਾਮਦृष੍ਟ੍ਵਾਹਂ ਵਾਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਪੁਰੀਮਿਤਃ। ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਤਤਃ ਕੋ ਮੇ ਪੁਰੁषਾਰ੍ਥੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਜੇ ਮੈਂ ਇੱਥੋਂ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਜਾਵਾਂ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਕੋਈ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਮਮੇਦਂ ਲਙ੍ਘਨਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਂ ਸਾਗਰਸ੍ਯ ਭਵਿष੍ਯਤਿ। ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਸ਼੍ਚੈਵ ਲਂਕਾਯਾਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਚ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਮੇਰਾ ਸਮੁੰਦਰ ਲੰਘਣਾ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਰਾਖਸਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਰਹੇਗਾ।
ਕਿਂ ਵਾ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਹਰਯੋ ਵਾਪਿ ਸਂਗਤਾਃ। ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਮਨੁਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਤੌ ਵਾ ਦਸ਼ਰਥਾਤ੍ਮਜੌ
ਸੁਗਰੀਵ ਕੀ ਕਹੇਗਾ, ਜਾਂ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਵਾਨਰ ਕੀ ਕਹੇਗੇ, ਜਾਂ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਜਦ ਮੈਂ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਵਾਪਸ ਜਾਵਾਂਗਾ?
ਗਤ੍ਵਾ ਤੁ ਯਦਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪਰੁषਂ ਵਚਃ। ਨ ਦृष੍ਟੇਤਿ ਮਯਾ ਸੀਤਾ ਤਤਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਜੀਵਿਤਮ੍
ਜੇ ਮੈਂ ਕਾਕੁਤਸਥ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਕਹਾਂ, 'ਮੈਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ', ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗਾ।
ਪਰੁषਂ ਦਾਰੁਣਂ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਂ ਕ੍ਰੂਰਮਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤਾਪਨਮ੍। ਸੀਤਾਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਦੁਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਸੀਤਾ ਬਾਰੇ ਇਹ ਕਠੋਰ, ਦਰਦਨਾਕ, ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਜੀਵਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
ਤਂ ਤੁ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਗਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਗਤਮਾਨਸਮ੍। ਭृਸ਼ਾਨੁਰਕ੍ਤਮੇਧਾਵੀ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਐਸੇ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਮੌਤ ਨਾਲ ਘੇਰਿਆ ਹੋਵੇ, ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੀ ਜੀਵਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
ਵਿਨष੍ਟੌ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭਰਤੋऽਪਿ ਮਰਿष੍ਯਤਿ। ਭਰਤਂ ਚ ਮृਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੋ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਜਦੋਂ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਖੋ ਗਏ ਸੁਣੇਗਾ, ਭਰਤ ਵੀ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ; ਤੇ ਭਰਤ ਨੂੰ ਮਰਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਵੀ ਜੀਉਂਦਾ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ ਮृਤਾਨ੍ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯਾਥ ਨ ਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਮਾਤਰਃ। ਕੌਸਲ੍ਯਾ ਚ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਚ ਕੈਕੇਯੀ ਚ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਰਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਾਵਾਂ—ਕਉਸਲਿਆ, ਸੁਮਿਤਰਾ ਤੇ ਕੈਕੇਈ—ਵੀ ਜੀਉਂਦੀਆਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਕृਤਜ੍ਞਃ ਸਤ੍ਯਸਂਧਸ਼੍ਚ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਲਵਗਾਧਿਪਃ। ਰਾਮਂ ਤਥਾਗਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਤਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਜੀਵਿਤਮ੍
ਸੁਗਰੀਵ, ਜੋ ਕਦਰਦਾਨ ਤੇ ਸੱਚਾ ਹੈ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਇੰਝ ਆਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗਾ।
ਦੁਰ੍ਮਨਾ ਵ੍ਯਥਿਤਾ ਦੀਨਾ ਨਿਰਾਨਨ੍ਦਾ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀ। ਪੀਡਿਤਾ ਭਰ੍ਤृਸ਼ੋਕੇਨ ਰੁਮਾ ਤ੍ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਜੀਵਿਤਮ੍
ਰੁਮਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਉਦਾਸ, ਨਿਰਾਸ਼ ਤੇ ਤਪਸੀ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ੋਕ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗੀ।
ਵਾਲਿਜੇਨ ਤੁ ਦੁਃਖੇਨ ਪੀਡਿਤਾ ਸ਼ੋਕਕਰ੍ਸ਼ਿਤਾ। ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਮਾਗਤਾ ਰਾਜ੍ਞੀ ਤਾਰਾਪਿ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਵਾਲੀ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਤੇ ਸ਼ੋਕ ਵਿੱਚ ਗਲ ਗਈ ਤਾਰਾ ਰਾਣੀ ਵੀ ਜੀਉਂਦੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ।
ਮਾਤਾਪਿਤ੍ਰੋਰ੍ਵਿਨਾਸ਼ੇਨ ਸੁਗ੍ਰੀਵਵ੍ਯਸਨੇਨ ਚ। ਕੁਮਾਰੋऽਪ੍ਯਂਗਦਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਵਿਜਹਿष੍ਯਤਿ ਜੀਵਿਤਮ੍
ਮਾਂ-ਪਿਓ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਦੁਖ ਨਾਲ, ਅੰਗਦ ਵੀ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗਾ।
ਭਰ੍ਤृਜੇਨ ਤੁ ਦੁਃਖੇਨ ਅਭਿਭੂਤਾ ਵਨੌਕਸਃ। ਸ਼ਿਰਾਂਸ੍ਯਭਿਹਨਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਤਲੈਰ੍ਮੁष੍ਟਿਭਿਰੇਵ ਚ
ਪਤੀ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਹਥੇਲੀਆਂ ਤੇ ਮੁੱਠੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰਣਗੇ।
ਸਾਨ੍ਤ੍ਵੇਨਾਨੁਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਮਾਨੇਨ ਚ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਾ। ਲਾਲਿਤਾਃ ਕਪਿਨਾਥੇਨ ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਾਨਰਾਃ
ਜੋ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਪਿਆਰ, ਦਇਆ, ਇੱਜ਼ਤ ਤੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ, ਉਹ ਵਾਨਰ ਵੀ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਦੇਣਗੇ।