ਕਾਨ੍ਤਾਰਾਣਿ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਃ ਸ੍ਮ ਨ ਚ ਪਸ਼੍ਯਾਮ ਮੈਥਿਲੀਮ੍। ਸ ਸੁਖੀ ਗृਧ੍ਰਰਾਜਸ੍ਤੁ ਰਾਵਣੇਨ ਹਤੋ ਰਣੇ। ਮੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸੁਗ੍ਰੀਵਭਯਾਦ੍ ਗਤਸ਼੍ਚ ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਅਸੀਂ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹਾਂ ਤੇ ਮੈਥਲੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ; ਪਰ ਗਿੱਧਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਰਾਵਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਜਟਾਯੁषੋ ਵਿਨਾਸ਼ੇਨ ਰਾਜ੍ਞੋ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਯ ਚ। ਹਰਣੇਨ ਚ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾਃ ਸਂਸ਼ਯਂ ਹਰਯੋ ਗਤਾਃ
ਜਟਾਯੂ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਮੌਤ, ਤੇ ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਅਗਵਾ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਵਾਨਰ ਸੰਦੇਹ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਏ ਹਨ।
ਰਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਯੋਰ੍ਵਾਸਮਰਣ੍ਯੇ ਸਹ ਸੀਤਯਾ। ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਚ ਬਾਣੇਨ ਵਾਲਿਨਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਵਧਃ
ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਾਸ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਰਾਘਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਵਾਲੀ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕੀਤਾ।
ਰਾਮਕੋਪਾਦਸ਼ੇषਾਣਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਚ ਤਥਾ ਵਧਮ੍। ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਵਰਦਾਨੇਨ ਇਦਂ ਚ ਵਿਕृਤਂ ਕृਤਮ੍
ਰਾਮ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰਾਖਸਸਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਕੈਕਈ ਦੇ ਵਚਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਇਹ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਹੋਇਆ।
ਤਦਸੁਖਮਨੁਕੀਰ੍ਤਿਤਂ ਵਚੋ ਭੁਵਿ ਪਤਿਤਾਂਸ਼੍ਚ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਵਾਨਰਾਨ੍। ਭृਸ਼ਚਕਿਤਮਤਿਰ੍ਮਹਾਮਤਿਃ ਕृਪਣਮੁਦਾਹृਤਵਾਨ੍ ਸ ਗृਧ੍ਰਰਾਜਃ
ਇਹ ਦੁੱਖ ਭਰੇ ਬੋਲ ਆਖ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਗਿਧਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੇ ਬੜੀ ਤਰਸ ਭਰੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਤਤ੍ ਤੁ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਵਾਕ੍ਯਮਙ੍ਗਦਸ੍ਯ ਮੁਖੋਦ੍ਗਤਮ੍। ਅਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਵਚਨਂ ਗृਧ੍ਰਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਤੁਣ੍ਡੋ ਮਹਾਸ੍ਵਨਃ
ਅੰਗਦ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੇਜ਼ ਚੋਚ ਵਾਲੇ ਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੇ ਗਿਧ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ:
ਕੋऽਯਂ ਗਿਰਾ ਘੋषਯਤਿ ਪ੍ਰਾਣੈਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰਸ੍ਯ ਮੇ। ਜਟਾਯੁषੋ ਵਧਂ ਭ੍ਰਾਤੁਃ ਕਮ੍ਪਯਨ੍ਨਿਵ ਮੇ ਮਨਃ
ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਜਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੇ ਭਰਾ ਜਟਾਯੂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਕੰਬਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਥਮਾਸੀਜ੍ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਯੁਦ੍ਧਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਗृਧ੍ਰਯੋਃ। ਨਾਮਧੇਯਮਿਦਂ ਭ੍ਰਾਤੁਸ਼੍ਚਿਰਸ੍ਯਾਦ੍ਯ ਮਯਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਜਨਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਖਸ ਅਤੇ ਗਿਧਰ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ? ਅੱਜ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦਾ ਨਾਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ।
ਇਚ੍ਛੇਯਂ ਗਿਰਿਦੁਰ੍ਗਾਚ੍ਚ ਭਵਦ੍ਭਿਰਵਤਾਰਿਤੁਮ੍। ਯਵੀਯਸੋ ਗੁਣਜ੍ਞਸ੍ਯ ਸ਼੍ਲਾਘਨੀਯਸ੍ਯ ਵਿਕ੍ਰਮੈਃ
ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ, ਜੋ ਛੋਟੇ ਹੋ, ਗੁਣੀ ਹੋ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਵਿਰਲੇ ਹੋ, ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਪਹਾੜੀ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਲੈ ਆਓ।
ਅਤਿਦੀਰ੍ਘਸ੍ਯ ਕਾਲਸ੍ਯ ਪਰਿਤੁष੍ਟੋऽਸ੍ਮਿ ਕੀਰ੍ਤਨਾਤ੍। ਤਦਿਚ੍ਛੇਯਮਹਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਵਿਨਾਸ਼ਂ ਵਾਨਰਰ੍षਭਾਃ
ਬਹੁਤ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ ਕੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਤਸੱਲੀ ਪਾਇਆ ਹੈ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮੋ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੁਣਾਂ।
ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਜਟਾਯੁषਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਨਸ੍ਥਾਨਨਿਵਾਸਿਨਃ। ਤਸ੍ਯੈਵ ਚ ਮਮ ਭ੍ਰਾਤੁਃ ਸਖਾ ਦਸ਼ਰਥਃ ਕਥਮ੍
ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਜਟਾਯੂ, ਜੋ ਜਨਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਦਸ਼ਰਥ—ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਹਨ?
ਯਸ੍ਯ ਰਾਮਃ ਪ੍ਰਿਯਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠੋ ਗੁਰੁਜਨਪ੍ਰਿਯਃ। ਸੂਰ੍ਯਾਂਸ਼ੁਦਗ੍ਧਪਕ੍ਸ਼ਤ੍ਵਾਨ੍ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋਮਿ ਵਿਸਰ੍ਪਿਤੁਮ੍। ਇਚ੍ਛੇਯਂ ਪਰ੍ਵਤਾਦਸ੍ਮਾਦਵਤਰ੍ਤੁਮਰਿਂਦਮਾਃ
ਜਿਸ ਦਾ ਰਾਮ ਪਿਆਰਾ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵੱਡਿਆਂ ਦਾ ਚਾਹਿਤਾ ਸੀ—ਮੇਰੇ ਪਰ ਪੁਰਨਮਾਸੀ ਦੇ ਤਪੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਮੈਂ ਉੱਡ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ; ਦੋਸ਼ਮਨ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੋ, ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰਾਂ।
thumb|ਸਪ੍ਤਪਞ੍ਚਾਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡੇ ਸਪ੍ਤਪਞ੍ਚਾਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੪-
ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦਾ ਸਤਵੰਜਾ ਸਰਗ ਸੁਣੋ।
ਸ਼ੋਕਾਦ੍ ਭ੍ਰष੍ਟਸ੍ਵਰਮਪਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਾਨਰਯੂਥਪਾਃ। ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧੁਰ੍ਨੈਵ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਕਰ੍ਮਣਾ ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਙ੍ਕਿਤਾਃ
ਗਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ ਵੀ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੱਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤੇ ਪ੍ਰਾਯਮੁਪਵਿष੍ਟਾਸ੍ਤੁ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗृਧ੍ਰਂ ਪ੍ਲਵਂਗਮਾਃ। ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਤਦਾ ਰੌਦ੍ਰਾਂ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਨੋ ਭਕ੍ਸ਼ਯਿष੍ਯਤਿ
ਜਦੋਂ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਗਿਧ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੋਚ ਲਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸਰ੍ਵਥਾ ਪ੍ਰਾਯਮਾਸੀਨਾਨ੍ ਯਦਿ ਨੋ ਭਕ੍ਸ਼ਯਿष੍ਯਤਿ। ਕृਤਕृਤ੍ਯਾ ਭਵਿष੍ਯਾਮਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਸਿਦ੍ਧਿਮਿਤੋ ਗਤਾਃ
ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦੇ ਬੈਠੇ ਹਾਂ ਤੇ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਕੰਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਤੇ ਅਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇੱਥੋਂ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਵਾਂਗੇ।
ਏਤਾਂ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਤਤਸ਼੍ਚਕ੍ਰੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਹਰਿਯੂਥਪਾਃ। ਅਵਤਾਰ੍ਯ ਗਿਰੇਃ ਸ਼ृਙ੍ਗਾਦ੍ ਗृਧ੍ਰਮਾਹਾਙ੍ਗਦਸ੍ਤਦਾ
ਇਹ ਸੋਚ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਮੁਖੀਆਂ ਨੇ ਬਣਾਈ; ਫਿਰ ਅੰਗਦ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆਇਆ ਤੇ ਗਿਧ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਬਭੂਵਰ੍ਕ੍ਸ਼ਰਜੋ ਨਾਮ ਵਾਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍। ਮਮਾਰ੍ਯਃ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ ਧਾਰ੍ਮਿਕੌ ਤਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਜੌ
ਇੱਕ ਬੜੀ ਤਾਕਤਵਰ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਰਿਕਸ਼ਰਾਜ ਸੀ; ਉਹ ਮੇਰਾ ਪੁਰਖਾ ਸੀ, ਪੰਛੀ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਧਰਮੀ ਸਨ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ਼੍ਚੈਵ ਵਾਲੀ ਚ ਪੁਤ੍ਰੌ ਘਨਬਲਾਵੁਭੌ। ਲੋਕੇ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਕਰ੍ਮਾਭੂਦ੍ ਰਾਜਾ ਵਾਲੀ ਪਿਤਾ ਮਮ
ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਵਾਲੀ, ਦੋਵੇਂ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ; ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਵਾਲੀ ਆਪਣੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਕਰਕੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ।
ਰਾਜਾ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ੍ਯ ਜਗਤ ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੂਣਾਂ ਮਹਾਰਥਃ। ਰਾਮੋ ਦਾਸ਼ਰਥਿਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੋ ਦਣ੍ਡਕਾਵਨਮ੍
ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ, ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ, ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਸਹ ਭਾਰ੍ਯਯਾ। ਪਿਤੁਰ੍ਨਿਦੇਸ਼ਨਿਰਤੋ ਧਰ੍ਮਂ ਪਨ੍ਥਾਨਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚੱਲ ਪਿਆ।
ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਜਨਸ੍ਥਾਨਾਦ੍ ਰਾਵਣੇਨ ਹृਤਾ ਬਲਾਤ੍। ਰਾਮਸ੍ਯ ਤੁ ਪਿਤੁਰ੍ਮਿਤ੍ਰਂ ਜਟਾਯੁਰ੍ਨਾਮ ਗृਧ੍ਰਰਾਟ੍
ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਜਨਸਥਾਨ ਤੋਂ ਰਾਵਣ ਨੇ ਜਬਰਦਸਤੀ ਚੱਕ ਲਿਆ। ਰਾਮ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੋਸਤ, ਗਿਧਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜਟਾਯੂ ਸੀ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸੀਤਾਂ ਵੈਦੇਹੀਂ ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾਂ ਵਿਹਾਯਸਾ। ਰਾਵਣਂ ਵਿਰਥਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਮੈਥਿਲੀਮ੍। ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਵृਦ੍ਧਸ਼੍ਚ ਰਾਵਣੇਨ ਹਤੋ ਰਣੇ
ਉਸ ਨੇ ਵਿਦੇਹ ਦੀ ਧੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਰਾਹੀਂ ਲਿਜਾਂਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਜਟਾਯੂ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਰਥ ਰੁਕਵਾ ਕੇ ਮੈਥਲੀ ਨੂੰ ਥੱਲੇ ਉਤਾਰਿਆ, ਪਰ ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਂ ਗृਧ੍ਰੋ ਹਤਸ੍ਤੇਨ ਰਾਵਣੇਨ ਬਲੀਯਸਾ। ਸਂਸ੍ਕृਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਰਾਮੇਣ ਜਗਾਮ ਗਤਿਮੁਤ੍ਤਮਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਗਿਧ ਰਾਵਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਮਮ ਪਿਤृਵ੍ਯੇਣ ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ। ਚਕਾਰ ਰਾਘਵਃ ਸਖ੍ਯਂ ਸੋऽਵਧੀਤ੍ ਪਿਤਰਂ ਮਮ
ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਚਾਚਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਲ ਰਾਮ ਨੇ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਲਈ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਮਮ ਪਿਤ੍ਰਾ ਨਿਰੁਦ੍ਧੋ ਹਿ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਸਚਿਵੈਃ ਸਹ। ਨਿਹਤ੍ਯ ਵਾਲਿਨਂ ਰਾਮਸ੍ਤਤਸ੍ਤਮਭਿषੇਚਯਤ੍
ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦਿਵਾਇਆ।
ਸ ਰਾਜ੍ਯੇ ਸ੍ਥਾਪਿਤਸ੍ਤੇਨ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਾਨਰੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਰਾਜਾ ਵਾਨਰਮੁਖ੍ਯਾਨਾਂ ਤੇਨ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤਾ ਵਯਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਰਾਜ 'ਚ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ, ਵਧੀਆ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ, ਭੇਜਿਆ।
ਏਵਂ ਰਾਮਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਮਾਰ੍ਗਮਾਣਾਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ। ਵੈਦੇਹੀਂ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛਾਮੋ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸੂਰ੍ਯਪ੍ਰਭਾਮਿਵ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਅਸੀਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਲੱਭਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਤੇ ਵਯਂ ਦਣ੍ਡਕਾਰਣ੍ਯਂ ਵਿਚਿਤ੍ਯ ਸੁਸਮਾਹਿਤਾਃ। ਅਜ੍ਞਾਨਾਤ੍ ਤੁ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਃ ਸ੍ਮ ਧਰਣ੍ਯਾ ਵਿਵृਤਂ ਬਿਲਮ੍
ਅਸੀਂ ਦੰਡਕ ਅਰਣਿਆ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛਾਣ ਮਾਰਿਆ, ਪਰ ਅਣਜਾਣੇ ਹੀ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹੋਏ ਇਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਮਯਸ੍ਯ ਮਾਯਾਵਿਹਿਤਂ ਤਦ੍ ਬਿਲਂ ਚ ਵਿਚਿਨ੍ਵਤਾਮ੍। ਵ੍ਯਤੀਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨੋ ਮਾਸੋ ਯੋ ਰਾਜ੍ਞਾ ਸਮਯਃ ਕृਤਃ
ਮਾਇਆ ਦੇ ਜਾਦੂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਉਸ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਲੱਭਦੇ ਹੋਏ, ਉਥੇ ਹੀ ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਮਹੀਨਾ ਲੰਘ ਗਿਆ।