ਨੇਦਮਤ੍ਰ ਤ੍ਵਯਾ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਂ ਸਾਧੁਵृਤ੍ਤੇਨ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ। ਤਾਂ ਪ੍ਰੀਤਿਮਨੁਵਰ੍ਤਸ੍ਵ ਪੂਰ੍ਵਵृਤ੍ਤਂ ਚ ਸਂਗਤਮ੍
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਤੇਰੇ ਜਿਹੇ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਮੰਨਣ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਪੁਰਾਣੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਹੀ ਅੱਗੇ ਵਧਾ।
ਸਾਮੋਪਹਿਤਯਾ ਵਾਚਾ ਰੂਕ੍ਸ਼ਾਣਿ ਪਰਿਵਰ੍ਜਯਨ੍। ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਵ੍ਯਤੀਤਂ ਕਾਲਪਰ੍ਯਯੇ
ਮਿਲਾਪ ਵਾਲੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਛੱਡ ਕੇ, ਤੂੰ ਹੁਣ ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਮਾਂ ਪੂਰਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਸੋऽਗ੍ਰਜੇਨਾਨੁਸ਼ਿष੍ਟਾਰ੍ਥੋ ਯਥਾਵਤ੍ ਪੁਰੁषਰ੍षਭਃ। ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਪੁਰੀਂ ਵੀਰੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਪਰਵੀਰਹਾ
ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਵੀਰ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ।
ਤਤਃ ਸ਼ੁਭਮਤਿਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਭ੍ਰਾਤੁਃ ਪ੍ਰਿਯਹਿਤੇ ਰਤਃ। ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਪ੍ਰਤਿਸਂਰਬ੍ਧੋ ਜਗਾਮ ਭਵਨਂ ਕਪੇਃ
ਫਿਰ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਸਾਫ ਮਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ, ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਹੀ, ਕਪੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਸ਼ਕ੍ਰਬਾਣਾਸਨਪ੍ਰਖ੍ਯਂ ਧਨੁਃ ਕਾਲਾਨ੍ਤਕੋਪਮਮ੍। ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਗਿਰਿਸ਼ृਙ੍ਗਾਭਂ ਮਨ੍ਦਰਃ ਸਾਨੁਮਾਨਿਵ
ਉਸ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਕਮਾਨ ਵਰਗਾ, ਮੌਤ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਵਰਗਾ ਡਰਾਉਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਿਆ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ, ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਦੇ ਸਾਨੇ ਵਾਂਗ, ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
ਯਥੋਕ੍ਤਕਾਰੀ ਵਚਨਮੁਤ੍ਤਰਂ ਚੈਵ ਸੋਤ੍ਤਰਮ੍। ਬृਹਸ੍ਪਤਿਸਮੋ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਮਤ੍ਵਾ ਰਾਮਾਨੁਜਸ੍ਤਦਾ
ਜਿਵੇਂ ਆਦੇਸ਼ ਮਿਲਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਤੇ ਉਚਿਤ ਜਵਾਬ ਨੂੰ ਸੋਚ ਕੇ, ਰਾਮ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਵਰਗਾ ਬੁਧੀ ਵਾਲਾ, ਰਾਹ ਵਿਚ ਸੋਚਦਾ ਗਿਆ।
ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਸਮੁਤ੍ਥੇਨ ਭ੍ਰਾਤੁਃ ਕ੍ਰੋਧਾਗ੍ਨਿਨਾ ਵृਤਃ। ਪ੍ਰਭਞ੍ਜਨ ਇਵਾਪ੍ਰੀਤਃ ਪ੍ਰਯਯੌ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਤਤਃ
ਭਰਾ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਅੱਗ, ਜੋ ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਉਠੀ ਸੀ, ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ, ਪਵਨਦੇਵ ਵਾਂਗ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
ਸਾਲਤਾਲਾਸ਼੍ਵਕਰ੍ਣਾਂਸ਼੍ਚ ਤਰਸਾ ਪਾਤਯਨ੍ ਬਲਾਤ੍। ਪਰ੍ਯਸ੍ਯਨ੍ ਗਿਰਿਕੂਟਾਨਿ ਦ੍ਰੁਮਾਨਨ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਵੇਗਿਤਃ
