ਸਮਾਸ਼੍ਵਾਸਯ ਦੀਨਂ ਤ੍ਵਮਙ੍ਗਦਂ ਦੀਨਚੇਤਸਮ੍। ਮਾ ਭੂਰ੍ਬਾਲਿਸ਼ਬੁਦ੍ਧਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਵਦਧੀਨਮਿਦਂ ਪੁਰਮ੍
ਤੂੰ ਅੰਗਦ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਦੁਖੀ ਤੇ ਹਤਾਸ ਹੈ, ਹੌਸਲਾ ਦੇ। ਬਾਲਕਾਂ ਵਾਂਗ ਸੋਚ ਨਾ ਕਰ—ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਅਧੀਨ ਹੈ।
ਅਙ੍ਗਦਸ੍ਤ੍ਵਾਨਯੇਨ੍ਮਾਲ੍ਯਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ। ਘृਤਂ ਤੈਲਮਥੋ ਗਨ੍ਧਾਨ੍ ਯਚ੍ਚਾਤ੍ਰ ਸਮਨਨ੍ਤਰਮ੍
ਅੰਗਦ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਪੜੇ, ਘੀ, ਤੇਲ ਤੇ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਲਿਆ ਕੇ ਆਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਇਸ ਵੇਲੇ ਲੋੜ ਹੈ।
ਤ੍ਵਂ ਤਾਰ ਸ਼ਿਬਿਕਾਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਦਾਯਾਗਚ੍ਛ ਸਮ੍ਭ੍ਰਮਾਤ੍। ਤ੍ਵਰਾ ਗੁਣਵਤੀ ਯੁਕ੍ਤਾ ਹ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਕਾਲੇ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਤਾਰਾ, ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਲੈ ਕੇ ਆ, ਤੇ ਚਲਦੀ ਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੁਸਤ ਤੇ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।
ਸਜ੍ਜੀਭਵਨ੍ਤੁ ਪ੍ਲਵਗਾਃ ਸ਼ਿਬਿਕਾਵਾਹਨੋਚਿਤਾਃ। ਸਮਰ੍ਥਾ ਬਲਿਨਸ਼੍ਚੈਵ ਨਿਰ੍ਹਰਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਾਲਿਨਮ੍
ਜੋ ਬਾਂਦਰ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਆਦਤ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਣ। ਜੋ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਸਮਰਥ ਹਨ, ਉਹ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਗੇ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾਨਨ੍ਦਵਰ੍ਧਨਃ। ਤਸ੍ਥੌ ਭ੍ਰਾਤृਸਮੀਪਸ੍ਥੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਪਰਵੀਰਹਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਸੁਮਿਤਰਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ ਤੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਕੋਲ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਾਰਃ ਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਮਾਨਸਃ। ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਗੁਹਾਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਸ਼ਿਬਿਕਾਸਕ੍ਤਮਾਨਸਃ
ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਤਾਰਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਲਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੀ।
ਆਦਾਯ ਸ਼ਿਬਿਕਾਂ ਤਾਰਃ ਸ ਤੁ ਪਰ੍ਯਾਪਤਤ੍ ਪੁਨਃ। ਵਾਨਰੈਰੁਹ੍ਯਮਾਨਾਂ ਤਾਂ ਸ਼ੂਰੈਰੁਦ੍ਵਹਨੋਚਿਤੈਃ
ਤਾਰਾ ਨੇ ਫਿਰ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਲਿਆ ਕੇ ਬਾਹਰ ਰੱਖੀ, ਤੇ ਉਹ ਸ਼ੂਰਾ ਬਾਂਦਰਾਂ ਵੱਲੋਂ, ਜੋ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਚੁੱਕੀ ਗਈ।
ਦਿਵ੍ਯਾਂ ਭਦ੍ਰਾਸਨਯੁਤਾਂ ਸ਼ਿਬਿਕਾਂ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨੋਪਮਾਮ੍। ਪਕ੍ਸ਼ਿਕਰ੍ਮਭਿਰਾਚਿਤ੍ਰਾਂ ਦ੍ਰੁਮਕਰ੍ਮਵਿਭੂषਿਤਾਮ੍
ਉਹ ਸ਼ਿਬਿਕਾ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਆਸਨ ਲਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਰਥ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਪੰਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਨਕਸ਼ਾਂ ਤੇ ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।
ਆਚਿਤਾਂ ਚਿਤ੍ਰਪਤ੍ਤੀਭਿਃ ਸੁਨਿਵਿष੍ਟਾਂ ਸਮਨ੍ਤਤਃ। ਵਿਮਾਨਮਿਵ ਸਿਦ੍ਧਾਨਾਂ ਜਾਲਵਾਤਾਯਨਾਯੁਤਾਮ੍
ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਜਮਾਈ ਹੋਈ, ਸਿੱਧਾਂ ਦੇ ਵਿਮਾਨ ਵਾਂਗ, ਜਾਲੀਦਾਰ ਖਿੜਕੀਆਂ ਨਾਲ।
ਸੁਨਿਯੁਕ੍ਤਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲਾਂ ਚ ਸੁਕृਤਾਂ ਸ਼ਿਲ੍ਪਿਭਿਃ ਕृਤਾਮ੍। ਦਾਰੁਪਰ੍ਵਤਕੋਪੇਤਾਂ ਚਾਰੁਕਰ੍ਮਪਰਿष੍ਕृਤਾਮ੍
ਉਹ ਵਧੀਆ ਬਣੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਲੱਕੜ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਨਕਸ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ।
ਪੁष੍ਪੌਘੈਃ ਸਮਭਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਂ ਪਦ੍ਮਮਾਲਾਭਿਰੇਵ ਚ। ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣਾਭਿਰ੍ਭ੍ਰਾਜਮਾਨਾਭਿਰਾਵृਤਾਮ੍
ਉਹ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਤੇ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੀਆਂ ਚਮਕਦਾਰ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਈ।
ਈਦृਸ਼ੀਂ ਸ਼ਿਬਿਕਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਮੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਵਿਨੀਯਤਾਂ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰੇਤਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਰੱਖੋ; ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰੀ ਜਾਵੇ।'
ਤਤੋ ਵਾਲਿਨਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਸ਼ਿਬਿਕਾਂ ਤਦਾ। ਆਰੋਪਯਤ ਵਿਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਨਙ੍ਗਦੇਨ ਸਹੈਵ ਤੁ
ਫਿਰ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਅੰਗਦ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ ਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਿਬਿਕਾ 'ਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਆਰੋਪ੍ਯ ਸ਼ਿਬਿਕਾਂ ਚੈਵ ਵਾਲਿਨਂ ਗਤਜੀਵਿਤਮ੍। ਅਲਂਕਾਰੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਮਾਲ੍ਯੈਰ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਭੂषਿਤਮ੍
ਜਦ ਵਾਲੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ, ਨੂੰ ਸ਼ਿਬਿਕਾ 'ਚ ਰੱਖਿਆ, ਉਹਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਣਿਆਂ, ਹਾਰਾਂ ਤੇ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ।
ਆਜ੍ਞਾਪਯਤ੍ ਤਦਾ ਰਾਜਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਲਵਗੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਔਰ੍ਧ੍ਵਦੇਹਿਕਮਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਕ੍ਰਿਯਤਾਮਨੁਕੂਲਤਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, 'ਇਸ ਮਹਾਨ ਜੀਵ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰੋ।'
ਵਿਸ਼੍ਰਾਣਯਨ੍ਤੋ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਬਹੂਨਿ ਚ। ਅਗ੍ਰਤਃ ਪ੍ਲਵਗਾ ਯਾਨ੍ਤੁ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍
ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਚਲਦਿਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨ ਵੰਡੇ, ਤੇ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਪਿੱਛੇ ਆਈ।
ਰਾਜ੍ਞਾਮृਦ੍ਧਿਵਿਸ਼ੇषਾ ਹਿ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਭੁਵਿ ਯਾਦृਸ਼ਾਃ। ਤਾਦृਸ਼ੈਰਿਹ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤੁ ਵਾਨਰਾ ਭਰ੍ਤृਸਤ੍ਕ੍ਰਿਯਾਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚਮਕ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਵਾਨਰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਉਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਣ।