ਉਹ ਸਾਲ, ਤਾਲ ਤੇ ਅਸ਼ਵਕਰਨ ਦੇ ਰੁੱਖ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਢਾਹਦਾ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਰੁੱਖ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਡਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸ਼ਿਲਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਕਲੀਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਗਜ ਇਵਾਸ਼ੁਗਃ। ਦੂਰਮੇਕਪਦਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਯੌ ਕਾਰ੍ਯਵਸ਼ਾਦ੍ ਦ੍ਰੁਤਮ੍
ਉਹ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਕਰਦਾ, ਇੱਕ ਹੀ ਪੈਰ ਵਿਚ ਦੂਰ ਤੱਕ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀ ਲੋੜ ਕਰਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
ਤਾਮਪਸ਼੍ਯਦ੍ ਬਲਾਕੀਰ੍ਣਾਂ ਹਰਿਰਾਜਮਹਾਪੁਰੀਮ੍। ਦੁਰ੍ਗਾਮਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਃ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਂ ਗਿਰਿਸਂਕਟੇ
ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਸ਼ੇਰ ਰਾਮ ਨੇ, ਕਪੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ਹਿਰ, ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ, ਜੋ ਕ੍ਰੇਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚ ਵਸਦੀ ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਔਖੀ ਸੀ, ਦੇਖੀ।
ਰੋषਾਤ੍ ਪ੍ਰਸ੍ਫੁਰਮਾਣੋष੍ਠਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਪ੍ਰਤਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ। ਦਦਰ੍ਸ਼ ਵਾਨਰਾਨ੍ ਭੀਮਾਨ੍ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਯਾਂ ਬਹਿਸ਼੍ਚਰਾਨ੍
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜਿਸਦੇ ਹੋਠ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਸੁਗਰੀਵ ਵੱਲ ਕੰਪ ਰਹੇ ਸਨ, ਨੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਦੇ ਬਾਹਰ ਫਿਰਦੇ ਡਰਾਉਣੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ।
ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਾਨਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਪੁਰੁषਰ੍षਭਮ੍। ਸ਼ੈਲਸ਼ृਙ੍ਗਾਣਿ ਸ਼ਤਸ਼ਃ ਪ੍ਰਵृਦ੍ਧਾਂਸ਼੍ਚ ਮਹੀਰੁਹਾਨ੍। ਜਗृਹੁਃ ਕੁਞ੍ਜਰਪ੍ਰਖ੍ਯਾ ਵਾਨਰਾਃ ਪਰ੍ਵਤਾਨ੍ਤਰੇ
ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ ਸੀ, ਦੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ, ਹਾਥੀ ਵਰਗੇ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ, ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੇ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚ ਚੁੱਕ ਲਏ।
ਤਾਨ੍ ਗृਹੀਤਪ੍ਰਹਰਣਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ। ਬਭੂਵ ਦ੍ਵਿਗੁਣਂ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਬਹ੍ਵਿਨ੍ਧਨ ਇਵਾਨਲਃ
ਉਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਦੋਹਣਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਲੱਕੜ ਪਾ ਕੇ ਅੱਗ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਂ ਤੇ ਭਯਪਰੀਤਾਙ੍ਗਾ ਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਲਵਂਗਮਾਃ। ਕਾਲਮृਤ੍ਯੁਯੁਗਾਨ੍ਤਾਭਂ ਸ਼ਤਸ਼ੋ ਵਿਦ੍ਰੁਤਾ ਦਿਸ਼ਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਤੇ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਪਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਦੇਖ ਕੇ, ਵਾਨਰ, ਜੋ ਕਾਲ-ਮੌਤ ਦੇ ਅੰਤ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦੇ ਸਨ, ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਗਏ।
ਤਤਃ ਸੁਗ੍ਰੀਵਭਵਨਂ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਹਰਿਪੁਂਗਵਾਃ। ਕ੍ਰੋਧਮਾਗਮਨਂ ਚੈਵ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ਨ੍ਯਵੇਦਯਨ੍
ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖਬਰ ਦਿੱਤੀ।
ਤਾਰਯਾ ਸਹਿਤਃ ਕਾਮੀ ਸਕ੍ਤਃ ਕਪਿਵृषਸ੍ਤਦਾ। ਨ ਤੇषਾਂ ਕਪਿਸਿਂਹਾਨਾਂ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵ ਵਚਨਂ ਤਦਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਕਾਮੀ ਤੇ ਤਾਰਾ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਕਪੀਆਂ ਦਾ ਸਿਰਤਾਜ, ਉਹਨਾਂ ਕਪਿ-ਸ਼ੇਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੁਣ ਸਕਿਆ।
ਤਤਃ ਸਚਿਵਸਂਦਿष੍ਟਾ ਹਰਯੋ ਰੋਮਹਰ੍षਣਾਃ। ਗਿਰਿਕੁਞ੍ਜਰਮੇਘਾਭਾ ਨਗਰਾਨ੍ਨਿਰ੍ਯਯੁਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ, ਪਹਾੜੀ ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੇ ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਦਰ, ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਏ।
ਨਖਦਂष੍ਟ੍ਰਾਯੁਧਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵੀਰਾ ਵਿਕृਤਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ। ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਦਂष੍ਟ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਵਿਵृਤਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ
ਸਾਰੇ ਬਾਂਦਰ ਆਪਣੇ ਨਖਾਂ ਤੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸਨ, ਉਹ ਵਿਰਲੇ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੰਦ ਬਾਘਾਂ ਵਰਗੇ ਤੇ ਉਹ ਸਭ ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਦਸ਼ਨਾਗਬਲਾਃ ਕੇਚਿਤ੍ ਕੇਚਿਦ੍ ਦਸ਼ਗੁਣੋਤ੍ਤਰਾਃ। ਕੇਚਿਨ੍ਨਾਗਸਹਸ੍ਰਸ੍ਯ ਬਭੂਵੁਸ੍ਤੁਲ੍ਯਵਰ੍ਚਸਃ
ਕੁਝ ਬਾਂਦਰਾਂ ਕੋਲ ਦਸ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਸੀ, ਕੁਝ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵਧੇਰੇ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਤਤਸ੍ਤੈਃ ਕਪਿਭਿਰ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਾਂ ਦ੍ਰੁਮਹਸ੍ਤੈਰ੍ਮਹਾਬਲੈਃ। ਅਪਸ਼੍ਯਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਂ ਤਾਂ ਦੁਰਾਸਦਾਮ੍
ਫਿਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਦੇਖੀ ਜੋ ਵੱਡੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਹਰਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਾਕਾਰਪਰਿਖਾਨ੍ਤਰਾਤ੍। ਨਿष੍ਕ੍ਰਮ੍ਯੋਦਗ੍ਰਸਤ੍ਤ੍ਵਾਸ੍ਤੁ ਤਸ੍ਥੁਰਾਵਿष੍ਕृਤਂ ਤਦਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਬਾਂਦਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ ਸਨ, ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਤੇ ਖਾਈਆਂ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜੇ ਹੋਏ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਪ੍ਰਮਾਦਂ ਚ ਪੂਰ੍ਵਜਸ੍ਯਾਰ੍ਥਮਾਤ੍ਮਵਾਨ੍। ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਂ ਵੀਰਃ ਪੁਨਰੇਵ ਜਗਾਮ ਸਃ
ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵੇਖ ਕੇ ਤੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਦੀ ਮਕਸਦ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸਵੈ-ਸੰਯਮੀ ਵੀਰ ਦੁਬਾਰਾ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਸ ਦੀਰ੍ਘੋष੍ਣਮਹੋਚ੍ਛ੍ਵਾਸਃ ਕੋਪਸਂਰਕ੍ਤਲੋਚਨਃ। ਬਭੂਵ ਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਃ ਸਧੂਮ ਇਵ ਪਾਵਕਃ
ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਾਘ, ਲੰਮੇ ਤੇ ਗਰਮ ਸਾਹ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਉਹ ਧੂੰਏਂ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਣਸ਼ਲ੍ਯਸ੍ਫੁਰਜ੍ਜਿਹ੍ਵਃ ਸਾਯਕਾਸਨਭੋਗਵਾਨ੍। ਸ੍ਵਤੇਜੋਵਿषਸਮ੍ਭੂਤਃ ਪਞ੍ਚਾਸ੍ਯ ਇਵ ਪਨ੍ਨਗਃ
ਉਸ ਦੀ ਜੀਭ ਤੀਰ ਦੀ ਨੋਕ ਵਾਂਗ ਕੰਪ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰ ਵਾਂਗ ਵਰਤ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤੇ ਪੰਜ-ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦਾ ਸੀ।
ਸੋऽਙ੍ਗਦਂ ਰੋषਤਾਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸਂਦਿਦੇਸ਼ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ। ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਕਥ੍ਯਤਾਂ ਵਤ੍ਸ ਮਮਾਗਮਨਮਿਤ੍ਯੁਤ
ਫਿਰ, ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਵਾਲਾ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਪੁੱਤ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਮੇਰਾ ਆਉਣਾ ਦੱਸੋ।'
ਏष ਰਾਮਾਨੁਜਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਸਕਾਸ਼ਮਰਿਂਦਮ। ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਵ੍ਯਸਨਸਂਤਪ੍ਤੋ ਦ੍ਵਾਰਿ ਤਿष੍ਠਤਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ
'ਇਹ ਰਾਮ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੀ ਮੁਸੀਬਤ ਨਾਲ ਦੁਖੀ, ਤੇਰੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਖੜਾ ਹੈ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਵਾਲੇ।'
ਤਸ੍ਯ ਵਾਕ੍ਯਂ ਯਦਿ ਰੁਚਿਃ ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਸਾਧੁ ਵਾਨਰ। ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਗਚ੍ਛ ਵਤ੍ਸ ਵਾਕ੍ਯਮਰਿਂਦਮ
'ਜੇ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਤੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰ, ਬਾਂਦਰ। ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ, ਪੁੱਤ, ਤੁਰੰਤ ਆ ਜਾ।'
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ੋਕਾਵਿष੍ਟੋऽਙ੍ਗਦੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਪਿਤੁਃ ਸਮੀਪਮਾਗਮ੍ਯ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਰਯਮਾਗਤਃ
ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਅੰਗਦ ਦੁਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਆਖਿਆ: 'ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਕੋਲ।'
ਅਥਾਙ੍ਗਦਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸੁਤੀਵ੍ਰਵਾਚਾ ਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਭਾਵਃ ਪਰਿਦੀਨਵਕ੍ਤ੍ਰਃ। ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਂ ਨृਪਤੇਸ੍ਤਰਸ੍ਵੀ ਤਤੋ ਰੁਮਾਯਾਸ਼੍ਚਰਣੌ ਵਵਨ੍ਦੇ
ਫਿਰ, ਅੰਗਦ, ਉਹ ਕਠੋਰ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ, ਚਿਹਰਾ ਉਦਾਸ ਤੇ ਚਿੰਤਤ, ਰਾਜਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਆ ਤੇ ਰੁਮਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਸਂਗृਹ੍ਯ ਪਾਦੌ ਪਿਤੁਰੁਗ੍ਰਤੇਜਾ ਜਗ੍ਰਾਹ ਮਾਤੁਃ ਪੁਨਰੇਵ ਪਾਦੌ। ਪਾਦੌ ਰੁਮਾਯਾਸ਼੍ਚ ਨਿਪੀਡਯਿਤ੍ਵਾ ਨਿਵੇਦਯਾਮਾਸ ਤਤਸ੍ਤਦਰ੍ਥਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪੈਰ ਫੜੇ, ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਫੜੇ, ਤੇ ਰੁਮਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦਬਾ ਕੇ, ਉਹ ਮਾਮਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।