ਤਾਦृਸ਼ਂ ਵਾਲਿਨਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਪ੍ਰਾਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨੌਰ੍ਧ੍ਵਦੇਹਿਕਮ੍। ਅਙ੍ਗਦਂ ਪਰਿਰਭ੍ਯਾਸ਼ੁ ਤਾਰਪ੍ਰਭृਤਯਸ੍ਤਦਾ
ਵਾਲੀ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਜਲਦੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਤੇ ਤਾਰਾ ਆਦਿ ਨੇ ਅੰਗਦ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ ਇਹ ਕੰਮ ਤੁਰੰਤ ਕੀਤਾ।
ਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਯਯੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵਾਨਰਾ ਹਤਬਾਨ੍ਧਵਾਃ। ਤਤਃ ਪ੍ਰਣਿਹਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਵਾਨਰ੍ਯੋऽਸ੍ਯ ਵਸ਼ਾਨੁਗਾਃ
ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜੇ ਹੋਏ, ਰੋਦੇ ਹੋਏ ਚਲੇ; ਫਿਰ ਸਾਰੀਆਂ ਵਾਨਰਣਾਂ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਪਿੱਛੇ ਪਈਆਂ।
ਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਰ੍ਵੀਰਵੀਰੇਤਿ ਭੂਯਃ ਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤਿ ਤਾਃ ਪ੍ਰਿਯਮ੍। ਤਾਰਾਪ੍ਰਭृਤਯਃ ਸਰ੍ਵਾ ਵਾਨਰ੍ਯੋ ਹਤਬਾਨ੍ਧਵਾਃ
ਤਾਰਾ ਆਦਿ ਸਾਰੀਆਂ ਵਾਨਰਣਾਂ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜੀਆਂ, 'ਹਾ ਵੀਰ, ਹਾ ਵੀਰ!' ਚੀਕਦੀਆਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਲਈ ਰੋਦੀਆਂ।
ਅਨੁਜਗ੍ਮੁਸ਼੍ਚ ਭਰ੍ਤਾਰਂ ਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤ੍ਯਃ ਕਰੁਣਸ੍ਵਨਾਃ। ਤਾਸਾਂ ਰੁਦਿਤਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਵਾਨਰੀਣਾਂ ਵਨਾਨ੍ਤਰੇ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਰੋਦੀਆਂ ਤੇ ਦੁਖੀ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਚਲੀਆਂ; ਵਾਨਰਣਾਂ ਦੇ ਰੋਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਜੰਗਲ 'ਚ ਗੂੰਜੀ।
ਵਨਾਨਿ ਗਿਰਯਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤੀਵ ਸਰ੍ਵਤਃ। ਪੁਲਿਨੇ ਗਿਰਿਨਦ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਵਿਵਿਕ੍ਤੇ ਜਲਸਂਵृਤੇ
ਜੰਗਲ ਤੇ ਪਹਾੜ ਹਰ ਪਾਸੇ ਰੋਦੇ ਜਾਪਦੇ ਸਨ; ਪਹਾੜੀ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ, ਜਿਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿਆਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਥੇ ਵੀ।
ਚਿਤਾਂ ਚਕ੍ਰੁਃ ਸੁਬਹਵੋ ਵਾਨਰਾ ਵਨਚਾਰਿਣਃ। ਅਵਰੋਪ੍ਯ ਤਤਃ ਸ੍ਕਨ੍ਧਾਚ੍ਛਿਬਿਕਾਂ ਵਾਨਰੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਕਈ ਵਾਨਰ, ਜੋ ਜੰਗਲ 'ਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਨੇ ਚਿਤਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੇ ਸ਼ਿਬਿਕਾ ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ ਤੋਂ ਉਤਾਰ ਲਈ।
ਤਸ੍ਥੁਰੇਕਾਨ੍ਤਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ੋਕਪਰਾਯਣਾਃ। ਤਤਸ੍ਤਾਰਾ ਪਤਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼ਿਬਿਕਾਤਲਸ਼ਾਯਿਨਮ੍
ਸਭ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਤੇ ਪਾਸੇ ਖੜੇ ਰਹੇ; ਤਦ ਤਾਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ਿਬਿਕਾ 'ਤੇ ਲੇਟਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ।
ਆਰੋਪ੍ਯਾਙ੍ਕੇ ਸ਼ਿਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਿਲਲਾਪ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾ। ਹਾ ਵਾਨਰਮਹਾਰਾਜ ਹਾ ਨਾਥ ਮਮ ਵਤ੍ਸਲ
ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਆਪਣੇ ਗੋਦ 'ਚ ਰੱਖ ਕੇ ਰੋਈ: 'ਹਾ ਵਾਨਰ ਮਹਾਰਾਜ, ਹਾ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਰੱਖਵਾਲੇ!'
ਹਾ ਮਹਾਰ੍ਹ ਮਹਾਬਾਹੋ ਹਾ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯ ਪਸ਼੍ਯ ਮਾਮ੍। ਜਨਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯਸੀਮਂ ਤ੍ਵਂ ਕਸ੍ਮਾਚ੍ਛੋਕਾਭਿਪੀਡਿਤਮ੍
'ਹਾ ਮਹਾਂ ਕੀਮਤੀ, ਮਹਾਂ ਬਲਵਾਨ, ਹਾ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ, ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ! ਤੂੰ ਦੁਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਮੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ?'
ਪ੍ਰਹृष੍ਟਮਿਹ ਤੇ ਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਗਤਾਸੋਰਪਿ ਮਾਨਦ। ਅਸ੍ਤਾਰ੍ਕਸਮਵਰ੍ਣਂ ਚ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਜੀਵਤੋ ਯਥਾ
'ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਇੱਥੇ, ਜਿੰਦ ਚਲੀ ਗਈ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਚਮਕਦਾਰ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਹੌਂਸਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਰੰਗ ਵੀ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਜਿੰਦ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਸੀ।'
ਏष ਤ੍ਵਾਂ ਰਾਮਰੂਪੇਣ ਕਾਲਃ ਕਰ੍षਤਿ ਵਾਨਰ। ਯੇਨ ਸ੍ਮ ਵਿਧਵਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਕृਤਾ ਏਕੇषੁਣਾ ਰਣੇ
'ਕਾਲ, ਰਾਮ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ, ਤੈਨੂੰ ਲੈ ਗਿਆ, ਹੇ ਵਾਨਰ; ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਜੰਗ 'ਚ ਵਿਧਵਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।'
ਇਮਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤਵ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਵਾਨਰ੍ਯੋऽਪ੍ਲਵਗਾਸ੍ਤਵ। ਪਾਦੈਰ੍ਵਿਕृष੍ਟਮਧ੍ਵਾਨਮਾਗਤਾਃ ਕਿਂ ਨ ਬੁਧ੍ਯਸੇ
'ਇਹ ਤੇਰੀਆਂ ਵਾਨਰਣਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੇਰੇ ਵਾਨਰ ਸਾਥੀਆਂ, ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਥਕ ਕੇ ਰਸਤਾ ਤੈਅ ਕਰਕੇ ਆਈਆਂ ਹਨ—ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ?'
ਤਵੇष੍ਟਾ ਨਨੁ ਚੈਵੇਮਾ ਭਾਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਨਿਭਾਨਨਾਃ। ਇਦਾਨੀਂ ਨੇਕ੍ਸ਼ਸੇ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਪ੍ਲਵਗੇਸ਼੍ਵਰ
'ਇਹ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇਰੀ ਪਿਆਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਹਨ; ਹੁਣ ਤੂੰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ?'